Một giờ sau, Arthur về nhà. Tôi theo ông vào phòng để báo tin.
“Schmidt đã đến đây.”
Nếu bộ tóc giả của Arthur đột nhiên bị câu bổng lên khỏi đầu, trông ông cũng không thể nào kinh hãi hơn thế.
“William, hãy nói cho tôi luôn phần tồi tệ nhất là gì. Đừng trì hoãn. Mấy giờ? Cậu có tận mắt thấy gã không? Gã đã nói những gì?”
“Gã đang cố tống tiền ông phải không?”
Arthur liếc nhanh về phía tôi.
“Gã thú nhận điều đó ư?”
“Thẳng thừng. Gã nói gã đã viết thư cho ông và nếu không làm những gì gã muốn trước cuối tuần thì sẽ có rắc rối.”
“Gã thực sự nói thế? Ôi trời ơi…”
“Đáng lẽ ông nên nói cho tôi biết gã viết thư cho ông,” tôi cứng rắn nói.
“Tôi biết, chàng trai thân mến, tôi biết…” Arthur sầu bi. “Nửa tháng trước đã nhiều lần nó ở ngay đầu lưỡi tôi thôi. Nhưng tôi lại không muốn làm cậu lo lắng không cần thiết. Tôi cứ hi vọng rằng, bằng cách nào đấy, mọi thứ sẽ trôi qua.”
“Giờ thì, nghe này Arthur, vấn đề là như vầy: liệu Schmidt có thực sự biết bất cứ điều gì về ông mà có thể làm hại tới ông không?”
Ông lo lắng bước quanh phòng, và rồi thả phịch thân hình âu sầu trong chiếc áo sơ mi xuống ghế, tuyệt vọng nhìn đôi ủng cài khuy.
“Có đấy, William.” Giọng ông nhỏ xíu hối hận. “Tôi sợ là gã có biết.”
“Thế gã biết những chuyện gì?”
“Thực sự là, tôi… tôi không nghĩ rằng, kể cả với cậu, tôi có thể tỉ mỉ kể lại quá khứ xấu xa của tôi.”
“Tôi không cần chi tiết. Cái tôi muốn biết là, liệu Schmidt có thể lôi ông vào bất cứ tội trạng hình sự nào không kìa?”
Arthur cân nhắc hồi lâu, trầm tư gãi cằm.
“Tôi không nghĩ là gã dám. Không.”
“Tôi không dám chắc,” tôi nói. “Tôi thấy gã có vẻ tệ lắm. Chó cùng rứt dậu. Gã trông như thể không đủ ăn ấy.”
Arthur lại đứng dậy và bắt đầu rảo những bước nhỏ, lo lắng quanh phòng.
“Hãy bình tĩnh lại nào, William. Hãy cùng yên lặng nghĩ cách.”
“Từ kinh nghiệm của ông với Schmidt, ông có cho là gã sẽ im miệng nếu ông trả đứt cho gã một khoản để ông được yên không?”
Arthur không ngần ngại: “Tôi khá chắc là gã sẽ không làm thế. Như thế chỉ càng khiến gã khát máu tôi hơn thôi… Ôi trời ơi, trời ơi!”
“Nếu như giờ ông rời Đức thì sao? Liệu gã có thể tóm được ông không?”
Arthur trong cơn quẫn bách đột nhiên dừng lại. “Không, tôi đồ là… không, khá chắc là không.” Ông nhìn tôi vẻ tức giận. “Không phải là cậu đang gợi ý tôi làm thế đấy chứ?”
“Nghe có vẻ tuyệt vọng thật. Nhưng còn cách nào khác nữa đâu?”
“Hẳn là vậy. Tôi thấy chẳng còn cách nào.”
“Tôi cũng vậy.”
Arthur nhún vai tuyệt vọng.
“Đúng, đúng thế, chàng trai thân mến của tôi. Thật dễ dàng để nói vậy. Nhưng tiền đâu?”
“Tôi nghĩ là giờ ông cũng dư dả ấy chứ nhỉ?” Tôi giả vờ hơi ngạc nhiên. Ánh nhìn của Arthur trượt nhanh khỏi ánh nhìn của tôi.
“Chỉ trong những điều kiện nhất định thôi.”
“Ý ông là, ông chỉ có thể kiếm tiền được ở đây?”
“À thì, đại khái là…” Ông không thích màn vấn đáp này, và bắt đầu bứt rứt. Tôi không thể nhịn đoán mò.
“Nhưng ông nhận được tiền từ Paris cơ mà nhỉ?”
Tôi đã trúng hồng tâm. Đôi mắt xanh gian dối của Arthur thoáng giật mình, nhưng chỉ thế. Có lẽ ông không hẳn bất ngờ trước câu hỏi này.
“William thân mến, tôi chẳng hiểu cậu đang nói gì cả.”
Tôi nhe răng cười.
“Không sao, Arthur. Cũng chả phải việc của tôi. Tôi chỉ muốn giúp ông nếu có thể.”
“Tôi chắc chắn rồi, cậu thật tử tế quá, chàng trai.” Arthur thở dài. “Đây luôn là điều khó khăn nhất, phức tạp nhất…”
“Chậc, chí ít thì chúng ta cũng đã có một điểm được làm sáng tỏ… Giờ thì, việc tốt nhất mà ông có thể làm là đưa ngay cho Schmidt một ít tiền để bịt mồm gã. Gã đòi bao nhiêu?”
“Ngay một trăm,” Arthur đáp khe khẽ, “rồi năm mươi mỗi tuần.”
