Hester bảo bé Pearl chạy xuống mép nước nhặt vỏ ốc và tảo biển mà chơi, để cho mẹ nói chuyện một lúc với người đi hái cỏ kia. Đứa bé bay vù đi như một con chim, vén đôi chân trần trắng muốt chạy nhảy dọc theo bờ lấp nhấp nước ven biển. Tung tăng đây đó một lát rồi bé dừng lại, tò mò nhòm ngó vào một vũng nhỏ mà thủy triều rút xuống còn để lại, như một tấm gương cho bé soi mặt của mình. Từ trong vũng, hình ảnh một đứa con gái nhỏ, có những món tóc quăn đen nhánh óng ánh quanh đầu, đang nhìn bé, với một nụ cười tiểu yêu trong đôi mắt. Pearl không còn ai khác làm bạn chơi đùa, bèn mời đứa bé trong vũng ra nắm tay mình cùng chạy thi. Nhưng cái bóng ảo trẻ con kia cũng lại ra hiệu mời Pearl y như vậy, như thể muốn nói : “Ở đây tốt hơn ; đằng ấy vào trong vũng này!” Thế là Pearl bước vào nước ngập đến gối, nhìn thấy hai bàn chân trắng nõn của mình dưới đáy vũng ; đồng thời, ở một độ còn sâu hơn, bé thấy lấp loáng một cái gì đó như một nụ cười vỡ ra từng mảnh, dập dềnh lui tới trong vũng nước xáo động.
Trong lúc đó thì mẹ bé đã tới gần bên lão thầy lang.
- Tôi muốn nói với ông một điều – chị nói – một điều liên quan nhìu đến chúng ta.
- A ha! Bà Hester có điều muốn nói với ông già Roger Chillingworth? – Đang cúi lom khom, lão đứng thẳng dậy, trả lời – Rất vui lòng? Thế nào? Bà Hester! Tôi đã nghe nhiều tin tốt lành về bà khắp nơi! Mới chiều hôm qua đây thôi, có một vị quan tòa, một con người uyên bác và ngoan đạo, đã nói chuyện về bà, thưa bà Hester, và rỉ tai bảo nhỏ tôi rằng trong Hội đồng Thành phố người ta đã bàn một việc liên quan đến bà. Người ta đã thảo luận xem liệu có thể xóa bỏ đi chữ A màu đỏ kia trên ngực bà mà không phương hại gì đến lợi ích chung, hay không? Xin nói thật lòng với bà rằng tôi đã khẩn nài với vị quan tòa đáng kính ấy là hãy làm sao cho việc đó có thể được thực hiện ngay lập tức.
- Bỏ cái dấu này đi hay không chẳng phải là việc các quan tòa tùy thích muốn hay không muốn mà được – Hester bình thản trả lời – Nếu tôi xứng đáng được giũ nó đi, thì tự nó sẽ mất đi, hoặc biến thành một cái gì đó nói lên một ý nghĩa khác.
- Thế thì thôi, bà cứ việc đeo nó, nếu nó đáp ứng nhu cầu của bà – Lão đáp lại – một người đàn bà tất phải làm theo thị hiếu mình trong việc trang điểm cho mình. Cái chữ kia được thêu rất vui mắt, trông rất lộng lẫy trên ngực bà.
