Tiếng nói chuyện rộn rã ngoài vườn làm cho Sơn tỉnh giấc. Chàng chổi dậy. Ánh bình minh xiên qua song cửa sổ, lung linh như những đợt tơ vàng. Bầy chim ríu rít trên giàn hoa nho. Màn sương thu giăng mắc một cách lạnh lùng, lẳng lơ đưa theo những làn gió bạt.
Nhìn qua cửa sổ, một cảnh nên thơ đã hấp dẫn tầm mắt Sơn. Một khu vườn trồng toàn nhãn. Những lối đi quanh trong vườn lộ rõ ra giữa hai bờ cỏ xanh mướt. Vài bồn hoa cúc điểm trong lòng cây xan xác một màu trong trắng nõn nà. Con ngựa của chàng dang ung dung nhai cỏ dưới một gốc nhãn. Bên cạnh con tuấn mã, một cậu bé trạc mười hai tuổi đứng hí hởn trước một thiếu nữ. Sơn chưa trông rõ mặt, nhưng suối tóc huyền buông xoã ngang lưng, cái tầm vóc yểu điệu mảnh mai kia, phải là tất cả những kỳ công tạo ra cho một con người đẹp.
Cậu bé vỗ vỗ vào lưng ngựa, ngảnh lại bảo thiếu nữ:
- Con ngựa có vẻ hùng quá, chị Lan nhỉ? Được nó để đi rừng thì thú quá!
Nàng cầm lấy tay em:
- Mai ông khách sẽ chở em đi rừng nhé? Em có bằng lòng đi với ông khách không?
Cậu bé mừng rỡ:
- Bằng lòng! Nhưng phải có chị nữa cơ! Phải có chị đi thì mới thích.
Lan nhoẻn cười:
- Nếu vậy thì ở nhà cả vậy.
Cậu bé cụt hứng, tiu nghỉu buồn xo. Ngẫm nghĩ một lúc, cậu bỗng reo lên:
- Thôi em biết rồi, hay là chị sợ con Thiên lý mã của chị thua? Thế chị hết khoe khoang với em nhé? Con Thiên lý mã của chị hết vô địch rồi đấy nhé?
Thiếu nữ đỏ mặt, không trả lời. Nàng tần ngần nhìn bốn vó con tuấn mã.
Có tiếng gọi từ trong nhà. Nàng kéo tay em:
- Kìa, ông gọi. Thôi đi vào, em!
Nàng xoay lưng lại. Theo dõi từ nãy câu chuyện của hai chị em, Sơn bỗng buột mồm: “Đẹp”; rồi mê mẩn theo gót chân thoăn thoắt của thiếu nữ. Trí Sơn man mác. Lòng chiến sĩ, lần đầu tiên thấy ngơ ngẩn vì một dáng kiều. Sơn ôn lại những chuyện đêm qua, chỉ một đêm mà Sơn đã gặp từ sự ngạc nhiên này đến sự ngạc nhiên khác. Một tiếng đàn, một nhà chí sĩ, và vừa đây một người đẹp. Tất cả những gì quý phái, đài các, kiều diễm ấy, đem lại cho đời phiêu bạt của Sơn những phút giây rung cảm, những phút giây mà Sơn phải đặt tình cảm lên trên lý trí, để mặc cho lòng say sưa theo những văn thơ trưởng giả không lời.
Sơn đang vơ vẩn, thì cánh cửa phòng suỵt mở. Người nhà đêm hôm bưng vào một thau nước, đem đặt trên một chiếc bàn nhỏ.
- Cụ mời ông rửa mặt xong, xuống uống trà với cụ.
Không đợi Sơn kịp trả lời, người ấy vội vàng bước ra, từ từ khép cánh cửa lại. Sơn chợt nhớ ra rằng mình đang là “khách”. Chàng nhớ đến lời của ông cụ đêm hôm: chẳng hiểu chữ “quý khách” của ông dùng, có phải để chỉ những người khách quý phái hay không? Và chàng tự cười thầm: “Chiến sĩ như vầy, thật cũng đài các chán!”
Sơn xuống nhà khách thì đã thấy ông cụ ngồi ở ghế tràng kỷ. Trên bàn, một bình trà nhỏ và hai chung trà nghi ngút khói.
Thấy Sơn, cụ lại cười, cái cười hồn nhiên của buổi đầu gặp gỡ:
- Cậu lại dùng trà với lão. Lão đang chờ cậu đối ẩm cho vui.
- Cám ơn cụ.
Sơn vừa đáp vừa ngồi bên cạnh lão. Hương trà đưa lên một mùi thơm ngát, Sơn mang máng là một mùi hương quen thuộc. Cụ già nâng chén lên:
- Mời cậu.
Sơn cũng nâng chén:
- Mời cụ.
Lão nhấp một nhấp rồi đặt chén xuống. Lão lấy ngón tay gõ nhịp xuống bàn, nhìn Sơn nốc một cái cạn chén. Lão tươi cười bảo:
- Hình như cậu không quen với lối uống trà đối ẩm. Đây là một thứ trà ướp hoa, gọi là “Cúc hoa trà”. Thứ hoa này lão đã chiết ở quê lão ngày xưa, đem lên đây. Nó có một hương vị êm ái đậm đà, mỗi lần nhấp đến nó, người ta có cảm tưởng như đứng trước một mùa thu bất diệt.
