Sandra không tài nào ngủ nổi. Sau cú điện thoại của Shalber, cô đã trằn trọc trên giường suốt nhiều giờ. Cuối cùng cái radio báo thức đã điểm năm giờ sáng và cô thức dậy.
Cô vội vàng chuẩn bị và gọi taxi đến Sở Cảnh sát, cô không muốn ai đó trong những người đồng nghiệp chú ý đến xe của mình. Dĩ nhiên họ sẽ không yêu cầu cô giải thích, nhưng cái cách họ nhìn cô sẽ làm cô phiền muộn đôi chút. Góa phụ. Họ gọi cô như vậy sao? Dù gì thì đó cũng là cách họ nghĩ về cô. Sự thương cảm của họ dành cho cô cứ đeo đẳng cô một cách khó chịu mỗi khi họ gần cô. Bi kịch ở chỗ là một vài kẻ thấy mình có trách nhiệm phải nói với cô điều gì đó. Giờ cô đã sưu tập đủ bộ các câu nói trong hoàn cảnh. Câu nổi tiếng nhất là: “Dũng cảm lên, anh David chồng cô muốn cô thật mạnh mẽ.” Còn Sandra thì muốn ghi âm lại tất cả để sau đó có thể cho cả thế giới biết rằng có thứ còn tồi tệ hơn cả sự thờ ơ trước nỗi đau khổ của người khác: sự sáo rỗng trong cái cách người ta cố chữa lành nó.
Nhưng điều này có lẽ chỉ phụ thuộc vào cô và sự nóng nảy của cô. Bằng mọi giá, Sandra muốn có mặt ở kho lưu trữ bằng chứng vào thời điểm họ đổi ca trực ban đêm.
Cần hai mươi phút để tới được địa điểm đó. Trước tiên cô ghé quán bar mua một bánh sừng bò và một ly cappuccino để mang đi, rồi tới gặp cậu đồng nghiệp đang kết thúc công việc để trở về nhà.
“Chào Vega,” cậu ta chào cô khi thấy cô từ phía sau đi tới quầy. “Cô làm gì ở đây vào giờ này vậy?”
Sandra cố nở nụ cười thanh thản nhất. “Tôi mang cho anh bữa sáng.”
Cậu ta vui vẻ đón túi đồ từ tay cô. “Cô đúng là bạn tốt. Đêm qua có rất nhiều việc: họ đã bắt giữ một băng đảng người Colombia buôn bán ma túy trước ga Lambrate.”
Sandra không muốn lạc lối trong những câu chuyện vô ích nên cô đi luôn vào chủ đề chính. “Tôi muốn lấy những túi đồ tôi bỏ lại đây năm tháng trước.”
Cậu đồng nghiệp nhìn cô ngạc nhiên, nhưng lập tức hành động không chần chừ. “Tôi lấy cho cô ngay đây.”
Cậu ta tiến vào những hành lang dài của khu lưu trữ. Sandra nghe thấy cậu ta lẩm bẩm một mình trong lúc tìm kiếm. Cô sốt ruột nhưng cố tự kiềm chế. Thời gian gần đây, cô thấy khó chịu về mọi thứ. Chị gái cô nói rằng cô đang trải qua một trong bốn giai đoạn sau đám tang. Đó là một lời giải thích chị ấy tìm thấy trong một quyển sách, dù không nhớ rõ thứ tự ra sao nhưng chị ấy nói được cô đang ở trong giai đoạn nào và sẽ sớm vượt qua tất cả. Sandra hoài nghi nhưng cô vẫn mặc cho chị mình nói. Những người còn lại trong gia đình cũng vậy, chẳng ai muốn thẳng thắn đề cập đến chuyện đã xảy ra với cô. Chẳng phải vì vô cảm mà vì không có lời khuyên nào dành cho một góa phụ hai mươi chín tuổi. Và như vậy, họ chỉ dừng lại ở việc nói cho Sandra biết những gì họ đọc được trên một quyển tạp chí hay kể lại cho cô trải nghiệm của một người quen biết xa xôi nào đó. Với họ thế là đủ để không thấy khó xử với cô, và với Sandra tóm lại như vậy cũng ổn.
Năm phút sau, cô thấy cậu đồng nghiệp quay lại với hai cái túi to tướng của David.
Cậu ta cầm quai xách, không như David thường khoác chúng trên vai. Một cái bên phải, một cái bên trái. Chúng làm anh bước đi xiêu vẹo.
