Lúc đầu, tôi chắc chắn ai đó vừa đi qua giường mình, ra khỏi phòng rồi khẽ đóng cửa. Nhưng sau đó, tôi tỉnh táo hơn và nhận ra tất cả chỉ do mình tưởng tượng ra mà thôi.
Tôi nằm trên giường, lắng nghe xem có thêm động tĩnh gì không. Rõ là tôi vừa nghe thấy Niki ở phòng bên cạnh; suốt cả quãng thời gian đến thăm tôi ở đây, nó cứ phàn nàn suốt vì không tài nào ngủ được ngon giấc. Mà cũng có thể chẳng có tiếng động gì, và tôi chỉ tỉnh giấc vào lúc sáng sớm theo thói quen.
Có tiếng chim hót ngoài trời, nhưng phòng tôi vẫn tối om. Vài phút sau, tôi ngồi dậy, tìm áo choàng mặc nhà. Mở cửa ra, tôi thấy ánh sáng bên ngoài rất nhạt. Tôi bước tới chiếu nghỉ và gần như theo bản năng đưa mắt nhìn về cuối hành lang, về phía cánh cửa phòng Keiko.
Rồi trong giây lát, tôi tin chắc mình nghe thấy tiếng động phát ra từ bên trong phòng Keiko, một tiếng động tuy nhỏ nhưng rõ, lẫn giữa tiếng chim hót bên ngoài. Tôi đứng im, lắng nghe, rồi bắt đầu tiến về phía cánh cửa. Lại có thêm nhiều tiếng động nữa và đến lúc đó, tôi chợt nhận ra chúng vọng lên từ bếp dưới nhà. Tôi đứng yên trên chiếu nghỉ thêm một lát rồi xuống gác.
Niki đang ra khỏi bếp. Nó giật mình khi thấy tôi.
“Ôi mẹ ơi, mẹ làm con sợ hết hồn.”
Trong ánh sáng âm u ở hành lang, tôi thấy tấm thân gầy gò của nó trong áo choàng nhạt màu, hai tay ôm chiếc cốc.
“Mẹ xin lỗi, Niki. Mẹ tưởng con là kẻ trộm.”
Con gái tôi hít một hơi thật sâu nhưng hình như vẫn còn run. Rồi nó nói, “Con ngủ không ngon lắm. Nên con nghĩ thôi thì xuống pha chút cà phê.”
“Mấy giờ rồi?”
“Chắc khoảng năm giờ.”
Nó vào phòng khách, bỏ tôi đứng lại bên chân cầu thang. Tôi vào bếp pha cà phê cho mình trước khi vào với nó. Trong phòng khách, Niki đã kéo rèm và đang ngồi giạng hai chân trên chiếc ghế tựa, nhìn mông lung ra vườn. Ánh sáng xám từ cửa sổ rọi vào mặt nó.
“Con có nghĩ trời sẽ lại mưa không?” tôi hỏi.
Nó nhún vai và tiếp tục nhìn ra ngoài cửa sổ. Tôi ngồi xuống cạnh lò sưởi, đưa mắt quan sát nó. Rồi nó mệt mỏi thở dài nói:
“Con không tài nào ngủ ngon được. Lúc nào cũng nằm mơ toàn những chuyện xấu ấy.”
“Rất đáng lo, Niki ạ. Ở độ tuổi con, lẽ ra phải rất dễ ngủ mới phải.”
Nó không nói gì và lại tiếp tục nhìn ra vườn.
“Con nằm mơ thế nào mà xấu?” tôi hỏi.
“À, thì chỉ là nằm mơ thấy ác mộng thôi.”
“Nhưng ác mộng về cái gì, Niki?”
“Chỉ là ác mộng thôi,” Niki đáp, đột nhiên trở nên khó chịu. “Còn về cái gì thì có gì quan trọng?”
Chúng tôi im lặng một lúc. Rồi Niki nói, vẫn ngoảnh đi:
“Con nghĩ lẽ ra cha nên quan tâm hơn đến chị ấy, mẹ có thấy thế không? Cha hầu như lúc nào cũng lờ chị ấy đi. Đúng là không công bằng.”