- Thưa cụ, hèn chi cháu mang máng một mùi hương quen thuộc. Đêm hôm, khi vừa đến đây, cháu đã nghe thấy mùi hoa ấy.
Vừa lúc đó, thiếu nữ và cậu bé bước vào. Cậu bé chấp tay chào khách một cách cung kính. Thiếu nữ cũng bẽn lẽn cúi đầu. Ông lão không để Sơn lúng túng vội giới thiệu.
- Chú bé Phượng Nhi chào cậu đấy. Và đây là Phương Lan, cháu gái của lão.
Sơn mỉm cười:
- Có phải người phổ nguyệt cầm đêm trước là nữ nhạc sĩ Phương Lan chăng?
Lão gật đầu:
- Chính là con bé đó!
Sơn day lại phía Lan:
- Nếu vậy nhạc sĩ Phương Lan quả có ngón đàn thần tình thật. Giá không có tiếng nguyệt cầm dẫn lối, chẳng biết giờ đây tôi đã phiêu bạc về đâu...
Lan e lệ không đáp, lòng thấy lâng lâng một niềm sung sướng thầm kín. Ông cụ ngắm nghía cháu, trách yêu:
- Con nhà cách mạng, sao mà nhút nhát thế? Phải như thường thì đã hí hởn không chịu nổi.
Cụ phân trần với Sơn:
- Con cháu ranh mãnh cậu ạ! Thời thường vẫn tự phụ là con nhà võ tướng, dong ngựa suốt ngày trong rừng. Có cậu ở đây, nhờ cậu trị giùm cháu mới được.
Phượng Nhi từ nãy giờ đứng im, khoái ý phát lên cười:
- Phải đấy nội ạ! Để cho chỉ hết lớn lối với cháu. Và ông khách tập cho cháu cỡi ngựa nữa, nội nhé!
Cụ vò đầu Nhi:
- Ừ, rồi ông khách sẽ tập cho cháu cỡi ngựa.
Sơn bảo:
- Nhưng cậu láu lỉnh như vậy thì ngựa nào chịu cho cậu cỡi.
Nhi nũng nịu:
- Không, cháu có láu lỉnh đâu? Rồi ông xem...
Sơn ngắt lời:
- Cậu hãy bỏ tiếng “Ông” đi. Anh tên là Sơn, cậu cứ gọi là anh Sơn cho thân mật.
- Vâng, vậy anh Sơn bằng lòng rồi nhé?
Sơn mỉm cười gật đầu:
- Nhưng chị Lan em có bằng lòng không đã chứ?
Câu chuyện của Sơn Nhi làm cho ông cụ già rộn lên những niềm vui tươi đột ngột. Nhưng người sung sướng nhất là Lan. Sống hẩm hút chốn rừng xanh, lòng người thiếu nữ cơ hồ lắng chìm trong những điệp khúc đời buồn tẻ. Cái điệp khúc ấy vừa đây thêm được một âm thanh và đã gây được một cảm tình giữa những giây tri cảm.
Cụ già hân hoan bảo Lan:
- Ngày mai cháu hãy dẫn anh Sơn cháu đi chơi. Nhớ cho em Nhi của cháu đi với.
Lan dạ một tiếng rồi đưa mắt nhìn Sơn. Mắt nàng sáng long lanh và đẹp một cách diễm lệ. Sơn hồi hộp chưa biết mở lời gì, thì cụ già đã day qua phía Sơn:
- Các đây vài dặm có một khu rừng là Tùng Lâm. Chẳng hiểu tự nhiên, hay xưa kia có ai trồng, mà toàn là một thứ cây tùng rất đẹp. Ngoài ra còn một thứ Quỳnh hoa, hương thơm ngào ngạt khác thường. Phía bên trái cách đó vài dặm nữa, có một dòng suối gọi là Suối Ngọc. Phong cảnh cực kỳ thanh tú. Ngày mai cháu Lan sẽ dẫn cậu đến đấy. Chắc chắn cậu sẽ ngạc nhiên với bao nhiêu kỳ công của tạo vật, mà chỉ riêng những kẻ ở chốn sơn lâm này là được hưởng.
Sơn vui vẻ:
- Như vậy thì còn gì thú bằng! Mười năm trời bôn tẩu, cháu chưa có thì giờ dừng chân ngắm những cảnh đẹp. Bây giờ mới biết rằng ngoài cái sinh hoạt của xã hội, còn có những bài thơ thiên nhiên của tạo vật. Nếu mình không biết hưởng chẳng hóa ra mình tục tử lắm sao?
Thốt được một câu triết lý, Sơn nghe tâm hồn nhẹ nhàng như thoát tục. Đuôi mắt của Lan chớp chớp, lấp lánh như một cánh bướm. Sơn nghĩ thầm: “Hay là mình thoát tục thật? Và đây là giấc bướm của Trang Tử ngày xưa?...”