Trong suốt thời gian đó, Hester vẫn không rời mắt nhìn lão. Chị cảm thấy kinh tởm và sửng sốt khi nhận thấy lão đã thay đổi xiết bao sau bảy năm qua. Chẳng phải là lão đã già đi nhiều quá, bởi vì mặc dù chị nhìn thấy rõ rệt những nét biểu hiện một cuộc đời đã xế chiều, nhưng nom lão vẫn còn khỏe và hình như còn giữ được một sự cường tráng dẻo dai và nhanh nhẹn. Tuy nhiên, cái dáng vẻ một người tri thức siêng năng nghiên cứu, điềm đạm trầm tĩnh trước đây, vốn là đặc điểm mà chị nhớ đến nhất ở con người của lão, nay đã hoàn toàn biến mất, và thay thế vào đó là một vẻ hau háu, sục sạo, gần như hung dữ, nhưng lại thận trọng giữ miếng. Hình như lão muốn và cố ý ngụy trang cái vẻ đó đi bằng một nụ cười, nhưng nụ cười ấy lại phản thùng lão, nó gượng gạo nhăn nhở trên mặt lão như trò hề khiến cho người ta càng có thể thấy rõ tâm địa đen tối của lão hơn. Thỉnh thoảng trong đôi mắt lão rực lên một ánh đỏ, như thể linh hồn lão già này đang cháy ngầm và tiếp tục âm ỉ bên trong ngực lão, cho đến khi bất chợt có một luồng hơi của một xúc cảm mạnh mẽ nào đó phụt qua thì nó lại bùng lên thành một ngọn lửa trong thoáng chốc. Cái ánh lửa này lão vội hối hả giập tắt đi, và cố gắng để trông có vẻ như không có gì xảy ra.
Nói tóm lại, Roger Chillingworth là một bằng chứng rõ ràng về khả năng con người có thể biến mình thành quỷ, nếu như người ấy thực hành chức năng của một con quỷ trong một khoảng thời gian nào đấy vừa đủ để hoàn thành sự biến hóa. Con người bất hạnh này đã thay đổi đi như vậy sau bảy năm ròng dốc toàn bộ sinh lực của mình vào việc kiên trì phân tích một tâm hồn chứa chất nỗi giày vò, từ đó tìm thấy niềm khoái trá của mình, và đổ thêm dầu vào ngọn lửa giày vò nung đốt mà lão chú tâm nghiên cứu và hả hê nhìn ngắm nó.
Hester Prynne thốt cảm thấy chữ A màu đỏ cháy bỏng trên ngực mình. Đây lại là một tai họa khác nữa, mà một phần trách nhiệm thuộc về chị.
- Bà thấy cái gì trên mặt tôi mà nhìn chăm chú ghê thế? – Lão thầy lang hỏi.
- Một cái gì đó khiến tôi phát khóc lên được, nếu có những giọt nước mắt đủ chua xót để dành cho nó – Chị trả lời – Nhưng thôi, cho qua! Hôm nay tôi muốn nói với ông về con người khốn khổ kia cơ!
- Vậy hả? Thế bà nói gì về gã nào? – Roger Chillingworth kêu lên hăm hở, như thể lão rất khoái được đề cập đến và hài lòng được có cơ hội trao đổi với con người duy nhất mà lão có thể nói chuyện kín về vấn đề này – Thú thực với bà, bà Hester, vừa nãy tôi cũng ngẫu nhiên suy nghĩ về gã. Vậy bà cứ nói thoải mái và tôi xin trả lời.
- Cái hôm chúng ta nói chuyện với nhau lần cuối – Hester nói – cách đây đã bảy năm rồi, theo ý muốn của ông, ông đã bức ở tôi một lời hứa giữ bí mật về mối quan hệ trước kia giữa ông với tôi. Vì cuộc sống và thanh danh người đó nằm trong tay ông, nên tôi thấy hình như tôi không có một điều lựa chọn nào khác ngoài việc phải nín lặng theo mệnh lệnh của ông. Thế nhưng, tự trói buộc mình như vậy không khỏi làm cho tôi khắc khoải nặng nề, bởi vì, tuy đã vứt bỏ mọi trách nhiệm đối với tất cả những con người khác trên đời, tôi vẫn còn một trách nhiệm đối với anh ta, và có một cái gì đó thầm thì bảo tôi rằng tôi đang phản bội lại trách nhiệm đó khi tôi cam kết không để lộ ý định của ông. Từ ngày ấy không ai gần gũi anh ta bằng ông. Ông theo sát đằng sau mọi bước chân của anh ta. Ông bám chặt anh ta cả khi ngủ và khi thức. Ông sạo sục những suy nghĩ của anh ta. Ông đào bới và giày vò tim anh ta. Nanh vuốt của ông tóm chặt lấy sinh mệnh anh ta, ông làm cho anh ta chết dần mòn trong một cuộc sống đã như chết, mà anh ta vẫn chưa biết ông là ai. Cho phép tình trạng ấy tiếp diễn, rõ ràng là tôi đã đóng một vai dối trá bên cạnh con người duy nhất mà tôi còn có thể dành cho tất cả lòng trung thành của tôi.