Tôi chờ xem nó có nói gì thêm không. Rồi tôi lên tiếng, “Ừ, nhưng cũng không có gì khó hiểu. Dù sao, ông ấy cũng không phải cha đẻ của chị con.”
“Nhưng đúng là không công bằng.”
Bên ngoài, trời đã gần sáng. Một con chim cô độc đang kêu từ đâu đó gần cửa sổ.
“Nhiều lúc cha con rất thích lý tưởng hóa mọi chuyện,” tôi nói. “Hồi ấy, con biết đấy, cha con thực sự tin rằng cha mẹ sẽ cho chị con một cuộc sống hạnh phúc ở đây.”
Niki nhún vai. Tôi nhìn nó một lúc nữa rồi lại nói: “Nhưng Niki ạ, con thấy đấy, ngay từ đầu mẹ đã biết, ngay từ đầu mẹ đã biết chị con sẽ không được hạnh phúc ở đây. Nhưng rồi mẹ vẫn quyết định mang chị con theo.”
Con gái tôi hình như suy nghĩ về điều đó một lúc. “Mẹ đừng nói linh tinh,” nó quay lại nhìn tôi, “làm sao mẹ biết được? Và mẹ đã làm tất cả những gì có thể cho chị ấy. Không ai có thể trách mẹ được.”
Tôi lặng im. Khi không trang điểm thế này, khuôn mặt Niki trông rất trẻ.
“Dù sao thì,” nó nói tiếp, “nhiều khi ta phải chấp nhận rủi ro. Mẹ đã hành động hoàn toàn đúng đắn. Mẹ không thể lãng phí cuộc đời mình được.”
Tôi đặt cốc cà phê nãy giờ vẫn ôm trong tay xuống rồi nhìn qua chỗ Niki ra vườn. Không có dấu hiệu gì cho thấy trời sẽ mưa, bầu trời hình như quang đãng hơn so với mấy sáng trước.
Niki nói tiếp, “Nếu mẹ cứ chấp nhận sống như cũ và ở lại nơi đó thì thật là ngu ngốc. Ít ra mẹ đã cố gắng.”
“Con nói đúng. Thôi, đừng bàn đến chuyện này nữa.”
“Thật ngu ngốc khi người ta cứ lãng phí cuộc đời.”
“Đừng bàn đến chuyện này nữa,” tôi nói, giọng quả quyết hơn. “Giờ cứ nhắc đi nhắc lại cũng chẳng có nghĩa lý gì.”
Con gái tôi lại quay đi. Chúng tôi ngồi im lặng, không ai nói gì một lúc. Rồi tôi đứng lên, lại gần cửa sổ.
“Sáng nay có vẻ đẹp trời hơn hẳn,” tôi nói. “Hy vọng ta sẽ được thấy mặt trời. Nếu vậy, Niki này, ta có thể đi dạo. Đi bộ rất có lợi cho sức khỏe.”
“Chắc vậy,” nó lẩm bẩm.
Khi tôi ra khỏi phòng khách, con gái tôi vẫn đang ngồi giạng chân trên ghế, một tay đỡ cằm, ánh mắt trống rỗng nhìn ra vườn.
⁎ ⁎ ⁎
Điện thoại reo lúc cả tôi lẫn Niki đang ăn nốt bữa sáng trong bếp. Mấy ngày qua, toàn là các cuộc gọi dành cho Niki, thường xuyên đến nỗi chúng tôi coi việc Niki đứng dậy ra trả lời là điều tất nhiên. Lúc nó quay lại, cà phê đã kịp nguội.
“Lại bạn con à?” tôi hỏi.
Nó gật đầu rồi ra bật ấm đun nước.
“Mẹ này, sự thực là,” nó nói, “chiều nay con phải đi rồi. Thế có sao không?” Nó đang đứng cạnh bếp, một tay nắm quai ấm, một tay chống hông.
“Tất nhiên là không sao rồi. Niki, mẹ rất vui khi con về thăm thế này.”
