Vương Luân cho rằng nếu đã thấm nhuần tinh túy trong nghệ thuật quản lý của Võ Đại Lang thì chỉ cần ba chiêu thức là có thể nắm chắc Lâm Xung trong lòng bàn tay…

Một công việc khó khăn có thể khiến một nhân tài trở nên kém cỏi.

Tìm việc cũng giống như tìm người yêu

Đặt bát rượu xuống bàn, Lâm Xung từ biệt Lỗ Trí Thâm để bước vào chặng đường tìm việc khó khăn, gian khổ. Anh đã chuyển từ quan quân triều đình sang hảo hán giang hồ, nói theo cách hiện đại chính là chuyển từ làm nhà nước sang tư nhân. Nhưng ai ngờ giang hồ hiểm ác, mưu sinh vất vả, khó khăn ngoài sức tưởng tượng của anh. Anh tìm việc khắp nơi, nhưng đến đâu cũng gặp phải trở ngại. Cảm giác thất bại khiến anh bực bội vô cùng. Thật ra tìm việc không khó, cái khó là tìm được một công việc tử tế. Từ xưa đến nay anh hùng luôn không chịu lùi bước trước khó khăn. Đã là một người đàn ông, nhất là một người đàn ông tự cho mình là anh hùng thì không thể nào sa sút đến mức đi bưng bê, rửa bát được đúng không?

Có người nói vui rằng, tìm việc cũng giống như phụ nữ tìm chồng vậy, đàn ông không có tiền cô ấy không cần, đàn ông có tiền lại không cần cô ấy, cứ kén chọn mãi để tuổi xuân trôi qua mất. Với kiểu người cho rằng mình là anh hùng như Lâm Xung thật ra rất giống với những bà cô già cố duy trì chút hy vọng, càng ngày càng rơi vào tình cảnh nghèo khó. Kết cục là không thể trả tiền thuê nhà, giữa trời đông giá rét bị chủ nhà đuổi đi, đành phải chạy đến ở tạm miếu Sơn Thần.

Trong lúc tuyệt vọng, Lâm Xung bất ngờ gặp lại người bạn cũ, tên là Lý Tiểu Nhị. Năm xưa Lý Tiểu Nhị lưu lạc nơi đầu đường xó chợ, được Lâm Xung giúp đỡ. Nay Lâm Xung lại rơi vào tình cảnh này, Lý Tiểu Nhị đón anh về nhà cho ăn, cho ở, cũng coi như là báo đáp ân tình xưa.

“Tìm việc quan trọng nhất là phải có người giới thiệu.” Lý Tiểu Nhị vừa uống rượu cùng Lâm Xung vừa nói: “Nếu có người giới thiệu đỡ đầu thì sẽ đỡ tốn công sức hơn.”

“Đúng vậy!” Lâm Xung thở dài: “Nhưng tôi tìm đâu ra người giới thiệu bây giờ?”

Lý Tiểu Nhị nói: “Tôi nghe nói trên giang hồ có Sài Tiến, Sài đại quan nhân danh tiếng vang dội. Sao anh không tìm ông ta? Chưa biết chừng đó chính là quý nhân của anh đấy.”

Mắt Lâm Xung sáng lên, anh cũng đã nghe danh vị Sài đại quan nhân này. Nghe nói ông chính là hậu duệ của Hoàng đế tiền triều Sài Vinh. Sau khi Sài Vinh băng hà, con trai còn nhỏ là Sài Tông Huấn kế vị, Triệu Khuông Dẫn và chúng tướng nhân cơ hội đoạt chính quyền của nhà họ Sài, lật đổ cơ nghiệp ba trăm năm của triều đình nhà Tống. Sài Tiến là người trượng nghĩa, thích giúp đỡ mọi người, dù là trên quan trường hay thương trường, ông đều có quan hệ rất tốt. Ông có một trang viên ở Thương Châu, đó là nơi các đại gia từ khắp nơi đến tụ họp, nên ít nhiều cũng có ảnh hưởng trên giang hồ.

Nghe danh không bằng gặp mặt, quả nhiên Sài đại quan nhân vô cùng nhiệt tình, trước tiên là chuẩn bị một bữa yến tiệc thịnh soạn, rồi cho Lâm Xung thay quần áo mới, sau đó mời Lâm Xung vào thư phòng nói chuyện như hai người bạn vong niên. Ban đầu, Lâm Xung cảm thấy bất ngờ trước thịnh tình của Sài đại quan nhân, nhưng sau đó anh cảm thấy rất xúc động, quả là, sau cơn mưa trời lại sáng, anh đúng là có quý nhân phù trợ thật rồi!