“Phải nói là thằng cha này có gan đấy. Ông có lo được một trăm năm mươi không?”
“Cấu véo chỗ này chỗ kia thì cũng được. Quả là trái với lương tâm.”
“Tôi biết. Nhưng cuối cùng cách đó sẽ cứu giúp ông gấp mười lần. Giờ thì tôi có ý thế này, ông gửi cho gã một trăm năm mươi, kèm một lá thư hứa sẽ gửi phần dư vào mùng một tháng Một…”
“Thật ư, William…”
“Từ từ nào. Trong lúc đó, ông hãy cố thu xếp ra khỏi Đức trước cuối tháng Mười hai. Như vậy là giúp ông thêm ba tuần rồi. Nếu ông trả được ngay cho gã thì gã sẽ không làm phiền ông cho tới tận lúc đó. Gã sẽ nghĩ là phen này nắm được ông rồi.”
“Vâng, tôi đồ là cậu đúng. Tôi sẽ phải tập làm quen với ý tưởng này mất thôi. Ôi, thật là quá đột ngột.” Arthur thoáng lóe lên sự tức giận. “Con rắn độc xấu xa ấy! Giá như tôi tìm được cơ hội xử lý hắn một lần và mãi mãi…”
“Ông đừng lo. Sớm muộn gì gã cũng sẽ chết nhục. Vấn đề chính lúc này là phải kiếm tiền để ông đi. Tôi đồ là không còn ai mà ông có thể vay tiền?”
Nhưng Arthur đã mê mải theo dòng suy nghĩ khác.
“Tôi sẽ tìm cách.” Giọng ông rõ ràng đã tươi tỉnh hơn. “Hãy để tôi có thời gian suy nghĩ.”
Trong khi Arthur suy nghĩ thì một tuần đã trôi qua. Thời tiết chẳng khá khẳm hơn. Những ngày ngắn ngủn ủ ê này ảnh hưởng tới tất thảy tinh thần của chúng tôi. Frl. Schroeder phàn nàn về cái lưng đau. Arthur thì bị viêm phổi nhẹ. Học sinh của tôi thì vô kỉ luật và ngu si. Tôi thì chán nản và cáu giận. Tôi bắt đầu ghét căn hộ xám xịt của chúng tôi, chán mặt tiền xập xệ của căn nhà đối diện cửa sổ phòng tôi, chán con phố ẩm ướt, chán nhà hàng bí bách và ồn ào nơi chúng tôi ăn bữa tối rẻ tiền, chán món thịt cháy, chán món dưa cải muối trường kỳ, chán món xúp.
“Ôi trời đất ơi!” Một tối nọ tôi thốt lên với Arthur, “tôi sẵn sàng đánh đổi mọi thứ để thoát ra khỏi cái hố này một, hai ngày!”
Arthur, đang lơ đãng xỉa răng trong nỗi thê lương, nhìn tôi nghiền ngẫm. Trước sự ngạc nhiên của tôi, dường như ông có vẻ hứng thú một cách thông cảm với câu lèm bèm của tôi.
“Tôi phải nói thế này, William ạ. Tôi tự nhận thấy tinh thần cậu không được hoạt bát như mọi khi. Cậu trông đặc biệt xanh xao ấy, cậu biết không?”
“Thật sao?”
“Tôi sợ là dạo này cậu làm việc quá độ. Cậu không ra ngoài thường xuyên. Thanh niên như cậu cần phải tập thể dục và hít thở không khí trong lành.”
Tôi mỉm cười, hứng thú và hơi băn khoăn.
“Ông biết không, Arthur, ông đang ra vẻ bác sĩ rồi đấy.”
“Chàng trai thân mến của tôi,” - ông vờ như bị tổn thương - “Tôi tiếc là cậu lại mỉa mai sự quan tâm chân thành của tôi về sức khỏe của cậu. Suy cho cùng, tôi già ngang tuổi bố cậu ấy chứ. Tôi xin được lượng thứ vì đôi khi lại đặt mình vào vai làm cha làm mẹ.”
“Con xin lỗi bố ạ.”
Arthur mỉm cười, nhưng vẻ hơi thối chí. Tôi đã không đưa ra câu trả lời đúng. Ông không tài nào mở lời cho cái chủ đề, bất luận nó là gì, mà ông đang mơ hồ cố gợi mở. Sau một hồi ngần ngại, ông thử lại lần nữa.
“Nói cho tôi nghe, William, trong cuộc đời bôn ba của mình, cậu đã bao giờ tới thăm Thụy Sĩ chưa?”
“Con xin thú tội. Con chỉ mới ở Geneva ba tháng, cố học tiếng Pháp bằng tiền trợ cấp.”
“À đúng rồi, tôi nhớ là cậu đã nói với tôi.” Arthur gượng gạo húng hắng. “Nhưng tôi đang nghĩ tới môn thể thao mùa đông kìa.”
“Không. Tôi không chơi nổi mấy môn đó.”
Arthur rõ ràng bị sốc.
“Thực sao, chàng trai thân mến của tôi, nếu cậu không ngại khi tôi nói câu này, tôi nghĩ là cậu hơi có ác cảm với thể thao, thực sự là thế. Tới mức gạt luôn mấy thứ đó ra khỏi đầu. Nhưng, hãy nhớ rằng, cậu hẵng còn trẻ. Tôi ghét khi phải thấy cậu tước đoạt bản thân khỏi những lạc thú mà sau này cậu không còn cơ hội được hưởng. Hãy thẳng thắn nào, chẳng phải nó cũng chỉ là tạo dáng thôi sao?”