“Con sẽ sớm về thăm mẹ lần nữa. Nhưng bây giờ con thực sự phải đi.”
“Con không phải xin lỗi. Con có cuộc sống riêng của mình, đó là điều rất quan trọng.”
Niki quay đi, chờ nước sôi. Cửa sổ bên trên bồn rửa bát phủ một làn hơi nước mỏng, nhưng ngoài kia, mặt trời đang tỏa sáng. Niki rót cà phê cho mình rồi lại ngồi xuống bên bàn.
“À mẹ ơi, con chợt nhớ ra,” nó nói. “Mẹ có nhớ người bạn con kể với mẹ, người viết thơ về mẹ, mẹ nhớ không?”
Tôi mỉm cười. “Có, bạn ấy hả.”
“Cô ấy muốn con mang về một tấm ảnh hoặc một thứ gì đó. Về Nagasaki. Mẹ có cái gì như thế không? Một tấm bưu thiếp cũ hay gì đó cũng được?”
“Chắc mẹ sẽ tìm được một thứ gì đó cho con. Vô lý nhỉ” - tôi cười - “bạn con viết gì về mẹ được chứ?”
“Cô ấy làm thơ rất hay. Cô ấy là người từng trải. Vì thế con đã kể cho cô ấy nghe về mẹ.”
“Mẹ tin rằng bạn con sẽ viết một bài thơ tuyệt diệu, Niki ạ.”
“Chỉ cần một tấm bưu thiếp cũ hoặc một cái gì đại khái thế là được. Để cô ấy thấy mọi thứ hồi đó thế nào.”
“Chà, Niki, cái đó thì mẹ không chắc lắm. Ý con là phải cho thấy được mọi thứ hồi đó như thế nào, đúng không?”
“Mẹ biết con muốn nói gì mà.”
Tôi lại cười. “Lát nữa mẹ sẽ tìm cho con.”
Nãy giờ Niki vẫn đang phết bơ vào miếng bánh mì nướng, nhưng lúc này nó lại đang lấy dao gạt bớt bơ đi. Từ bé con gái tôi đã gầy. Cái ý nghĩ rằng con gái mình đang lo bị tăng cân khiến tôi cảm thấy rất buồn cười.
“Nhưng vẫn tiếc thật,” cuối cùng tôi cũng lên tiếng, “hôm nay con đã phải lên đường rồi. Mẹ đang định rủ tối nay mẹ con mình đi xem phim.”
“Xem phim ở rạp ư? Tại sao, đang có phim gì ạ?”
“Mẹ không biết thời buổi bây giờ họ chiếu loại phim gì. Mẹ lại cứ hy vọng con sẽ biết nhiều hơn ấy.”
“Mẹ ạ, nói thật với mẹ là lâu lắm rồi mẹ con mình không đi xem phim cùng nhau, đúng không? Suốt từ hồi con còn bé.” Niki mỉm cười, gương mặt thoáng chốc bỗng trở nên con trẻ. Rồi nó đặt dao xuống, đưa mắt nhìn cốc cà phê. “Con cũng không đi xem phim nhiều lắm,” nó nói. “Ở London lúc nào cũng chiếu cơ man là phim, nhưng chúng con không đi mấy.”
“Thế thì nếu con thích, ta có thể đi xem kịch. Xe buýt sẽ đưa tới thẳng nhà hát. Mẹ không biết lúc này họ đang diễn vở gì, nhưng ta có thể tìm hiểu xem sao. Có phải tờ báo địa phương nằm ngay sau lưng con kia không?”
“Thôi mẹ ạ, mẹ mất công làm gì. Có để làm gì đâu.”
“Mẹ nghĩ thỉnh thoảng có nhiều vở kịch rất hay. Một số vở khá hiện đại. Đọc báo là sẽ biết.”
“Vô ích mẹ ạ. Đằng nào thì hôm nay con cũng phải về. Con muốn ở lại thêm lắm, nhưng thực sự là con phải về.