“Sài mỗ tôi từ trước tới giờ luôn kính trọng, ngưỡng mộ những anh hùng như Lâm giáo đầu. Vì thế tôi rất vui có thể làm chút việc gì đó trong khả năng có thể cho anh.” Sài Tiến trầm ngâm nói: “Chỉ sợ công việc mà tôi giới thiệu không xứng với thân phận, làm ô uế thanh danh của anh!”

Lâm Xung mỉm cười: “Tôi đang gặp khó khăn, chỉ muốn tìm được công việc để nuôi sống bản thân, còn bận tâm gì đến thanh danh kia chứ?”

Sài Tiến mỉm cười: “Chẳng qua Lâm giáo đầu nhất thời gặp nạn, đừng vì thế mà nhụt chí. Ở Tế Châu, Sơn Đông có Công ty Trách nhiệm Hữu hạn Lương Sơn, quy mô cũng khá, để tôi viết một bức thư giới thiệu cho anh, anh có thể đến đó xem sao.”

Câu chuyện thần bí của ông chủ Vương

Đây là lần đầu tiên Lâm Xung nghe nói đến Công ty Trách nhiệm Hữu hạn Lương Sơn. Viết đến đây chắc có độc giả sẽ hỏi: “Triều nhà Tống cách đây hàng nghìn năm đã có công ty rồi sao?” Tôi không thể không nhắc lại, lịch sử và chuyện đời có rất nhiều chỗ mơ hồ, tôi nói bừa chỗ nào thì bạn cứ nghe như thế đi, nhưng đừng nghĩ là thật.

Công ty Trách nhiệm Hữu hạn Lương Sơn được lấy tên từ một ngọn núi. Theo sử sách, con trai thứ của Hán Văn Đế là Lương Vương Lưu Vũ từng săn bắn ở đây nên ngọn núi được lấy tên là Lương Sơn. Dòng Hoàng Hà trong lịch sử liền kề với Lương Sơn nhiều lần vỡ đê hình thành nên một vùng nước rộng xung quanh Lương Sơn, người đời gọi là “Hồ nước tám trăm dặm Lương Sơn”. Phong cảnh núi hồ ở đây tuyệt đẹp, lại có nguồn tài nguyên thủy sản phong phú trời cho.

Theo như lời giới thiệu của Sài Tiến, công ty Lương Sơn có ba cổ đông. Cổ đông lớn nhất là Vương Luân, người trên giang hồ gọi là Bạch Y Tú Sĩ. Tuy Vương Luân không được học hành gì nhưng có thể gọi là một doanh nhân nông dân xuất sắc. Hai cổ đông còn lại, một là Mô Trước Thiên (chạm tới trời) Đỗ Thiên, một là Vân Lý Kim Cương (kim cương trong mây) Tống Vạn. Nếu nói văn vẻ thì “chạm tới trời” và “kim cương trong mây” dùng để tả những người có vóc dáng to cao, còn nói khó nghe một chút thì là “người ngu si tứ chi phát triển”.

Có một câu chuyện về Vương Luân khiến người nghe phải kinh sợ. Nghe nói hồi còn trẻ, Vương Luân rất thích leo núi. Có lần ông ta mang cả người yêu theo cùng. Khi đến sườn núi thì thời tiết xấu đi, sau khi bàn bạc, mọi người quyết định để cô gái kia ở lại trông coi đồ đạc còn những người khác tiếp tục leo. Cô gái đã đợi ở đó đúng bảy ngày. Đến ngày thứ bảy thì mọi người mới quay trở lại, và mang theo về một hung tin - sau khi xuất phát không lâu, người yêu của cô đã không may gặp nạn. Theo cách nói dân gian của Trung Quốc, linh hồn của người chết vào ngày thứ bảy sẽ quay về tìm người thân. Thế là mọi người ngồi quây xung quanh cô gái vì lo rằng cô sẽ sợ hãi. Thời gian dần trôi, đến nửa đêm, Vương Luân xuất hiện, toàn thân đều là máu, túm lấy cô gái chạy thẳng một mạch ra ngoài. Cô gái kia sợ quá khóc thét lên, cố gắng vùng vẫy. Vương Luân đành ôm chặt lấy cô và nói ngay hôm đầu tiên xuất phát đã xảy ra tai nạn, ngoài mình ra thì những người khác đều chết hết rồi… Cô gái sợ dựng tóc gáy, không biết phải tin vào ai đây?