Tôi nhe răng.
“Cho phép tôi hỏi, với tất cả lòng kính trọng, khi ở tuổi hai mươi tám thì ông đam mê môn thể thao nào?”
“À thì, ờm, như cậu biết đấy, tôi lúc nào cũng thuộc loại yếu ớt mong manh. Đâu phải ai cũng như ai. Tuy nhiên, tôi có thể nói với cậu là, trong một lần tôi đến Scotland, tôi đã trở thành một tay câu khá cừ. Thực ra, tôi thường giỏi bắt mấy con cá nhỏ nhỏ có mấy đốm đỏ đỏ nâu nâu xinh đẹp. Tự dưng tôi lại quên tên chúng.”
Tôi bật cười và châm một điếu thuốc.
“Vậy giờ, Arthur, sau khi đã có một màn vào vai phụ huynh tình cảm thật đáng ngưỡng mộ, tôi đồ là ông sẽ nói cho tôi biết mục đích của ông là…?”
Ông thở dài, cam chịu, cáu giận; lại cũng có một phần nhẹ nhõm, có lẽ vậy. Ông được giải thoát khỏi trò lố bịch. Khi ông mở lời, tông giọng hoàn toàn thay đổi.
“Tóm lại là, William ạ, tôi cũng không biết vì sao tôi lại phải vòng vo nữa. Chúng ta cũng biết nhau đủ lâu rồi. Đã bao lâu kể từ lần đầu chúng ta gặp nhau nhỉ?”
“Hơn hai năm rồi.”
“Thật sao? Thật là thế sao? Để tôi xem nào. Đúng thế, cậu nói đúng. Như tôi đã nói đấy, chúng ta đã quen biết đủ lâu để tôi có thể trân trọng thực tế rằng, mặc dù còn trẻ tuổi, nhưng cậu đã là người học rộng hiểu nhiều…”
“Ông nói duyên dáng quá.”
“Tôi đảm bảo với cậu là tôi khá nghiêm túc đấy. Giờ thì, cái mà tôi phải nói chỉ đơn giản là (và xin cậu đừng coi nó là gì khác ngoài một khả năng vô cùng mơ hồ, bởi ngoài vấn đề cậu có đồng ý hay không, đó là vấn đề trọng yếu, tôi biết, toàn bộ sự việc này sẽ phải được thông qua bởi bên thứ ba, người mà hiện giờ chẳng biết chút gì về kế hoạch)…”
Cuối đoạn đóng mở ngoặc đơn này, Arthur ngừng lại để hít một hơi, và vượt qua cảm giác chán ghét cố hữu khi phải lật bài ngửa.
“Điều mà tôi bây giờ muốn hỏi cậu là thế này: liệu cậu có sẵn lòng dành vài ngày ở Thụy Sĩ dịp Giáng sinh, tại một khu nghỉ dưỡng thể thao mùa đông không?”
Cuối cùng cũng thốt ra, ông bị bủa vây trong sự bối rối, lảng tránh ánh mắt tôi và bắt đầu lo lắng nghịch giá để gia vị. Nỗ lực dụng công để đưa ra lời đề nghị này rõ ràng là đáng kể. Tôi nhìn ông chằm chằm hồi lâu; rồi phá lên cười trong sự kinh ngạc của bản thân.
“Thật là, khó tin quá! Hóa ra đây là điều mà ông muốn!”
Arthur, khá ngại ngùng, hòa vào cơn phấn khích của tôi. Ông đang dò xét gương mặt kinh ngạc của tôi, sắc sảo và kín đáo. Lựa lúc, ông nói thêm: “Dĩ nhiên, mọi chi phí sẽ được chi trả.”
“Nhưng cái quái gì…” Tôi bắt đầu.
“Đừng ngại, William. Đừng ngại. Tất cả chỉ là ý tưởng của tôi thôi. Nó có thể, rất có thể là sẽ không dẫn tới điều gì cả. Xin đừng hỏi tôi thêm gì bây giờ. Tất cả những gì tôi muốn biết bây giờ là: cậu có sẵn lòng cân nhắc một chuyện như thế không, hay là miễn bàn tới?”
“Dĩ nhiên, chẳng có gì mà phải miễn bàn cả. Nhưng có đủ thứ tôi sẽ muốn biết. Ví dụ…”
Arthur giơ bàn tay trắng thanh mảnh lên.
“Không phải bây giờ, William, tôi xin đấy.”
“Chỉ điều này thôi: Tại sao tôi nên…”
“Tôi không thể nói về chuyện này bây giờ,” Arthur cứng rắn ngắt lời. “Đơn giản là tôi không thể.”
Và như thể lo sợ rằng mình sẽ không kìm được mà giải thích, ông gọi bồi bàn tính tiền.
Một tuần nữa trôi qua mà Arthur không hé lộ thêm bất cứ điều gì về dự án Thụy Sĩ bí ẩn kia. Bằng sự kiềm chế đáng kể, tôi ngăn mình hỏi lại ông chuyện đó; có lẽ, giống như rất nhiều kế hoạch xuất sắc khác của ông, nó đã rơi vào quên lãng. Và còn có nhiều thứ quan trọng hơn phải nghĩ tới. Giáng sinh đang đến rất gần, sắp hết năm; thế nhưng ông vẫn không có bất cứ động thái nào để kiếm tiền cho cuộc đào tẩu, theo những gì tôi biết. Khi tôi hỏi, ông mơ hồ. Khi tôi thúc giục, ông lảng tránh. Dường như ông đang rơi vào trạng thái ì nguy hiểm. Rõ ràng ông đã đánh giá thấp sự cùng cực và khả năng hãm hại của Schmidt. Còn tôi thì không. Tôi không thể dễ dàng quên đi hình dung cuối cùng về gương mặt của tay thư kí ấy. Sự thờ ơ của Arthur lắm lúc khiến tôi suýt phát điên.