- Bà còn có thể có điều lựa chọn nào khác? – Roger Chillingworth hỏi – Ngón tay của tôi chỉ vào kẻ đó ắt đã hất gã lộn nhào từ trên bục giảng của gã xuống hầm tù, và từ đó, có lẽ, tới giá treo cổ!
- Thà như vậy còn hơn – Hester Prynne nói.
- Thì tôi đã làm gì hắn nào? – Roger Chillingworth lại đặt câu hỏi – Này Hester Prynne, ta bảo cho mà biết, cho đến khoản thù lao hậu hĩnh nhất mà có bao giờ một anh thầy thuốc nào đó được các bậc vua chúa ban thưởng cũng không thể nào xứng với công chăm sóc thuốc thang mà ta đã vung phí hào phóng cho gã thầy tu khốn nạn ấy. Nếu không có sự cứu chữa ấy của ta thì sự sống của hắn đã lụi tàn đi vì những giày vò đau đớn trong vòng hai năm đầu sau khi hắn cùng mụ phạm tội. Bởi lẽ, Hester à, tinh thần của hắn không có cái sức mạnh, như tinh thần của mụ, để có thể chống đỡ cho hắn khỏi quỵ dưới một lực đè nặng như cái chữ A màu đỏ kia của mụ. Ồ! Thế ra ta đã có thể thổ lộ một bí mật to tát gớm chưa! Nhưng thôi đủ! Những gì mà tài nghệ con người có thể làm được, ta đã dốc hết vào hắn! Hắn mà nay còn thở và còn lê được đây đó trên mặt đất này, tất cả là nhờ ta!
- Thà anh ta chết ngay đi lúc ấy còn hơn! – Hester Prynne nói.
- Ừ! Đúng đấy, mụ nói đúng! – Roger Chillingworth nói không còn giấu ngọn lửa khủng khiếp từ trong tim lão cháy bùng ra đôi mắt – Hắn chết ngay đi thì hay cho hắn hơn! Chưa bao giờ có một người trần nào bị cái đau ghê gớm như cái nỗi đau mà kẻ đó đã phải gánh chịu. Và tất cả, tất cả đều diễn trước con mắt của kẻ thù nguy hiểm nhất của hắn! Hắn đã cảm nhận thấy ta. Hắn đã cảm thấy một tác động gì đấy cứ tập trung ám vào hắn không rời như một thứ của nợ đáng nguyền rủa. Hắn biết, bằng một thứ linh cảm nào đó – quả là Đấng Tạo hóa chưa bao giờ sinh ra một kẻ nào khác nhạy cảm bằng tên này – hắn biết rằng một bàn tay không chút thân thiện đang kích động những xúc cảm sâu sắc nhất trong tâm can hắn, rằng một con mắt đang tò mò xoi mói nhìn vào bên trong hắn, chỉ cốt tìm điều tội lỗi, và đã tìm ra. Nhưng hắn không biết rằng bàn tay và con mắt ấy chính là của ta. Với một đầu óc mê tín thường có ở những kẻ cùng nghề nghiệp với hắn, hắn tưởng rằng hắn đã bị trao vào nanh vuốt của một con quỷ ác, để con quỷ ấy tra tấn hắn với những giấc mơ ghê rợn, những suy nghĩ khủng khiếp, sự day dứt của lòng hối hận và nỗi tuyệt vọng không mong gì được tha thứ, là những mùi vị nếm trước của tất cả những gì dành sẵn cho hắn bên kia nấm mồ. Nhưng đó chính là mối quan hệ gần gũi nhất của một con người mà hắn đã xúc phạm một cách đê hèn hết sức, con người đã đi tới tình trạng chỉ còn tồn tại được nhờ thứ thuốc độc trường cửu của ý muốn báo thù quyết liệt nhất! Đúng!, quả là hắn đã không lầm, có một con quỷ sát nách hắn! Một người trần, đã một thời có trái tim con người, nhưng vì nỗi đau đặc biệt của mình nên đã biến thành quỷ.