Không biết từ khi nào câu chuyện này đã được lưu truyền khắp nơi, đồng thời có rất nhiều phiên bản. Những khách hàng từng giao dịch với Vương Luân đều cho rằng, với sự tính toán tinh tường của Vương Luân, thật sự không hiểu ông ta là người hay quỷ.

Lâm Xung nghi hoặc hỏi: “Không biết năm đó ông chủ Vương leo núi nào? Ở Sơn Đông có Thái Sơn là ngọn núi cao nhất, cũng không còn ngọn núi nào cao đến mức có thể xảy ra tai nạn.”

Sài Tiến đáp: “Câu chuyện leo núi của Vương Luân có thể chỉ là một câu chuyện ngụ ngôn. Có lẽ năm đó ông ấy leo ngọn núi sinh mệnh của chính mình. Chúng ta có thể sẽ không bao giờ biết được lần đó rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì. Nhưng có một chuyện có thể chắc chắn đó là, biến cố đó vô cùng nghiêm trọng đến mức ông ấy đã thay đổi hoàn toàn tâm tính, trở nên vô cùng khó hiểu.”

Lâm Xung nghĩ một chút rồi hỏi: “Tôi đã tìm việc khắp nơi, cũng gặp không ít ông chủ đều rất khó hiểu, không biết ông chủ Vương này liệu có chấp nhận tôi không?”

Sài Tiến quả quyết: “Hồi Vương Luân mới lập nghiệp, tôi từng trợ giúp ông ấy phần tài chính. Tôi đã tiến cử anh thì chắc ông ấy sẽ nể mặt tôi thôi.”

Thà làm bạn với kẻ ngốc còn hơn chơi với người thông minh

Lâm Xung như nhìn thấy ánh sáng phía cuối đường hầm. Anh mang theo thư giới thiệu của Sài Tiến vượt gió mưa bão tuyết, đi suốt đêm đến Lương Sơn. Vương Luân quả nhiên rất kỳ dị, ông ta quan sát Lâm Xung nhưng dường như trong đầu đang tính toán việc gì đó.

Chỉ thấy ông ta đảo mắt một cái rồi cười ha hả: “Lâm giáo đầu đã được Sài đại quan nhân tiến cử thì đương nhiên Vương mỗ tôi không dám đón tiếp không chu đáo. Nhưng dù gì Lương Sơn Bạc cũng không phải Điện Soái phủ, Điện Soái phủ là nơi ăn cơm vua, còn Lương Sơn Bạc lại sống theo cách khác. Vương mỗ biết Lâm giáo đầu là một anh hùng, chỉ sợ cái miếu nhỏ Lương Sơn Bạc này không thể cung phụng nổi đại thần như Lâm giáo đầu.”

Lâm Xung vội đứng dậy muốn nói rõ suy nghĩ của mình, nhưng Vương Luân đã cười ha hả gọi cấp dưới dâng trà, mời Lâm giáo đầu ngồi đợi ở phòng khách một lát, nói mình có việc phải làm, sẽ quay lại ngay.

Ra khỏi phòng khách, Vương Luân lập tức gọi Đỗ Thiên, Tống Vạn đến phòng làm việc: “Vương Luân tôi tuy là thư sinh nhưng chưa từng đỗ đạt. Hai người theo tôi đã mấy năm nay, tài năng cũng bình thường, nhưng Lâm Xung lại từng là giáo đầu của tám mươi vạn Cấm quân, bản lĩnh đó sao tôi có thể khống chế? Hay là từ chối bảo anh ta tìm công ty khác?”

Đỗ Thiên nói: “Như thế không hay cho lắm. Sài đại quan nhân là ân nhân của Lương Sơn, chúng ta từ chối không phải thành ra vong ân bội nghĩa hay sao?”

Tống Vạn cũng nói: “Không phải Sài đại quan nhân nói Lâm Xung rất trung hậu, thành thực đó sao? Sao lại không khống chế được chứ?”