“Tất nhiên rồi, Niki. Không cần phải xin lỗi.” Tôi mỉm cười nhìn con ngồi bên kia bàn. “Sự thực là mẹ rất vui khi thấy con được gần gụi những người bạn tốt. Mẹ luôn sẵn lòng đón con và các bạn về đây chơi.”
“Vâng, cảm ơn mẹ.”
⁎ ⁎ ⁎
Phòng ngủ phụ Niki vẫn dùng là một căn phòng nhỏ và ảm đạm; sáng hôm ấy, mặt trời đang rọi khắp phòng.
“Cái này cho bạn con có được không?” tôi đứng trước cửa hỏi.
Niki đang cất đồ vào va li đặt trên giường. Nó liếc nhanh quyển lịch tôi vừa tìm thấy. “Được ạ,” nó nói.
Tôi bước chân vào phòng. Từ cửa sổ, tôi thấy rõ khu vườn bên dưới cùng những hàng cây non thẳng tắp. Quyển lịch trong tay tôi ban đầu mỗi tháng đều có một bức ảnh đi kèm, nhưng đều đã bị xé bỏ trừ tháng cuối cùng. Tôi đứng nhìn tấm ảnh còn lại ấy một lúc.
“Đừng đưa cho con cái gì quan trọng với mẹ,” Niki nói. “Nếu mẹ không tìm được gì thì cũng không sao.”
Tôi cười to, đặt bức ảnh xuống giường, cạnh đồ đạc của nó. “Chỉ là một tờ lịch cũ, vậy thôi. Mẹ không hiểu tại sao mẹ giữ lại nó.”
Niki vén tóc qua tai rồi tiếp tục gói ghém.
Cuối cùng, tôi lại nói, “Mẹ đoán là con định tiếp tục sống ở London trong thời gian tới.”
Nó nhún vai. “Thì ở đó con thấy vui.”
“Con nhớ gửi lời chúc mọi sự tốt lành của mẹ cho các bạn nhé.”
“Được rồi, con nhớ mà.”
“Và cho cả David nữa. Tên cậu ấy là David đúng không?”
Nó lại nhún vai nhưng không nói gì. Nó mang theo ba đôi bốt liền nên đang vật vã tìm cách nhét vào va li.
“Niki này, mẹ đoán là con chưa có ý định kết hôn phải không?”
“Tại sao con lại muốn kết hôn chứ?”
“Mẹ chỉ hỏi thế thôi.”
“Tại sao con phải kết hôn? Kết hôn để làm gì?”
“Nghĩa là kế hoạch của con chỉ là tiếp tục… sống ở London, phải không?”
“Nhưng tại sao con phải kết hôn? Đó là một việc ngớ ngẩn, mẹ ạ.” Nó cuộn tờ lịch lại, nhét vào va li. “Quá nhiều phụ nữ đã bị tẩy não. Họ cho rằng cuộc đời rút lại chỉ là kết hôn và có một đống con.”
Tôi tiếp tục quan sát nó. Rồi tôi nói, “Nhưng Niki, rốt cuộc thì còn gì khác ngoài những thứ đó.”
“Trời ơi, mẹ ơi, có biết bao nhiêu thứ con có thể làm. Con không muốn mắc kẹt ở đâu đó với một ông chồng và một đám trẻ con la hét ầm ĩ. Nhưng tại sao mẹ lại đột nhiên nhắc đến chuyện đó?” Va li không đóng lại được. Nó bực bội ấn cái nắp xuống.
“Mẹ chỉ muốn biết kế hoạch của con là gì thôi, Niki,” tôi nói và cười. “Con không phải cáu kỉnh như thế. Tất nhiên là con phải làm những gì con lựa chọn.”
Nó mở nắp va li, sắp xếp lại một số thứ bên trong.
“Niki, con không cần phải cáu kỉnh như thế.”
Lần này, nó đã đóng được nắp lại. “Có Chúa mới hiểu vì sao mình mang lắm đồ thế,” nó lẩm bẩm một mình.
⁎ ⁎ ⁎
“Mẹ này, mẹ nói gì với mọi người,” Niki hỏi. “Mẹ nói gì khi họ hỏi con ở đâu?”
