Một sáng kia Karl đẩy chiếc xe có Brunelda đang ngồi ra khỏi cổng nhà. Lúc đó không còn quá sớm như cậu đã hy vọng. Họ đã thỏa thuận sẽ thực hiện chuyến đi ra ngoài ngay trong đêm, để khỏi gây chú ý trên đường phố, điều không thể tránh khỏi vào ban ngày, cho dù Brunelda muốn khiêm tốn che đậy mình bằng một tấm khăn lớn màu xám. Nhưng việc chuyển xe xuống cầu thang đã kéo dài quá lâu, dù được chàng sinh viên sẵn lòng giúp một tay; qua chuyện này mới thấy anh chàng yếu hơn Karl nhiều. Brunelda tỏ ra rất dũng cảm, cô nàng không hề thở dài và bằng mọi cách cố làm cho những người khiêng cô nàng được dễ dàng trong công việc. Nhưng họ không thể nào làm khác hơn là cứ sau năm bậc thang lại phải đặt cô nàng xuống, để chính họ và cô nàng có đủ thì giờ nghỉ ngơi cần thiết. Đó là một buổi sáng mát mẻ, trên các hành lang gió lạnh thổi như thể dưới hầm, nhưng Karl và chàng sinh viên mồ hôi đầm đìa và trong lúc nghỉ mỗi người đã phải cầm lấy một chéo khăn mà Brunelda thân mật đưa cho họ để lau khô mặt. Cho nên mãi hai giờ sau họ mới xuống tới bên dưới, nơi chiếc xe lăn đã đậu sẵn từ tối hôm trước. Việc nâng Brunelda lên xe mất công một chút nữa, nhưng rồi có thể coi là mọi chuyện thành công, vì việc đẩy xe không khó nhờ nó có những chiếc bánh cao, chỉ còn lo ngại chiếc xe sẽ bị long thành từng mảnh dưới sức nặng của Brunelda. Tất nhiên phải chấp nhận nguy cơ này, ta không thể kéo theo một xe dự phòng mà chàng sinh viên đã nửa đùa nửa thật sẵn sàng cung ứng và xung phong đẩy nó. Bây giờ đến lúc tạm biệt chàng sinh viên, cuộc chia tay còn rất thắm thiết nữa cơ. Dường như Brunelda và chàng sinh viên đã quên hết mọi bất hòa giữa họ với nhau, thậm chí anh chàng còn xin lỗi ngày trước đã sai quấy xúc phạm Brunelda khi cô nàng bị ốm, nhưng Brunelda bảo cô nàng quên những chuyện đó từ lâu rồi và đã được đền bù nhiều hơn thế. Cuối cùng cô nàng yêu cầu chàng sinh viên vui lòng nhận một đô la, mà cô nàng vất vả tìm trong nhiều lớp áo, để làm kỷ niệm. Brunelda nổi tiếng keo kiệt nên món quà này rất là ý nghĩa, chàng sinh viên quả thật cũng rất vui trước hành động ấy và đã tung bổng đồng tiền lên trời. Nhưng rồi anh chàng phải mò tìm đồng tiền trên nền đất và Karl đã phải giúp, cuối cùng cậu tìm thấy nó dưới chiếc xe của Brunelda. Cuộc chia tay giữa chàng sinh viên và Karl dĩ nhiên đơn giản hơn nhiều, họ chỉ bắt tay và đoan chắc sẽ gặp lại nhau lần nữa và lúc đó ít nhất một trong hai người - chàng sinh viên bảo đó là Karl, Karl bảo đó là chàng sinh viên - sẽ đạt được gì đấy nổi danh, điều mà đến nay rất tiếc họ chưa làm được. Rồi Karl mạnh dạn nắm cần xe đẩy ra ngoài cổng. Chàng sinh viên nhìn theo mãi bao lâu còn thấy họ và vẫy vẫy khăn. Karl thường ngoái lại gật đầu chào, Brunelda cũng rất muốn quay người lại, nhưng đối với cô nàng thì những cử động như thế quá vất vả. Để cô nàng được tạm biệt lần chót, tới cuối đường Karl quay ngược xe lại khiến Brunelda cũng có thể trông thấy chàng sinh viên, nhân cơ hội ấy anh chàng vẫy khăn rối rít.