Vương Luân cười khảy: “Hai người đúng là đồ ngốc! Sài đại quan nhân nói anh ta thành thực thì anh ta sẽ thành thực thật sao? Đó là một loại mật hiệu, hiểu không hả?”

Đỗ Thiên nói: “Hai bọn tôi lăn lộn trên giang hồ nhiều năm như vậy đương nhiên phải hiểu mật hiệu chứ.”

Vương Luân nói: “Tất nhiên giang hồ có mật hiệu riêng của giang hồ, nhưng với các doanh nghiệp thì còn có một loại mật hiệu khác, tôi gọi đó là mật hiệu quản lý học. Thế nào là mật hiệu? Chính là bề ngoài nói một ý nhưng thực ra nó lại mang một ý khác, người ngoài cuộc không hiểu vì thế mới gọi là mật hiệu. Mật hiệu của quản lý học có sự thú vị riêng so với mật hiệu giang hồ, chỉ có thể hiểu ý mà khó có thể truyền đạt bằng lời, kiến thức cao siêu lắm!”

Đỗ Thiên khựng người, rồi hỏi: “Thế Sài đại quan nhân nói Lâm Xung thành thực rốt cuộc là có ý gì?”

Vương Luân giải thích: “Sài đại quan nhân nói vậy thật ra ý là anh ta rất cần một công việc. Hai người nghĩ xem, Lâm Xung là nhân vật anh hùng thế nào, khi tức giận đến Điện Soái phủ cũng chẳng coi ra gì, sao có thể trung hậu, thành thực? Bây giờ, Lâm Xung cần việc hay không là một chuyện, chúng ta có dám nhận anh ta không lại là chuyện khác.”

Tống Vạn đã hiểu ra: “Nói đi nói lại, nghĩa là Tổng giám đốc Vương không chấp nhận được cấp dưới có năng lực hơn mình!”

Vương Luân đỏ mặt, lúc lâu sau mới giải thích: “Đúng vậy, tôi không thể chấp nhận cấp dưới có năng lực hơn mình, nhưng tôi có lý do.” Ông ta lấy ví dụ, huyện Dương Cốc có một người tên Võ Đại Lang mở một tiệm bánh làm ăn rất phát đạt. Công việc quá bận nên quyết định thuê hai người làm. Thông tin vừa lan đi thì ngay lập tức người đến ứng tuyển đông như trẩy hội. Nhưng khi đọc thông báo tuyển dụng, mọi người đều chán nản bỏ về. Thì ra trên thông báo điều kiện đầu tiên là: Không được cao hơn Võ Đại Lang. Vương Luân hỏi: “Nếu hai cậu đi chắc chắn sẽ không trúng tuyển”

Đỗ Thiên, Tống Vạn cùng hỏi: “Tại sao?”

Vương Luân giải đáp: “Võ Đại Lang bị mọi người gọi là ‘thằng lùn’, hai ngươi lại là ‘chạm tới trời’ và ‘kim cương trong mây’, so với Võ Đại Lang chẳng khác nào người khổng lồ. Trên thế gian này có ông chủ lùn tịt nào lại muốn nhận nhân viên khổng lồ như các anh không?”

Đỗ Thiên, Tống Vạn hơi hiểu ra vấn đề.

Vương Luân nói tiếp: “Võ Đại Lang không thể so sánh được với tôi. Tôi thì chấp nhận cùng các chiến hữu cao lớn lập nghiệp, nhưng Lâm Xung lại khác. Dù tôi có lòng khoan dung, rộng rãi thế nào thì cũng không dám nhận một nhân viên vừa thông minh vừa giỏi võ như vậy. Trong thương trường hay giữa những nhân viên với nhau cũng có sự đấu trí đấu dũng. Luận đấu trí không bằng, luận đấu dũng cũng không bằng anh ta, như thế liệu anh ta có nghe lời tôi không? Vì thế tôi ở vào hoàn cảnh khó khăn hơn Võ Đại Lang, sao tôi có thể không đề phòng chứ?”

Lúc này Đỗ Thiên, Tống Vạn mới sực hiểu ra vấn đề: Ông chủ Vương vẫn là người hiểu biết, thà làm bạn với kẻ ngốc còn hơn làm bạn với người thông minh. Đó chính là tinh thần đề phòng mọi chuyện từ khi mới manh nha. Tia hy vọng mong manh của anh chàng Lâm Xung vừa lóe lên đã bị dập tắt.

