Chuyện kể của nhà thơ: Chàng biết giới cầm quyền ở những triều đại luôn mặc định là phải chiến thắng thì sự thật có thể đưa đến giá treo cổ!
Sau gần một tháng lênh đênh trên biển, chiếc tàu cập vào cửa Hàn. Hình ảnh đầu tiên mà đoàn quân của Trần Đại bắt gặp là một người đàn ông gầy gò và rách rưới, đang giăng câu trên chiếc thuyền thúng. Trần Đại cho thủy thủ thả chiếc thuyền nhỏ chèo lại gần mời ông ta lên thuyền lớn và nhờ ông ta chỉ lạch để vào bến cảng Phố Hàn. Giọng khá nặng, ông ta nói:
- Đi theo đường ni, quẹo qua trái, chứ qua phải sẽ gặp bãi cát.
Gã hoa tiêu dễ dàng nghe được giọng nói của ông lão. Ông hỏi Trần Đại:
- Tướng quân từ nơi khác đến đây à?
- Thưa đúng, chúng tôi từ trong miền Nam ra.
- Vậy thì các ngài phải vào trình giấy cho quan trấn thủ, trước khi đưa thuyền vào cảng, không các ngài sẽ bị bắn.
Trần Đại ra lệnh cho một viên quan thuộc cấp mang thư của chàng vào trình tấu với quan trấn thủ. Trên chiếc thuyền thúng của ông lão có nhiều cá, chàng chú ý đến những con cá dài ánh màu bạc như lưỡi dao, mà chàng không thấy ở phương Nam.
- Những con cá kia rất đẹp, chúng có ngon không?
- Thưa tướng quân đó là cá rựa, ăn rất béo, mùa này biển Hàn là mùa cá rựa và cá chìa vôi.
- Hãy bán cho ta số cá mà ông bắt được!
Ông lão chắp tay, lạy như tế sao:
- Xin tướng quân tha cho già này, ở nhà già các con đang đói, chờ già mang cá về đổi gạo.
Thái độ của lão ngư phủ khiến Trần Đại ứa nước mắt. Qua cung cách của ông, chàng biết đám quan lại ở đây rất tham, hình như họ lấy của người dân mà không trả tiền nên khi nghe chàng tỏ ý mua, ông lão tỏ ra sợ hãi như thế. Chàng cảm thấy nỗi sợ mơ hồ. Có lẽ nào lời Trần Bình nói là sự thật? Có lẽ nào những viên tham quan háo sắc trong câu chuyện của gã hoa tiêu là có thật? Chàng quay lại ra lệnh cho viên quan quản lý ngân khố:
- Hãy trả cho ông ta số tiền gấp đôi giá trị của mẻ cá này!
- Trăm lạy tướng quân, ngàn lạy tướng quân, tiện dân không dám.
Trần Đại tiến lại gần ông già, ôn tồn nói:
- Lão đừng sợ, ta thưởng công cho lão đã chỉ đường cho ta, ta người chốn xa chứ không phải người ở đây, lão cứ yên tâm.
Người lính trao bọc tiền cho ông lão và lấy mẻ cá về. Ông lão hối hả chèo thuyền thúng đi, đôi mắt còn đầy vẻ sợ hãi mỗi khi nhìn lại.
Con tàu của Trần Đại được cập bến. Bờ biển cửa Hàn khá đông đúc, những làng chài nghèo nàn chạy dọc trên bãi cát, chỉ có dinh thự quan trấn thủ là lớn. Lũ trẻ nhìn đoàn quân của chàng một lúc, chúng nhận ra người Nam hà, nên bỏ chạy theo những người phương Tây, bên tàu buôn của Bồ Đào Nha. Trần Đại được quan trấn thủ cửa Hàn đưa đến trình diện quan Tổng đốc Quảng Nam. Những người lính của chàng thì chờ ở tại bờ biển.
Buổi chiều quan trấn thủ trở về gọi các thủy thủ lại:
- Đô đốc các ngươi đã bị giữ lại để tra xét về việc thất trận. Quan trên sức: các ngươi tùy nghi lo liệu, mỗi người các ngươi được giữ lại năm quan tiền, số tiền còn lại của Trần Đô đốc phải nộp vào công khố.
Hoa tiêu Nguyễn Hòa khóc, anh biết trước hậu quả này, những người lính trong đoàn cũng khóc, họ đứng nhìn quân của quan trấn thủ khiêng những hòm tiền trên thuyền xuống ghe. Quan trấn thủ chỉ để cho họ một hòm tiền và những vật dụng lương thực khác. Nguyễn Hòa gạt nước mắt nói với đồng đội:
- Bình nhật Đô đốc đối xử với chúng ta như thủ túc, cha con, dòng họ chúng ta nhờ lộc của Trần lão gia, nay Đô đốc gặp nạn, chúng ta phải ở đây chờ cho tới khi người được minh oan, các người nghĩ sao?
