CHUỘC TỘI

Xin cảm ơn các vị, trong ngày mưa gió và bận rộn vẫn dành thời gian tới tham dự cuộc họp Hội phụ huynh trường tiểu học công lập Wakaba số Ba ngày hôm nay.

Vốn dĩ người đứng trên bục này không phải là giáo viên chủ nhiệm mà sẽ là hiệu trưởng hoặc hiệu phó, những người có trách nhiệm cao hơn, nhưng người lớn duy nhất có thể giải thích một cách chính xác điều mà các bậc phụ huynh và cư dân trong vùng muốn biết nhất là tôi, nên tôi xin mạn phép được đứng ở trên này.

Thêm nữa, tôi muốn nói trước rằng nội dung tôi sắp trình bày tới đây không phải là nội dung đã được soạn thảo ra giấy cẩn thận hay được cấp trên kiểm duyệt, nên nếu tôi có nói điều gì bất cẩn, thì đó không phải là trách nhiệm của nhà trường mà sẽ là trách nhiệm của cá nhân tôi. Mong các vị hãy hiểu cho.

Vậy bây giờ, tôi sẽ đi vào chủ đề chính - vụ án gây thương tích cho học sinh trường tiểu học Wakaba số Ba.

Vụ án xảy ra vào khoảng 11 giờ 45 phút trưa thứ Tư ngày mùng 5 tháng Bảy, tại bể bơi ngoài trời trong khuôn viên trường. Hôm đó, lớp 4.1 và 4.2 cùng học bơi với nhau. Thời tiết hôm đó rất đẹp, là một ngày rất hợp để bơi ở bể bơi. Giờ học dự định sẽ là tiết 3 và tiết 4, bắt đầu lúc 10 giờ 40 phút, kết thúc lúc 12 giờ 20 phút. Giáo viên hướng dẫn gồm giáo viên chủ nhiệm lớp 4.1 là tôi - Shinohara và thầy chủ nhiệm lớp 4.2 - Tanabe.

Nếu nhìn từ mặt chính nhà thể chất nơi các vị đang tập trung đây, thì bể bơi của trường nằm ở phía tay phải, đi qua sân chơi là đến. Khu từ phía còn phòng học, thì nếu từ dãy thứ ba cách xa cổng chính nhất bước ra sân sau khi đã thay sang loại giày đi bên ngoài(*), trong cùng con đường phía trước cắt ngang những dụng cụ thể dục như xà đơn và cột leo, sẽ là cánh cổng ra vào bể bơi, loại cổng bằng thép dạng trượt.

Ở trường học của Nhật, học sinh khi tới trường sẽ thay giày đi từ nhà tới sang giày chuyên dùng ở trong trường.

Cổng ra vào chỉ có một, là cánh cổng quay mặt ra sân chơi đó.

Để ngăn ngừa tai nạn, ngoại trừ những lúc bể bơi được dùng cho giờ học hay giờ sinh hoạt của câu lạc bộ bơi lội, cổng này sẽ được khóa từ bên ngoài bằng khóa móc. Nhưng khi đang sử dụng bể bơi thì chúng tôi sẽ để cổng mở, vì bình thường người lạ khó mà xâm nhập từ đây được, vả lại cũng là để những em sức khỏe không tốt có thể lập tức đến phòng y tế ở tầng một của dãy phòng học thứ ba nữa.

Tủ giày được đặt ở ngay chỗ cổng vào, ở đó học sinh sẽ cởi giày ra, leo vài bậc thang là lên tới bể bơi. Phòng thay đồ và phòng tắm nằm ở phía trong, các em sẽ bước men theo bờ bể bơi khá rộng phía có ván nhảy, thay đồ trong phòng thay đồ, rồi sang phòng tắm bên cạnh để tắm tráng, cuối cùng ra tập trung ở chỗ ván nhảy. Phía sau phòng thay đồ là cánh đồng quýt của người dân, được ngăn cách bởi hàng rào lưới thép.

Nói như vậy các vị đã hình dung được đại khái về cách bố trí bể bơi chưa ạ?

Để các em được học bơi, mỗi lần nhà trường đều yêu cầu phụ huynh điền và ký tên vào “Phiếu điều tra tình trạng sức khỏe” của các em, nên nhà trường ngầm hiểu rằng các phụ huynh nắm rõ con mình ngày nào, giờ nào sẽ tham gia lớp học bơi.

Thế nhưng trong buổi phỏng vấn trên ti vi, đã có vài phụ huynh học sinh lớp tôi điềm nhiên nói rằng, “Tôi không thấy nhà trường thông báo gì về việc hôm nay cháu nhà tôi có giờ học bơi cả.” Các vị nói như vậy là muốn chứng tỏ điều gì đây?

Về thời gian học bơi, vì có những em cần sự cho phép của bác sĩ trước đó, nên chúng tôi đã in đậm trong bảng thời khóa biểu dự kiến hằng tháng của từng khối, và cũng có phát bảng ngày giờ dự kiến các tiết học bơi cho các phụ huynh rồi.

Xin các vị đừng hiểu lầm. Tôi đang nói những điều này không phải có ý trách móc gì. Tôi chỉ đưa ra ví dụ để mong các vị đừng nhìn vụ án lần này trên phương diện là người bị hại, mà hãy nghĩ về nó trên phương diện là người giám hộ, là cư dân trong vùng - những người lớn có trách nhiệm bảo vệ trẻ nhỏ.

Như đã viết trong bảng thời gian biểu dự kiến, giờ học bơi của học sinh lớp bốn trong học kỳ một sẽ bắt đầu từ tuần thứ ba của tháng Sáu, mỗi tuần hai buổi, tổng cộng là tám buổi, buổi ngày hôm đó là buổi thứ bảy. Vì vậy, các em đã quen hẳn với giờ học bơi, tất cả bảy mươi em của hai lớp đều đã bơi được khoảng cách hai nhăm mét nên chúng tôi không cần phải đặc biệt chú ý đến em nào, mà vẫn tiến hành buổi học một cách suôn sẻ.

Vì chúng tôi lên kế hoạch là trong 30 phút cuối giờ học sẽ đo thời gian bơi tự do hai nhăm mét, nên lúc 11 giờ 35, tức là từ khi vào tiết bốn, và để luyện tập cho việc đó, các em được chia sang các làn bơi theo thứ tự điểm danh của từng lớp, và nối tiếp nhau bơi theo thứ tự đó.

Bể được chia thành 6 làn, tính từ phía sân chơi, trong thời gian luyện tập, lớp 4.1 sử dụng từ làn thứ nhất đến làn thứ ba, lớp 4.2 sử dụng từ làn thứ tư đến làn thứ sáu. Vì thế tôi sẽ ngồi ở bờ bể bơi phía sân chơi, còn thầy Tanabe sẽ ngồi ở bờ bể bơi phía gần phòng thay đồ, mỗi người giám sát và hướng dẫn học sinh của lớp mình.

Các em học sinh được chia theo thứ tự điểm danh để xếp vào các làn bơi, mỗi làn trên dưới mười hai em, một lượt sẽ có ba em bơi, các lượt bơi cách nhau năm mét. Những em học sinh còn lại sẽ ngồi xếp hàng ở phía trước ván nhảy.

Lúc đó tôi nhìn đồng hồ, thấy chỉ 11 giờ 45, cũng là giờ đo thời gian bơi cho các em. Và chính lúc ấy Sekiguchi - gã đàn ông lạ mặt đó đã đột nhập vào.

Sekiguchi Kazuya, ba nhăm tuổi. Bản tin trên ti vi nói anh ta không có nghề nghiệp ổn định.

Nói tới đây, tôi muốn nhờ các vị một việc. Khi nghe câu chuyện của tôi, chắc hẳn các vị sẽ hình dung trong đầu những cảnh tượng của vụ án. Nhưng tôi chỉ, xin quý vị đừng gán những hình ảnh đó với bức ảnh hung thủ được công bố trên ti vi.

Đó là bởi vì, trên ti vi, họ công bố bức ảnh cá nhân của hung thủ trong cuốn album tốt nghiệp cấp ba, một thiếu niên mảnh khảnh, gương mặt trắng xanh với nụ cười ôn hòa, còn trong thực tế, hình thể của gã khác xa tới mức không thể tin gã và người trong ảnh đó là cùng một người được. Chiều cao của gã thấp hơn tôi một chút, khoảng trên dưới một mét sáu nhăm, nhưng gã rất to béo, tới mức tôi nghĩ cân nặng của gã phải gấp đôi tôi, tới hơn một trăm cân.

Các vị hãy hình dung với hình ảnh đó nhé.

Năm nay là năm thứ ba tôi theo nghề giảng dạy, còn thầy Tanabe là năm thứ sáu, nên trong các giờ học chung của hai lớp, hầu hết thầy sẽ là người hướng dẫn chính. Sau khi nhìn đồng hồ đeo tay, tôi quay sang phía thầy Tanabe, thổi chiếc còi đeo ở cổ và giơ một tay lên, ra hiệu với thầy là đã tới giờ đo thời gian bơi rồi.

Chính là lúc đó, gã đàn ông mặc quân phục không rõ của nước nào đã nhảy vào trong khu bể bơi từ phía sau phòng thay đồ. Trên tay gã nắm chặt con dao sinh tồn(*) dài trên hai mươi xăng ti mét. Còn chưa hiểu đó là tình huống gì, nhưng tôi liền lập tức thổi còi to hết mức có thể.

Survival knife, tạm dịch là dao sinh tồn, là một con dao với lưỡi dao dài, một bên lưỡi dao có răng cưa. Cán loại dao này rỗng bên trong, chúng ta có thể để vào trong đó nhiều đồ đạc hỗ trợ khác, ví dụ như diêm, la bàn,… Loại dao này (cùng với một số đồ vật thiết yếu khác) thường được mọi người trang bị khi tới những vùng hoang vu hiểm trở, để giúp họ sinh tồn trong thiên nhiên cho đến khi thoát ra khỏi tình huống đó.

Thầy Tanabe ngạc nhiên quay lại nhìn và phát hiện ra Sekiguchi, các em học sinh cũng kêu thất thanh. Sekiguchi dùng thân mình đẩy thầy Tanabe xuống bể, giơ cao con dao, quay lại phía các em học sinh đang ngồi ở cạnh bể bơi. Dù các em có la hét, nhưng đều sợ hãi quá nên người cứng đờ, không cử động được.

“Đất nước này sắp thối rữa cả rồi. Đừng sống để làm tù nhân chiến tranh nữa, hãy chọn lấy cho mình một cái chết trong sạch!”

Sekiguchi hét lên như vậy rồi lao tới chỗ các em học sinh.

Cùng lúc đó, tôi cũng chạy tới. Một nửa vòng bể bơi, không có thứ gì có thể làm vũ khí. Mọi thứ trên người chỉ là một mảnh áo bơi tôi đang mặc. Sekiguchi túm lấy cánh tay của Ikeda, học sinh ở gần gã nhất, lúc ấy đang ngồi đầu ở làn bơi thứ sáu, rồi vung dao lên. Lúc đó, tôi lấy hết sức thổi còi và lao vào.