Nhưng rồi Karl bảo bây giờ họ không được dừng lại nữa, đường còn xa và họ đã khởi hành muộn hơn dự kiến nhiều. Quả thật thỉnh thoảng đã thấy những chiếc xe tải và, tuy còn rất lẻ tẻ, những người trên đường đi làm. Karl thật tình chỉ nói thế thôi chứ chẳng nghĩ gì thêm nữa, nhưng vì tính Brunelda nhạy cảm nên đã hiểu khác và che kín mít người với tấm khăn xám của cô nàng. Karl không ngăn cản; tuy chiếc xe đẩy phủ tấm khăn xám rất gây chú ý, nhưng vẫn ít gây chú ý hơn hẳn nếu Brunelda không được che đậy. Cậu đẩy xe hết sức thận trọng; trước khi rẽ ở một góc đường, cậu quan sát con đường đó; nếu thấy cần, cậu thậm chí còn để xe ở đó, một mình đi tới vài bước thăm dò; nếu dự đoán có thể gặp gì đấy không hay, cậu sẽ chờ cho đến khi tránh được nó hoặc thậm chí chọn một con đường khác. Ngay cả lúc ấy, vì đã nghiên cứu kỹ trước mọi lối đi khả dĩ, cậu không bao giờ gặp nguy cơ phải đi đường vòng quá xa. Tất nhiên vẫn xuất hiện những trở ngại đáng lo, nhưng cụ thể thì không lường trước được. Chẳng hạn trên một con đường hơi dốc lên, quan sát xa được và đáng mừng là nó vắng hoe - một lợi thế mà Karl đặc biệt vội vã cố tận dụng - thình lình một viên cảnh sát bước ra từ góc tối của một cổng nhà và hỏi Karl chở gì trong cái xe đậy điệm cẩn thận thế. Dù nghiêm khắc nhìn Karl bao nhiêu, ông ta vẫn phải mỉm cười khi hé lật tấm khăn và thoáng thấy gương mặt nóng bừng, sợ sệt của Brunelda.
“Ơ?” ông ta nói. “Tôi cứ tưởng cậu chở trong xe mười bao khoai tây, hóa ra một người đàn bà duy nhất à? Mấy người đi đâu đây? Mấy người là ai?”
Brunelda không dám ngó viên cảnh sát, mà luôn chỉ nhìn Karl, rõ ràng hoài nghi rằng chính cậu cũng không thể cứu nổi cô nàng. Nhưng Karl đã có đủ kinh nghiệm với cảnh sát rồi, cậu thấy chuyện này chẳng nguy hiểm lắm.
“Cô đưa trình bức thư đã nhận được đi.”
“À phải,” Brunelda nói và bắt đầu tìm một cách tuyệt vọng, khiến cô nàng có vẻ đáng nghi thật sự.
“Cô ấy sẽ không tìm thấy bức thư đó đâu,” viên cảnh sát nói rõ ràng châm biếm.
“Có chứ,” Karl bình tĩnh nói, “cô ấy chắc chắn có mà, cô ấy chỉ để quên đâu đó thôi.”
Rồi cậu bắt đầu tự tay tìm và quả thật lôi nó ra từ sau lưng Brunelda. Viên cảnh sát chỉ nhìn lướt qua. “Hóa ra là vậy,” ông ta mỉm cười nói. “Cô này mà lại là loại gái ấy sao? Còn cậu, cậu bé, cậu lo việc đưa mối và chuyên chở à? Cậu thật sự không biết tìm công việc nào đàng hoàng hơn ư?”
Karl chỉ nhún vai, lại vẫn cái thói chõ mũi quen thuộc của bọn cảnh sát vào chuyện người khác.
“Chúc đi may mắn,” viên cảnh sát nói, khi không nhận được câu trả lời. Lời lẽ của viên cảnh sát có vẻ hàm chứa sự khinh bỉ, vì thế Karl cũng không chào mà tiếp tục đẩy xe đi; bị cảnh sát khinh bỉ còn hơn bị họ chú ý.
Không lâu sau đó cậu có một cuộc gặp gỡ có thể còn khó chịu hơn. Số là một người đàn ông theo làm quen với cậu, hắn đẩy một chiếc xe với những bình sữa to và hết sức muốn biết Karl chở gì dưới tấm vải xám. Không có khả năng hắn đi cùng đường như Karl, nhưng dù cậu thình lình ngoặt thế nào hắn vẫn luôn ở bên cạnh.
Mới đầu hắn hài lòng với những câu nói chẳng hạn như “Cậu hẳn phải chở đồ nặng đây!” hoặc “Cậu chất đồ không khéo, sẽ rơi ra mất!” Nhưng sau đó hắn hỏi thẳng: “Cậu chở gì dưới tấm vải thế hử?”
Karl nói: “Việc gì đến anh?” Nhưng vì như thế lại càng làm hắn tò mò hơn, nên cuối cùng Karl nói: “Táo đấy.”
“Nhiều táo thế!” người đàn ông ngạc nhiên nói và không ngừng lặp đi lặp lại. “Thu hoạch của cả một vụ,” hắn nói tiếp.
“Thì đấy,” Karl nói.
