Mùa Thu Vàng dịch và cảm nhận...

Cảm nhận về mùa thu bao giờ cũng mang lại cho người ta sự mát dịu trong tâm hồn . Ai đã một lần ngắm mùa thu Nga lại càng thấy man mác và mê say.
Hai nhăm năm trước đây khi còn là một cô bé ngồi trên chiếc xe khách từ sân bay Quốc tế Mockva về ngoại vi thành phố, tôi như được lạc vào thế giới thần tiên. Những hàng phong đỏ rực, những cánh rừng bạch dương, khẳng khiu thân trắng…
Đường phố rộng sạch tinh và những chiếc lá vàng rơi lao xao.
Đó là cái cảm nhận đầu tiên của một cô bé từ luỹ tre xanh Việt nam với một mùa thu đầy sắc màu lộng lấy.

Từ độ đấy mỗi bận thu về lại xôn xao nỗi nhớ, nhớ một xứ sở diệu kỳ, nơi tôi đã có những ngày tháng thời sinh viên thơ mộng nhất. Những buổi chiều mùa thu cùng người yêu nắm tay tung tăng chạy trong công viên tự nhiên, đắm say đến tận bây giờ.

Có lần tôi nói với đám bạn, giá mình được trở lại Nga lần nữa. Bạn tôi bảo thôi đừng quay lại, ngày xưa xa rồi, mọi thứ đều khác. Không quay lại may ra còn giữ lại những kỷ niệm đẹp…
Một đứa lại bảo dù đất nước Nga bây giờ không còn như xưa nữa nhưng có hai thứ không bao giờ thay đổi đó là “ thiên nhiên Nga và gái Nga”. Cả lũ cùng cười!
Và mùa thu Nga nữa, không nơi nào đẹp như vậy. Chả thế mà có bức tranh Mùa thu vàng của Levitan quyến rũ mê hồn.
Năm cuối cùng trước khi về nước lang thang trong rừng thu nhặt lên một chiếc lá tôi đã viết bài thơ
Gửi anh chiếc là thu Nga

Hơn hai mươi năm sau đọc lại ЗОЛОТАЯ ОСЕНЬ của Борис Пастернак cảm xúc trong tôi lại tràn trề.
Bài thơ hay quá, cả một cánh rừng Nga tĩnh lặng như một cung điện thần tiên, không một bóng người chỉ có cảnh thiên nhiên là rực rỡ diệu kỳ.
Tĩnh lặng đến mức chỉ có bước nhẹ trong rừng cũng nghe tiếng sào sạo của lá cây dưới chân ta. Hai mươi năm trôi qua tiếng Nga trong tôi đã mai một nhiều nhưng vẫn đủ để cho ta cảm nhận bài thơ bằng cả tâm hồn mình.
Mùa thu cũng là mùa hôn lễ nhưng trong cả bài thơ tác giả không cần dùng đến từ đó một lần nào. Chỉ bằng vài nét phác thảo thiên nhiên, những vòm lá như chiếc vương miện của cô dâu đội vào ngày cưới, bạch dương trong sương mờ như được phủ bằng voan…cho ta cảm nhận về một mùa uyên ương.
Cái tài của nhà thơ là thế, giá từ hôn lễ được cho vào chắc hỏng cả bài thơ. Vì người đọc đâu có cần cảm nhận điều gì.
Hà nội hôm nay cũng vào thu, se lạnh. Nhớ mùa thu Nga tôi dịch bài thơ này với tất cả cảm nhận của mình để tặng cho NGÀY XƯA!

http://vnthuquan.net/diendan/tm.aspx?m=192751&mpage=1&key=𯐈
Mùa thu vàng

Boris Pasternak




Thu. Cung điện thần tiên
Mở toang thoả ngắm nhìn
Trong rừng con đường vắng
Ven hồ soi nước êm


Tựa triển lãm thiên nhiên
Bao phòng tranh kiều diễm
Tần bì, du, rừng liễu
Ánh vàng lên diệu kỳ


Vòm phong lữ, ơ kìa
Như mũ hoa cô dâu
Bạch dương dưới voan phủ
Tinh khôi thủa ban đầu


Mặt đất dày lá đổ,
Phủ cả rãnh, hố sâu
Hàng phong bên nhà nhỏ,
tựa bức tranh khung vàng.