“Đừng lo, chàng trai thân mến,” ông lí nhí lơ đãng, những ngón tay rập rờn mơ hồ trên mái tóc giả. “Đến ngày đó sẽ đủ… Phải.”
Tôi giận dữ đáp trả, “ngày đó chắc phải hai, ba năm nữa chứ gì.”
Sáng hôm sau, một chuyện đã xảy ra, củng cố nỗi sợ của tôi.
Tôi đang ngồi trong phòng Arthur, như thường lệ, trợ giúp các công đoạn trang điểm, thì chuông điện thoại reo.
“Cậu có thể giúp tôi nghe xem ai được không, chàng trai?” Arthur đang cầm bông dặm phấn. Ông chưa bao giờ tự mình trả lời điện thoại nếu có thể tránh. Tôi nhấc ống nghe.
“Là Schmidt,” tôi tuyên bố, sau một lát, không che giấu sự thỏa mãn u ám, tay che phần ống nói.
“Ôi trời!” Arthur rối rít như thể kẻ khủng bố kia đang đứng ngay ngoài cửa phòng ngủ. Thậm chí ông còn ngay lập tức quét mắt xuống gầm giường như thể ước lượng không gian để ẩn núp: “Nói với gã cái gì cũng được. Nói là tôi đang không ở nhà…”
“Tôi nghĩ,” tôi cứng rắn nói, “sẽ tốt hơn nếu ông tự mình nói chuyện với gã. Đằng nào thì gã cũng không thể cắn ông được. Gã có thể cho ông biết đôi chút về việc gã định làm.”
“Thế thì, nếu cậu đã nhất quyết…” Arthur hơi quạu cọ. “Phải nói là, tôi đã nghĩ như thế là không cần thiết.”
Cẩn trọng, cầm miếng bông dặm phấn như vũ khí tự vệ, ông tiến về phía ống nghe.
“Vâng. Vâng.” Vết chẻ trên chiếc cằm của ông lệch về một bên. Ông gầm gừ như con sư tử lo lắng. “Không… không, thực sự… Nhưng xin hãy lắng nghe một lát… tôi không thể, tôi đảm bảo anh… Tôi không thể…”
Giọng ông trôi dần thành tiếng thì thầm cầu xin, phản đối. Đầy chán nản, ông lẩy bẩy đặt ống nghe xuống.
“William, gã cúp máy rồi.”
Sự đau khổ của Arthur trông hài hước đến độ tôi phải mỉm cười.
“Gã nói gì với ông?”
Arthur băng qua phòng và nặng nề ngồi xuống giường. Nom ông có vẻ khá kiệt quệ. Miếng bông dặm phấn từ những ngón tay uể oải của ông rơi xuống nền nhà.
“Tôi nhớ tới những con hổ mang giả điếc, chẳng chịu nghe tiếng thày bùa*… Đúng là một con quái vật, William ơi! Cầu cho cuộc đời cậu sẽ không bao giờ phải nặng gánh bởi ma quỷ…”
“Hãy nói cho tôi gã đã nói gì.”
“Gã chỉ có đe dọa mà thôi, chàng trai thân mến. Hầu như là lộn xộn. Gã chỉ đơn thuần muốn nhắc nhở tôi về sự tồn tại của gã, tôi đoán thế. Và rằng gã sẽ sớm cần thêm tiền. Cậu thật tàn nhẫn khi bắt tôi nói chuyện với gã. Giờ thì tôi sẽ lại ủ ê cả ngày rồi. Sờ tay tôi mà xem; nó đang run như cầy sấy đây này.”
“Nhưng mà Arthur ạ.” Tôi nhặt miếng bông lên và đặt trên bàn trang điểm. “Có ích gì nếu chỉ ủ ê. Đây chắc chắn là lời cảnh báo cho ông. Ông thấy đấy, gã thực sự có ý đó. Chúng ta phải hành động thôi. Ông đã có kế hoạch gì chưa? Không có cách nào sao?”
Arthur nỗ lực đứng dậy.
“Có, có. Dĩ nhiên, cậu nói đúng. Xúc xắc đã gieo. Chuyện gì cần làm sẽ phải làm. Thực ra, không được để phí một khắc nào. Tôi tự hỏi liệu cậu có thể gọi tới tổng đài giúp tôi và nói là tôi muốn nối đường dây tới Paris được không? Tôi không nghĩ là giờ quá sớm? Không nhỉ…”
Tôi hỏi xin số điện thoại mà Arthur muốn kết nối rồi ý tứ để ông lại một mình. Tôi không gặp lại ông cho tới buổi tối, khi chúng tôi hẹn gặp nhau ở nhà hàng để dùng bữa như thường lệ. Tôi ngay lập tức nhận ra ông tươi tỉnh hơn. Ông thậm chí còn nhất mực đòi chúng tôi uống rượu, và khi tôi phản đối, ông lại đòi trả luôn tiền cho tôi.
“Đây là nâng cao khí thế,” ông nói thêm đầy thuyết phục.
Tôi cười, “vẫn lo lắng về sức khỏe của tôi ư?”