“Anh trông như con lừa ý, Fred ạ.”
“Nhưng em vẫn thích anh mà, Ginger.”
Thấy túi đồ, Sandra như bị một cú đấm xuyên vào giữa ngực. Cô đã lo sợ cảm giác đó. Trong đống hành lý đó là David của cô, chúng chứa đựng tất cả thế giới của anh. Nếu là vì cô thì chúng sẽ nằm lại trong kho cho đến khi ai đó sơ suất mang chúng đi thiêu hủy cùng đống bằng chứng không còn dùng được nữa. Nhưng tối qua, Shalber đã làm dấy lên màn sương mù những hoài nghi đang ứ đọng một cách nguy hiểm trong tim cô kể từ khi phát hiện ra David nói dối mình. Cô không thể cho phép ai đó ngờ vực người đàn ông của cô. Nhưng, trên hết, cô hiểu rằng cô không thể cho phép chính mình làm vậy.
“Chúng đây,” cậu đồng nghiệp vừa nói vừa đặt hai cái túi lên kệ trên quầy.
Không cần phải ký biên nhận, xét cho cùng họ giữ chúng ở đó chỉ để chiều lòng cô. Chúng được Sở Cảnh sát ở Roma gửi tới sau vụ tai nạn. Cô đã không dám đến lấy chúng.
“Cô có muốn kiểm tra xem thiếu gì không?”
“Không, cảm ơn anh. Thế là ổn rồi”
Nhưng cậu đồng nghiệp vẫn nhìn cô đăm đăm, với vẻ bất giác buồn.
Đừng làm vậy, cô trộm nghĩ.
Thế nhưng cậu ta vẫn nói: “Can đảm lên Vega, Daniel mong cô mạnh mẽ.”
Và giờ thì Daniel là gã quái quỷ nào đây? cô tự hỏi, Cố gượng cười với cậu ta. Rồi cô cảm ơn và mang đồ của David đi.
Nửa tiếng sau Sandra đã về nhà. Cô đặt hai cái túi trên mặt sàn trước cửa ra vào và để mặc chúng ở đó. Cô tránh xa chúng một lát, nhưng vẫn quan sát từ đằng xa. Giống như một con thú hoang lượn lờ quanh đồ ăn nó được ban phát, cố suy nghĩ xem có nên tin tưởng. Nhưng cô thì đang lấy can đảm để đương đầu với thử thách đó. Cô lại gần rồi lại trở ra. Cô đi pha trà và ngồi yên trên sofa, nâng niu tách trà và quan sát những cái túi. Lần đầu tiên cô nghĩ về việc mình vừa làm.
Cô đã đưa David trở về nhà.
Có lẽ phần nào trong cô suốt ngần ấy tháng trời đã hy vọng, tưởng tượng và tin tưởng rằng sớm hay muộn anh cũng sẽ trở về. Ý nghĩ rằng cô và anh không còn được ân ái cùng nhau làm cô như hóa điên. Có những lúc cô quên mất anh đã chết, mỗi khi trong đầu nảy ra ý tưởng gì, cô lại tự nhủ: “Mình phải nói điều này với David.” Nhưng chỉ giây lát sau, thực tại tấn công, bất ngờ ném trả cho cô sự cay đắng.
David không còn nữa. Chấm hết.
Sandra hình dung lại cái ngày lần đầu tiên cô đối diện với sự thật đó. Nó xảy ra ở đúng ngưỡng cửa nhà, trong một buổi sáng yên bình như hôm nay. Cô cứ mặc hai viên cảnh sát ở cửa, tin rằng chừng nào còn đứng đó họ sẽ không vượt qua được ranh giới kia, và tin tức về cái chết của David sẽ không thể trở thành hiện thực.
Và cô sẽ không phải đương đầu với điều đang sắp bước vào nhà cô. Một cơn giông tố sẽ tàn phá tất cả, dù không động vào bất cứ thứ gì. Cô không tin mình sẽ chịu được.
Thế mà mình vẫn còn đây, Sandra tự nhủ. Và nếu Shalber quan tâm đến những túi hành lý đó, chắc hẳn phải có một lý do.
Cô đặt tách trà xuống sàn và quả quyết đi về phía những cái túi. Đầu tiên cô lấy cái nhẹ hơn. Đó là túi chứa toàn quần áo. Lật ngược nó lại, cô rũ tất cả xuống đất. Áo sơ mi, quần dài và áo len chất thành một mớ lộn xộn. Mùi da thịt của David bủa vây cô nhưng cô cố lảng tránh.