Ba chiêu thức trong binh pháp của Võ Đại Lang

Đỗ Thiên nói: “Tổng giám đốc Vương mưu cao, kế sâu, hai chúng tôi đương nhiên vô cùng kính nể! Nhưng Lâm Xung đã đến rồi, ông định ứng phó thế nào?”

Vương Luân ngẫm nghĩ hồi lâu rồi chậm rãi nói: “Đây là vấn đề khó, nhưng tôi cũng đã có cách.” Bản thân ông cho rằng mình đã thấm nhuần tinh túy trong trí tuệ quản lý của Võ Đại Lang, chỉ cần ba chiêu trong binh pháp của Võ Đại Lang là có thể nắm chắc Lâm Xung trong lòng bàn tay. Ba chiêu thức này lần lượt là:

Chiêu thứ nhất: Cấm cửa. Đây là địa bàn của Võ Đại Lang ta, tuyệt đối không cho phép bất cứ phần tử nguy hiểm nào bén mảng tới. Điều kỳ diệu của chiêu này cũng giống như việc khỉ chúa dùng nước tiểu đánh dấu địa bàn vậy, cũng có thể coi là nghệ thuật quản lý rất nguyên thủy.

Chiêu thứ hai: Gây trở ngại. Nếu người xin việc nhất quyết muốn vào công ty, ta sẽ đặt ra những điều kiện rất cao khiến anh ta biết khó khăn mà rút lui.

Chiêu thứ ba: Khiến nhân viên cảm thấy mình kém cỏi. Đã là nhân tài khi bị coi là kém cỏi thì chỉ có hai lựa chọn - hoặc tức giận bỏ đi hoặc cúi đầu nghe lời.

“E là chiêu đầu tiên không có tác dụng với Lâm Xung.” Tống Vạn nhận định: “Lâm Xung có thái độ xin việc chân thành như vậy, rất khó để từ chối.”

“Chiêu thứ hai cũng rất khó.” Đỗ Thiên đưa ra ý kiến, “Thiên hạ rộng lớn như vậy, sẽ có người phù hợp với điều kiện ông đặt ra, mà rất có thể người đó lại là Báo Tử Đầu Lâm Xung.”

“Còn chiêu thứ ba…” Tống Vạn thấy hơi lạ hỏi: “Người ta vốn rất giỏi giang, làm thế nào để khiến anh ta trở nên kém cỏi đây?”

Vương Luân hỏi lại một câu đầy thần bí: “Có một cái gậy, không được chặt đứt nó, vậy làm thế nào để khiến nó ngắn đi?” Đỗ Thiên, Tống Vạn nhìn nhau không biết trả lời ra sao. Đáp án của Vương Luân là: Đem cái gậy đó so sánh với cái gậy dài hơn.

“Cũng như vậy, một số việc khó cũng có thể khiến những người xuất sắc trở nên kém cỏi.” Vương Luân đắc ý giải thích.

Đỗ Thiên trầm trồ thán phục: “Binh pháp của Võ Đại Lang quả nhiên rất tuyệt, đáng nể, đáng nể!”

Một lát sau, Vương Luân quay lại phòng khách nói chuyện với Lâm Xung bằng một thái độ hết sức thành khẩn: “Vừa rồi tôi đã thương lượng với Ban giám đốc, chúng tôi đều nghĩ rằng cái miếu nhỏ Lương Sơn Bạc này sẽ làm nhỡ mất tiền đồ của Lâm giáo đầu. Vì thế chi bằng Lâm giáo đầu hãy tìm một công ty lớn khác. Đương nhiên, ông từ xa đến đây cũng tốn kém khá nhiều tiền, vậy tiền lộ phí sẽ do tôi chi trả.”

Lâm Xung đỏ mặt, trả lời: “Tổng giám đốc Vương, hôm nay tôi đến đây một là muốn an thân lập nghiệp, ngoài ra hy vọng mình có thể cống hiến được gì đó cho Lương Sơn chứ tuyệt đối không phải vì chuyện tiền bạc. Mong Tổng giám đốc Vương nể tình Sài đại quan nhân mà nhận tôi!”