“Cậu thật xấu tính,” Arthur mỉm cười. Nhưng ông không chịu thoái lui. Một, hai phút sau, khi tôi thẳng thừng hỏi mọi chuyện ra sao, ông đáp: “Cứ ăn trước đã, chàng trai thân mến. Hãy kiên nhẫn với tôi đi mà.”
Nhưng kể cả khi ăn tối xong xuôi và cả hai đều gọi thêm cà phê (thêm một sự xa xỉ), Arthur vẫn chẳng có vẻ gì vội vàng nói cho tôi tin tức. Ngược lại, có vẻ ông lo lắng muốn biết tôi đã làm gì, dạy học sinh nào, tôi đã ăn trưa ở đâu, vân vân.
“Cậu dạo này không gặp anh bạn Pregnitz của chúng ta phải không?”
“Thực ra thì ngày mai tôi sẽ đi uống trà với ông ta.”
“Thực sao?”
Tôi cố nặn ra một nụ cười. Tới giờ thì tôi đã quá quen với kiểu tiếp cận của Arthur. Giọng điệu mới mẻ của ông, mặc dù được che đậy khá khéo léo, không thể nào qua nổi mắt tôi. Và thế là cuối cùng chúng tôi cũng đã tới trọng điểm.
“Tôi có thể nhắn một tin cho ông ấy không?”
Gương mặt của Arthur đúng là một điển hình của khôi hài. Chúng tôi nhìn nhau với sự hứng thú của hai kẻ cứ lừa dối nhau trong ván bài vốn không phải chơi vì tiền, hết đêm này tới đêm khác. Đồng loạt chúng tôi bật cười.
“Chính xác thì,” tôi hỏi, “ông cần moi tin gì từ ông ta?”
“William à, xin cậu… cậu đặt vấn đề quá ư thẳng thừng.”
“Thế tiết kiệm thời gian mà.”
“Đúng, đúng thế. Cậu nói đúng. Thời gian lúc này rất quan trọng. Thế này, hãy nói là tôi đang muốn làm ăn chút đỉnh với anh ta. Hay là ta nói thế nào để anh ta làm chuyện đó vì chính anh ta nhỉ?”
“Ông tử tế quá!”
Arthur khịt mũi. “Tôi tử tế mà, đúng không, William? Chỉ là quá ít người nhận ra điều đó.”
“Vậy thì chuyện làm ăn đó là gì? Khi nào thì bắt đầu?”
“Còn để xem đã.”
“Tôi đồ là ông cũng được phần trăm?”
“Đương nhiên rồi.”
“Một khoản kha khá?”
“Nếu thành công thì đúng vậy.”
“Đủ để ông có thể rời Đức?”
“Ôi, còn hơn cả đủ ấy chứ. Thực ra còn để ra được một khoản.”
“Thế thì tuyệt vời, phải không?”
Arthur lo lắng ậm ừ, chăm chú nhìn bộ móng tay.
“Thực không may là có những khó khăn kĩ thuật nhất định. Như mọi lần, tôi cần lời khuyên có giá trị của cậu.”
“Được thôi, hãy cùng nghe xem nào.”
Arthur cân nhắc hồi lâu. Tôi có thể thấy ông đang băn khoăn cần nói cho tôi bao nhiêu.
“Đại khái là,” mãi rồi ông cũng nói, “chuyện kinh doanh này không thể giao dịch được ở Đức.”
“Vì sao không?”
“Vì như thế sẽ quá ầm ĩ. Phía bên kia là một doanh nhân nổi tiếng. Có thể cậu cũng biết, giới kinh doanh làm ăn lớn thực ra khá là nhỏ. Họ đều canh chừng nhau cả. Tin tức chỉ tích tắc là truyền đi ngay; chỉ cần một gợi ý nhỏ thôi. Nếu người này mà tới Berlin thì giới làm ăn ở đây sẽ biết tin đó còn trước cả khi ông ấy tới nữa kìa. Nên phải tuyệt đối bí mật.”
“Nghe hồi hộp thật. Nhưng tôi không hề biết là Kuno lại làm ăn đấy.”
“Chặt chẽ mà nói thì anh ta không làm ăn.” Arthur cố tình lảng tránh ánh mắt của tôi. “Đây chỉ là nghề tay trái thôi.”
“Tôi hiểu rồi. Vậy ông định đề xuất cuộc gặp mặt sẽ tổ chức ở đâu đây?”
Arthur cẩn trọng lựa chọn tăm từ chiếc bát nhỏ trước mặt.
“Cái đó thì, William thân mến của tôi, tôi hi vọng là sẽ nhận được lời khuyên giá trị của cậu. Dĩ nhiên, đó phải là một nơi nào gần biên giới Đức. Nơi nào đó mọi người có thể đến nghỉ dưỡng vào dịp này trong năm, mà lại không gây chú ý.”
Một cách chủ đích, Arthur bẻ chiếc tăm làm hai và đặt chúng cạnh nhau trên tấm khăn trải bàn. Không ngẩng lên nhìn tôi, ông nói thêm: “Theo như sự tán thành của cậu, tôi nghĩ tới Thụy Sĩ.”
Có một khoảng lặng dài. Cả hai chúng tôi đều mỉm cười.
“Vậy là thế ư?” Cuối cùng tôi hỏi.
Arthur tiếp tục bẻ chiếc tăm làm bốn; nhướn mắt lên nhìn tôi một cái không thực thà, mỉm cười ngây thơ.
“Như cậu đã thấy, chàng trai thân mến, là thế đó.”
