Cũng như khi ở trong sân nhà thờ với Miles, toàn bộ sự việc đã phơi bày trước chúng tôi. Dù tôi biết rõ thực tế rằng cái tên ấy chưa một lần được nhắc đến giữa chúng tôi, ánh mắt rung động chớp nhoáng của đứa trẻ khi nghe thấy nó hầu như đã so sánh sự phá vỡ im lặng của tôi với hành động đập vỡ một ô cửa kính. Xen vào giữa là tiếng kêu trong cùng khoảnh khắc đó được bà Grose phát ra trước hành động thô bạo của tôi, như thể muốn lưu giữ lại cú đánh trên mặt kính - tiếng kêu thét của một sinh vật sợ hãi, hay đúng hơn là bị thương, mà sau vài giây, bản thân nó được bổ sung bởi tiếng kêu hốt hoảng của chính tôi. Tôi túm lấy tay đồng sự của mình. “Cô ta kìa kìa, cô ta kìa kìa!”
Cô Jessel đứng trước chúng tôi ở bờ bên kia đúng như cô ta từng đứng lần trước, và tôi nhớ rõ rằng cảm xúc đầu tiên sản sinh trong tôi, kỳ lạ thay, là niềm phấn khích vì đã có được bằng chứng. Cô ta đứng đó, và lời tôi nói đã được chứng minh; cô ta đứng đó, và tôi không độc ác cũng không điên. Cô ta đứng đó trước bà Grose tội nghiệp đang hoảng sợ, nhưng cô ta đứng đó chủ yếu vì Flora; và không giây phút nào trong quãng thời gian kinh khủng của tôi có lẽ đặc biệt như khi tôi cố ý quăng về phía cô ta một thông điệp cảm tạ câm lặng - với ý nghĩ rằng, dù là đồ quỷ trắng nhợt và độc địa, cô ta sẽ bắt được và hiểu được nó. Cô ta đứng trang nghiêm ở nơi tôi và bạn mình vừa rời khỏi, không hề khuyết thiếu dù chỉ một phần ác độc, giữa khát khao mong mỏi xa vời của cô ta. Cảnh tượng về cảm xúc mạnh mẽ này chỉ diễn ra trong vài giây, trong thời gian đó bà Grose ngơ ngác chớp mắt nhìn sang nơi tôi chỉ, khiến tôi cho rằng đó là dấu hiệu cao nhất cho thấy rằng cuối cùng bà cũng đã nhìn thấy, đồng thời tôi hướng ánh mắt hấp tấp về phía đứa trẻ. Phản ứng của Flora khiến tôi giật mình, bởi vì kinh ngạc tất nhiên không phải là thái độ mà tôi mong đợi. Trên thực tế, nếu tôi thấy em chỉ lo lắng mà thôi, thì tôi đã không giật mình đến như vậy. Dù đã cảnh giác và sẵn sàng ứng phó trước sự truy đuổi của chúng tôi, em đã kiềm chế mọi biểu hiện có thể gây bại lộ; và vì thế tôi kinh ngạc ngay tại chỗ khi thoáng nhìn thấy thái độ duy nhất mà tôi chưa từng lường trước. Khi thấy em, không hề có chút nhăn nhó trên khuôn mặt hồng hào bé nhỏ, thậm chí không giả bộ nhìn sang phía bóng ma mà tôi chỉ, mà thay vào đó, chỉ quay sang tôi với vẻ mặt nặng nề, một biểu cảm hoàn toàn mới chưa từng xuất hiện và có vẻ đang dò xét, buộc tội và chỉ trích tôi - đây là một cú đòn mà bằng cách nào đó đã biến bản thân cô bé thành chính sự tồn tại khiến tôi run sợ. Tôi run sợ cho dù tôi chưa bao giờ chắc chắn bằng khoảnh khắc ấy rằng em đã nhìn thấy rõ ràng, và trong nhu cầu tự vệ cấp bách tôi khẩn thiết kêu gọi nhân chứng. “Cô ta ở kia kìa, bé con bất hạnh - kia, kia, kia , và con có thể thấy cô ta rõ như nhìn thấy cô!” Trước đó không lâu tôi đã nói với bà Grose rằng vào những lúc như thế này cô bé không còn là một đứa trẻ, mà là một phụ nữ già dặn, và không gì khẳng định miêu tả đó về em chắc chắn hơn cái cách mà, để đáp trả tất cả, cô bé cho tôi thấy một vẻ mặt bài xích sâu sắc, kiên định, không chút cảnh báo, không một ánh mắt thoái nhượng hay thú nhận. Giờ đây tôi có thể chắp nối lại tất cả, nhưng tôi khi đó đã kinh sợ trước thái độ của em hơn bất cứ thứ gì khác, dù đồng thời tôi cũng ý thức được rằng tôi còn phải chú ý đến cả bà Grose. Đồng sự lớn tuổi của tôi, ngay sau đó, toàn thân không chút huyết sắc ngoại trừ khuôn mặt đỏ bừng, lớn tiếng cất lên lời phản đối kinh ngạc. “Thực sự kinh khủng quá, thưa cô! Cô nhìn thấy cái gì ở đâu cơ chứ?”