Tôi dùng kỹ thuật lăn tròn nhận bóng trong môn bóng chuyền để lao tới phía chân Sekiguchi, tóm lấy hai chân gã. Chịu tác động từ hành động đó của tôi, Sekiguchi ngã lăn ra, con dao cầm ở tay đâm vào đùi trong bên phải gã, có lẽ vì bất ngờ trước vết thương, gã lấy hai tay bụm lấy chỗ bị đâm, và rồi lăn một vòng, rơi xuống bể bơi.

Không biết do bị đau, hay vốn không biết bơi, hoặc vì béo quá, Sekiguchi vừa hét lên kêu cứu, vừa bắt đầu vùng vẫy như đang bị đuối nước.

Những đứa trẻ nãy giờ sợ cứng người đứng trong bể vội leo lên bờ. Tôi ra lệnh cho các em chạy vào sân chơi lánh nạn, rồi gọi cho phòng giáo viên bằng chiếc điện thoại trong phòng thay đồ nam để họ gọi xe cứu thương giúp.

Vì em Ikeda đã bị đâm ở cạnh sườn bên trái.

Trước phòng thay đồ có giá treo khăn bông, tôi liền lấy mấy chiếc khăn tắm không biết là của ai tiến hành việc cầm máu cho em Ikeda, đúng lúc ấy cô Okui, giáo viên dinh dưỡng - sức khỏe đã chạy tới làm thay tôi. Khi đó tôi thấy Sekiguchi đã bám tay vào thành bể, định leo lên bờ.

Tôi chạy tới bên Sekiguchi, và theo đà ấy, đá vào mặt gã. Sau đó các thầy cô khác và cảnh sát, xe cứu thương đến.

Diễn biến vụ án đến đây là hết.

Thật may - tôi không biết dựa vào cái gì để nói là may - hiện tại em Ikeda đang phải nằm viện, tuy vết thương nặng phải mất một tháng mới phục hồi hoàn toàn được, nhưng không ảnh hưởng đến tính mạng. Có mấy em trong lúc chạy đi lánh nạn đã bị ngã và bị trầy đầu gối, nhưng ngoài ra thì không có em nào bị Sekiguchi gây thương tích nữa cả.

Trình tự diễn biến và kết quả của vụ án này, trước tiên, đã được các em học sinh thông báo cho các vị phụ huynh và người dân trong vùng, sau đó được truyền đi rộng rãi trên khắp cả nước qua các phương tiện truyền thông như báo, ti vi, Internet…

Tuy rằng một vụ án lớn đã xảy ra ở trường, nhưng chúng tôi đã làm mọi việc trong khả năng có thể. Tuy rất tiếc cho trường hợp của em Ikeda, nhưng tôi nghĩ chúng tôi đã có thể hạn chế số lượng nạn nhân xuống mức tối thiểu. Vậy mà bất kể những điều đó, trường chúng tôi đã phải nhận những lời chỉ trích gay gắt hơn chúng tôi có thể tưởng tượng từ các vị và từ cả những người sống ở những nơi rất xa mà chúng tôi thậm chí không hề biết mặt.

Đối tượng nhận chỉ trích đầu tiên là thầy Tanabe.

Thầy ấy bị Sekiguchi đẩy xuống bể và đã ẩn mình dưới hồ bơi chỉ sâu khoảng một mét dành cho các em học sinh tiểu học ấy cho tới khi cảnh sát tới. Em Ikeda còn là học sinh lớp 4.2 của thầy. Khi bố một em học sinh hỏi, “Thế lúc đó thầy Tanabe làm gì?”, em ấy đã trả lời: “Cô Maki đã xông tới đánh đuổi hung thủ và cứu bọn con, còn thầy Tanabe thì trốn dưới bể bơi suốt lúc đó ạ.” Nghe nói ở nhiều nhà khác cũng có những cuộc đối thoại tương tự như thế.

Các em đã không nói dối. Tôi nghĩ thầy Tanabe thực sự đã trốn dưới bể bơi. Đường đường là một giáo viên nam, vậy mà lại bỏ mặc các em học sinh nhỏ để trốn một mình, thế là thế nào? Bằng cách đó, thầy Tanabe đã bị cả nước biết đến như là một giáo viên yếu đuối và hèn nhát.

Một người cao ráo, với một cơ thể đã trải qua rèn luyện tới mức từng tham dự đại hội thể thao toàn quốc với tư cách là tuyển thủ tennis, vậy mà phải sợ và phải đi trốn cái gã lẻo khẻo đó sao? - Giờ thì chắc các vị đã hiểu lý do ban đầu tôi kể với các vị về đặc điểm của hung thủ rồi chứ ạ. Dù vậy, hẳn các vị vẫn nghĩ rằng thầy Tanabe là kẻ yếu đuối và hèn nhát.

Vậy nếu là các vị, các vị đã hành động như thế nào?

Tôi nghĩ rằng con người là một loài sinh vật có cách nghĩ vô cùng chủ quan.

Chẳng hạn, với những vị đã xem bộ phim Titanic, các vị có từng vừa xem vừa tưởng tượng rằng mình cũng có mặt trên con tàu tráng lệ chẳng mấy nữa sẽ chìm xuống lòng đại dương ấy không? Lúc đó, các vị có tưởng tượng đến cảnh chỉ mình mình được cứu sống không? Các vị có tưởng tượng ra cảnh mình bình tĩnh túm lấy một mảnh ván, trèo lên đó không một thương tích gì và ngồi chờ đội cứu hộ không?

Một ví dụ nữa, khi xem tin tức về thiên tai hoặc hỏa hoạn trên ti vi, các vị có tưởng tượng cảnh mình nhanh chóng và khéo léo lọt qua các tòa nhà đang sụp đổ để đến nơi lánh nạn không? Rồi xem tin về kẻ giết người hàng loạt, các vị có tưởng tượng cảnh mình đoạt được con dao đúng lúc hiểm nghèo nhất không? Hay khi nghe tin có kẻ khả nghi đột nhập trường học, các vị có tưởng tượng cảnh mình có những hành động phù hợp để đánh đuổi được kẻ xâm nhập trái phép đi không?

Các vị có dựa vào những tưởng tượng ấy, để rồi chỉ trích rằng, Phải mình thì mình đã làm thế rồi, thế mà cái gã thầy giáo nhát chết kia chả làm được gì cả, không? Tôi nghĩ rằng, chính những vị chắc mẩm rằng mình có thể thực hành những điều trong tưởng tượng ấy, trong thực tế lại là những người không làm được gì hết.

Còn cô thì sao? Cô muốn khoe mẽ rằng bản thân dũng cảm hơn người, dám lao thẳng vào Sekiguchi chứ gì?… Tôi nghĩ sẽ có rất nhiều vị nghĩ như vậy. Thực tế, ngay sau vụ án, khi được báo chí đưa tin về mình như một nữ giáo viên dũng cảm, vô số những tin nhắn kiểu “Đừng có mà tự đắc” đã đổ dồn về hòm thư dùng cho việc liên lạc ở lớp của tôi.

Nhưng các vị đâu cần phải làm như thế. Bởi tôi không hề nghĩ rằng mình là một người dũng cảm.

Tôi nghĩ rằng, hầu hết những người có thể đưa ra cách xử trí phù hợp khi có chuyện khẩn cấp đều là những người hoặc đã trải qua nhiều ngày huấn luyện để đối phó với những tình huống như thế, hoặc trong quá khứ đã từng trải qua sự việc tương tự.

Và tôi là kiểu người thứ hai.

Chuyện xảy ra khoảng mười lăm năm trước. Vào kỳ nghỉ hè năm tôi học lớp bốn.

Tôi theo học ở trường đại học của tỉnh này, rồi tham dự kỳ thi tuyển giáo viên của tỉnh, cuối cùng được phân về trường tiểu học công lập Wakaba số Ba nằm trong thị trấn nhỏ ven bờ biển nơi đây, nhưng quê hương tôi sinh ra là một nơi hoàn toàn khác.

Thị trấn XX. Các vị có biết không ạ?

Đó là một thị trấn nhỏ có núi, diện tích và dân số tương đương thị trấn này. Ngoài ra, về mặt kinh tế, cũng có nhiều điểm tương đồng như phát triển nhờ vào nhà máy của công ty đóng tàu. Nên khi được phân về thị trấn được coi là hẻo lánh này, tôi cũng không thấy khó khăn bất tiện gì trong sinh hoạt cả.

Khi hỏi bọn trẻ rằng, nơi em sống là một nơi như thế nào, chúng thường trả lời đó là một thị trấn biển rất sạch, hoặc ở đó thiên nhiên rất trù phú. Tôi nghĩ đó là những câu trả lời đúng. Nhưng không phải đây đều là những câu trả lời mà các em được thầy cô dạy từ khi còn học lớp dưới hay sao? Tôi nghĩ rằng phải đi khỏi nơi mình đang sinh sống thì mới hiểu được những điểm tốt của nơi đó.

Hồi tiểu học, tôi được dạy rằng, thị trấn tôi đang sống có không khí rất trong lành.

Vì nhà máy của công ty chế tạo máy Adachi được xây ở đó vào khoảng cuối năm tôi học lớp ba, nên đến hồi ấy thầy giáo tôi mới dạy như vậy, nhưng hồi còn sống ở đấy, tôi chưa từng cảm nhận được điều này.

Tôi rất thích không khí ở đây, khi mà chỉ cần hít một hơi thật sâu tôi sẽ ngửi thấy mùi hương của biển. Nhưng khi nhìn thấy phần viền kim loại của chiếc xe ô tô hạng nhẹ - chiếc xe tôi mua nhân dịp được phân việc về đây để đi làm - mới có hai năm đã bị gỉ sét, tôi một lần nữa nhận ra không khí của thị trấn quê hương tôi thực sự trong lành thế nào.

Nhưng cũng tại ngôi trường tiểu học của thị trấn nhỏ quê mùa ấy, đã xảy ra một vụ án mạng.

Vụ án lần này đã gây xôn xao trong vòng ba ngày đầu, nhưng sau khoảng một tháng nữa, có lẽ ngoài những người ở thị trấn này ra thì mọi người sẽ quên hẳn nó thôi. Vì rằng các vụ án mạng xảy ra hầu như hằng ngày ở các vùng khác nhau trên cả nước, nên khó mà nhớ mãi được, vả lại những người không liên quan cũng không cần thiết phải nhớ làm gì.

Theo cách đó, vụ án mạng xảy ra ở quê tôi hồi đó, - một phần cũng do địa điểm là trường tiểu học nữa - đã được đưa tin rộng rãi khắp cả nước, nhưng đến nay, chắc vụ giết người xảy ra mười lăm năm trước ấy chẳng còn tồn tại trong ký ức của vị nào ngồi đây nữa.

Sự việc đó xảy ra vào ngày 14 tháng Tám.

Vì thị trấn đó có nhiều điểm giống với nơi đây, nên các vị chỉ cần nhớ lại cuộc sống của chính mình mười lăm năm trước là sẽ dễ dàng hiểu được, rằng đối với những đứa trẻ thôn quê vốn sống cùng nhà với ông bà, thì Obon không phải một dịp đặc biệt gì cả. Trái lại, có thể nói đó là những ngày rất buồn chán. Họ hàng từ thành phố về thăm, ở nhà không còn chỗ nương náu, tụi nhỏ thường bị xua ra ngoài chơi, nhưng ra ngoài cũng chẳng có gì chơi, bể bơi trong trường thì đóng cửa, chơi cạnh bờ sông thì lại bị mắng, kiểu dịp Obon mà chơi ở bờ sông sẽ bị ma kéo chân xuống nước.