“Chà chà. Ông quả là lão cáo già.” Tôi bật cười. “Cuối cùng thì tôi cũng bắt đầu nhìn thấy ánh mặt trời rồi.”
“Tôi phải thú nhận rằng, William ạ, tôi bắt đầu thấy cậu có vẻ hơi chậm hiểu. Chẳng giống cậu chút nào.”
“Tôi xin lỗi, Arthur ạ. Nhưng ba cái trò hại não này khiến tôi có chút chóng mặt. Tôi nghĩ ông nên thôi trò đố vui và nói rõ ngay từ đầu?”
“Tôi đảm bảo với cậu, chàng trai của tôi, tôi sẵn lòng kể cho cậu tất cả những gì tôi biết về phi vụ này, thực sự là không nhiều nhặn gì. Ngắn gọn là, Pregnitz đang hứng thú với một trong những nhà máy thủy tinh lớn nhất ở Đức. Không quan trọng đấy là nhà máy nào. Cậu sẽ không tìm thấy tên của anh ta trong danh sách các giám đốc đâu; ấy thế nhưng, anh ta có rất nhiều ảnh hưởng không chính thức. Dĩ nhiên, tôi không giả vờ là mình hiểu biết mấy chuyện này.”
“Nhà máy thủy tinh ư? Chà, nghe vô hại nhỉ?”
“Chàng trai thân mến,” Arthur lo lắng trấn an, “dĩ nhiên là vô hại rồi. Cậu chớ để bản tính cảnh giác của mình làm hỏng đi khả năng đánh giá sự việc. Nếu việc này mới đầu nghe có vẻ hơi lạ lẫm với cậu thì chỉ bởi cậu chưa quen với mấy kiểu đại tài phiệt này mà thôi. Chà, đây là việc vẫn xảy ra hàng ngày ấy. Cứ thử hỏi bất kì ai cậu muốn. Những thương vụ béo bở nhất chủ yếu được thảo luận phi chính thống.”
“Được rồi! Được rồi! Tiếp tục đi.”
“Để tôi xem nào. Tôi đang nói đến đâu ấy nhỉ? À, đúng rồi. Giờ thì, một trong mấy người bạn thân thiết nhất của tôi ở Paris đang là một nhà tài chính xuất chúng…”
“Người đã kí tên là Margot?”
Nhưng lần này tôi không khiến Arthur mất cảnh giác. Tôi thậm chí còn không thể đoán được ông có ngạc nhiên hay không. Ông chỉ đơn thuần mỉm cười.
“Cậu thật sắc sảo, William! Có lẽ là thế. Dù gì thì chúng ta sẽ gọi ông ta là Margot đi cho tiện. Đúng thế… Margot đang ngày một nóng lòng muốn có cơ hội gặp Pregnitz. Mặc dù ông ta không thừa nhận hẳn nhưng tôi hiểu là ông ta đang muốn đề xuất sáp nhập nhà máy của Pregnitz vào nhà máy của ông ta. Nhưng việc đó hoàn toàn chưa chính thức; nó không liên quan gì đến chúng ta cả. Về phần Pregnitz, anh ta sẽ phải tự mình nghe lời đề nghị của Margot và quyết định xem những đề nghị đó có lợi cho nhà máy của anh ta hay không. Khả năng cao, thực sự cao, là sẽ có lợi. Nếu không thì cũng chả có hại gì. Margot sẽ phải tự trách mình thôi. Tất cả những gì ông ta nhờ tôi là sắp xếp để ông ta được gặp Nam tước, tại một nơi trung lập, không bị làm phiền bởi đông đảo các phóng viên tài chính và có thể nói chuyện yên tĩnh.”
“Và ngay khi ông đưa họ tới gặp nhau thì ông sẽ có tiền?”
“Khi cuộc gặp diễn ra,” Arthur hạ thấp giọng, “tôi sẽ có một nửa. Nửa còn lại sẽ được trả khi và chỉ khi thỏa thuận thành công. Nhưng tệ nhất là Margot cứ khăng khăng đòi gặp Pregnitz ngay lập tức. Ông ta lúc nào cũng vậy, cứ mỗi khi có ý tưởng gì trong đầu. Một người rất thiếu kiên nhẫn…”
“Và ông ta thực sự sẵn lòng trả cho ông chừng ấy tiền chỉ để thu xếp cuộc gặp này ư?”
“Hãy nhớ, William ạ, chỗ đó chẳng là gì với ông ta cả. Nếu giao dịch này mà thành công thì ông ta có thể sẽ kiếm được hàng triệu ấy chứ.”
“Chậc, tôi chỉ có thể nói là, chúc mừng ông. Kiếm tiền như vậy không khó.”
“Tôi mừng là cậu nghĩ vậy, chàng trai của tôi.” Giọng Arthur cảnh giác và nghi hoặc.
“Hừm, vậy thì có khó khăn gì chứ? Ông chỉ cần tới gặp Kuno và giải thích toàn bộ câu chuyện thôi mà.”
“William!” Arthur có vẻ thực sự kinh sợ. “Như thế là chết đấy!”
“Tôi không hiểu.”
“Cậu không hiểu ư? Thật là, chàng trai của tôi ơi, tôi cứ tưởng cậu phải khôn ngoan hơn ấy chứ. Không, như thế là hoàn toàn không thể được. Cậu không biết Pregnitz như tôi đâu. Anh ta cực kì nhạy cảm với mấy chuyện kiểu này, tôi đã phải trả giá để nhận ra điều đó. Anh ta sẽ coi đó là hành vi nhúng mũi vào chuyện làm ăn của anh ta. Anh ta sẽ ngay lập tức thoái lui. Anh ta có quan điểm quý tộc chân chính, mà người ta hiếm khi tìm thấy trong thời buổi chộp giật như thế này. Tôi thừa nhận là mình ngưỡng mộ anh ta vì điều đó.”