Tôi chỉ có thể vội vã túm lấy bà, bởi vì ngay vào lúc bà đang nói, sự hiện diện gớm ghiếc kia vẫn đứng sờ sờ và gan lì. Sự hiện diện đó đã kéo dài một phút, và vẫn kéo dài trong khi tôi tiếp tục tóm chặt lấy đồng sự của mình, đẩy bà về phía nó và khăng khăng chỉ tay cho bà thấy. “Bác không nhìn thấy cô ta như chúng tôi thấy ư? - ý bác là hiện giờ bác không nhìn thấy - hiện giờ Cô ta to tướng như ngọn lửa vậy! Nhìn đi, bác Grose thân yêu của tôi, nhìn đi… !” Bà nhìn, giống như tôi nhìn, và dành cho tôi thái độ thể hiện rằng bà sẵn sàng ủng hộ tôi nếu bà có thể - thái độ mà ngay cả khi đó cũng khiến tôi cảm động, kèm theo tiếng rên đầy phủ định, ghê tởm, thương xót - sự kết hợp giữa lòng thương hại và nhẹ nhõm vì được xá miễn khỏi cảnh tượng kia. Có lẽ tôi cần sự ủng hộ đó, vì dưới đả kích của việc đôi mắt bà bị che lấp đến vô vọng trước bằng chứng, tôi cảm thấy tình thế của mình đang sụp đổ đến không thể vãn hồi, tôi cảm thấy - tôi nhìn thấy - người tiền nhiệm phẫn nộ của tôi đắc thắng tiến tới từ vị trí của mình, và hơn hết, từ thái độ đáng kinh ngạc của Flora, tôi ý thức rõ từngiây phút này tôi sẽ phải đối mặt với điều gì. Bà Grose lập tức và mạnh mẽ can thiệp vào thái độ đó, cất tiếng trấn an gấp gáp trong khi có một chiến thắng thầm kín kì dị xuyên qua suy nghĩ rối ren của tôi.
“Cô ấy không có ở đó đâu, cô chủ nhỏ, không có ai ở đó cả - và cô không bao giờ nhìn thấy gì cả, cục cưng của tôi! Làm sao cô Jessel tội nghiệp có thể - khi cô Jessel tội nghiệp đã chết và được chôn cất rồi cơ chứ? Chúng ta biết rõ mà, đúng không, bé yêu?” Bà vụng về khẩn nài đứa trẻ. “Tất cả chỉ là một sai lầm, một nỗi lo sợ và một trò đùa - chúng ta sẽ về nhà càng nhanh càng tốt!”
Khi nghe vậy, học sinh của tôi đáp lại với thái độ đúng mực và nghiêm túc kì lạ, và em đứng cùng bà Grose, họ một lần nữa đoàn kết trong sự đối đầu đau đớn với tôi. Flora tiếp tục nhìn tôi bằng bức mặt nạ bài xích nhỏ bé của mình, và thậm chí vào giây phút em đứng đó nắm chặt lấy váy bạn tôi, tôi cầu Chúa thứ tội vì dường như tôi đã thấy vẻ đẹp trẻ thơ không gì sánh bằng của em đột nhiên phai mờ, hoàn toàn biến mất. Tôi đã nói ra lời - trông em quả thật cứng rắn đến gớm ghiếc; em đã trở nên tầm thường và gần như xấu xí. “Con không biết cô có ý gì. Con không thấy ai cả. Con không thấy gì cả. Con chưa từng thấy. Con nghĩ cô độc ác và con không thích cô!” Nói xong những lời ấy, những lời như thể của một bé gái hỗn xược thô thiển trên đường phố, cô bé ôm lấy bà Grose chặt hơn và chôn khuôn mặt bé nhỏ kinh khủng vào váy bà. Trong tư thế này em phát ra một tiếng khóc hầu như hung dữ. “Đưa con đi, đưa con đi - ôi, hãy đưa con đi cách xa cô ấy !”
“Cách xa cô ư?” Tôi thều thào.
“Cách xa cô - cách xa cô!” Cô bé khóc thét.