Tinh sương thu tháng chín
Cây rừng đứng sánh đôi
Hoàng hôn về nhuộm vỏ
Màu hổ phách rạng ngời


Đừng đi vào khe suối
Sẽ bị lộ mất thôi
Sào sạo, dù nhón nhẹ
Thảm lá dày dưới chân


Vang từ cuối con đường
Tiếng vọng xa hắt lại.
Ban mai trên anh đào
Giọt nhựa vàng sóng sánh


Thu. Góc rừng thần tiên
tập ảnh từng trang quý
sách cũ, áo, súng trường
đón lạnh đang tràn đến…

21.08.2006
Trăng Quê

Nguyên bản gốc
Борис Пастернак

ЗОЛОТАЯ ОСЕНЬ


Осень. Сказочный чертог,
Всем открытый для обзора.
Просеки лесных дорог,
Заглядевшихся в озера.

Как на выставке картин:
Залы, залы, залы, залы
Вязов, ясеней, осин
В позолоте небывалой.

Липы обруч золотой —
Как венец на новобрачной.
Лик березы — под фатой
Подвенечной и прозрачной.

Погребенная земля
Под листвой в канавах, ямах.
В желтых кленах флигеля,
Словно в золоченых рамах.

Где деревья в сентябре
На заре стоят попарно,
И закат на их коре
Оставляет след янтарный.

Где нельзя ступить в овраг,
Чтоб не стало всем известно:
Так бушует, что ни шаг,
Под ногами лист древесный.

Где звучит в конце аллей
Эхо у крутого спуска
И зари вишневый клей
Застывает в виде сгустка.

Осень. Древний уголок
Старых книг, одежд, оружья,
Где сокровищ каталог
Перелистывает стужа.
1956
Борис Пастернак. Сочинения в двух томах.
Тула, "Филин", 1993.

THỬA RUỘNG CHƯA GẶT

dịch phóng tác

Nhi-cô–lai Nhe-cra-xốp

Thu muộn. Quạ bay rồi
Rừng khô, đồng vắng ngắt
Chỉ thửa ruộng chưa gặt
Rầu rĩ mãi không thôi…

Bão tuyết đã đến rồi
Ôi sao mà chán thế!
Rạp xuống bùn thật tệ
Lấm lem hạt ngọc ngà


Đàn chim khỉ gió qua
xục mỏ vào tàn phá
Bão quất bông tơi tả
Thỏ xéo nát chúng tôi


Bác nông dân đâu rồi,
còn chờ cái gì nữa ?
Hay chúng tôi xấu hơn
không chín đều nhau hả ?


Chúng tôi chả xấu đâu
Hạt chắc, bông nhiều thế
Sao gieo trồng không để
gặt khi bão đến rồi ?


Gió thì thào than thở
Bác ấy đau ốm thôi
Không còn sức bạn ơi
Để ra tay hái gặt


Những chờ mong héo hắt,
đến kiệt sức tàn hơi
Kề cận miệng lỗ rồi,
để nuôi giun chắc thế!


Bàn tay từng vạm vỡ
cày cấy trên cánh đồng
Nay lúa chín trĩu bông,
người yếu đau thật tội!


Mắt khô mờ, nhức nhối
Giọng khản đặc mất rồi
Bài hát buồn lạc lối
Ăn uống cũng chán luôn!


Trên cánh đồng, vô hồn
bác nông dân lê bước
Như thể vẫn bám cày,
trầm ngâm đi trên ruộng

Trăng Quê
23.08.2006

Nguyên tác

НЕСЖАТАЯ ПОЛОСА
http://www.stihi-rus.ru/deti/osen.htm
Николай Некрасов

Поздняя осень. Грачи улетели,
Лес обнажился, поля опустели,

Только не сжата полоска одна...
Грустную думу наводит она.

Кажется, шепчут колосья друг другу:
"Скучно нам слушать осеннюю вьюгу,

Скучно склоняться до самой земли,
Тучные зерна купая в пыли!

Нас, что ни ночь, разоряют станицы1
Всякой пролетной прожорливой птицы,

Заяц нас топчет, и буря нас бьет...
Где же наш пахарь? чего еще ждет?

Или мы хуже других уродились?
Или недружно цвели-колосились?

Нет! мы не хуже других - и давно
В нас налилось и созрело зерно.

Не для того же пахал он и сеял
Чтобы нас ветер осенний развеял?.."