Chiêu thứ nhất của Võ Đại Lang đã thất bại, Vương Luân lập tức dùng chiêu thứ hai, vẻ mặt đầy khó xử: “Không phải tôi không nể tình, cũng không phải tôi không coi trọng người tài, nhưng quốc có quốc pháp, gia có gia quy, công ty Lương Sơn Bạc tuy nhỏ nhưng cũng có chế độ tuyển dụng. Tôi rất nể phục học vấn cũng như nhân cách của Lâm giáo đầu nhưng đáng tiếc là không phù hợp với điều kiện tuyển dụng của chúng tôi. Với tư cách là người đứng đầu công ty, tôi không thể phá vỡ quy tắc được.”

Lâm Xung hỏi: “Có những điều kiện gì, Tổng giám đốc Vương nói xem sao?”

Vương Luân gọi người mang ra một tập giấy tờ, đưa cho Lâm Xung. Lâm Xung thấy trên đó viết: “Do nhu cầu phát triển, công ty cần tuyển dụng giám đốc kinh doanh, giám đốc hành chính, nhân viên văn phòng…” Phía dưới là các điều kiện tương ứng. Vương Luân nói: “Điều kiện đầu tiên Lâm giáo đầu đã không đáp ứng được, đó là phải có hộ khẩu ở Lương Sơn.”

Lâm Xung nói: “Tôi chỉ nghe nói thành phố lớn và các khu kinh tế đặc biệt cần hộ khẩu địa phương, không ngờ ở Lương Sơn Bạc cũng có quy định như vậy. Thế, điều thứ hai là gì?”

Vương Luân nói: “Điều thứ hai, bắt buộc phải có học vị từ thạc sĩ trở lên.”

Lâm Xung hỏi: “Tại sao?”

Vương Luân nói: “Ông không thấy hiện nay sinh viên tốt nghiệp đại học, cao đẳng nhiều như lá rụng mùa thu, nhặt cũng không hết, đến nhân viên thu tiền trong khu vệ sinh công cộng cũng có bằng tốt nghiệp đại học đấy! Công ty Lương Sơn tốt xấu gì cũng là một doanh nghiệp nổi tiếng, vì hình tượng của công ty nên nhân viên bắt buộc phải có học vị thạc sĩ.”

Lâm Xung sững người, rồi lại hỏi: “Thế điều thứ ba?”

Vương Luân nói: “Điều thứ ba, tuổi dưới 35 và chưa lập gia đình.”

Lâm Xung hỏi: “Còn điều kiện thứ tư không?”

Vương Luân cười: “Đương nhiên là còn. Nhưng chỉ cần ông thỏa mãn được ba điều kiện trên thì tôi sẽ phá lệ nhận ông rồi. Sau thời gian thử việc, ông sẽ được hưởng quyền lợi của nhân viên chính thức, uống rượu bát lớn, ăn thịt miếng to, chia nhiều tiền thưởng, ông thấy thế nào?”

Lâm Xung bị làm khó, đành đứng dậy cáo từ. Vương Luân đắc ý nhìn theo bóng của Lâm Xung.

Ai ngờ ba ngày sau Lâm Xung lại đến. Không dễ để tìm được một công việc nên anh không muốn từ bỏ một cách dễ dàng. Anh mang theo hộ khẩu, bằng tốt nghiệp thạc sĩ và giấy chứng nhận chưa kết hôn, hoàn toàn phù hợp ba điều kiện của Vương Luân. Anh làm thế nào để có được? Rất đơn giản, chỉ cần xem quảng cáo dán trên cột điện, gọi cho công ty làm giả giấy tờ là xong. Công ty làm giả giấy tờ đó là do Thánh Thủ Thư Sinh Tiêu Nhượng sáng lập, có truyền thống lịch sử lâu đời và rất có uy tín.

Vương Luân hết cách, đành phải ký hợp đồng thử việc với Lâm Xung. Quy định đầu tiên của hợp đồng, bắt đầu từ ngày ký hợp đồng thử việc, trong ba ngày phải có được một lần giao dịch. Đây chính là chiêu thứ ba của Võ Đại Lang, Vương Luân muốn Báo Tử Đầu Lâm Xung thất bại.

“Nếu có kết quả kinh doanh thì đương nhiên ông sẽ có hoa hồng, bởi công ty không thể nuôi báo cô.” Vương Luân nghiêm túc nói.