Không có trung tâm giải trí, cũng không có cửa hàng tiện lợi. Buổi sáng thì đi viếng mộ cùng gia đình hoặc họ hàng, ăn một bữa trưa sớm, sau đó sẽ phải đi chơi vất vưởng bên ngoài như dân tị nạn cho đến khi trời tối.

Nhưng có nhiều đứa trẻ như thế lắm. Không chỉ riêng mình tôi, những cô bạn học cùng lớp mà tôi hay chơi cùng sống ở khu phía Tây thị trấn là Sae, Akiko và Yuka cũng lâm vào hoàn cảnh tương tự. May là ở khu phía Tây có trường tiểu học, nên chúng tôi quyết định tới đó chơi như mọi khi.

Trong đám đó có một cô bé tên là Emily. Cô bé không phải là người sinh ra ở thị trấn ấy.

Từ khi lên cấp một, quyết định xem cả nhóm sẽ chơi gì luôn là phần việc của tôi. Có lẽ vì từ bé tôi đã cao, nên dù bằng tuổi nhưng bọn bạn rất hay đối xử với tôi như thể tôi lớn tuổi hơn chúng.

Ví dụ, khi chỉ có bọn trẻ con chúng tôi chơi với nhau trên bãi cỏ bên bờ sông, nếu có đứa nào vô tình làm rơi giày xuống nước, cả hội sẽ quay sang nhìn tôi. Chúng không nói “Nhặt hộ tớ đi”, mà nói “Phải làm sao bây giờ?” Cứ thế, tôi không thể không đi nhặt. Rồi tôi chạy xuống cuối dòng nước, đi chân trần, run run lội xuống sông, đợi chiếc giày dạt đến, và bằng cách nào đó vớt được chiếc giày lên thì cả bọn sẽ thốt lên, “Đúng là Maki có khác”, như thể tôi là người chị gái đáng tin cậy vậy.

Không chỉ có bọn trẻ con. Khi chúng tôi tan học và đi thành từng nhóm về nhà, nếu có đứa nào ngã khóc, một người lớn tình cờ đi qua sẽ nhắc nhở tôi là, “Là chị thì phải trông nom em cẩn thận chứ.” Ở trường cũng vậy. Nếu trong lớp có bạn nào không có nhóm bạn chơi cùng, không hiểu sao thầy cô lại bảo tôi, “Em rủ cả bạn A chơi cùng nhé.”

Mà ngay chính bố mẹ tôi cũng vậy. Nhà tôi có hai chị em, là chị nên ở nhà tôi bị đối xử như thế là đương nhiên, mỗi lần có sự kiện trong vùng gì mà tụi trẻ con được làm trung tâm, như lễ hội chẳng hạn, là mẹ tôi lại bảo tôi làm đi, rồi bắt tôi đảm nhận nhiều công việc quan trọng. Khi tôi không tham gia vào hoạt động tình nguyện không bắt buộc ở trường, mà sau đó mẹ biết là đứa bạn gần nhà tham gia, tôi đã bị mẹ dùng ngón tay dúi đầu dúi vai, mắng cho té tát, nên từ đó, khi có những hoạt động như vậy, chỉ cần không có công việc gì ghê gớm thì chắc chắn tôi sẽ tham gia hết.

Vì thế, tôi được người dân trong vùng khen là chững chạc. Được nghe đi nghe lại điều đó nhiều lần, chính tôi cũng bắt đầu cảm thấy bản thân mình chững chạc. Thế nên tôi đã nghĩ, mình đứng ra lo liệu, tổ chức mọi việc là lẽ đương nhiên. Thậm chí, tôi còn có cảm giác mình phải làm thế. Khi chơi cũng vậy, tôi luôn cố hết sức nghĩ xem chơi trò gì thì cả nhóm sẽ cùng vui để gợi ý mọi người.

Có thể các vị đang nghĩ không biết tôi muốn nói gì. Nhưng vì đây là việc liên quan đến vụ án, nên mong các vị hãy lắng nghe câu chuyện cho đến phút cuối.

Nhưng, từ khi lên lớp bốn, tình hình đã thay đổi. Sau khi nhà máy mới của công ty chế tạo máy Adachi được xây dựng ở thị trấn ấy, rất nhiều học sinh ở Tokyo đã chuyển trường về đây. Ở lớp tôi có bạn nữ tên là Emily chuyển tới. Bố Emily là người có chức vị cao trong công ty chế tạo máy Adachi, bản thân Emily cũng học giỏi và biết rất nhiều về kinh tế, chính trị mà bọn trẻ thôn quê không biết, ví dụ như “Đồng yên tăng giá” nghĩa là gì và khi đồng yên tăng giá thì sẽ ảnh hưởng tới kinh tế, chính trị trong nước như thế nào…

Một hôm, trong giờ xã hội học, thầy chủ nhiệm đã nói thị trấn nơi chúng tôi sinh sống là một nơi không khí rất trong lành. Nghe vậy nhưng không học sinh nào tin được ngay, cuối giờ học, một đứa nào đó đã hỏi lại Emily, và sau khi nghe Emily xác nhận chuyện đó là đúng, thì rất nhiều đứa đã tin theo.

Mọi điều Emily nói đều đúng.

Từ đó, mỗi lần quyết định việc gì, những đứa trẻ trong lớp nhất định sẽ bàn bạc với Emily trước. Cả khi chúng cần quyết định những việc chẳng liên quan gì tới những kiến thức học được trên thành phố, như khi cần phân công trực nhật hay khi quyết định nội dung của buổi sinh hoạt nhóm cũng vậy. Những việc đó trước đây đều là công việc của tôi.

Tuy mang tâm trạng phức tạp, nhưng tôi cũng nghĩ những điều Emily nói đều đúng, vả lại những gợi ý của Emily đều rất mới mẻ và thú vị, khiến tôi không thể phản đối được gì, vì thế tôi quyết định sẽ nghe theo Emily. Nhưng bị Emily gạt đi ngay cả trò chơi giữa nhóm bạn thân thiết thì tôi không thấy vui chút nào.

Trước khi Emily chuyển đến không lâu, trong đám con gái rộ lên trò đi từng nhóm đến các nhà và đề nghị họ cho xem búp bê Pháp. Người khởi xướng trò này đương nhiên là tôi. Mọi người đều hào hứng với trò chơi này, nhưng khi Emily tham gia và nhận xét một câu rằng “Đúng là búp bê Barbie vẫn thích hơn nhiều”, thì ngay hôm sau đã chẳng còn ai chơi trò đó nữa.

Trước khi bị Emily nắm quyền chủ động, tôi đã đề xuất một trò chơi mới, là trò chơi thám hiểm.

Từ khu dân cư tập trung đi vào khu vực giữa các ngọn núi có một tòa nhà bị bỏ hoang. Đó là một tòa nhà kiểu tây có vẻ ngoài hiện đại, nhưng đã bị bỏ không nhiều năm trời. Có lời đồn rằng đó là căn biệt thự mà một gia đình giàu có sở hữu công ty riêng ở Tokyo đã xây lên cho cô con gái ốm yếu của họ, nhưng tới khi sắp hoàn thành thì cô con gái qua đời, nên ngôi nhà không được dùng tới lần nào. Lời đồn ấy được bọn trẻ con thời đó truyền tai nhau như thật, mãi về sau chúng tôi mới biết, thực ra, một công ty phát triển khu nhà nghỉ cao cấp định bán khu đất đó làm đất xây biệt thự, vì thế họ đã dựng một nhà mẫu, nhưng giữa chừng thì công ty phá sản, nên căn biệt thự còn lại nguyên như vậy.

Người lớn đã nhắc chúng tôi không được tới gần căn nhà hoang đó, cửa sổ và cửa chính của nó đã bị đóng ván niêm phong, không thể vào bên trong được, nên cho tới dạo ấy chúng tôi cũng ít khi tới gần nó. Nhưng một hôm, nghe Yuka - cô bạn nhà có cánh đồng nho gần ngôi nhà hoang ấy - kể rằng tấm ván gắn ở cửa sau nhà đã bị rời ra, tuy có khóa nhưng có thể dễ dàng dùng kẹp tóc mở được, tôi đã rủ đám bạn hay chơi cùng và Emily đến đó.

Trò chơi thám hiểm vui tới mức tôi chẳng còn nghĩ gì đến trò tham quan búp bê Pháp trước đó nữa. Chỉ riêng chúng tôi biết được rằng có thể vào trong đó. Bên trong chỉ có một vài đồ gia dụng bày làm mẫu, nhưng ngoài ra còn có lò sưởi giả, giường công chúa, nên đối với chúng tôi, nơi đó thực sự giống như một lâu đài. Chúng tôi đã chơi ở đó rất vui, đã mang bánh kẹo tới đó mở tiệc, mang báu vật của mình tới đó giấu trong lò sưởi, nhưng cuối cùng trò chơi đó cũng không kéo dài được nửa tháng.

Là vì một hôm, đột nhiên Emily nói, “Tớ không muốn đến đó nữa.” Đã vậy cô ấy còn nói, “Tớ đã kể với bố chuyện có thể vào trong căn nhà hoang đó rồi.” Tôi có hỏi lý do, nhưng cô ấy chỉ lặng im. Tôi không biết có phải do bố Emily làm không, nhưng lần tiếp theo tới đó, một cái khóa rất chắc đã được tròng thêm vào cửa, chúng tôi không còn vào bên trong được nữa.

Mặc dù vậy tôi vẫn chơi với Emily, vì trò chơi tiếp theo Emily gợi ý là bóng chuyền. Lúc đó tôi đang định lên lớp năm sẽ tham gia câu lạc bộ bóng chuyền, nên đã xin bố mẹ mua bóng nhiều lần, nhưng lần nào họ cũng từ chối và bảo đợi tới khi tôi vào câu lạc bộ đã. Emily lại có sẵn bóng. Hơn thế còn là loại bóng của nhà sản xuất nổi tiếng được sử dụng trong các trận đấu chính thức nữa. Tôi muốn được chơi cùng loại bóng với các vận động viên của đội tuyển Nhật Bản mà mình hay xem trên ti vi, nên đã chơi thân với Emily.

Ngày xảy ra vụ án, chúng tôi cũng chơi bóng chuyền.

Tôi rủ mọi người chơi bóng chuyền trong sân trường, và nhờ Emily về nhà mang bóng tới.

Trời hôm đó rất quang đãng. Nếu nói là “thị trấn nằm giữa những quả núi” mọi người hẳn sẽ hình dung ra một nơi mát mẻ, nhưng ngày hôm đó nắng gắt, tới mức không thể nghĩ rằng đó chỉ là cái nóng rơi rớt lại sau mùa hè được. Chỉ mới đi ra ngoài một chút, phần cẳng chân và cẳng tay lộ ra đã ran rát. Emily bảo, “Trời nóng lắm, thôi về nhà tớ xem băng hoạt hình Disney đi.” Nhưng bọn trẻ chỗ tôi đứa nào cũng được bố mẹ nghiêm khắc dặn dò rằng đợt Obon không được tới làm phiền nhà khác, vì thế ý kiến của tôi được mọi người tán thành.