Chúa ơi, em mới nhớ anh làm sao, Fred.
Cô nén khóc. Cô lục lọi trong đống quần áo với sự điên cuồng vô vọng. Dẫu làm vậy, cô cũng không ngăn nổi hình ảnh David cùng những trang phục đó xuất hiện trong cô. Những khoảnh khắc cuộc sống họ trải qua cùng nhau. Cô thấy nhớ, nhưng cũng thấy giận dữ và cuối cùng là điên tiết.
Không có gì trong đó cả. Cô kiểm tra cả túi quần, túi áo trong và ngoài. Không gì hết.
Cô kiệt sức. Nhưng phần khó khăn nhất đã xong. Giờ cô sờ đến chiếc túi đi làm. Những vật dụng đó không thuộc về ký ức của cô. Trái lại, chúng là lý do mà David không còn nữa. Vì thế việc này sẽ dễ dàng hơn.
Trước khi bắt đầu, cô nhớ từng có một bản danh sách các đồ dùng. Cô kiểm tra trong ngăn kéo tủ đầu giường của David. Anh thường dùng nó như một bản ghi nhớ những thứ cần mang theo mỗi khi anh chuẩn bị hành lý. Sandra đi lấy nó. Rồi cô bắt đầu công cuộc kiểm tra.
Đầu tiên, cô rút ra chiếc Reflex thứ hai của David. Chiếc máy ảnh còn lại đã bị phá hủy trong vụ tai nạn. Đó là một chiếc Canon, trong khi Sandra lại thích Nikon. Đã có rất nhiều tranh luận nảy lửa trong gia đình về chủ đề này.
Cô bật nó lên. Bộ nhớ trống rỗng.
Cô gạch tên Reflex trong danh sách và tiếp tục. Cô cắm các thiết bị điện tử vào ổ điện vì pin của chúng đã cạn kiệt sau mấy tháng trời không được sử dụng. Rồi cô kiểm tra chúng. Trong chiếc điện thoại vệ tinh hiển thị cuộc gọi cuối cùng cách đây quá lâu nên cô không quan tâm. Chiếc điện thoại di động thì cô đã kiểm tra khi tới Roma để nhận diện thi hài. David chỉ dùng nó để gọi taxi và thực hiện cuộc gọi cuối cùng tới hộp thư thoại của cô – Ở đây, Oslo, lạnh kinh khủng. Phần còn lại như thể bị cô lập khỏi thế giới.
Cô mở máy tính xách tay, hy vọng ít ra cũng tìm được thứ gì trong đó. Nhưng ở đó chỉ có những file tài liệu cũ rích và vô nghĩa. Trong hộp thư điện tử cũng chẳng có gì thú vị hay mới mẻ. David không nhắc tới lý do tại sao anh ở Roma trong bất cứ tài liệu hay email nào.
Sao phải bảo mật đến mức như vậy? Cô tự hỏi. Mối nghi ngờ làm cô thức trắng đêm qua vẫn còn đeo đuổi cô.
Cô có thể thề trên lòng trung thực của chồng mình, hay câu chuyện kia che giấu thứ gì đó tồi tệ?
“Gã Shalber khốn nạn,” cô vừa nhắc lại vừa nhớ tới kẻ đã gieo rắc trong cô sự ngờ vực đó.
Cô quay lại chỗ cái túi và lấy ra những thứ mà lúc trước cô không thèm bận tâm, như con dao đa năng hay những ống kính, và cô chợt thấy một quyển sổ bọc da. Nó rất cũ và mép đã sờn. Mỗi năm, David chỉ thay ruột ở bên trong. Nó là một trong những vật bất ly thân của anh. Giống như đôi dép xỏ ngón đế mòn vẹt hay chiếc áo len đã bết mà anh mặc mỗi khi làm việc với máy tính. Sandra đã thử làm chúng biến mất hàng ngàn lần. Anh giả vờ không nhận ra trong vài ngày, nhưng sau đó luôn tìm thấy chỗ cô giấu chúng.
Cô mỉm cười khi nhớ lại kỷ niệm ấy. David là như vậy đó. Nếu là người đàn ông khác sẽ chống đối kịch liệt, nhưng đằng này anh chẳng bao giờ phản ứng trước những lời nói dối quanh co của cô. Ngoại trừ việc sau đó anh lại bình thản tiếp tục làm theo ý của mình.
