Từ trại Da Đỏ, Dick Boulton đến cưa gỗ cho bố Nick. Hắn mang theo con trai Eddy và một người Da Đỏ nữa, tên là Billy Tabeshaw. Chúng băng qua rừng, vào bằng cửa sau. Eddy vác cái cửa xê dài. Cái cưa vắt qua vai, phát lên tiếng nhạc khi nó bước đi. Billy Tabeshaw mang hai cái móc-can lớn. Dick ôm ba cái rìu.
Hắn quay lại gài cổng. Hai đứa kia đi trước, xuống hồ nơi mấy cây gỗ vùi trong cát.
Đấy là mấy cây gỗ lạc từ hàng rào gỗ nổi trên sông mà con tàu Magic kéo từ hồ đến xưởng cưa. Chúng dạt vào bờ và nếu không xử lý kịp thì chẳng mấy nữa thủy thủ đoàn trên tàu Mgagic sẽ chèo thuyền dọc bờ, đánh dấu cây gỗ, đóng cái đinh có khoen sắt vào đầu cây gỗ rồi kéo chúng vào hồ để dựng hàng rào mới. Nhưng có thể cánh thợ ấy chẳng thèm đến kiếm bởi chỉ vài khúc gỗ thì không đáng để phái cả nhóm thủy thủ đi lôi về. Nếu chẳng có ai đến lấy thì chúng sẽ bị để ngấm nước đến mục trên bờ.
Bố Nick đã tiên liệu như thế và điều đó hẳn sẽ xảy ra, rồi ông thuê mấy người Da Đỏ ở trại đến cưa mấy cây gỗ, dùng nêm chẻ thành các loại củi lớn nhỏ cho lò sưởi. Dick Boulton đi vòng quanh ngôi nhà tranh xuống hồ. Có bốn cây gỗ sồi nằm vùi hẳn trong cát. Eddy móc tay cầm của cái cưa lên chạc cây. Dick đặt ba chiếc rìu xuống cụm cây chút chít. Dick là con lai nhưng nhiều nông dân quanh hồ cứ ngỡ hắn là người da trắng. Dẫu rất lười nhưng một khi đã bắt tay vào công việc thì hắn là tay thợ cừ khôi. Hắn móc bánh thuốc lá ra khỏi túi, xé một ít nhai rồi nói với Eddy và Billy
Tabeshaw bằng tiếng Ojibway.
Chúng cắm mũi của hai chiếc móc-can vào một đầu cây gỗ rồi lắc để bẩy nó lên mặt cát. Chúng dồn hết trọng lượng lên cái móc can. Cây gỗ di chuyển trong cát. Dick Boulton quay sang bố Nick.
“Này bác sĩ”, hắn nói, “ông thuổng được mấy cây gỗ tốt đó”.
“Đừng nói thế, Dick”, Bác sĩ nói, “Đấy là gỗ dạt thôi mà”.
Eddy và Billy Tabeshaw bẩy được cây gỗ lên khỏi lớp cát ướt và lăn nó xuống nước.
“Để nó đấy”, Dick Boulton hét.
“Anh làm thế để làm gì?” bác sĩ hỏi.
“Rửa sạch nó. Rửa sạch cát trên vết cưa. Tau muốn biết ai là chủ cây gỗ”, Dick nói.
Cây gỗ được rửa sạch trong hồ. Trong ánh sáng Eddy và Billy Tabeshaw chống cây móc-can đứng, mồ hôi đầm đìa. Dick quỳ gối xuống cát xem xét dấu hiệu đóng vào đầu cây gỗ.
“Nó thuộc về White và McNally”, hắn nói rồi đứng dậy phủi gối quần.
Bác sĩ rất khó chịu.
“Tốt hơn là anh đừng có đếm xỉa đến chuyện đó Dick”, ông nói nhanh.
“Chớ có hợm mình, thưa bác sĩ”, Dick nói. “Đừng ngạo. Tôi chẳng thèm để ý đến việc ông ăn cắp của ai. Đấy không phải là việc của tôi”.
“Nếu mày nghĩ đấy là gỗ ăn cắp thì hãy để chúng đó, cầm lấy dụng cụ quay về trại đi”. Bác sĩ nói. Mặt ông đỏ gay.
“Đừng có nổi nóng như thế, thưa bác sĩ”, Dick nói. Hắn nhỏ nước thuốc lá lên cây gỗ. Nước bọt loang ra, tan trong nước. “Cả ông lẫn tôi đều biết đấy là gỗ ăn cắp. Với tôi thì đúng là thế đấy”.
“Thôi được. Nếu mày nghĩ đó là gỗ ăn cắp thì hãy cầm lấy đồ xéo mau”.
“Thôi nào, bác sĩ”.
“Cầm lấy đồ cút đi”.
“Nghe này, bác sĩ”.
“Nếu mày còn gọi ta là bác sĩ một lần nữa thì tao sẽ đánh gãy răng nanh của mày”.
“Ồ không, ông sẽ không, thưa bác sĩ”.