Vả lại, tôi không thích nhà Emily cho lắm. Nơi đó có quá nhiều thứ đẹp đẽ lung linh, làm tôi ngẫm lại mình mà tủi. Có lẽ những đứa trẻ khác cũng có cảm giác như tôi vậy.

Tuy luôn miệng kêu nóng, nhưng khi bước vào bóng râm của tòa nhà thể chất rồi, chúng tôi liền chơi rất hăng say. Tôi nhớ rằng chúng tôi đã đứng thành vòng tròn để chuyền bóng cho nhau, vừa chuyền vừa nói, “Cố được 100 quả liên tiếp nhé.” Người đầu tiên nói câu đó là Emily. Cô bé nói, đằng nào cũng chơi, chi bằng đặt mục tiêu ngay từ đầu, đến khi đạt được sẽ có cảm giác thành công và sẽ vui hơn nhiều. Đúng như lời nói ấy, khi chúng tôi đếm được khoảng 80 quả, mọi người đều đã ở trạng thái phấn khích, vừa chuyền bóng vừa reo hò rộn rã.

Emily là một cô bé như vậy đấy.

Lúc đó là khi chúng tôi đã chuyền được 90 quả. Một người đàn ông mặc bộ đồ lao động tới gần chỗ chúng tôi. Hắn ta không vừa chạy vừa hét, tay cầm con dao sinh tồn. Hắn ta bước tới chậm rãi, khi dừng bước, liền nở nụ cười và nói:

“Chú tới để kiểm tra định kỳ quạt thông gió trong phòng thay đồ của bể bơi, nhưng lại quên không mang thang theo. Công việc chỉ là vặn con ốc cho chặt thôi, có cháu nào tới giúp chú được không, chú sẽ kiệu lên vai?”

Nghĩ rằng đây là việc của mình, tôi đã xung phong giúp. Những đứa bạn khác của tôi cũng xung phong, nhưng người đàn ông chê tôi cao, những đứa khác thì bị chê thấp, chê đeo kính, chê nặng, cuối cùng hắn chọn Emily. Tôi nghĩ, lại là Emily nữa sao.

Cảm thấy ghen tức, tôi đề nghị tất cả chúng tôi cùng đi giúp, và đám bạn cũng tán thành, nhưng người đàn ông lập tức gạt đi, kêu như vậy sẽ nguy hiểm. Hắn ta còn nói nếu đợi ở đây, hắn sẽ mua kem tới cho. Rồi người đàn ông kéo tay Emily đi, dẫn cô bé về phía bể bơi.

Các vị phụ huynh ngồi đây thường ngày vẫn dạy con mình cách phòng vệ như thế nào? Không phải các vị nghĩ rằng ngay cả điều này cũng là điều nhà trường phải dạy các em đó chứ?

“Thằng bé nhà tôi cầm đũa rất kỳ cục, ở trường các cô bảo ban cháu nó kiểu gì vậy?” - Hôm trước, đã có một vị phụ huynh gọi điện tới với nội dung như thế. Em đó đã là học sinh lớp bốn rồi đấy các vị ạ. Bấy lâu nay các người đã làm gì vậy? Vị phụ huynh của em này chắc chắn sẽ nghĩ giống như tôi vừa nói.

Đương nhiên, ở trường, chúng tôi luôn nhắc nhở các em. Trên đường tới trường hoặc khi đi học về, nếu có người đáng ngờ bắt chuyện, hãy hét to lên hoặc thổi chiếc còi gắn trên cặp rồi bỏ chạy thật nhanh. Tuyệt đối không được trèo lên ô tô của người khác. Hãy chạy vào cửa hàng hoặc nhà dân nào gần đó nhờ họ cứu. Bất kể thế nào cũng phải đi lại ở nơi đông người. Nếu có chuyện gì nhất định phải báo cho người lớn ngay.

Trong các vị, hẳn cũng có những vị thực hiện điều này rất nghiêm chỉnh. Gần đây còn có một dịch vụ gọi là “mạng bảo vệ”, dịch vụ này sẽ gửi thông tin của những kẻ tình nghi tới địa chỉ hòm thư trên điện thoại, tôi đoán có rất nhiều bậc phụ huynh đã đăng ký để nhận những thông tin này.

Tôi chợt nhớ, hôm trước, một em học sinh nữ lớp tôi đã thông báo với tôi rằng, “Cô ơi, hôm nay lúc tới trường, ở đoạn đi bộ sang đường có một chú kỳ cục cứ nhìn em chằm chằm cô ạ.” Khi tôi chạy tới xem thử, thì hóa ra đó là một thầy giáo dạy khối khác đang đứng trông chừng để đảm bảo an toàn giao thông cho các em học sinh. Nếu hồi đó chúng tôi có được sự cảnh giác giống như em học sinh này, thì có lẽ chúng tôi hẳn đã có thể tránh được vụ án đó rồi.

Nhưng tụi trẻ con hồi đó, bao gồm chúng tôi, chẳng được người lớn nào dặn dò cẩn thận như vậy cả. Đã thế, địa điểm lại là trường học, người đàn ông mặc bộ đồ lao động kia cũng giống như thực sự tới kiểm tra định kỳ vậy, và lại còn nhờ chúng tôi một việc nghe rất hợp lý nữa.

Chúng tôi hoàn thành mục tiêu chuyền 100 lần bóng liên tiếp mà không có Emily, rồi ngồi xuống bậc thang của nhà thể chất nói chuyện, nhưng Emily vẫn chưa trở lại. Trong lúc đó, mặt trời dần lặn, và bài hát thông báo sáu giờ chiều - ở thị trấn này là bài Bảy đứa trẻ, còn ở thị trấn quê tôi thì là bài Greensleeves - bắt đầu vang lên.

Chúng tôi thấy lo lắng vì đã kha khá thời gian trôi qua, nên quyết định tới bể bơi xem tình hình. Vị trí bể bơi ở trường tiểu học của chúng tôi rất giống với trường này. Nhưng cửa vào thì được mở suốt mùa hè, nên chúng tôi đi vào từ cửa, ngang qua bể bơi để tiến về phía phòng thay đồ. Chỉ nghe tiếng ve sầu râm ran xa xa, còn xung quanh không một tiếng động nào khác.

Phòng thay đồ cũng không khóa. Tôi đi đầu nhóm bèn mở cửa phòng thay đồ nữ, nhưng không thấy bóng dáng Emily cũng như người đàn ông ở đó. Tôi hơi tức giận nghĩ không lẽ Emily đã lặng lẽ về trước, nhưng để chắc chắn, chúng tôi quyết định mở cả cửa phòng thay đồ nam nữa. Người mở là Akiko. Khoảnh khắc Akiko mở cánh cửa phía sau lưng cậu ấy, một cảnh tượng đáng sợ đập vào mắt chúng tôi.

Emily đang nằm đó. Đầu cô ấy hướng về phía cửa, nên chúng tôi nhìn rõ khuôn mặt với đôi mắt mở trừng trừng, và dịch cơ thể rớt ra từ mũi, từ miệng. Chúng tôi gọi tên Emily mấy lần. Nhưng cô ấy không có phản ứng gì.

Tôi nghĩ, bạn ấy chết rồi. Chuyện nghiêm trọng rồi. Như một phản xạ có điều kiện, tôi bắt đầu chỉ đạo mọi người ở đó.

Akiko và Yuka chạy nhanh, nên tôi bảo hai cậu ấy tới nhà Emily và đồn cảnh sát. Và dặn Sae bình tĩnh nhất ở lại trông chừng. Còn mình sẽ gọi thầy cô nào đó tới. Không ai phản đối, chúng tôi bỏ bạn mình ở lại trông chừng, cả ba cùng nhất loạt chạy đi.

Các vị có nghĩ đó là những hành động dũng cảm không ạ? Những đứa trẻ mới mười tuổi đầu, vừa tìm thấy thi thể của bạn, vậy mà chúng không khóc, không kêu thét, tất cả bọn chúng đều cố gắng hoàn thành công việc của mình.

Ngoài tôi ra, ba cô bạn còn lại thực sự đều rất dũng cảm.

Hai cô bạn tới nhà Emily và đồn cảnh sát nói rời khỏi trường bằng lối cửa sau nhanh hơn nên đã ra khỏi bể bơi, băng qua sân, chạy về phía cánh cổng nằm phía sau nhà thể chất, còn tôi thì một mình chạy về phía dãy phòng học. Có hai dãy phòng học, xếp theo hàng dọc, dãy quay mặt về phía sân chơi là dãy số hai, dãy ngoảnh mặt về phía cổng chính là dãy thứ nhất, phòng giáo viên nằm ở tầng một của dãy thứ nhất.

Mọi người thường hay hiểu lầm rằng mùa hè giáo viên cũng nghỉ, nhưng không phải vậy. Trong kỳ nghỉ hè của học sinh, giáo viên vẫn đi làm từ 8 giờ sáng tới 5 giờ chiều như bình thường. Trong những ngày đó, cũng như các công ty thông thường, chúng tôi cũng được nghỉ phép có hưởng lương và nghỉ lễ Obon.

Thế nên dù là kỳ nghỉ hè, nhưng nếu đó là ngày trong tuần, chắc chắn trong phòng giáo viên sẽ có ai đó. Nhưng, như tôi vừa nói khi nãy, vụ án xảy ra vào ngày 14 tháng Tám, là ngày thứ hai trong ba ngày nghỉ Obon. Các giáo viên đều nghỉ. Dù vậy, có thể buổi sáng, ai đó sẽ có việc cần ghé qua trường. Nhưng lúc đó đã quá sáu giờ chiều rồi.

Khi chạy tới dãy số một, cả năm cửa ra vào, bao gồm cả hiên cửa chính, đều đã bị khóa. Tôi chạy về phía sân nằm giữa hai dãy nhà, vòng ra phía ngoài cửa sổ phòng giáo viên. Từ khe hở của tấm rèm trắng, tôi có thể nhìn vào bên trong mà không phải rướn người về phía trước, nhưng không có dấu hiệu gì cho thấy bên trong có người cả.

Lúc đó, đột nhiên một nỗi sợ hãi dâng lên trong tôi. Trong trường này không phải chỉ còn tôi và gã đàn ông đã giết Emily ấy chứ… Gã đang ẩn núp ở gần đây, và lần này gã sẽ nhắm tới tôi… Lúc định thần lại thì tôi đã bỏ chạy nhanh hết sức có thể rồi. Tôi băng qua sân giữa, ra khỏi cổng chính, rồi chạy thẳng một mạch về đến nhà. Về đến nhà tôi vẫn không dừng bước, tôi tháo giày vứt lung tung ở cửa, chạy vọt vào phòng mình, đóng cửa và rèm lại, trùm chăn run lập cập. Sợ quá, sợ quá, sợ quá. Trong đầu tôi chỉ còn cảm giác sợ hãi đó.

Một lúc lâu sau, mẹ chạy vào phòng tôi. “Con đây rồi!” - Mẹ kêu lên, lật chăn ra và hỏi, “Rốt cuộc có chuyện gì thế?” Mẹ đang đi mua đồ ăn lúc tôi chạy về, giữa đường nghe kể ở trường tiểu học đã xảy ra một vụ việc nghiêm trọng nên mẹ đã hộc tốc chạy tới trường. Mẹ tìm tôi một lúc giữa đám đông xôn xao nhưng không thấy, định chạy về nhà báo với bố tôi thì thấy đôi giày của tôi vứt lung tung ở cửa, nên liền lên phòng tôi.