Con gái tôi đã quyết định sau bữa trưa mới lên đường và chúng tôi đã ra ngoài tản bộ dưới khu vườn sau nhà. Mặt trời vẫn rọi nắng nhưng không khí vẫn lạnh giá. Tôi nhìn con bé, tỏ vẻ không hiểu.
“Mẹ chỉ bảo con đang sống ở London thôi, Niki. Chẳng phải sự thật là thế sao?”
“Con biết vậy. Nhưng họ không hỏi con làm gì à? Như bà Waters hôm trước ấy?”
“Có, thỉnh thoảng họ cũng hỏi. Mẹ bảo họ con sống với bạn. Niki này, mẹ thực sự không biết con lại lo lắng xem người khác nghĩ về mình ra sao đến thế đâu.”
“Con có lo đâu.”
Chúng tôi tiếp tục đi chậm rãi. Nhiều chỗ trên mặt đất đã lầy lội.
“Con nghĩ là mẹ không thích lắm, đúng không mẹ?”
“Thích gì cơ Niki?”
“Cách con sống. Mẹ không thích con sống xa nhà. Với David, với tất cả mọi thứ.”
Chúng tôi đã đi đến cuối vườn. Niki bước ra một con đường nhỏ chạy ngoằn ngoèo. Nó qua đường, tới cổng gỗ dẫn vào một cánh đồng. Tôi theo nó. Đồng cỏ rất rộng và dâng lên thoai thoải từ nơi chúng tôi đứng. Trên đỉnh khu đất, chúng tôi thấy hai cây sung dâu mảnh dẻ in bóng trên nền trời.
“Mẹ không có gì phải xấu hổ vì con đâu Niki ạ,” tôi nói. “Con phải sống theo cách con cho là tốt nhất.”
Con gái tôi đang chăm chú nhìn khắp cánh đồng. “Ngày xưa người ta thả ngựa ở đây đúng không mẹ?” nó nói, đặt tay lên cổng. Tôi nhìn quanh nhưng không thấy con ngựa nào.
“Con biết không, kỳ lạ lắm,” tôi nói. “Mẹ nhớ khi mẹ kết hôn lần đầu, mọi người trong gia đình đã tranh cãi rất nhiều vì chồng mẹ không muốn sống cùng cha ông ấy. Con biết đấy, vào thời buổi ấy, ở Nhật, người ta vẫn coi chuyện con cái sống chung với cha mẹ là hiển nhiên. Gia đình mẹ đã tranh cãi rất nhiều.”
“Con cá là mẹ đã thấy rất nhẹ nhõm,” Niki nói, mắt vẫn không rời khỏi cánh đồng.
“Nhẹ nhõm ư? Nhẹ nhõm vì cái gì?”
“Vì không phải sống với cha ông ấy.”
“Ngược lại thì có, Niki. Nếu cha ông ấy sống với mẹ thì mẹ rất vui. Hơn nữa, cha ông ấy góa vợ. Lối sống xưa của người Nhật đâu phải là xấu hoàn toàn.”
“Thì rõ ràng, bây giờ mẹ sẽ nói thế. Chứ con cá là hồi xưa thì mẹ không nghĩ thế?”
“Nhưng Niki này, con không hiểu đâu. Mẹ rất quý cha chồng.” Tôi nhìn nó một lúc rồi cuối cùng cất tiếng cười. “Nhưng có lẽ con nói đúng. Có lẽ mẹ đã thấy nhẹ nhõm khi ông ấy không đến sống cùng hai vợ chồng. Giờ thì mẹ không nhớ nữa.” Tôi đưa tay chạm vào mặt trên của cánh cổng gỗ. Một chút hơi ẩm lan trên các ngón tay. Tôi nhận ra Niki đang nhìn mình. Tôi giơ tay ra cho nó thấy.
“Vẫn còn sương giá này,” tôi nói.
“Mẹ ơi, mẹ vẫn nghĩ nhiều về nước Nhật phải không?”
“Chắc là có.” Tôi quay lại nhìn cánh đồng. “Mẹ có vài kỷ niệm cũ.”