Khi nói tới những lời đó, lão thầy lang bất hạnh giơ cả hai tay lên trời với vẻ mặt ghê rợn, như thể lão nhìn thấy một hình thù khủng khiếp, mà lão không thể nhận ra, choán hết chỗ hình ảnh của bản thân lão trong một chiếc gương soi. Đó là một trong những thời điểm – chỉ thỉnh thoảng, sau một khoảng cách nhiều năm mới có một lần – mà đầu óc mỗi con người sực nhìn thấy rõ mặt của tinh thần bộc lộ ra trung thực trước mắt mình. Có thể rằng trước đây lão chưa từng bao giờ thấy được bản thân lão như lão nhìn thấy lúc này.
Hester chú ý thấy vẻ mặt ấy của lão, chị nói:
- Ông hành hạ anh ta như vậy chưa đủ sao? Chẳng phải là anh ta đã trả đủ cho ông tất cả món nợ rồi đó sao?
- Không! Không! Hắn chỉ khiến cho món nợ tăng thêm mà thôi! – Lão thầy thuốc trả lời, và trong khi lão nói tiếp, dáng điệu của lão mất đi những nét hung tợn và lắng xuống thành một vẻ u ám – Cô có còn nhớ không, Hester, chín năm trước đây tôi như thế nào? Ngay cả lúc đó tôi cũng đã bước vào buổi xế chiều của cuộc đời, mà cũng chả phải là mới bước vào nữa. Thế nhưng toàn bộ cuộc sống của tôi đã là những năm tháng nhiệt tình, siêng năng, chín chắn, thanh thản, mà tôi chân thành dành cho việc mở mang kiến thức của mình, và cũng chân thành dành cho việc thúc đẩy công cuộc chăm nom hạnh phúc con người, dù rằng mục tiêu này không được thực hiện đều đặn thường xuyên bằng mục tiêu kia. Không có cuộc đời nào thanh bình hơn và trong trắng hơn cuộc đời tôi trước kia ; ít có cuộc đời nào cống hiến nhiều đến thế! Cô còn nhớ tôi hồi ấy không? Mặc dù cô có thể cho tôi là lạnh lùng, nhưng phải chăng tôi không là một con người ân cần quan tâm đến kẻ khác, mà đòi hỏi rất ít cho bản thân mình – tốt bụng, chân thực, công bằng, và có những tình cảm chung thủy, nếu không phải là nồng thắm? Có phải là tôi đã có tất cả những đức tính đó không?
- Tất cả, và còn hơn nữa – Hester nói.
- Và bây giờ tôi như thế nào? – Lão hỏi, nhìn thẳng vào mặt chị, và để cho toàn bộ cái ác độc bên trong lão bộc lộ ra trên nét mặt – Tôi đã nói với cô hiện nay tôi là cái thứ gì – một con quỷ! Ai đã làm cho tôi thành ra như vậy?
- Tôi! – Hester rùng mình kêu lên – Chính tôi! Không kém gì anh ta đâu! Tại sao ông không báo thù tôi?
- Tôi đã để cô cho chữ A màu đỏ - Roger Chillingworth đáp – Nếu như nó không báo thù được cho tôi, thì tôi chịu không thể làm gì hơn nữa.
Lão đặt một ngón tay lên chữ A màu đỏ, mỉm cười.
- Nó đã báo thù được cho ông rồi – Hester Prynne trả lời.
- Ta cũng đã xét thấy như vậy – Lão thầy lang nói – Thế bây giờ cô muốn ở ta cái gì về con người đó?