Tôi nhe răng cười.
“Ông ta có vẻ là loại doanh nhân rất lập dị nếu như cảm thấy bị xúc phạm khi ông dâng cho ông ta cả gia tài.”
Nhưng Arthur lại giãy lên.
“William ơi, xin cậu đấy, bây giờ không có thời gian để đùa được đâu. Chắc chắn là cậu phải hiểu ý tôi chứ. Pregnitz không nhập nhằng giữa quan hệ cá nhân và làm ăn, và tôi hoàn toàn đồng ý với anh ta về việc này. Dù là từ cậu hay từ tôi, bất kì đề xuất anh ta nên đi đàm phán với Margot, hay với bất kì ai khác, sẽ là một sự bất kính. Và anh ta sẽ tức giận. Do đó, tôi van cậu đấy, đừng có hé một lời nào về chuyện này với anh ta, dù thế nào đi nữa.”
“Dĩ nhiên là không rồi, tôi hứa. Đừng quá hồi hộp thế. Nhưng nghe này, Arthur, vậy tôi hiểu thế này có đúng không, Kuno sẽ tới Thụy Sĩ mà không hề biết rằng ông ta tới đó để gặp Margot?”
“Cậu tóm tắt chuẩn rồi đấy.”
“Hừm… Như thế sẽ lại làm mọi việc rối rắm ấy chứ. Tôi vẫn không hiểu nổi tại sao ông lại gặp khó khăn nữa. Kuno dù gì cũng sẽ tới đó chơi mấy môn thể thao mùa đông mà. Có vẻ đó là thói quen của ông ta. Cái mà tôi không nắm được là, tôi đóng vai trò gì trong đó? Có phải tôi được đi theo là để cho thêm đông vui không, hay là tạo hiệu ứng hài hước, hay là gì?”
Arthur lại lựa và bẻ gãy một cái tăm khác.
“Tôi đang sắp sửa nói tới chuyện đó đây, William.” Giọng của ông nghiêm trang. “Tôi sợ là cậu sẽ phải đi một mình.”
“Một mình với Kuno sao?”
“Đúng thế.” Arthur bắt đầu cuống quýt. “Có nhiều lý do khiến tôi không thể đi cùng với cậu, hay tự mình giải quyết việc này. Đầu tiên, sẽ vô cùng khó xử một khi đã rời khỏi đất nước này rồi lại phải quay lại, đúng theo nghĩa vụ, dù chỉ là trong vài ngày. Hai là, đề xuất rằng chúng ta nên cùng nhau đi tới khu thể thao mùa đông, nếu đến từ tôi, sẽ nghe rất kì cục. Pregnitz biết thừa tôi không phải người có cái gu đó. Nhưng nếu đến từ cậu, thì chẳng phải sẽ tự nhiên hơn sao? Anh ta có lẽ lại quá vui khi được du lịch cùng một bạn đồng hành trẻ trung sôi nổi ấy chứ.”
“Vâng, tôi có thể hiểu những chuyện đó… Nhưng làm sao tôi liên lạc được với Margot chứ? Tôi còn chẳng biết mặt mũi ông ta ra sao.”
Arthur phủi sạch những khó khăn ấy bằng một cái phẩy tay.
“Việc đó cứ để tôi và ông ta lo, chàng trai thân mến. Yên tâm đi, hãy quên hết mọi thứ tôi nói với cậu tối nay, và vui chơi hết mình.”
“Không có gì ngoài thế ư?”
“Không có gì. Một khi cậu đưa được Pregnitz qua biên giới là cậu xong nhiệm vụ.”
“Nghe nhẹ nhõm quá.”
Gương mặt Arthur ngay lập tức sáng lên.
“Thế thì cậu sẽ đi chứ?”
“Tôi phải cân nhắc đã.”
Thất vọng, ông bóp cằm. Những chiếc tăm giờ đã được bẻ thành tám. Sau một hồi, ông ngần ngừ nói: “Ngoài phần chi phí cho cậu, mà tôi đã nói với cậu là sẽ được ứng trước ấy, tôi muốn cậu nhận thêm một ít gọi là, cậu hiểu không.”
“Không đâu, cảm ơn ông, Arthur.”
“Tôi xin cậu đấy, William.” Ông có vẻ nhẹ nhõm hơn. “Đáng lẽ tôi nên biết là cậu sẽ không nhận.”
Tôi toe toét.
“Tôi không muốn lấy đi số tiền mà ông chân chính kiếm được.”
Kĩ lưỡng quan sát sắc mặt tôi, ông mỉm cười. Ông không chắc làm thế nào để thuyết phục tôi. Thế là ông thay đổi cách xử sự.