Tôi vừa khóc vừa kể rằng Emily đã chết trong phòng thay đồ của bể bơi. Nghe xong mẹ tôi lớn tiếng nói như trách, “Chuyện nghiêm trọng như vậy sao con không báo ngay lúc về mà lại lên phòng trốn hả?” Tôi định phân bua rằng vì sợ quá nên tôi không nói được, nhưng rồi đột nhiên tôi nghĩ không biết những đứa bạn kia thế nào rồi.

Một đứa chững chạc như tôi mà còn sợ hãi bỏ chạy, thì chắc chắn mấy đứa kia cũng làm thế thôi - tôi nghĩ. Nhưng mẹ tôi lại nói bà nghe chuyện vụ án từ mẹ của Akiko.

Được anh trai dẫn về, đầu bị thương, Akiko báo với mẹ là, “Emily gặp nạn ở bể bơi của trường”, và khi mẹ Akiko định tới đó xem sự tình thì gặp mẹ tôi, rồi họ đã cùng đến trường. Giữa chừng, họ gặp Sae, lúc này đang được mẹ cõng về.

Ở bể bơi có mẹ của Emily, Yuka cùng một chú cảnh sát, bình thường Yuka lặng lẽ ít nói, nhưng nghe nói Yuka đã kể lại khá ngọn ngành tình huống và trạng thái mọi thứ khi phát hiện ra thi thể.

“Con đã làm gì thế hả? Những lúc như thế này, con phải là đứa vững vàng cứng cỏi nhất chứ. Thế mà tại sao con lại ở đây? Thật là mất mặt!”

Thật là mất mặt, thật là mất mặt… Vừa nói mẹ vừa đánh thật nhiều vào đầu và vai tôi. Tôi vừa khóc vừa lặp đi lặp lại câu xin lỗi, nhưng tôi không rõ mình xin lỗi ai, xin lỗi vì điều gì nữa.

Các vị hiểu rồi đúng không. Chỉ có mình tôi bỏ chạy, còn ba cô bạn còn lại đã làm tròn nhiệm vụ của mình. Phải báo cho mẹ Emily về cái chết của con gái bà, hẳn là đáng sợ lắm. Phải kể mọi sự tình với chú cảnh sát thường ngày chẳng bao giờ nói cười, bộ mặt thì bặm trợn ấy, chắc cũng đáng sợ không kém. Phải ngồi trông chừng xác chết còn sợ hơn nữa.

Tôi không hề dũng cảm. Không những thế, vì gặp phải vụ án đó, mà tôi đã đánh mất một điều vô cùng quan trọng.

Thứ tôi đánh mất, chính là giá trị tồn tại của mình.

Về việc tiếp nhận thẩm vấn liên quan tới vụ sát hại Emily, đôi khi cũng trả lời thẩm vấn một mình, nhưng hầu hết là tôi cùng trả lời thẩm vấn với ba cô bạn còn lại, có thầy cô hoặc bố mẹ ngồi cạnh. Hung thủ đi từ hướng nào tới, gã đã bắt chuyện ra sao. Quần áo thế nào, dáng dấp, vẻ mặt như nào, có giống người nổi tiếng nào không…

Tôi cố gắng hết sức nhớ lại mọi chuyện trong ngày xảy ra vụ án, và luôn là đứa trả lời đầu tiên. Tôi làm thế một phần để khỏa lấp nỗi dằn vặt về việc một mình bỏ chạy, thêm nữa, mỗi khi có mẹ tôi bên cạnh, mẹ sẽ kín đáo chọc chọc vào lưng tôi ra dấu, “Con hãy đại diện các bạn trả lời đi.”

Nhưng có một việc đã khiến tôi rất ngạc nhiên. Đó là những đứa bạn trả lời sau tôi đều phủ định những câu trả lời của tôi.

“Chú ấy mặc bộ đồ lao động màu xám ạ.”

“Đâu có, tớ nghĩ bộ đó giống với màu xanh lá hơn là màu xám.”

“Mắt chú ấy khá nhỏ.”

“Thật vậy không? Tớ nhớ là đâu có nhỏ lắm.”

“Mặt chú ấy có vẻ hiền.”

“Không thể nào. Mặt chú ấy sao có thể hiền được. Chắc tại chú ấy hứa mua kem cho tụi mình nên nhìn mới có cảm giác đó thôi.”

Kiểu như vậy. Ngay cả sau khi tôi bị Emily nắm quyền chủ động, ba đứa bạn tôi vẫn chưa từng phản đối ý kiến của tôi bao giờ. Vậy mà lúc đó họ lại nhìn tôi với ánh mắt như muốn bảo “Cậu nói linh tinh cái gì thế”, rồi lần lượt phủ định lời tôi. Hơn thế nữa, dù phủ định lời tôi như vậy, nhưng cả ba đứa đều nói, “Không thể nhớ ra khuôn mặt hung thủ.” Chúng không nhớ mặt hung thủ nhưng lại phủ định lời tôi nói như thế đấy.

Tôi nghĩ, vậy là ba đứa nó đều biết chuyện một mình tôi đã bỏ chạy. Không đứa nào trực tiếp chỉ trích tôi về điều đó, nhưng trong lòng chúng đang tức giận, và coi thường tôi lắm.

Lúc nào cũng nói năng ra vẻ ta đây, nhưng không phải chính cậu là kẻ hèn nhát nhất sao? Giờ còn muốn tỏ vẻ gì đây?

Nhưng nếu chỉ có thế, thì tuy bị dằn vặt, tôi cũng sẽ không có cảm giác tội lỗi đến như vậy. Vì dù sao tôi cũng đã tới phòng giáo viên mà. Lỗi lớn nhất của tôi trong vụ án này không phải là đã bỏ chạy.

Tôi đã phạm một lỗi lớn hơn thế nhiều. Đây là lần đầu tiên tôi thú nhận về điều đó.

Đó là, tôi có nhớ mặt hung thủ, nhưng lại nói rằng mình không nhớ.

Nhìn ba đứa bạn nhớ rõ mọi việc cho tới khi phát hiện ra thi thể, vậy mà khi được hỏi về điều quan trọng nhất - gương mặt của hung thủ - chúng lại lắc đầu nói không nhớ, lòng tôi trào lên cảm giác không chấp nhận được. Tôi không thể tin được rằng chúng chỉ quên mỗi gương mặt. Hơn nữa tôi cũng tức giận, vì nếu đã không nhớ thì đâu cần phủ định lời khai chính xác của tôi như vậy. Thực ra, tôi đã định nói hết những điều đó. Trong bốn đứa, tôi cho mình là người học giỏi nhất, nên trong lòng cũng thầm coi thường bọn bạn, nghĩ rằng chúng thật ngu ngốc.

Nhưng tôi lại nhát gan hơn tụi kém thông minh đó… Nghĩ như vậy, đột nhiên một ý nghĩ xuất hiện trong đầu. Ngoài tôi ra, ba đứa bạn tôi đã một mình thực hiện nhiệm vụ của chúng. Chắc chắn chúng sẽ sợ hơn lúc cả bốn đứa cùng phát hiện ra tử thi rồi. Có lẽ chính nỗi sợ lúc đó đã khiến chúng không thể nhớ ra gương mặt hung thủ nữa.

Tôi vẫn còn nhớ là vì sau lúc đó tôi đã không làm gì cả.

Khi bị hỏi sau khi phát hiện xác chết, mỗi đứa chúng tôi đã làm gì, tôi trả lời rằng trong phòng giáo viên không có ai nên tôi quyết định chạy về nhà để gọi người lớn đến. Trên đường từ trường về nhà tôi còn có nhiều ngôi nhà khác. Có cả những nhà đã từng cho phép tôi vào bên trong để xem con búp bê Pháp của họ. Tôi chạy thẳng qua những nhà đó, về nhà, và dù có bố và họ hàng ở nhà nhưng tôi đã không nói gì với ai.

Nếu tôi nhanh chóng báo cho người lớn, có lẽ cảnh sát đã thu thập được thêm một chút thông tin nhân chứng liên quan đến kẻ khả nghi hơn. Mãi gần đây tôi mới nghĩ ra như vậy.

Hồi đó, tôi nghĩ việc còn nhớ rõ gương mặt hung thủ là một việc xấu. Vì tôi sợ rằng nếu chỉ mình tôi trả lời đúng, cảnh sát và thầy cô sẽ nhận ra tôi đã không làm gì cả và họ sẽ trách mắng tôi.

Nhưng lúc đó tôi đã không hối hận gì về câu trả lời “không nhớ mặt hung thủ” của mình. Trái lại, sau đó một thời gian tôi còn cảm thấy may là mình đã làm như thế.

Bởi hung thủ đã không bị bắt. Nếu tôi khăng khăng nhận là chỉ mình mình còn nhớ, và sau đó bị hung thủ biết được, thì tiếp theo hắn sẽ nhắm đến tôi. Tôi nghĩ, nhờ câu trả lời không nhớ của mình mà tôi đã được an toàn.

Khi đó không biết có phải chúng tôi đang ở độ tuổi chuyển dần từ các mối quan hệ bạn bè gần nhà sang các mối quan hệ bạn bè có chung sở thích và cách nghĩ, hay vì không muốn nhớ tới vụ án mà sau đấy, bốn đứa chúng tôi không còn tụ tập cùng nhau nữa.

Lên lớp năm, tôi vào câu lạc bộ bóng chuyền, lên lớp sáu, tôi tự ứng cử làm hội phó hội học sinh và đã được bầu. Mẹ tôi nói vì hội trưởng sẽ do một bạn nam đảm nhận, nên tôi hãy ứng cử làm hội phó. Tôi có bạn bè mới, có một môi trường mới để sinh hoạt và thể hiện mình, tôi đã cố gắng hết sức để lập thành tích mới, xóa bỏ những đánh giá không tốt trước đó. Lên cấp hai, tôi vẫn xung phong nhận công việc của cán bộ lớp, và tích cực tham gia hoạt động tình nguyện trong khu vực.

Thế nên tôi lại càng được mọi người đánh giá là “chững chạc”.

Không nhận ra rằng tất cả đều là những hành vi trốn chạy, tôi cứ đứng từ xa dõi theo Sae lúc nào cũng nơm nớp sợ hãi, Akiko liên tục nghỉ học, còn Yuka thì bắt đầu làm những việc xấu như đi chơi khuya, trộm cắp vặt, rồi cho rằng sau vụ án đó, tôi là người cố gắng nhất. Tôi nghĩ mình đã thực hiện hết trách nhiệm của mình trong vụ án đó rồi. Cho tới ngày hôm đó.

Ba năm sau vụ án, bố mẹ Emily trở về Tokyo. Nghe nói mẹ Emily không muốn rời khỏi thị trấn đó cho tới khi vụ án được giải quyết, nhưng vì công việc của bố Emily nên họ không còn cách nào khác. Mẹ Emily đau buồn vì cái chết của con gái tới mức nằm liệt giường một thời gian và hẳn cô ấy là người mong mỏi vụ án được giải quyết hơn ai hết, nhưng lại không mạnh mẽ tới mức ở lại thị trấn ấy một mình để tìm ra hung thủ.