Ветер несет им печальный ответ:
- Вашему пахарю моченьки нет.

Знал, для чего и пахал он и сеял,
Да не по силам работу затеял.

Плохо бедняге - не ест и не пьет,
Червь ему сердце больное сосет,

Руки, что вывели борозды эти,
Высохли в щепку, повисли, как плети.

Очи потускли, и голос пропал,
Что заунывную песню певал,

Как на соху, налегая рукою,
Пахарь задумчиво шел полосою

Trích đoạn: Trăng Quê


THỬA RUỘNG CHƯA GẶT

dịch phóng tác

Nhi-cô–lai Nhe-cra-xốp

Thu muộn. Quạ bay rồi
Rừng khô, đồng vắng ngắt
Chỉ thửa ruộng chưa gặt
Rầu rĩ mãi không thôi…

Bão tuyết đã đến rồi
Ôi sao mà chán thế!
Rạp xuống bùn thật tệ
Lấm lem hạt ngọc ngà

Đàn chim khỉ gió qua
xục mỏ vào tàn phá
Bão quất bông tơi tả
Thỏ xéo nát chúng tôi

Bác nông dân đâu rồi,
còn chờ cái gì nữa ?
Hay chúng tôi xấu hơn
không chín đều nhau hả ?

Chúng tôi chả xấu đâu
Hạt chắc, bông nhiều thế
Sao gieo trồng không để
gặt khi bão đến rồi ?

Gió thì thào than thở
Bác ấy đau ốm thôi
Không còn sức bạn ơi
Để ra tay hái gặt

Những chờ mong héo hắt,
đến kiệt sức tàn hơi
Kề cận miệng lỗ rồi,
để nuôi giun chắc thế!

Bàn tay từng vạm vỡ
cày cấy trên cánh đồng
Nay lúa chín trĩu bông,
người yếu đau thật tội!

Mắt khô mờ, nhức nhối
Giọng khản đặc mất rồi
Bài hát buồn lạc lối
Ăn uống cũng chán luôn!

Trên cánh đồng, vô hồn
bác nông dân lê bước
Như thể vẫn bám cày,
trầm ngâm đi trên ruộng

Trăng Quê
23.08.2006

Tớ tham gia gặt lúa với TQ nhé:

Khoảnh ruộng chưa gặt

Cuối thu. Quạ chạy trốn đông,
Rừng trơ trụi lá, cánh đồng hoang vu,
Chỉ còn khoảnh ruộng lơ thơ
Lúa chưa kịp gặt ngóng chờ chủ nhân…

Những cây lúa chín rì rầm
Nằm nghe bão rít âm thầm buồn thiu
Rạp mình chạm đất phì nhiêu
Xót xa bông mẩy lấm theo bụi vàng.

“Ngày đêm từng lũ chim hoang
Theo nhau tàn phá xóm làng chúng tôi
Những người cày ruộng đâu rồi
Sao mặc thỏ xéo, kệ đời bão giông?
Lẽ nào chúng tôi ít bông?
Hay là khi trổ, chín không thật đều?
Không đâu, chắc hạt bông nhiều
Chúng tôi chẳng kém tý teo đám nào!
Bác nông dân, cớ làm sao
Cày, gieo rồi mặc bão gào, quật, quăng?”

Trả lời bông lúa, gió rằng:
“Chủ nhân các bạn sức tàn, còn chi
Biết gieo để có bánh mỳ
Mà không đủ sức gặt về chất kho
Không ăn không uống, đáng lo
Xác kia giun đất tha hồ no say!
Bàn tay vạm vỡ cầm cày
Đã khô thành củi, héo gầy tựa roi
Mắt mờ, giọng khản đặc rồi
Bài ca buồn bã một thời cũng câm.

Bác nông dân dáng trầm ngâm
Cánh tay như thể đang cầm cày theo…

23.8.06
Nguyên Hùng

Đôi khi trong đêm khuya...[sm=love2.gif]
dịch phóng tác

Đôi khi trong đêm khuya …
Tắt đèn ta chìm sâu vào trong bóng tối
Những ý nghĩ chợt lướt qua đầu…
Nếu buổi sáng ta không còn trở dậy
Nếu không còn có ngày mai
Các bạn có khi nào nghi ngại
tình cảm tràn đầy trong trái tim ta…


Để ta có cơ hội để nói với mọi người...
Con yêu cha…CHA ơi ,
Con yêu mẹ…MẸ ơi ,
Em yêu anh yêu chị
Cả con vật rất cưng
Tôi yêu các bạn của tôi và những người khác nữa


Tôi yêu những người xung quanh
Những người xa lạ lướt nhanh lối nào
Cuộc sống ngắn ngủi làm sao
Tình yêu tất cả ta trao tim này
Bạn bè ý nghĩa lắm thay
Khi ta từ biệt đất này vào quên!