Dick Boulton nhìn bác sĩ. Dick là gã to con. Hắn biết hắn thuộc loại lớn xác. Hắn thích đánh nhau. Hắn luôn sẵn sàng. Eddy và Billy Tabeshaw chống móc-can nhìn bác sĩ. Bác sĩ cắn cắn mấy sợi râu dưới môi dưới và nhìn Dick Boulton. Sau đấy ông quay người, bước lên đồi về nhà. Nhìn lưng ông, chúng có thể biết được cơn giận dữ của ông lớn đến nhường nào. Cả bọn dõi theo ông bước lên đồi, vào nhà.
Dick nói gì đó bằng tiếng Ojibway. Eddy cười nhưng Billy trông rất căng thẳng. Anh ta không hiểu tiếng Anh nhưng suốt thời gian hai người cãi nhau, anh toát cả mồ hôi. Anh ta béo, râu thưa như người Trung Quốc. Anh nhặt hai cái móc-can, Dick xách mấy cây rìu, còn Eddy lấy cưa từ chạc cây xuống. Chúng bước đi, vòng qua nhà ra cổng sau vào rừng. Dick không khép cổng. Billy Tabeshaw quay lại gài chặt. Chúng đi sâu vào rừng.
Trong nhà, bác sĩ ngồi trên giường trong phòng mình nhìn đống tạp chí y học trên sàn, cạnh bàn làm việc. Chúng hãy còn nguyên trong lớp giấy quấn. Ông đang cáu.
“Mình lại làm việc phải không, mình?” Nằm trong phòng có rèm che kín vợ bác sĩ hỏi.
“Không”.
“Anh cãi nhau với Dick Boulton”.
“Ồ”, vợ ông nói. “Henry, em nghĩ là mình không nổi nóng”.
“Không”, bác sĩ nói.
“Hãy nhớ, người nào chế ngự được bản thân thì còn vĩ đại hơn là khi người đó thống trị cả một thành phố”. Vợ ông nói. Bà là người tin vào liệu pháp Cơ Đốc học. Cuốn Kinh thánh, tờ Khoa học và sức khỏe cùng với tờ Quarterly đang nằm trên bàn, trong bóng tối, cạnh giường bà.
Chồng bà không đáp. Bây giờ ông đang ngồi trên giường, chùi khẩu súng. Ông tháo băng lắp đầy những viên đạn màu vàng và đổ ra. Chúng văng khắp giường.
“Henry này”, vợ ông gọi. Rồi dừng một lát. Henry!”.
“Ừ”, bác sĩ nói.
“Mình không nói điều gì làm Boulton giận phải không?”.
“Không”, bác sĩ đáp.
“Thế thì có chuyện gì rắc rối vậy mình?”.
“Chẳng quan trọng lắm đâu”.
“Kể cho em nghe đi, Henry. Đừng cố giấu em nữa. Chuyện gì vậy?”.
“Hừ, Dick nợ anh rất nhiều tiền trong việc chữa chạy cho vợ hắn khỏi bệnh viêm phổi, anh đoán là hắn cố gây chuyện để không phải làm việc trả nợ”.
Vợ ông im lặng. Bác sĩ dùng mảnh vải chùi súng cẩn thận. Ông nhét đạn vào lại trong rãnh của băng đạn. Ông ngồi với khẩu súng đặt trên đùi. Ông rất quý nó. Rồi ông nghe giọng vợ nói trong phòng tối.
“Mình này, em không nghĩ, em thực sự chẳng thể nào hình đung nổi ai đó lại có thể làm một việc như thế”
“Không thể tin sao?” bác sĩ nói.
“Đúng. Em chẳng thể nào tin được một ai đó lại rắp tâm làm như thế”.
Bác sĩ đứng dậy, dựng cây súng vào góc tường, đằng sau tủ.
“Mình định ra ngoài hay sao?” vợ ông hỏi.
“Anh muốn đi dạo”, bác sĩ nói.
“Nếu mình gặp Nick, em nhờ mình bảo con là em muốn gặp con, được chứ?” vợ ông nói.
Bác sĩ đi ra. Cánh cửa đóng sầm sau lưng ông. Ông nghe vợ thở dài khi cánh cửa dập mạnh.
“Xin lỗi”, ông nói lúc đứng bên ngoài cửa sổ có rèm che nơi phòng vợ.
“Không sao đâu mình”, bà nói.
Ông đi trong làn hơi nóng, ra khỏi cổng rồi men theo lối vào rừng sồi. Trong rừng, không khí mát mẻ ngay cả vào một ngày nóng như thế. Ông thấy Nick ngồi tựa lưng vào thân cây đọc sách.
“Mẹ muốn con về gặp mẹ”, bác sĩ nói.
“Con muốn đi với bố”, Nick nói.
Bố nhìn cậu.
“Thôi được, ta đi nào”, bố cậu nói, “Đưa quyển sách cho bố, bố sẽ đút nó vào túi”.
“Con biết nơi lũ sóc đen ở, bố à”, Nick nói.
“Được rồi”, bố cậu nói, “Ta hãy đến đó”.
Lê Huy Bắc dịch