Mùa hè năm chúng tôi học lớp bảy, bốn đứa chúng tôi được người mẹ cao ráo, mảnh mai quý phái và đẹp như diễn viên ấy gọi đến nhà. Cô ấy nói muốn nghe chúng tôi kể về ngày xảy ra vụ án một lần nữa, trước khi rời khỏi thị trấn. Cô ấy bảo đó sẽ là lần cuối. Chúng tôi đã không thể từ chối.

Tài xế của bố Emily tới từng nhà đón chúng tôi bằng một chiếc xe lớn, đi về phía nhà của Emily ở tòa chung cư dành cho nhân viên công ty chế tạo máy Adachi, nơi bốn chúng tôi mới cùng nhau tới chơi một lần. Đó là lần đầu tiên bốn chúng tôi đi cùng nhau sau khi vụ án xảy ra, nhưng trên đường đi, chúng tôi không hề nhắc tới vụ án. Tôi nhớ là chúng tôi chỉ nói những chuyện vô thưởng vô phạt kiểu như, Câu lạc bộ của cậu thế nào? Bài kiểm tra cuối kỳ của cậu có tốt không?

Chỉ có mẹ của Emily ở nhà.

Buổi chiều một ngày thứ Bảy đẹp trời, căn phòng có thể nhìn xuống khắp thị trấn sang trọng như một phòng khách sạn hạng sang, chiếc bánh kem đầy ắp những loại quả tôi không biết tên được chuyển từ Tokyo về, và tách trà đen thơm ngon. Tôi nghĩ Emily mà ở đó, thì đấy sẽ là một buổi tiệc chia tay tao nhã. Nhưng Emily đã bị sát hại rồi. Không khí trong phòng tối tăm, nặng nề và đông đặc, trái ngược hẳn với thời tiết bên ngoài.

Sau khi ăn xong bánh kem, cô ấy bảo chúng tôi kể lại mọi chuyện trong ngày xảy ra vụ án, bốn đứa chúng tôi với tôi là đại diện bắt đầu kể lại một lượt các tình tiết, thì chợt mẹ Emily cất tiếng nói đầy giận dữ.

“Mấy chuyện đó tao nghe đủ rồi. Mấy đứa cứ lặp đi lặp lại ‘Cháu không nhớ mặt’, ‘cháu không nhớ mặt’, hệt như bọn ngốc biết duy nhất một chuyện rồi cứ tự hào kể đi kể lại mãi. Chính vì chúng mày ngu ngốc nên ba năm rồi vẫn chưa bắt được hung thủ. Vì chơi với lũ ngốc chúng mày nên Emily mới bị giết! Tất cả là tại chúng mày. Chúng mày là lũ sát nhân!”

Lũ sát nhân ư? Thế giới bỗng đảo lộn hoàn toàn. Từ sau vụ án đó, dù phải chịu nhiều vất vả khổ sở, tôi vẫn luôn cố gắng nỗ lực, vậy mà không những không được đền đáp, tôi còn bị cô ấy chỉ trích như thể Emily bị sát hại là do lỗi của chúng tôi vậy. Mẹ Emily nói tiếp.

“Tao sẽ không tha thứ cho chúng mày. Hãy tìm ra hung thủ trước khi quá thời hạn khởi tố. Nếu không làm được điều đó, hãy tìm ra cách chuộc tội khiến tao có thể chấp nhận. Còn nếu không làm được một trong hai điều trên tao sẽ trả thù chúng mày. Tao có tiền và có quyền lực hơn bố mẹ chúng mày nhiều. Nhất định tao sẽ khiến chúng mày phải chịu thê thảm hơn cả Emily. Chỉ mình tao có quyền làm như thế vì tao là mẹ của Emily.”

Lúc đó, tôi còn sợ mẹ Emily hơn cả gã hung thủ ấy.

Xin lỗi cô, thực ra cháu vẫn nhớ mặt hung thủ.

Nếu lúc đó nói như vậy, có lẽ giờ này tôi đã không đứng đây kể câu chuyện này cho các vị nghe rồi. Nhưng, thật là thảm hại, lúc đó tôi thực sự đã quên gương mặt hung thủ. Vốn dĩ mặt gã không có nét gì đặc trưng, vả lại, tôi đã liên tục tự ám thị bản thân rằng tôi không nhớ. Để quên hẳn khuôn mặt đó, thì khoảng thời gian ba năm là quá đủ.

Ngày hôm sau, mẹ của Emily rời khỏi thị trấn. Bỏ lại bốn đứa trẻ chúng tôi với một lời hứa lớn lao. Tôi không biết mấy đứa bạn mình nghĩ gì, riêng tôi đã cố hết sức nghĩ ra cách để bản thân không bị trả thù.

Bắt được hung thủ gần như là chuyện không tưởng. Thế nên tôi chọn cách thứ hai, chuộc tội theo cách có thể khiến mẹ Emily chấp nhận.

Giờ các vị đã hiểu lý do tại sao một người nhát gan như tôi lại dám lao vào gã đàn ông đang cầm dao trong tay rồi chứ? Chỉ là vì trong quá khứ tôi đã có kinh nghiệm như thế mà thôi.

Thầy Tanabe chưa từng có kinh nghiệm như thế. Chỉ có vậy. Nhưng với sự khác biệt nhỏ đó, tôi đã được coi như người hùng, còn thầy Tanabe thì phải hứng chịu chỉ trích.

Vậy vụ án xảy ra có phải do lỗi của thầy Tanabe không?

Hung thủ đã trèo qua bức rào thép ngăn bể bơi với cánh đồng quýt để đột nhập vào. Các vị chỉ trích biện pháp bảo vệ an toàn của trường, nhưng có trường học nào được bao quanh bởi tường chắn cao như trại giam không? Đất nước chúng ta có giàu có tới mức trang bị được camera giám sát không góc chết ở tất cả các trường học công lập không? Trái lại, trong các vị ở đây có vị nào nhận ra rằng tình hình trị an của chúng ta đã tệ hại đến mức cần tới trang thiết bị như vậy từ trước khi vụ án xảy ra không?

Tôi nghĩ, những vị giả ốm để trốn đi tuần khi tới phiên mình(*) đâu có quyền phê phán thầy Tanabe. Nhưng các vị đã chỉ trích thầy Tanabe như thể muốn trút hết vào thầy ấy những bất mãn mà các vị cảm thấy thường ngày. Tôi đã từng nghe những cuộc gọi phản đối gọi tới trường, bản thân tôi cũng sống trong ký túc xá dành cho người độc thân như thầy Tanabe, nên đã có lần thấy những tờ rơi bôi nhọ vô căn cứ dán trên cửa phòng thầy. Trên đó viết đầy những ngôn từ quá quắt tới mức tôi chỉ muốn che mắt lại, và tự hỏi không biết các vị có dám cho con em mình xem tờ rơi đó không. Suốt đêm, tôi nghe thấy tiếng chuông điện thoại bàn, điện thoại di động và cả tiếng như thể các vị đang ném chúng vào tường nữa. Tôi cũng thấy kính trước của chiếc xe thầy Tanabe đỗ ở bãi đỗ đã bị ai đó đập vỡ.

Ở Nhật, từ năm 2004, để tăng cường đảm bảo an ninh, bên cạnh việc tuần tra thường ngày của cảnh sát, người dân tự tổ chức hoạt động đi tuần trên một chiếc xe lớn có gắn đèn báo màu xanh nước biển.

Các vị hẳn đã biết rằng những việc đó chính là nguyên nhân khiến thầy Tanabe rơi vào trạng thái tâm lý hoảng loạn, không thể đứng trước mặt các vị rồi đúng không?

Rốt cuộc thầy Tanabe đã làm gì? Nếu các vị tức giận bởi con cái mình phải trải qua tình huống nguy hiểm, tại sao các vị không trách gã hung thủ đó? Vì gã đàn ông 35 tuổi không nghề nghiệp đó có tiền sử điều trị tâm lý ư? Hay vì gã là con trai của một nghị sĩ, người có quyền lực cao nhất ở vùng này?

Hay đơn giản là vì chỉ trích thầy Tanabe thì dễ hơn?

Dù chỉ là đồng nghiệp với thầy, nhưng tôi cũng thấy thương cảm cho thầy ấy. Các vị có tưởng tượng được nếu người yêu của thầy ấy, nếu là một người đã hứa hẹn kết hôn cùng thầy ấy, sẽ cảm thấy như thế nào không?

Như các vị đã biết, thầy Tanabe từng tốt nghiệp trường đại học quốc lập, người cao ráo, ưa nhìn, rất giỏi các môn thể thao, là một người rất được các em học sinh và các vị phụ huynh yêu quý. Tới mức, lúc tới thăm nhà học sinh, có bà mẹ còn nói rất thẳng thừng rằng, “Giá mà giáo viên chủ nhiệm của con tôi là thầy Tanabe thì tốt biết mấy.” Đương nhiên thầy cũng được các đồng nghiệp nữ quý mến không kém. Có lần, trong một hội thảo nghiên cứu, một cô giáo trường khác còn hỏi tôi rằng thầy Tanabe đã hẹn hò với ai chưa nữa.

Có nhiều vị hẳn muốn hỏi, nếu thế chắc cô cũng thích anh ta chứ gì, nhưng thực ra tôi khá ngại ngần thầy ấy. Hồi mới được cử về trường làm giáo viên mới, thầy Tanabe đã nói với tôi rằng, “Có gì khó khăn cứ trao đổi, với tôi nhé.” Trong đời tôi, đó là lần đầu tiên có người nói với tôi câu ấy. Tôi đã rất vui sướng. Nhưng tôi không biết cách nhờ cậy người khác. Có lẽ chỉ cần nhờ cậy những chuyện mình không làm nổi là được, nhưng không có việc gì tôi không làm được cả.

Và rồi, sau một thời gian tiếp xúc với thầy dưới tư cách một đồng nghiệp, tôi bắt đầu nghĩ, có lẽ mình thực sự không hợp với thầy ấy. Thầy Tanabe rất giống tôi. Còn tôi lại rất ghét bản thân mình.

Khả năng học tập và khả năng chơi thể thao không phải bao giờ cũng tỷ lệ thuận với độ lớn của trái tim. Vậy nên độ lớn của cơ thể lại càng không liên quan gì. Nhưng nếu ai có cơ thể to lớn, và lại khéo léo làm được một số việc, thì sẽ được mọi người xung quanh nhìn nhận là một người chững chạc và đáng tin cậy.

Chắc chắn thầy Tanabe từ nhỏ đã lớn lên với những lời nhận xét như “thằng bé chững chạc quá”. Vì thầy là con trai, nên có lẽ thầy phải nghe những câu đó nhiều hơn cả tôi nữa.

Và, tôi nghĩ bản thân thầy Tanabe cũng nghĩ về mình như một người chững chạc. Khi lớp thầy có vấn đề gì phát sinh, lẽ ra thầy có thể bàn bạc với các thầy cô cùng khối khác, nhưng thầy luôn luôn nỗ lực để tự giải quyết một mình. Vậy mà chuyện của lớp khác thì thầy lại xông xáo, luôn tìm cách đưa ra lời khuyên nào đó.

