Trong đêm Hoàng một mình đứng trên gác thượng, mắt đăm đăm nhìn về phía trời xa. Sáng nay anh vừa đi tiễn người bạn gái thân nhất của đời anh. Lúc này, bao ý nghĩ về tình yêu và cuộc sống cứ ùn lên trong đầu...
Phải chăng ý nghĩa sâu sắc nhất về một đời sống: Người ta đi tìm nó như tìm một kho quí ở nơi sâu nhất, sẽ được trả lời đằng sau những mất mát? Cũng ở đấy, giá trị chân xác mà con người muốn tiếp cận đến chứa đầy mâu thuẫn. Cái điểm xác định mà ta muốn vươn tới nằm ở chân bờ biển bên kia, cách ta một khoảng cách: gồm có muối và sóng bão – Bởi chân bên này của biển mới chỉ là bờ cạn, dù ở đó có những bóng hàng dương xanh rờn và quanh năm gió mát.
Trong Hoàng trăm ngàn những suy lí hỗn độn. Bản thân anh thì chưa hề hiểu rằng: Bao trăn trở của anh trong những ngày tháng này, vẫn chỉ là màn giáo đầu giới thiệu sơ sài.
Cái gì sẽ chờ đợi ta? Ý nghĩ hay hành động của ta trong những ngày qua, đã xuất phát từ điểm mốc của tư tưởng nào: Lương tri ư? Chưa hẳn. Còn một cái gì đấy khác nữa – Đó là ý thức về xã hội, hay chỉ là sự tự phát cá nhân? Cái "riêng" và cái "chung", cái nào mạnh mẽ hơn?
Bóng Hoàng in trong đêm thành một vệt đen dài trên sân gác thượng. Vầng trăng còn khuyết đã vượt lên cao, bỏ lại cả hàng cây xanh bên bờ hồ sau những dẫy nhà của khu ngõ Cống Trắng. Trăng mang màu vàng ráng mỡ gà, nhuộm thẫm đám mây... sóng sánh trong vòm trời như một cái vung lớn. Điếu thuốc trên môi anh lập lòe, khi tàn khi đỏ.
Cái gì mới xẩy ra ngày hôm nay, có khi chỉ mới hồi sáng thôi... mà như đã trở thành quá khứ? Cũng giống vì sao đổi ngôi vừa vụt sáng lên kia, để rồi mất hút vào nơi có hàng vạn các ngôi sao khác đang cháy. Anh cảm thấy, tất cả như đã và đang lùi vào dĩ vãng – Chẳng lẽ cả tình yêu nữa: của anh và Thu, rồi cũng sẽ trở thành quá khứ hay sao? Không, nó mới chỉ là bắt đầu! Thế mà đã phải chia ly, để không biết đến khi nào gặp lại. Liệu nó có thể biến mất đi như ngôi sao, vừa vụt tắt kia không?
- Không, không thể là thế được!
Một tiếng nói như quát vang lên trong đầu Hoàng, vang lên ở trong hồn và trái tim anh. Ngọn lửa đầu tiên: "Tình yêu và khát vọng"của cuộc đời anh, sẽ không dễ dàng có thể tắt đi.
- 9 -
Thu ngồi bên một bộ bàn ghế đóng mộc mạc, cắm cúi viết thư. Trên chiếc giường gần đó, người bạn gái mới mẻ sẽ học cùng lớp với Thu, dưới xuôi vừa lên đây, đã mắc màn đi ngủ sớm. Hai đứa được sắp xếp tạm ở trọ học tại một gia đình người địa phương. Trong khi trường chưa dựng xong lán cho các sinh viên nữ.
Gian bên, bà chủ nhà cũng đã ngủ. Tiếng ngáy của bà nghe đều đều. Cụ ông mất từ ba năm nay. Bà sinh được ba người con - Anh con cả vào bộ đội, đã đi B. Người con gái thứ hai thì lấy chồng ở làng bên. Bà ở với cô con dâu cả và thằng út, nó chưa đầy mười lăm tuổi.
Trong buồng, người con dâu của bà đang ru đứa con nhỏ, tiếng võng nghe kẽo kẹt. Lúc này, thằng con út di chơi với lũ trẻ trong xóm chưa về.
Họ sống thật đơn giản và tốt bụng! Đấy là ấn tượng trong Thu, của những ngày đầu tiên cô đến đây. Mái tóc cô sinh viên xinh đẹp mới gội lúc chiều tối, được gió rừng, gió núi lùa qua ô cửa sổ làm cho khô, bay lất phất trên những trang giấy trắng. Thu đang viết thư về cho gia đình. Cô tả những dòng tâm tư mới mẻ, sự việc và quang cảnh của vùng rừng núi... cho ba, mẹ và chị dâu nghe.
"Có thể kết luận được rồi" - Thu nghĩ vậy. Cuối bức thư, Thu còn đề thêm câu: "Cô hôn cháu Kỳ Anh yêu quí của cô!". Kỳ Anh là đứa con gái yêu của người anh trai Thu đã ra tiền tuyến.
Ngoài trời, trăng cũng lên cao. Bãi mía trước cửa nhà gặp gió, những chiếc lá mía cọ vào nhau kêu lào... xào... Tiếng một con tắc kè ở mé rừng trái nhà, thủng thẳng kêu năm tiếng.
Thằng út đã về. Nó gọi Thu bằng chị, hỏi vài ba câu rồi đi ngủ. Trong giấc ngủ, chắc nó nằm mơ về buổi sáng mai: Khi đi học về, nó sẽ lùa trâu ra tận mé rừng phía sườn dốc bên kia - Ở đấy , nó mới tìm thấy một bãi cỏ non mướt. Hồi chiều, Thu thấy nó khoe với mẹ và chị dâu như thế!
Đây là những dòng thư cô viết tiếp cho anh:
“Hoàng có biết không, trước đây Thu mới chỉ nhìn thấy rừng trên phim ảnh. Đọc về rừng trong tiểu thuyết. Bây giờ, rừng đã ở trước mặt Thu. Thu đang sống trong nó…”.
Những dòng thư cứ chảy đều đều lên trang giấy trắng, như máu trong cơ thể cô. Những ý nghĩ lộn xộn, không bóng bẩy. Thu có cảm giác, cuộc sống xung quanh cùng hòa nhập với niềm vui của tâm hồn cô. Nó cũng thân thiết, hào hùng tựa một bản hành khúc tình yêu! Như thể ở đâu đó đang nổi lên từng hồi trống trận và giục giã…
Cô viết:
“Nếu tình yêu của Thu có thể giúp cho Hoàng thêm phần nào lý trí, để Hoàng vững tin trên con đường đời rộng lớn. Thì đấy, chính là niềm hạnh phúc đã đến với Thu! Thu sung sướng thấy được, khi chúng ta có những tình cảm sâu sắc gắn bó với nhau – mà ở đó, mỗi đứa biết vượt lên cái riêng mình…”.
Ngày mai, có người ở trường về Hà Nội, Thu sẽ nhờ mang bỏ vào hòm thư của thành phố, cho nhanh. Dán tem phong bì thư cẩn thận, Thu lên giường quàng tay ôm lấy người bạn gái, ngủ thiếp đi.