Ba ngày thử việc của Lâm Xung

Tống Vạn vẫn thấy hơi lo: “Có lẽ Lâm Xung đúng là một người tài. Ba ngày thử việc sẽ trôi qua rất nhanh, nếu anh ta làm được thì chẳng phải Tổng giám đốc Vương đã mất công để nghĩ kế sách sao?”

Vương Luân mỉm cười: “Cậu không hiểu sự kỳ diệu của thời gian thử việc. Nó có thể loại bỏ những người đạt tiêu chuẩn mà cũng có thể khiến họ cam tâm tình nguyện cống hiến miễn phí cho công ty. Tiêu chuẩn là tôi đặt ra, có đáp ứng được không là do tôi quyết định.”

Tống Vạn thấy khó hiểu, hỏi: “Không phải công ty đã có cam kết với Lâm Xung rồi sao? Chỉ cần trong ba ngày có được một giao dịch là trở thành nhân viên chính thức của công ty. Lẽ nào anh có thể đơn phương thay đổi?”

Vương Luân giải thích: “Lâm Xung là nhân viên mới, muốn có giao dịch trong ba ngày không phải dễ. Nếu anh ta biết khó mà lui thì tôi đã đạt được mục đích đầu tiên, chính là từ chối không nhận anh ta vào Lương Sơn. Nếu anh ta thông qua cuộc sát hạch thì tôi đạt được mục tiêu thứ hai, đó là khiến anh ta cam tâm tình nguyện cống hiến cho công ty. Dù anh ta có trở thành nhân viên chính thức thì tôi vẫn có thể yêu cầu phải có đột phá mới. Như thế anh ta sẽ luôn phải đối diện với hai lựa chọn - hoặc là biết khó mà lui, hoặc là tiếp tục cống hiến cho công ty.

Tống Vạn tặc lưỡi: “Tổng giám đốc Vương đúng là cao minh! Nhưng kể ra làm như vậy thì cũng hơi bất công nhỉ?”

Vương Luân lại mỉm cười, nói: “Quan hệ giữa công ty và nhân viên là loại quan hệ hai chiều, tôi có thể chọn anh, anh cũng có thể chọn tôi, sao lại không công bằng chứ?”

Lâm Xung hiện giờ là giám đốc nghiệp vụ thứ ba của công ty, giám đốc nghiệp vụ thứ nhất và thứ hai lần lượt do Phó Tổng giám đốc Đỗ Thiên và Tống Vạn kiêm nhiệm. Còn có một trung tâm thông tin thị trường do Hãn Địa Hốt Luật (Chồn khát nước) Chu Quý phụ trách. Nhìn từ cơ cấu tổ chức, Lâm Xung đảm nhận vai trò quản lý quan trọng bậc trung trong công ty, nhưng trên thực tế lại là “tư lệnh không quân”, không có lính, cũng chẳng có quyền.

Công ty còn đặc biệt bố trí một phòng làm việc cho Lâm Xung, in danh thiếp đẹp, trên tường của văn phòng còn treo biểu ngữ do đích thân ông chủ Vương Luân viết. Biểu ngữ thứ nhất viết: “Nếu là người tài hãy cống hiến tài trí. Nếu không có tài trí thì cống hiến sự chăm chỉ. Nếu không có cả tài trí lẫn chăm chỉ thì mời anh đi cho.” Biểu ngữ thứ hai: “Hôm nay không nỗ lực làm việc, ngày mai sẽ phải nỗ lực tìm việc.”

Sáng ngày đầu tiên, Lâm Xung ngồi trong văn phòng nhìn biểu ngữ trên tường, rồi nhìn danh thiếp của mình, nghĩ bụng: “Tay thư sinh này thật lợi hại, viết ra được những lời hay ý đẹp để khích lệ nhân viên cống hiến cho công ty. Hắn đúng là sinh ra để làm ông chủ!”

Anh đang ngồi ngẫm nghĩ, không ngờ ông chủ Vương Luân cũng đến rất sớm, “cốc cốc” gõ cửa rồi bước vào, quan tâm hỏi: “Lâm giáo đầu, à không, giám đốc Lâm, ông xem đồ dùng văn phòng còn thiếu gì không?”

Lâm Xung vội đứng dậy đáp: “Không cần đâu, điều kiện làm việc nên được đánh giá bằng tiêu chuẩn thấp, còn thành tích công việc nên đánh giá với tiêu chuẩn cao. Tôi đang suy nghĩ làm thế nào để triển khai công việc có hiệu quả.”