Tôi cũng có nét tính cách đó giống thầy ấy. Nên tôi nghĩ có lẽ thầy ấy cũng cảm thấy không hợp với tôi.

Người mà thầy Tanabe chọn làm đối tượng hẹn hò là một cô gái khá thấp, mảnh mai và mong manh như búp bê. Cô có vẻ khá rành về máy tính, tới mức có lần cô nửa đùa nửa thật bảo đã lỡ gửi virus cho một cơ quan cảnh sát nào đó rồi, thế nhưng khi thầy Tanabe đi qua, cô lại nhờ thầy chỉ cho cách sử dụng máy in. Thầy chỉ in giúp cô có vài trang, vậy mà ngày nghỉ, cô liền mang bánh nướng tự làm tới chơi phòng thầy. Nhìn thầy ấy sung sướng mời cô vào phòng, lần đầu tiên tôi nhận ra rằng, nhờ cậy người khác hóa ra lại đơn giản đến thế.

Tôi không hề ghen tị với cô giáo kia, nhưng nhìn cô, tôi sẽ nhớ lại người bạn thân đã cùng mình chứng kiến vụ án năm nào, thế nên tôi cũng khá ngại ngần khi tiếp xúc với cô ấy. Cô ấy chính là cô Okui, giáo viên môn dinh dưỡng - sức khỏe.

Ngay sau khi Sekiguchi ngã xuống bể bơi, tôi đã gọi tới phòng giáo viên bằng đường dây điện thoại nội bộ, thông báo rằng, “Có kẻ lạ mặt xâm nhập bể bơi, đã có người bị thương. Mau gọi xe cứu thương.” Nhưng người đầu tiên chạy đến không phải là một thầy giáo khỏe mạnh, mà lại là cô Okui nhỏ nhắn tựa búp bê. Có lẽ cụm từ “người bị thương” còn quan trọng với cô ấy hơn cả cụm từ “kẻ lạ mặt” chăng? Hay những thầy giáo mạnh khỏe kia đang đi tìm thứ vũ khí gì đó để đánh lại kẻ lạ mặt ấy?

Ngày tiếp theo sau khi thầy Tanabe uống một lượng thuốc ngủ lớn và được đưa vào bệnh viện, cô Okui đã gọi điện cho một nhà xuất bản, và nói với họ rằng cô ấy nghĩ hành động của tôi là quá đà. Trong ngày hôm ấy, trang điện tử của một tờ báo tuần đã đăng một bài như thế này.

Tôi sẽ không để các vị nói rằng các vị không biết gì về bài báo này đâu nhé.

Một cô giáo được coi là người hùng vì đã dũng cảm lao vào hung thủ để bảo vệ học trò của mình, nhưng liệu cô giáo ấy có cần thiết phải đoạt lấy sinh mệnh của người đàn ông đó không? Dù lúc đó các em học sinh đã rời khỏi khu vực nguy hiểm, nhưng mỗi lần người đàn ông đã bị trọng thương ở đùi ấy ngoi đầu lên, cô lại đá vào mặt anh ta như đá bóng, nhấn anh ta chìm xuống đáy bể. Cho tới khi người đàn ông đó không còn có thể ngoi mặt lên nữa. Vị thầy giáo bị đẩy xuống bể bơi và không thể lên bờ do cơn đau sau va đập ấy đã phải chứng kiến địa ngục trải rộng trước mắt mình ngay trong lòng bể, khi ấy đã biến thành biển máu. Vậy rốt cuộc ai mới là người đã cướp đi tinh thần và ý chí trở lại bục giảng của thầy ấy?

Một người lẽ ra phải được coi là anh hùng như tôi, vậy mà từ ngày hôm đó đã trở thành hung thủ giết người.

Cô ấy đã dùng sức mạnh của tình yêu để thay đổi cả tiếng nói dư luận, thật là một cô gái bản lĩnh.

Đối với các vị ngồi đây, hẳn là các vị vui sướng lắm khi tìm ra đối tượng chỉ trích mới. Các vị đã dồn thầy Tanabe vào bước đường cùng, vậy mà giờ đây lại tỏ ra thương cảm cho thầy ấy như thể tôi mới là người bức bách thầy ấy, rồi lại đổ lỗi cho tôi về tất cả những yếu kém tồn tại từ trước khi vụ án xảy ra của con cái các vị, như chúng ít nói hay mức độ tập trung giảm, làm như vậy các vị giải tỏa được những căng thẳng thường ngày rồi chứ? Lúc bị đề nghị bồi thường những chiếc khăn bông dính máu, thực sự tôi đã ngạc nhiên tới mức không thể thốt ra được lời nào nữa.

Hãy đuổi cổ cô giáo giết người đi. Cô hãy quỳ xuống xin lỗi mọi người đi. Hãy nhận trách nhiệm đi.

Vì chuyện diễn ra như thế nên mới có buổi họp phụ huynh bất thường ngày hôm nay, và tôi đã trực tiếp đứng trên bục phát biểu, nhưng tôi bị chỉ trích nặng nề nhường này, phải chăng là vì em học sinh đó đã không bị giết?

Các vị nghĩ rằng tôi đã bỗng dưng ra tay giết chết một thiếu niên bệnh tật yếu ớt vô tình đi dạo lạc tới đây ư?

Tôi nên chờ bốn, năm người bị sát hại rồi mới hành động thì hơn chăng? Tôi nên làm như người đồng nghiệp nhát gan của mình, giả vờ bị đẩy xuống bể bơi rồi đứng im nhìn các em nhỏ bị tấn công chăng?

Hay là, nếu như tôi chết đi cùng với gã đàn ông đó thì các vị sẽ hài lòng hơn?

Giá mà tôi đã không cứu con của các vị.

Ngay sau vụ án, vì gã đàn ông đó đã tự đâm vào đùi mình và rơi xuống bể bơi nên hành động của tôi được coi là tự vệ chính đáng, nhưng không may bố anh ta lại là một người có quyền thế, nên có vẻ như họ sắp phát lệnh bắt tôi rồi.

Cũng có khi cảnh sát đã tới, chỉ là họ đang tốt bụng ngồi chờ tôi kết thúc bài phát biểu của mình cũng nên. Nếu đúng như vậy, tôi chỉ xin nói thêm một chuyện nữa thôi.

Trên trang điện tử của tờ báo tuần nọ có ghi, “Mỗi lần anh ta ngoi lên”, nhưng chính xác thì tôi chỉ đá đầu anh ta duy nhất một lần. Thế nên, ở phiên xét xử tôi, chắc họ sẽ chất vấn để làm rõ cú đá duy nhất đó có mang sát ý không. Cứ nghĩ tới việc người được chọn theo chế độ thẩm phán công dân(*) là một người nằm trong các vị là tôi lại thấy rùng mình.

Chế độ thẩm phán công dân: Ở Nhật, trong một số vụ án đặc biệt, một thẩm phán do dân chúng bầu chọn sẽ tham dự cùng vị thẩm phán chính đã được chỉ định từ trước để đánh giá và đưa ra phán quyết về tội trạng và hình phạt đối với bị cáo.

Tôi không muốn bày tỏ sự thật với các vị thêm nữa. Vô nghĩa mà thôi. Thế nên, hãy nghĩ rằng những điều tôi sắp nói tiếp theo chỉ dành cho một người duy nhất ở đây thôi.

Một lần nữa, cảm ơn cô vì đã lặn lội từ phương xa đến đây, cô Asako.

Cháu đã nghĩ, sự “Chuộc tội” mà cô nói đến chính là việc trở thành một con người tử tế để không phải hổ thẹn với Emily đã bị sát hại. Cháu biết rằng mình không chững chạc cứng cỏi gì, nhưng để chuộc tội, hồi cấp hai và cấp ba, cháu vẫn làm hội trưởng hội học sinh, đồng thời giữ chức đội trưởng đội bóng chuyền, hằng ngày chuyên tâm học hành rồi lên đại học.

Cháu dự thi vào trường đại học ở địa phương này là vì cháu muốn sống thử ở một nơi gần biển xem sao. Ở thị trấn có thể trải tầm mắt ra biển Thái Bình Dương rộng lớn này, cháu thấy tràn ngập cảm giác tự do khoáng đạt mà thị trấn tù túng giữa những ngọn núi ấy không thể nào đem lại được. Cô đã hiểu lầm rồi, cháu chưa bao giờ có ý định quay trở lại thị trấn đó.

Sau khi tốt nghiệp đại học, cháu trở thành một giáo viên tiểu học.

Thực lòng mà nói, cháu không thích trẻ con. Nhưng cháu nghĩ, nếu chọn làm công việc yêu thích thì không thể coi là chuộc tội được. Cháu nghĩ cần phải đặt mình ở nơi bản thân đã gây ra sai lầm và phải cố gắng hết sức để sửa sai ở đó.

Mới hơn hai năm từ khi bắt đầu đi làm, sáng nào cháu cũng tới sớm hơn tất cả mọi người, lắng nghe mọi chuyện vớ vẩn nhất từ lũ trẻ, lịch sự tiếp nhận những kêu ca càm ràm để giết thời gian của các bậc phụ huynh, và dù có phải ở lại muộn đến đâu, cháu vẫn cố gắng kết thúc các công việc bàn giấy ngay trong ngày hôm đó.

Thực sự cháu đã rất, rất vất vả. Tới mức nhiều lúc cháu muốn òa khóc. Cháu muốn bỏ cả lại để trốn chạy. Không hẳn là cháu không có bạn bè để tâm sự. Cháu từng gọi điện và nhắn tin cho một vài người bạn trong câu lạc bộ bóng chuyền hồi đại học để than phiền về công việc. Nhưng các cô bạn ấy đều trả lời giống nhau rằng:

“Kêu ca thế này thật chẳng giống Maki chút nào. Cố gắng lên nhé!”

“Giống Maki” nghĩa là thế nào? Là không hề cứng cỏi nhưng vẻ ngoài lại rất cứng cỏi ư? Người hiểu rõ con người thật của cháu chỉ có ba cô bạn đã tình cờ chứng kiến vụ án mạng cùng cháu mà thôi. Nghĩ tới đó, đột nhiên cháu thấy nhớ họ vô cùng.

Tuy không còn trực tiếp giao lưu tụ tập với ba người họ nữa, nhưng thông qua đứa em gái theo học trường trung cấp tại địa phương và giờ đang ở lại thị trấn đó, thỉnh thoảng cháu lại nhận được tin tức của họ.

Chị Sae sắp kết hôn và ra nước ngoài sống chị ạ. Chú rể nghe nói là một người rất tài giỏi. Chị Akiko vẫn giam mình trong nhà như trước, nhưng hôm nọ em có gặp chị ấy dắt theo con gái của anh trai đi mua đồ, nhìn vui vẻ lắm. Nghe nói chị Yuka sắp về đây. Chị ấy sắp sinh em bé rồi thì phải.

Đầu tháng trước, cháu nghe em gái kể như vậy. Đột nhiên cháu cảm thấy mình thật ngu ngốc vì đã chịu bao vất vả khổ sở để chuộc tội đến thế. Cháu nghĩ, mọi người từ lâu đã quên vụ án, quên lời hứa với cô rồi.