- Tôi phải nói điều bí mật ấy ra – Hester trả lời, vẻ kiên quyết – Anh ta phải thấy rõ bộ mặt thật của ông. Kết quả sẽ như thế nào tôi không biết. Nhưng tôi, người đã là nguyên nhân của sự suy sụp và tai ương của anh ta, nhất định là cuối cùng tôi phải trả món nợ lau dài này về lòng tin, mà tôi còn nợ anh ta. Thanh danh của anh ta, địa vị xã hội của anh ta giữa trần gian này, và có thể cả tính mệnh của anh ta nữa, đều nằm trong tay ông, đạp đổ đi hay duy trì là tùy ông. Nhưng tôi – con người mà chữ A màu đỏ đã trừng phạt để dạy cho sự thật, dù rằng đó là sự thật của sắt nung đỏ đốt cháy vào tận tâm hồn – tôi cũng không thấy việc anh ta tiếp tục sống thêm tí nào nữa một cuộc sống trống rỗng một cách khủng khiếp như vậy là có lợi gì đến nỗi tôi phải hạ mình xuống cầu xin ông rủ lòng thương. Ông muốn làm gì anh ta thì làm. Chẳng có gì ích lợi cho anh ta, chẳng có gì ích lợi cho tôi, chẳng có gì ích lợi cho ông. Cũng chẳng có gì ích lợi cho bé Pearl. Không có một con đường nào dẫn chúng ta ra khỏi mê cung buồn thảm này.
- Này cô! Ta suýt nữa thì thương hại cô đấy – Roger Chillingworth nói. Lão cũng không kìm được một xúc động cảm phục, bởi có một nét gần như là cái phong thái bất khuất trong nỗi tuyệt vọng mà chị vừa phát biểu – Trong con người của cô có những nhân tố cao thượng. Có lẽ, giá như cô gặp một cuộc tình duyên tốt đẹp hơn mối tình của ta và một thời điểm sớm hơn, chắc đã không xảy ra tội lỗi này. Ta thương hại cô về những điều tốt lành đã bị uổng phí đi trong bản chất của cô.
- Còn tôi, tôi lại thương hại ông – Hester Prynne đáp – vì mối thù hằng đã biến đổi một con người hiểu biết và công bằng thành một con quỷ. Nhưng bây giờ ông có muốn tẩy gội con quỷ ấy đi không, để trở lại thành con người? Nếu không phải là vì anh ta, thì lại càng bội phần vì chính bản thân ông. Hãy tha thứ đi, và để việc tiếp tục trừng phạt anh ta cho bậc thánh thần nào đòi hỏi việc đó. Tôi vừa mới nói rằng chẳng có gì ích lợi cho anh ta, hoặc cho ông, hoặc cho tôi, chúng ta đang cùng nhau quanh quẩn trong cung mê tối tăm đầy những điều ác hại, mỗi bước của chúng ta đều vấp phải những tội lỗi mà chúng ta gieo rắc trên lối đi. Nhưng cũng không phải hoàn toàn là như vậy. Còn có thể có điều ích lợi cho ông, chỉ cho ông mà thôi, vì ông đã bị xúc phạm nặng nề, và có quyền tha thứ tùy ý muốn của ông! Đặc quyền duy nhất ấy, ông có chối từ không? Lợi ích vô giá ấy, ông có bác bỏ không?
- Thôi đi, Hester, thôi đi! – Lão già trả lời, vẻ mặt nghiêm nghị tối sầm lại – Ta không được Thượng đế ban cho quyền tha thứ. Ta không có cái quyền hạn như cô vừa nói với ta đó. Niềm tin xưa kia của ta, quên đi đã lâu rồi, nay lại trở về với ta, giải thích tất cả những gì chúng ta làm và tất cả những gì chúng ta phải gánh chịu. Do bước đầu tiên của cô đi trệch đường, cô đã gieo mầm tai họa ; thế nhưng từ lúc ấy trở đi thì mọi sự đã thành một điều tất yếu đen tối. Cô và hắn, hai người đã hại ta, nhưng không có tội, trừ phi xem cét sự việc ấy bằng một thứ ảo giác điển hình ; cả ta nữa cũng không phải là một con quỷ, dù ta đã tranh lấy công việc của một con quỷ. Số mệnh của chúng ta là vậy. Hãy cứ để cho bông hoa hắc ám mở ra theo xu thế của nó. Thôi, bây giờ cô cứ đi đường cô, và muốn đối xử với con người đó như thế nào mặc lòng!
Lão phẩy tay bỏ đi, trở lại công việc mải mê hái cây cỏ.