Vương Luân gật gù, thái độ lo lắng của Lâm Xung cũng có nghĩa là binh pháp của Võ Đại Lang đã phát huy hiệu quả. Vương Luân ân cần nhắc nhở Lâm Xung: “Thật ra công ty chỉ cung cấp cho ông cơ hội khởi nghiệp. Về lý thuyết thì ông là nhân viên của công ty nhưng trên thực tế lại là ông chủ cấp hai trong nội bộ công ty. Ông hoàn toàn có thể coi bộ phận nghiệp vụ này là doanh nghiệp của riêng mình. Thậm chí ông có thể được sử dụng miễn phí sản phẩm, vật tư, tài chính của công ty. Ông xem, không cần đầu tư một cắc cũng có thể làm ông chủ, đây đúng là cơ hội quá tốt! Mong là ông sẽ trân trọng cơ hội này, đừng phụ lòng tiến cử của Sài đại quan nhân!”

Lâm Xung chỉ có thể cảm động đến rớt nước mắt: “Cảm ơn sự chỉ bảo của Tổng giám đốc, Lâm Xung tôi nhất định sẽ dốc hết sức mình, bằng sự thông minh tài trí và cần cù chăm chỉ của bản thân, vì công ty, cũng vì bản thân mà lập nên thành tích tốt nhất!”

Tư liệu của chương này được lấy từ Hồi thứ 11 của Thủy Hử: “Lâm Xung đêm tuyết lên Lương Sơn”. Đúng như những gì tôi đã viết, độc giả sẽ rất dễ liên tưởng đến những năm đầu thập kỷ 90 của thế kỷ 20, thời kì công chức thi nhau “xuống biển” lập nghiệp.

Thế nào là “xuống biển”, có thể đưa ra ba định nghĩa như sau:

Thứ nhất là ra khơi. Trương Chi Hàn thời Nguyên có câu thơ: “Hạ hải nhân hồi phồn hóa tặc, tuần diêm quân tập tiêu thuyền đa.” (Những người xuống biển đây dường như không phải ngư dân ra biển đánh cá mà là những thương nhân chuyên giao dịch trên biển). Họ buôn bán hàng hóa từ phương Tây, giá cả cũng biến động theo tình hình của thị trường, loại hình buôn bán đó mang đặc điểm của kinh tế tự do.

Thứ hai là ca kỹ hoặc phường chèo. Trong tác phẩm Tứ đại đồng đường của Lão Xá có viết: “Luận về hát, về diễn, cô ấy đều có tư cách xuống biển.” Xuống biển ở đây có nghĩa là làm nghề phường chèo, theo cách nói ngày nay thì chính là diễn viên. Trong tác phẩm này cũng có viết: “Mỗi lần gặp người lén xuống biển mới là tôi đều đưa cô ta đến đây…” Xuống biển lần này lại là làm ca kỹ. Có lẽ vì làm những nghề này cũng có sóng gió như ra khơi vậy.

Thứ ba là từ bỏ chính trị về làm kinh doanh. Những năm 1980, Trung Quốc gọi những người dẫn đầu trong phong trào kinh tế thị trường là “nhà cải cách”. Đến năm 1992, Đặng Tiểu Bình sau khi thị sát các thành phố lớn phía Nam như Vũ Hán, Thâm Quyến, Chu Hải, Thượng Hải đã có bài phát biểu quan trọng thúc đẩy Trung Quốc tiếp tục phát triển theo hướng cải cách mở cửa. Ngay lập tức, nhân viên hành chính và công chức nhà nước đua nhau bỏ việc, bắt đầu sự nghiệp riêng của mình.

Rủi ro của nó cũng giống như của những người dong buồm ra khơi mà Trương Chi Hàn nói đến, và cũng có rất nhiều điểm giống với nghề ca kỹ. Nhìn sang ngọn Lương Sơn trong Thủy Hử, nó còn có tên khác là Thủy Bạc Lương Sơn, dường như đó không phải là một ngọn núi mà là một con thuyền giữa đại dương mênh mông. Vùng biển tám trăm dặm đó lại không gọi là biển mà là giang hồ. Lâm Xung giữa đêm tuyết rơi lên Lương Sơn có thể coi là một thạc sĩ tài chính phiên bản cổ đại.