Sandra mở quyển sổ. Trong vài trang vào thời gian David ở Roma có ghi lại một hay nhiều địa chỉ khác nhau. Tất cả đều được đánh dấu trên một bản đồ thành phố. Cả thảy có khoảng hai mươi địa chỉ.
Trong lúc băn khoăn về ý nghĩa của những ghi chép kia, Sandra nhận thấy trong túi còn một đồ vật mới, không có trong bản danh sách. Một chiếc radio CB. Theo bản năng, cô kiểm tra tần số. Kênh 81. Nó chẳng nói lên điều gì.
David làm gì với một cái máy thu phát sóng nhỉ?
Tuy nhiên, khi tìm kiếm trong số những đồ vật còn lại, cô thấy thiêu thiếu thứ gì đó. Đó là một cái máy ghi âm nhỏ mà David luôn mang theo người. Anh gọi nó là bộ nhớ dự trữ của mình. Nhưng nó lại không có trên người anh vào thời điểm anh ngã tử vong. Nó có thể bị đánh mất theo hàng ngàn cách. Sandra vẫn quyết định ghi lại chi tiết này.
Trước khi tiếp tục, cô tóm tắt nhanh kết quả tạm thời của vụ khám xét.
Cô đã tìm thấy những địa chỉ trong một quyển sổ và chúng được đánh dấu trên một tấm bản đồ của Roma. Một cái máy thu phát sóng kết nối với một tần số bí ẩn. Và, cuối cùng, thiếu chiếc máy ghi âm mà David dùng để ghi chép.
Khi phân tích những yếu tố đó, tìm kiếm một logic kết nối chúng với nhau, Sandra cảm thấy tuyệt vọng. Sau vụ tai nạn, cô đã hỏi Reuters hay Associated Press – những hãng thông tấn chồng cô vẫn thường cộng tác – xem liệu có phải anh đang làm nhiệm vụ cho họ ở Roma. Cả hai bên đều trả lời là không. Anh đã hành động một mình. Dĩ nhiên, đó đâu phải lần đầu anh thực hiện một nhiệm vụ hay một phóng sự điều tra với viễn cảnh sẽ bán chúng cho bên trả giá hời nhất. Nhưng Sandra có linh cảm đau thương rằng lần này có gì đó còn hơn thế. Điều mà cô không chắc đã muốn biết.
Để xua đuổi những suy nghĩ tồi tệ, cô tập trung trở lại những món đồ trong túi.
Từ dưới đáy, cô tìm thấy chiếc Leica I. Đó là một chiếc máy ảnh năm 1925, phát minh của Oskar Barnack, sau đó được hoàn thiện bởi tài năng của Ernst Leitz. Nó cho phép con người lần đầu tiên chụp ảnh rảnh tay. Nhờ vào đặc tính cực kỳ tiện dụng, nó đã tạo ra một cuộc cách mạng cho nhiếp ảnh chiến trường.
Chiếc máy thật hoàn hảo. Cửa trập ngang bằng vải, tốc độ từ 1/20 đến 1/500 giây, ống kính cố định 50 milimet. Một viên ngọc thực sự cho những người sưu tập.
Sandra đã tặng nó cho David nhân kỷ niệm một năm ngày cưới của họ. Cô vẫn còn nhớ sự ngạc nhiên của anh khi mở hộp quà. Với số tiền kiếm được họ sẽ không thể mua nổi nó. Nhưng Sandra được thừa kế nó từ ông nội, người đã truyền cho cô niềm đam mê nhiếp ảnh.
Nó là một vật báu gia truyền, và David chưa bao giờ rời xa nó. Anh nói rằng nó là bùa may mắn của mình.
Nhưng nó đã không thể cứu mạng anh, Sandra thầm nghĩ.
Chiếc máy được cất trong một cái bao chính hãng bằng da, trên đó có khắc những chữ cái đầu tên của anh, DL. Sandra mở ra và lặng ngắm nó, cố bắt chước ánh mắt của David, đôi mắt sáng bừng như của một đứa trẻ mỗi khi cầm nó. Khi đang định đặt máy ảnh sang một bên thì cô nhận thấy chiếc cần điều khiển cơ chế chụp – theo tiếng lóng ngành kỹ thuật – đã lên cò. Trong máy có một cuộn phim.
David đã dùng nó để chụp ảnh.