Nhưng hoặc vì không tin lời Karl, hoặc muốn chọc tức cậu, hắn còn quá quắt hơn, bắt đầu - tất cả diễn ra trong lúc đi - vươn tay nắm tấm vải như để đùa, cuối cùng còn dám kéo nó nữa. Brunelda phải khổ sở nhường nào! Vì quan tâm đến cô nàng nên Karl không muốn cãi cọ với hắn và đẩy xe vào cái cổng mở gần đấy nhất, như thể đó là đích của mình.
“Nhà tôi đây rồi,” cậu nói, “cám ơn đã đi cùng.”
Người đàn ông đứng sững trước cổng, nhìn theo Karl đang thản nhiên chuẩn bị đi ngang cái sân đầu tiên, nếu cần. Người đàn ông không thể hoài nghi nữa, nhưng để thỏa mãn ác tâm một lần cuối, hắn để xe của mình đứng đó, rón rén chạy theo Karl và giật mạnh tấm khăn, khiến suýt làm lộ mặt Brunelda.
“Cho táo của cậu được thoáng khí,” hắn nói rồi chạy trở ra.
Karl cũng đành chịu, vì nó dứt khoát giải thoát cậu khỏi người đàn ông. Rồi cậu đẩy xe vào một góc sân, nơi có để vài cái thùng to trống không; nhờ chúng che chắn, cậu muốn thò đầu vào dưới tấm vải nói đôi lời trấn an Brunelda. Nhưng Karl đã phải thuyết phục lâu, vì cô nàng giàn giụa nước mắt, hết sức nghiêm chỉnh năn nỉ cậu ở lại đây nguyên ngày, sau đống thùng này, và đợi đêm đến hãy tiếp tục đi. Có lẽ một mình cậu sẽ không thuyết phục nổi Brunelda rằng ý nghĩ ấy sai lầm nhường nào, nhưng khi ai đó ở đầu kia đống thùng ném một thùng trống xuống đất, tiếng ồn vang dội trong sân vắng, khiến cô nàng hốt hoảng đến nỗi không dám nói thêm lời nào, kéo khăn che kín và có lẽ vô cùng sung sướng khi Karl không chần chừ bắt đầu lập tức đẩy xe đi.
Đường phố lúc này càng lúc càng tấp nập hơn, nhưng sự chú ý mà chiếc xe gây ra không quá lớn như Karl đã lo ngại. Có thể sẽ là hoàn toàn khôn ngoan hơn, nếu chọn một thời gian khác để đi. Nếu cần một chuyến như thế này nữa, Karl dám thử đánh xe đi vào lúc giữa trưa. Không bị những nhiễu nhiều hơn nữa, cuối cùng cậu rẽ vào con đường nhỏ tối tăm, nơi đặt Doanh nghiệp số 25[33]. Viên quản lý mắt hiếng đứng trước cửa với đồng hồ trong tay.
“Mày luôn không đúng giờ thế à?” hắn hỏi.
“Gặp nhiều cản trở khác nhau,” Karl nói.
“Chuyện cản trở ai mà không biết,” viên quản lý nói. “Nhưng điều đó không áp dụng trong nhà này. Nhớ đấy!”
Những lời lẽ như thế này Karl chẳng buồn nghe nữa, ai cũng lợi dụng quyền hành của mình và mắng chửi người dưới. Nghe quen rồi thì nó chẳng khác tiếng tích tắc đều đặn của đồng hồ. Nhưng khi đẩy xe vào hành lang thì điều làm cậu giật mình chính là sự bẩn thỉu tràn ngập nơi đây mà tất nhiên cậu đã chờ đợi. Nhìn kỹ hơn thì đó không phải là sự bẩn thỉu có thể hiểu được. Sàn đá hành lang được quét gần như sạch bong, những tấm tranh trên các bức tường không cũ, những cây cọ giả chỉ hơi dính bụi, thế mà mọi thứ nhơn nhớt và đáng tởm, như thể chúng bị mọi người sử dụng sai và không sự sạch sẽ nào đền bù nổi. Đi tới đâu Karl cũng đều thích ngẫm nghĩ có thể cải thiện được gì ở đó và cậu sẽ thích thú biết bao được lập tức bắt tay vào, bất kể công việc đó có thể sẽ kéo dài triền miên. Nhưng ở đây cậu không biết phải làm gì. Cậu từ từ gỡ tấm vải khỏi Brunelda.
“Chào mừng cô,” viên quản lý điệu bộ nói, rõ ràng Brunelda đã tạo ấn tượng tốt nơi hắn. Vừa thấy thế, cô nàng đã biết phải tận dụng ngay, như Karl hài lòng nhận thấy. Mọi lo sợ của những giờ vừa qua biến mất. Cô nàng[34]
[32] Trong ấn bản của Max Brod là “Chương chưa hoàn chỉnh”.
[33] Tên một nhà chứa.
[34] Kafka bỏ dở chương này ở đây.