Trăng Quê

Nguồn
http://minhtuan.name/fun4all/iLoveU.swf

Sometime late at night…
I turn out the light and lay in the dark
And the thought crosses my mind…
If I never wake up in the morning
If there is no more tomorrow
Will you ever doubt the way I feel about you in my heart…
So …there is my chance to tell you how I feel…
I love you …DAD
I love you …MOM
I love you …my syster, my brother
Also …you to my pet
I love you …my friend and others
I love you …my neighbors
And the strangers I counter on my path
Life is short
So tell people that you love
How much they mean to you
Before your time on earth were through

Trăng lạnh
Fedor Sologub

Yêu anh nhé, yêu đi, vầng trăng lạnh!
Tù và em, lời trân châu lóng lánh
Hãy hát về anh vang khắp bầu trời
Em bay lên cao băng giá sáng ngời
Trái đất dữ bởi ai yêu anh nữa!


Đêm của em lấp lánh như thắp lửa
Trái đất bị bỏ rơi, khao khát dịu hiền
Bao lần anh ngước mắt dõi nhìn em
Vầng trăng thân yêu con thuyền vun vút


Những ngày ồn ào muộn phiền côi cút
Thân thể rã rời chẳng thấy đường đi
Tâm hồn anh, sáng xanh mờ em đó
Đừng lạnh lùng, yêu anh nhé Trăng ơi!

28.12.1909
Trăng Quê
Tiêu đề do người dịch đặt

Bài thơ gần một trăm năm rồi mà sao như vừa mới viết, một tình yêu tưởng như lạnh lùng mà lãng mạn. Tình yêu của người con trai gíông như trái đất dịu hiền khao khát ánh trăng đêm .
Trái đất sẽ buồn thảm và ác độc nếu không có ánh sáng của Tình Yêu.
Bài thơ hay quá hay sáng nay tôi cảm nhận nó bằng chính trái tim mình!
Ôi thi ca Nga!

Tôi dịch bài này để tặng cho những ai đang yêu và được yêu, tặng cho chị em nhân ngày Phụ nữ Việt nam và tặng cho chính mình!

Trích đoạn: HBĐ

Федор Сологуб

* * *
Люби меня, люби, холодная луна!
Пусть в небе обо мне твой рог жемчужный трубит,
Когда восходишь ты, ясна и холодна.
На этой злой земле никто меня не любит.

Да будет ночь твоя в мерцании светил!
Отверженец земли, тоскующий и кроткий,
О, сколько раз во тьме я за тобой следил,
Любуяся твоей стремительною лодкой!

Потом я шел опять в докучный рокот дня,—
И труд меня томил, и путь мой был бесцелен,
Твой свет в моей душе струился мглисто-зелен.
Холодная луна, люби, люби меня!
28 декабря 1909

Dịch phóng tác (làm quà tặng Trăng...Quê)

Xin Trăng một chút tình

Hãy yêu anh, ánh trăng ơi
Dẫu tia sáng lạnh bầu trời em qua
Dù ai có thổi tù và
Tung anh theo gió, vẫn là cô đơn
Có em khi buổi hoàng hôn
Cả trái đất chẳng ai còn yêu anh
Đêm về lấp lánh trăng thanh
Buồn đau dịu vợi yên lành về theo
Đắm đuối nhìn mảnh trăng treo
Thuyền đầy ánh sáng lướt vèo trên không
Bao lần anh dõi theo trông
Từ trong bóng tối mà lòng xuyến xao
Rồi ngày lại đến ồn ào
Ngập chìm công việc với bao phiền lòng
Nhưng hồn anh vẫn theo dòng
Xanh xanh mờ ảo ánh hồng dung dăng
Vẫn ước ao được bóng Hằng
Ban anh một chút tình Trăng lạnh lùng.