Ngay cả bà Grose cũng kinh ngạc nhìn sang tôi, trong khi tôi không biết phải làm gì ngoài giao tiếp một lần nữa với bóng người bất động ở bờ bên kia, cứng đờ như thể đang bắt lấy giọng chúng tôi từ ngoài khoảng ngăn cách giữa hai bên, đứng đó sờ sờ để tạo nên thảm hoạ của tôi đồng thời lại không hiện ra để phục vụ mục đích của tôi. Đứa trẻ xấu xa ấy đã nói như thể em học được từng lời cay độc từ một nguồn bên ngoài, và vì thế, trong nỗi tuyệt vọng của tất cả những gì tôi phải chấp nhận, tôi chỉ có thể buồn bã lắc đầu. “Nếu có lúc nào cô từng nghi ngờ, thì giờ đây toàn bộ nghi ngờ đã tiêu tan. Cô đã sống chung với sự thật đau khổ ấy, và giờ nó đã vây sát quanh cô. Tất nhiên cô đã mất con: cô đã can thiệp, và dưới chỉ thị của cô ta , con đã thấy” - cùng câu nói đó tôi lại đối mặt nhân chứng quái quỷ của chúng tôi bên kia hồ - “cách dễ dàng và hoàn hảo để thực hiện chỉ thị đó. Cô đã gắng hết sức, nhưng cô đã mất con rồi. Tạm biệt.” Tôi cất tiếng ra lệnh với bà Grose, gần như hoảng loạn. “Đi, hãy đi đi!” Trong hoang mang vô hạn, bà lặng lẽ giữ chặt lấy bé gái và rõ ràng tin chắc rằng dù mình không nhìn thấy, nhưng có điều gì khủng khiếp đã xảy ra và một thất bại nào đó đã bao trùm lên chúng tôi. Trước lệnh của tôi, bà guồng chân nhanh hết sức để trở lại theo lối chúng tôi đã đến.
Chuyện gì đã xảy ra ngay sau khi tôi bị bỏ lại một mình, tôi không còn nhớ nữa. Tôi chỉ biết rằng đến cuối cùng, tôi đoán là sau một khắc đồng hồ, xúc cảm xù xì mang theo mùi hương ẩm ướt, lạnh lẽo đâm xuyên qua phiền muộn của tôi, khiến tôi hiểu ra rằng tôi hẳn đã đổ vật xuống, úp mặt trên nền đất và chìm đắm vào đau thương mãnh liệt. Tôi hẳn đã nằm đó rất lâu và khóc, vì khi tôi ngẩng đầu lên thì ngày đã sắp hết. Tôi đứng dậy và nhìn trong chốc lát qua ánh hoàng hôn nhập nhoạng, về phía hồ nước xám xịt cùng bờ hồ trống trải ám ảnh, và rồi tôi bước qua chặng đường thê lương, nhọc nhằn trở về ngôi nhà. Khi tôi đến chỗ hàng rào có cánh cổng, tôi ngạc nhiên phát hiện chiếc thuyền đã biến mất, thế nên tôi có một suy nghĩ mới về cách phản ứng dị thường của Flora. Đêm hôm đó, theo thỏa thuận ngầm, mà nếu không phải vì tính từ ấy quá dị hợm, tôi nên thêm vào là thỏa thuận “vui vẻ nhất”, cô bé ngủ với bà Grose. Khi trở lại tôi không gặp cả hai người, nhưng mặt khác, như một cách đền bù khó hiểu, tôi gặp Miles rất nhiều. Tôi nhìn thấy em - tôi không thể dùng từ nào khác - nhiều đến mức dường như trước giờ chưa từng thấy nhiều đến vậy. Không một buổi tối nào tôi trải qua ở Bly có tính chất định mệnh như buổi tối hôm ấy; dù là vậy - và mặc cho vực sâu kinh hoàng đã mở ra dưới chân tôi - trong hiện thực ngày một suy tàn, có một nỗi buồn ngọt ngào dị thường thực sự tồn tại. Khi về đến ngôi nhà, tôi thậm chí không hề tìm kiếm cậu bé; tôi cứ đi thẳng về phòng để thay bộ đồ đang mặc và để nhìn thoáng qua bằng chứng thực tế của mâu thuẫn với Flora. Đồ đạc bé nhỏ của em đều đã bị dọn đi. Sau đó, bên lò sưởi của phòng học, khi tôi được người hầu gái mọi ngày phục vụ trà, tôi không hỏi bất kì điều gì về học sinh còn lại của tôi. Cậu bé giờ đây đã có được tự do - em có thể sẽ có nó đến cuối cùng! Chà, quả thực em đã được tự do; sự tự do đó bao gồm - ít nhất một phần - việc em đến vào khoảng tám giờ và ngồi xuống bên tôi trong im lặng. Khi trà cụ được dọn đi, tôi thổi tắt nến và dịch ghế vào gần hơn: tôi ý thức được một sự lạnh lẽo chết người và cảm thấy như thể tôi sẽ không bao giờ được ấm áp nữa. Vì thế, khi em xuất hiện, tôi đang ngồi trầm tư suy nghĩ trong ánh lửa. Em dừng bước chốc lát bên cửa như thể ngắm nhìn tôi; rồi - như thể để chia sẻ những suy nghĩ ấy - em đến đầu kia của lò sưởi và thả mình vào một chiếc ghế. Chúng tôi ngồi đó trong tĩnh lặng tuyệt đối; thế nhưng tôi cảm thấy em muốn ở bên tôi.