- Chúng tôi ở lại. Chúng tôi ở lại. Chúng tôi nghe theo anh.
Nguyễn Hòa vừa là hoa tiêu vừa là thuyền trưởng, trong lực lượng thủy quân của Trần Đại, anh có quyền chỉ huy nếu Đô đốc gặp nạn.
Đoàn quân rủ nhau lên bờ. Hôm Trần Đại bị đưa vào nhà giam là ngày hội của xứ Quảng. Những rạp hát được dựng lại, giữa chợ đông đúc. Những đám chọi gà, những đám đá banh bằng bong bóng heo. Chỗ thi bắn cung, chỗ hát bài chòi náo nhiệt. Những người lính trẻ nhanh chóng quên nỗi buồn mất chủ tướng, họ hào hứng tham gia vào những trò chơi thú vị. Ở một chỗ khác trong khu chợ, mọi người vây quanh cổ vũ cho cuộc tỉ thí võ thuật giữa anh thanh niên địa phương với võ sĩ Tây dương. Gã võ sĩ Tây dương to lớn nhưng hơi chậm chạp, gã chủ yếu sử dụng đôi tay dồn anh thanh niên vào góc đài. Anh thanh niên nhanh nhẹn né tránh, nhưng không tiếp cận được gã. Nguyễn Hòa chen vào đám đông, anh phát hiện gã Tây cao to trụ chân trước, để lấy thế tung đấm về phía anh thanh niên. Nguyễn Hòa hét lớn:
- Tảo địa, bàn sa, phục long.
Anh thanh niên nghe tiếng hét sực tỉnh, anh quét đòn tảo địa cước vào chân trụ của đối thủ, trúng đòn gã võ sĩ Tây dương lảo đảo, ngay lập tức anh phóng cạnh bàn chân trái vào giữa cuống họng, và tung người quét gót chân trái theo thế phục long. Trúng ba cước liên tiếp, gã võ sĩ Tây dương ngã gục xuống sàn đài trong tiếng hoan hô vang dậy. Trọng tài tuyên bố thắng cuộc, mọi người tràn lên võ đài. Nguyễn Hòa lặng lẽ rời đám đông.
Đang xem đá dế, bỗng có bàn tay rắn chắc đặt lên vai anh.
- Chào cao nhân! Nguyễn Hòa quay lại, anh nhận ra chàng võ sĩ trên võ đài, anh chắp tay:
Không dám, tại hạ vui miệng mà múa rìu qua mắt thợ.
- Anh gốc miền Trung à?
- Cụ cố của tại hạ là người Quảng Nam.
- Hèn chi giọng anh nghe lơ lớ, mình đi làm xí rượu nhé?
Chàng võ sĩ kéo tay Nguyễn Hòa đến quán lá cạnh chợ, cô chủ quán khá xinh đẹp với hàm răng trắng bóng. Xứ Nam hà đã bỏ hẳn tục nhuộm răng kể từ thời Chúa Hiền.
- Cô em cho dĩa bê thui, hai bát mì với bầu rượu Hồng Đào nhé!
- Dạ...ạ...
Nguyễn Hòa phì cười vì tiếng của cô gái. Cô “dạ” mà như “dọa”, lâu lắm anh mới nghe giọng Quảng, cha anh còn nói rặt, đến đời anh thì pha giọng rất nhiều. Họ đàm đạo về võ thuật và thời cuộc. Bầu rượu Hồng Đào đã vơi quá nửa. Nguyễn Hòa kể cho chàng võ sĩ nghe về Trần Tướng quân và Trần Đô đốc. Anh cũng kể về xứ sở miền Nam trù mật. Họ nhanh chóng kết thân với nhau. Chàng võ sĩ tỏ ra hứng thú:
- Em tên là Nguyễn Đại Cục, người Đại Lộc, xin được kết nghĩa huynh đệ cùng anh, khi nào anh về miền Nam cho em theo với nhé, em cũng muốn giang hồ một chuyến...
Họ chia tay nhau khi hoàng hôn buông xuống phố Hàn. Nam thanh nữ tú kéo nhau vào trong các nhà hát để xem tuồng dưới những bó đuốc dầu rái cháy rần rật. Tiếng trống chầu, tiếng chập chõa ầm ĩ.