Bình tĩnh suy ngẫm lại thì, dù chúng cháu không làm theo lời hứa, cô cũng đâu có thực sự trả thù. Lời nói đó có lẽ chỉ là muốn chúng cháu hãy chuẩn bị sẵn tâm thế ở mức ấy, để sống tốt đẹp và nghiêm khắc với bản thân hơn thôi.

Chỉ có mình cháu bị vụ án đó trói buộc. Chỉ có mình cháu thật thà tới mức ngu ngốc khi tìm cách chuộc tội. Cháu đã nghĩ như vậy.

Việc cố gắng nỗ lực ngày càng trở nên thật ngớ ngẩn, đâm cháu cũng lơ là trong công việc hơn. Dù có những bậc phụ huynh không đóng tiền ăn cho con cháu cũng lờ như không biết, cháu còn không buồn tới thăm nhà học sinh, ấy thế nhưng lương của cháu cũng chẳng bị cắt xén, nên cháu cứ để kệ vậy thôi. Mỗi khi có cuộc gọi đến vào buổi sáng báo học sinh bị đau bụng, dù không biết là thật hay giả, nhưng cháu sẽ không hỏi cụ thể triệu chứng bệnh nữa mà cứ im lặng cho nghỉ là xong. Khi học sinh cãi nhau, rủa nhau là đồ ngớ ngẩn ngu ngốc, cháu sẽ để kệ chúng cãi nhau cho thỏa. Cháu đã thay đổi cách nghĩ như thế đấy.

Khi nghĩ như vậy rồi, tâm trạng cháu nhẹ nhàng đi rất nhiều, và không hiểu sao, cháu có cảm giác bọn trẻ cũng có vẻ quý cháu hơn. Có lẽ cháu càng gò ép bản thân thì bọn trẻ càng thấy khó thở theo.

Mọi chuyện vừa mới bắt đầu chuyển biến như vậy thì cháu tình cờ nghe thấy tên một trong ba cô bạn ngày xưa - Sae - trên bản tin thời sự ti vi. Cô bạn mới kết hôn chưa lâu ấy đã ra tay giết hại người chồng có sở thích tình dục khác thường của mình. Ngay sau đó, cháu nhận được bức thư của cô do người nhà chuyển tới. Bên trong không có lời nhắn nào của cô, chỉ có bản phô tô bức thư. Đó là bức thư Sae viết cho cô.

Lần đầu tiên cháu biết Sae đã cảm thấy gì, đã trải qua mười lăm năm qua như thế nào. Chỉ vì một lời phân công vô trách nhiệm của cháu, bảo cô ấy ở lại trông chừng thi thể, mà cô ấy đã phải sống với nỗi sợ hãi lớn tới mức cháu không thể tưởng tượng nổi. Cháu thậm chí còn nghĩ, giá mà lúc đó mình chạy về bể bơi để ở bên cô ấy, chắc mọi chuyện đã khác…

Một Sae như thế cũng đã thực hiện việc chuộc tội theo cách của riêng mình. Cô ấy rất thích búp bê Pháp, bản thân cô ấy cũng rất giống búp bê Pháp, hiền lành và điềm đạm nhất trong bốn đứa chúng cháu. Nhưng cô ấy đã mạnh mẽ hơn cháu gấp nhiều lần.

Có lẽ sau mười lăm năm, người nhát gan nhất vẫn là cháu.

Giữa lúc đó, kẻ lạ mặt đã đột nhập vào trường. Trong một ngày hè đẹp trời, ngay tại bể bơi. Những đứa trẻ sắp bị tấn công trước mắt cháu là những học sinh lớp bốn. Mọi chi tiết đều trùng khớp tới mức cháu đã nghĩ phải chăng chính mẹ Emily đã xếp đặt để mọi chuyện thành ra như vậy, và phải chăng cô ấy đang ẩn náu đâu đó để theo dõi tình hình.

Rồi cháu nghĩ, nếu cháu bỏ chạy, thì dù ngày hết hiệu lực khởi tố có đến, cả đời cháu vẫn sẽ bị trói buộc với vụ án đó. Cháu đã không hề lưỡng lự. Nếu phải sống như một kẻ hèn nhát, cháu thà để bị dao đâm còn hơn.

Lúc nghĩ thế thì chân cháu đã chạy về phía Sekiguchi rồi.

Cháu trở thành giáo viên tiểu học là vì ngày này. Chịu đựng chế độ tập luyện bóng chuyền hà khắc cũng vì ngày này. Cháu chỉ có cơ hội này để lấy lại những gì đã mất mà thôi. Vừa nghĩ như vậy, cháu vừa lao vào chân Sekiguchi.

Cháu không hề nghĩ tới việc quật ngã Sekiguchi hay giết chết gã. Cháu không thể để đứa trẻ nào bị giết khi có cháu ở đó được. Cháu phải bảo vệ chúng. Lần này, nhất định cháu phải cứng cỏi và mạnh mẽ. Cháu chỉ nghĩ đơn giản như vậy thôi.

Còn một điểm nữa cháu muốn đính chính trong lời làm chứng của cô Okui. Cô ấy nói, “Dù lúc đó các em học sinh đã rời khỏi khu vực nguy hiểm (…)”, nhưng lúc gã đàn ông định bò lên thành bể, vẫn còn một em học sinh ngồi cạnh bể bơi. Đó là em Ikeda, em học sinh đã bị gã đâm. Người ở bên em Ikeda là cô Okui nhỏ bé như một con búp bê. Cháu không nghĩ cô Okui có thể bảo vệ em ấy. Vả lại, cháu cũng không muốn cô ấy bảo vệ được. Bởi người cứng cỏi, mạnh mẽ là cháu chứ không phải cô ấy.

Chà, cháu có cảm giác lúc này, cuối cùng thì cháu đã hiểu tâm trạng của thầy Tanabe rồi. Có lẽ thầy ấy uống thuốc ngủ đúng là do lỗi của cháu.

Em Ikeda khóc lóc kêu đau. Chiếc khăn bông dùng để rịt miệng vết thương đã đỏ lòm máu. Đột nhiên, cháu nghĩ lúc bị hung thủ tấn công, có phải Emily cũng đã kêu khóc rất đau đớn không? Từ sau vụ án, cháu chỉ để tâm đến sự hèn nhát của bản thân, và tưởng tượng ra nỗi sợ hãi của ba cô bạn còn lại để so sánh với nỗi sợ của mình, chứ chưa bao giờ nghĩ tới Emily cả.

Dù người sợ hãi nhất ngày hôm đó hẳn phải là Emily. Chắc cậu ấy đã hét lên kêu cứu nhiều lần lắm. Vậy mà chúng cháu thậm chí còn không định tới xem tình hình thế nào. Emily ơi, xin lỗi nhé. Ngày hôm đó, lần đầu tiên cháu đã nghĩ như thế.

Đồng thời, cháu không thể tha thứ cho kẻ biến thái đã hãm hại một đứa trẻ yếu sức hơn mình nhiều lần. Những đứa trẻ bị đám người lớn ngu ngốc khiến cho tương lai điên đảo ấy, dừng lại ở chúng cháu là đủ rồi.

Lúc đó gã đàn ông đã trèo bên chân không bị thương lên thành bể. Một người lớn như gã không được phép tồn tại nữa. Cháu lao thẳng về phía Sekiguchi.

Gương mặt không điểm nhấn thấm đẫm nước của Sekiguchi như hòa làm một với gương mặt gã hung thủ mười lăm năm trước. Khoảnh khắc lấy hết sức bình sinh đá vào gương mặt ấy, cháu nghĩ rằng việc chuộc tội của mình đã hoàn thành. Cháu nghĩ rằng cuối cùng mình cũng đã thực hiện được lời hứa.

Nhưng việc cháu thực sự phải làm không phải là việc đó. Một kẻ nhát gan chỉ có thể chuộc tội bằng cách thu hết can đảm để thú nhận mọi chuyện mà thôi.

Khoảnh khắc đá vào mặt Sekiguchi, gương mặt của gã đàn ông mười lăm năm trước đã sống lại rõ nét trong đầu cháu.

Một gương mặt với đôi mắt dài và các đường nét rõ ràng bắt đầu được coi là đẹp trai từ khoảng mấy năm trước. Lúc bị cảnh sát hỏi, “Cháu có thấy hung thủ giống với người nổi tiếng nào không?”, cháu đã không nghĩ ra người nổi tiếng nào, nhưng giờ thì có thể nêu tên một vài người rồi. Ví dụ như diễn viên đóng vai thứ chính trong bộ phim truyền hình chiếu vào tám giờ tối thứ Năm, hoặc người được coi là hoàng tử jazz piano tên gì đó, hoặc nghệ sĩ hài ABC… Người nào cũng đều là nghệ sĩ trẻ cả.

Đúng như trong thư Sae viết, anh ta không nhiều tuổi tới mức phải gọi là chú.

Nếu nghĩ tới gương mặt hồi đó cộng thêm mười lăm năm tuổi nữa… Thì cháu nghĩ, gương mặt đó rất giống với thầy Nanjou Hiroaki, giám đốc một trường học tự do(*). Nơi mùa hè năm ngoái đã xảy ra vụ phóng hỏa. Đương nhiên, cháu không nghĩ thầy Nanjou là hung thủ.

Trường học tự do: kiểu trường có cơ cấu tổ chức, chương trình học và cơ sở vật chất khác hẳn với các trường học chính quy, thường được lập ra để đảm bảo quyền lợi học tập và tạo một môi trường an toàn cho các em học sinh không muốn đi học, có cấp bằng và học sinh tốt nghiệp những trường này có quyền thi và học lên cấp cao hơn ở các trường chính quy khác.

Có một người còn giống với hung thủ hơn cả thầy ấy. Nhưng sẽ là thiếu suy nghĩ nếu nói ra cái tên đó, vả lại người ấy đã không còn trên đời này nữa, nên cháu quyết định không nhắc đến tên người này.

Mong rằng điều này có thể trở thành manh mối để bắt được hung thủ.

Nhưng cô có hài lòng với kết cục này không?

Cháu thật sự thấy thương cảm cho cô vì cô đã mất đi người con gái duy nhất mà cô rất yêu thương. Người mong đợi hung thủ bị bắt nhất luôn là cô, dù là mười lăm năm trước hay hiện tại. Nhưng cháu nghĩ việc cô bắt những đứa trẻ chơi cùng con gái cô chịu trách nhiệm cho nỗi đau mất con gái, cho sự buồn bực khó chịu vì hung thủ chưa bị bắt, và cho nỗi giận bản thân đã không thể làm được gì, là một việc sai lầm.

Cháu có cảm giác mình và Sae cứ mãi bị trói buộc với vụ án năm đó không phải vì hung thủ, mà là bởi vì cô. Cô Asako ạ, cô có nghĩ thế không? Chính vì thế nên cô mới tới nơi xa xôi hẻo lánh này để dõi theo sự chuộc tội của đứa trẻ năm nào, phải không?

Còn hai người nữa. Chỉ mong chuỗi hành vi chuộc tội sai lầm không còn phát sinh thêm nữa, nhưng cháu không thể làm gì được nữa rồi.

Không làm được - một cụm từ thật kỳ diệu cô nhỉ.

Tôi xin phép kết thúc phần trình bày giải thích của mình. Sẽ không có phần hỏi đáp, mong các vị thông cảm cho…