“Dĩ nhiên rồi, chàng trai thân mến, cậu sẽ làm những gì cậu cho là tốt nhất. Tôi không muốn tác động tới cậu theo bất cứ hình thức nào. Nếu cậu phản đối kế hoạch này thì tôi sẽ không lạm bàn về nó nữa. Đồng thời, cậu biết nó có ý nghĩa thế nào với tôi. Đó là cơ hội duy nhất của tôi. Tôi ghét phải van vỉ nhờ vả. Có lẽ tôi đã đòi hỏi ở cậu quá nhiều rồi. Tôi chỉ có thể nói là nếu cậu làm việc này cho tôi thì tôi sẽ đời đời nhớ ơn cậu. Và nếu tôi có thể báo đáp được gì cho cậu…”
“Thôi nào, Arthur. Thôi! Ông làm tôi khóc mất.” Tôi bật cười. “Được rồi. Tôi sẽ cố hết sức với Kuno. Nhưng, vì Chúa, đừng có quá hi vọng vào chuyện này. Tôi không dám chắc là ông ta sẽ tới đâu. Không chừng ông ta bận rồi ấy chứ.”
Ấn định đâu vào đấy, chủ đề được khép lại cho buổi tối hôm đó.
Ngày hôm sau, khi tôi đi về từ bữa tiệc trà tại căn hộ của Kuno, tôi thấy Arthur đang đợi mình trong phòng của ông, vẻ bồn chồn cực độ. Ông muốn nghe tin của tôi mà không kịp đóng cửa.
“Mau lên, William, xin cậu. Hãy báo cho tôi tin xấu nhất. Tôi có thể chịu được. Anh ta sẽ không đến? Không?”
“Có,” tôi nói. “Ông ta sẽ đến.”
Trong giây lát, niềm sung sướng dường như khiến Arthur nghẹn lời, tê liệt. Rồi một cơn co rút chạy qua toàn bộ cơ bắp của ông; và ông nhảy cẫng lên.
“Chàng trai của tôi! Tôi nhất định, thực sự phải ôm cậu một cái!” Và rồi ông vung tay, choàng quanh cổ tôi và hôn lên hai má tôi, như một vị tướng Pháp. “Hãy kể cho tôi tất tần tật. Cậu có gặp nhiều khó khăn không? Anh ta đã nói gì?”
“Ôi, ông ta ít nhiều đã tự đề xuất toàn bộ chuyện đó trước khi tôi mở miệng ấy chứ. Ông ta muốn tới Riesengebirge, nhưng tôi đã nói là tuyết ở dãy An-pơ có lẽ sẽ đẹp hơn.”
“Cậu đã nói thế sao? William ơi, cậu thật xuất sắc! Thực sự ngưỡng mộ cậu đấy…”
Tôi ngồi xuống ghế. Arthur rối rít quanh tôi, tán tụng và hân hoan.
“Cậu chắc là anh ta không hề nghi ngờ gì chứ?”
“Hoàn toàn chắc chắn.”
“Vậy bao giờ thì cậu sẽ khởi hành?”
“Tôi nghĩ là vào đêm Giáng sinh.”
Arthur nhìn tôi quan tâm.
“Nghe cậu chẳng mấy hào hứng, chàng trai thân mến. Tôi hi vọng đây cũng là việc vui vẻ với cậu. Cậu không bị ốm đau gì đấy chứ?”
“Không hề, cảm ơn ông.” Tôi đứng dậy. “Arthur này, tôi hỏi ông điều này.”
Mí mắt của ông chớp chớp lo lắng khi nghe ngữ điệu của tôi.
“Sao, ờm, dĩ nhiên rồi. Cậu hỏi đi. Hỏi đi.”
“Tôi muốn ông nói thật. Có phải ông và Margot định lừa đảo Kuno không? Có hay không?”
“William thân mến của tôi, ờm, thật là… tôi nghĩ là cậu cho rằng…”
“Tôi muốn câu trả lời, Arthur ạ. Ông xem, điều này rất quan trọng với tôi. Tôi đang rối bời đây. Có hay là không?”
“Chậc, tôi phải nói là… Không. Dĩ nhiên là không. Như tôi đã mất công giải thích rồi đấy, tôi…”
“Ông thề chứ?”
“Thật là, William ơi, đây đâu phải là tòa án chứ. Xin cậu đừng nhìn tôi như thế. Được rồi, nếu như thế khiến cậu hài lòng thì tôi xin thề.”
“Cảm ơn ông. Tôi chỉ cần có thế thôi. Tôi xin lỗi nếu đã thô lỗ. Ông biết đấy, quy tắc là tôi không xía vào chuyện của ông. Chỉ là, đây cũng là chuyện của tôi mất rồi.”
Arthur yếu ớt mỉm cười, có phần run rẩy.
“Tôi khá hiểu sự bồn chồn của cậu, chàng trai, dĩ nhiên rồi. Nhưng trong trường hợp này, tôi dám đảm bảo với cậu, sự bồn chồn ấy hoàn toàn là vô căn cứ. Tôi có mọi lý do để tin rằng Pregnitz sẽ kiếm được vô khối lời lãi từ vụ giao dịch này nếu anh ta đủ sáng suốt mà chấp nhận.”
Như phép thử cuối cùng, tôi cố gắng nhìn vào mắt Arthur. Nhưng không, quy trình bấy lâu được kiểm chứng này đã không còn hiệu quả. Ở đây không có cửa sổ tâm hồn nào cả. Chúng chỉ đơn thuần là một phần trên gương mặt ông, những viên thạch màu xanh nhạt, giống như những con sứa biển bám trên khe nứt của tảng đá. Chẳng có gì để chú ý; không lấp lánh, không ánh sáng nội tại. Cố hết sức, ánh nhìn của tôi rong ruổi tới những đường nét thú vị hơn; chiếc mũi mềm tròn, chiếc cằm như đàn concertina. Sau ba, bốn lần thử, tôi từ bỏ. Chả ích gì. Chẳng có cách nào ngoài việc tin vào lời của Arthur vậy.