Bên ngoài là thế, bên trong trại giam, Trần Đại ứa nước mắt đối diện bức tường đá lạnh, mâm cơm từ chiều đến giờ chàng chưa đụng tới. Quan Tổng đốc rất quý chàng, nhưng “quân pháp bất vị thân”. Ông được lệnh phải giam Trần Đại, vì theo trình tấu của Trương Thống suất từ miền Nam gởi về, thì Trần Đại cấu kết với ngoại bang, bị phản, thua trận và bỏ chạy, vi phạm quân pháp. Quan Tổng đốc cho chàng làm trình tấu để gởi lên Chúa Thượng xem xét. Chàng trình bày sự thật rằng chàng đã thất trận vì bị vu hại bởi Trương Phước, nhưng liệu sự thật ấy có được chấp nhận. Chàng biết giới cầm quyền ở những triều đại luôn mặc định là phải chiến thắng trên tất cả các mặt trận, thì sự thật có thể đưa đến giá treo cổ. Những giải trình của chàng, giới cầm quyền có chấp nhận được không? Nhưng chàng cũng phải nói sự thật, vì vong linh của cha chàng.
Két... két... Cánh cửa gỗ lim nặng nề chuyển động. Tổng đốc Quảng Nam bệ vệ đi vào. Ông trịnh trọng chắp tay về hướng Bắc và nói với Trần Đại:
- Chúa Thượng đã nhận được tấu trình của ngài, Chúa cho quan Khâm sai vào miền Nam điều tra lại. Chúa Thượng phán rằng nếu ngài thực sự phản bội Nam hà, thì ngài đã không quay trở lại. Nay tôi được lệnh mời ngài lên dinh thự để đối đãi theo lễ của triều đình.
Cảm kích trước sự bao dung của Chúa Thượng, Trần Đại chuẩn bị quỳ xuống tạ ơn, bất ngờ chàng nghe đau nhói ở ngực trái, lảo đảo.
- Trần Đô đốc! Trần Đô đốc! Ngài làm sao vậy?
Trần Đại nghe tiếng gọi tên mình của Tổng đốc Quảng Nam khi chàng vừa đi xuyên qua bức tường đá. Chàng quay nhìn lại thấy Tổng đốc Quảng Nam đang ôm một người đàn ông trong tay. Tất cả trong suốt dưới mắt chàng, bức tường đá trong suốt, các cơ thể trong suốt. Chàng nhìn thấy chính thi thể của chàng trong trạng thái trong suốt, trái tim của chàng bể ra từng mảnh nhỏ. Một bóng người lướt đến bên chàng. Chàng nhận ra Trần Bình.
- Ôi đệ! Ta đang ở đâu đây?
- Chúng ta đang ở thế giới song song.
- Đệ chờ huynh đã lâu, đệ biết chắc sẽ có ngày hôm nay.
- Nghĩa là ta đã chết?
- Đúng vậy. Huynh và đệ không còn tồn tại ở thế giới của thân xác. Chúng ta đã kết thúc những đọa đày bởi tiền tài, danh vọng, sắc đẹp, tình yêu.
- Vì sao ta phải chết?
- Khi Nguyễn Triêm vào điều tra, Trương Phước biết chắc mọi việc sẽ bại lộ, nên hắn đã giết đại huynh bằng quyền lực bí mật mà hắn có được từ lưỡi dao.
- Lưỡi dao?
- Lưỡi dao mà hắn đã sở hữu nằm trong pho tượng đá, pho tượng này hắn được Trần Tướng quân tặng khi hắn vào cù lao. Hắn đã học được cách phát huy quyền lực từ lưỡi dao, khi muốn giết ai, lưỡi dao sẽ làm bể tim của người ấy, bất kể người ấy ở đâu.
Trương Phước đã giết ta?
- Nói chính xác là hắn hủy hoại thể xác của huynh ở thế giới vật chất.
- Thế còn vợ ta?
- Huynh đừng bận tâm, mỗi số phận đều đã được định đoạt bởi quy luật của vũ trụ. Chúng ta trở về với thế giới của chúng ta.
- Ta cần nhìn thấy nàng.
Chàng nán lại cho đến khi Nguyễn Hòa và những người lính mang xác xuống thuyền khâm liệm. Chàng thấy họ khóc rất nhiều. Trần Bình kéo Trần Đại lướt đi, chàng đi qua các cánh đồng, đi qua các ngọn tháp cổ hoang tàn, đi qua núi non trùng điệp, chàng cảm thấy mình thật nhẹ nhàng khi không phải mang cái thân xác với những tham vọng phù phiếm, với những trung quân ái quốc, với những lễ nghi rườm rà...