Hai con ngựa lùn đã xuất hiện gần hai cây sung dâu. Chúng đứng cạnh nhau một lúc, im phắc dưới ánh nắng mặt trời.
“Tờ lịch mẹ đưa cho con sáng nay,” tôi nói. “Là ảnh chụp bến cảng ở Nagasaki. Sáng nay, mẹ bỗng nhớ đến lần bọn mẹ đến đó tham quan trong ngày. Những ngọn đồi phía trên bến cảng rất đẹp.”
Hai con ngựa chậm rãi đi ra sau cây.
“Có gì đặc biệt ạ?” Niki hỏi.
“Đặc biệt ư?”
“Hôm mẹ đến thăm bến cảng ấy.”
“À, cũng chẳng có gì đặc biệt. Mẹ chỉ tự dưng nhớ đến hôm ấy, có vậy thôi. Hôm ấy, Keiko rất vui. Bọn mẹ đã đi cáp treo.” Tôi cười, quay lại nhìn Niki. “Không, chẳng có gì đặc biệt. Chỉ là một kỷ niệm đẹp, có vậy thôi.”
Con gái tôi khẽ thở dài. “Ở đây yên ắng quá,” nó nói. “Con không nhớ ngày trước cũng yên ắng đến thế này.”
“Đúng thế, chắc vì con đã quen với London.”
“Con đoán là sống một mình ở đây thỉnh thoảng cũng hơi chán.”
“Nhưng mẹ thích yên tĩnh, Niki. Mẹ luôn nghĩ ở đây mới thực giống với nước Anh.”
Tôi quay lưng lại cánh đồng và trong giây lát, đưa mắt nhìn khu vườn sau lưng chúng tôi.
“Khi nhà mình mới chuyển đến đây, còn chưa có mấy cái cây kia,” cuối cùng tôi cũng lại lên tiếng. “Chỉ toàn đồng là đồng, đứng từ đây cũng có thể thấy được nhà mình. Khi lần đầu tiên cha con đưa mẹ tới đây, Niki, mẹ nhớ đã nghĩ mọi thứ trông mới giống với nước Anh làm sao. Tất cả những cánh đồng kia, cả ngôi nhà nữa. Chính xác những gì mẹ vẫn thường hình dung về nước Anh nên mẹ đã rất vui.”
Niki hít một hơi thật sâu rồi rời khỏi cổng. “Về thôi mẹ,” nó nói. “Con chuẩn bị phải đi rồi.”
Trên đường chúng tôi đi qua vườn về nhà, trời hình như trở nên âm u.
“Tự nhiên hôm nọ mẹ nghĩ,” tôi nói, “có lẽ mẹ nên bán nhà.”
“Bán nhà ư?”
“Ừ. Chuyển sang cái nhà nào nhỏ hơn chẳng hạn. Mẹ nghĩ vậy thôi.”
“Mẹ muốn bán nhà sao?” Con gái tôi nhìn tôi lo lắng. “Nhưng nhà mình đẹp thế cơ mà.”
“Nhưng rộng quá.”
“Nhưng nó là một căn nhà rất đẹp, mẹ à. Nếu bán thì thật đáng tiếc.”
“Chắc thế. Mẹ chỉ nghĩ thế thôi. Niki, chỉ nghĩ thế thôi.”
Tôi muốn tiễn con ra tận sân ga - đi bộ chỉ mất vài phút - nhưng ý tưởng đó hình như khiến nó thấy ngại ngùng. Nó lên đường ngay sau bữa trưa, trong thái độ ngượng ngập kỳ quặc, như thể nó ra đi trái ý tôi. Trời chiều đã trở nên u ám và đầy gió. Tôi đứng ở cửa ra vào nhìn nó đi bộ ra tới đường cái. Nó mặc đúng bộ quần áo bó sát hôm tới đây, chiếc va li khiến nó phải lê chân đôi chút. Ra tới cổng, Niki quay lại nhìn và hình như ngạc nhiên khi thấy tôi vẫn đang đứng ở cửa. Tôi mỉm cười vẫy tay với nó.
