Silva (Sirvard) Barunakovna Kaputikyan (1919 – 2006) – nữ nhà thơ, nhà văn Armenia, thành viên của Hội Văn bút Quốc tế, là nhà thơ nữ lớn nhất của Armenia thế kỷ XX.
Tiểu sử:
Sirvard Kaputikyan sinh ngày 5/1/1919 ở Erevan. Bố là người tỵ nạn từ thành phố Van (Thổ Nhĩ Kỳ), trước làm biên tập viên của một tờ báo, sau dạy học. Sirvard Kaputikyan tốt nghiệp khoa ngôn ngữ Đại học Erevan và trường viết văn. Bắt đầu in thơ từ năm 1933. Hội viên Hội nhà văn Armenia từ năm 1941. Năm 1952 được tặng Giải thưởng nhà nước Liên Xô.
Những đề tài chính trong thơ Sirvard Kaputikyan là tình yêu, lòng yêu nước và sự cô đơn của người phụ nữ. Bà đặc biệt nổi tiếng với nhiều bài thơ về tình yêu, tình mẹ và nhiều bài viết về số phận của cộng đồng người Armenia ở nước ngoài. Ngoài hoạt động văn học bà còn là Đại biểu Xô viết Tối cao Liên Xô và Viện sĩ Viện hàn lâm khoa học Nga. Bà được tặng nhiều giải thưởng cao quí của nhà nước Armenia, Liên Xô và nhiều giải thưởng của các nước: Ý, Ukraina, Mỹ, Grruzia, Anh.
Sirvard Kaputikyan là tác giả của gần 60 cuốn sách viết bằng tiếng Armenia và tiếng Nga.
Tác phẩm:
Một số tập thơ bằng tiếng Nga:
*В эти дни (Trong những ngày này, 1945)
*Стихи (Thơ, 1947)
*На берегу Занги (Bên bờ sông Zangy, 1947)
*Мои родные (Những người ruột thịt của tôi, 1951)
*В добрый путь (Lên đường may mắn, 1954)
*Откровенная беседа (Cuộc trò chuyện cởi mở, 1955)
*Раздумья на полпути (Suy ngẫm trên đường, 1960)
*Часы ожидания (Những giờ đợi chờ, 1983)
*Тревожный день (Ngày lo âu, 1985)
Một số bài thơ:
Em bảo anh: "Đi đi!”
Em bảo anh: "Đi đi!”
Sao anh không ở lại?
Em bảo anh: "Đừng đợi!”
Sao anh lại ra đi?
Những lời em trái ngược
Mắt em lệ đầy vơi
Tại sao anh tin lời?
Sao không nhìn đôi mắt?
Tôi và anh mang một tình yêu lớn
Tôi và anh mang một tình yêu lớn
Nhưng tôi yêu anh, anh lại yêu người
Cả hai ta cháy lên bằng lửa bỏng
Nhưng tôi – bằng lửa của anh, còn anh – chẳng của tôi.
Anh đợi chờ lời, tôi đợi chờ lời
Tôi đợi từ anh, còn anh – từ người khác
Tôi thấy anh trong cơn mê của tôi
Còn anh mê sảng thấy hình bóng khác.
Thì đành vậy thôi, biết làm sao được
Một khi mà số phận chẳng thương ta
Ta vẫn sống và yêu, mặc dù là
Tôi yêu anh, còn anh yêu người khác.
Những giờ chờ đợi
Anh không đến… Đêm đen trong nỗi buồn
Con tim em giống như đường phố vắng.
Chỉ bước chân ai gõ vào yên lặng
Bước chân muộn màng, buồn bã, âm vang.
Em hy vọng. Em nhìn vào bóng đêm
Xem những bước chân trên đường đo đếm.
Mỗi lúc một to, gần đến bậc thềm
Sắp đến nơi, và bỗng nhiên im hẳn…
Nhưng những bước chân mỗi lúc càng xa
Rơi vào lặng im và nghiêm khắc hẳn…
Trong con tim em nỗi đau càng nặng
Có vẻ như giẫm lên từng kẻ đi qua.
Anh trong tim
Anh trong tim, trong hơi thở của em
Trong nỗi buồn, trong mừng vui, hoan hỉ
Cháy lên trong thơ em như ngọn lửa
Em nhìn người ta – trước mặt chỉ thấy anh.
Em đến nhà ai thì anh cũng theo cùng
Anh là không khí, là ánh sáng, là dịu êm, là gió
Thế mà sao anh chạy trốn khỏi em!…
Khi anh tiễn em về nhà
Khi anh tiễn em về nhà
Con đường của ta đầy bụi
Em cứ ngỡ như tấm vải hoa
Đẹp hơn mùa xuân đồng nội.
Khoảng cách đọ dài của những con đường
Trên mặt đất này có nhiều vô kể…
Nhưng tại vì sao nhà em thật gần
Và tại vì sao con đường ngắn thế!…
Bí ẩn của tình yêu
Bí ẩn của tình yêu – sâu thẳm, cổ xưa – em không hiểu
Tâm hồn đang yêu – giàu hơn, nghèo hơn – em không hiểu
Yêu anh nhưng u ám, lang thang, con tim dè dặt là anh.
Em là người thắng hay là người thua – em không hiểu.
Em chẳng muốn nhìn thấy anh
Không! Em chẳng muốn nhìn thấy anh!
Nếu như đôi mắt đi tìm
Thì em nhắm mắt.
Nếu lưỡi em gọi tên anh
Thì em mím chặt hàm răng:
"Đồ dở hơi, im lặng!”
Nhưng nếu tiếng kêu từ trái tim?
Nếu trái tim sẽ gọi tên anh
Thì biết làm sao ngăn được lưỡi
Lưỡi làm sao bắt im được con tim?
Em nhún bờ vai kiêu hãnh
Em nhún bờ vai kiêu hãnh
Em chịu đựng
Sẽ không gọi tên anh.
Ôi, giá mà người ta biết rằng em cay đắng!
Nhưng điều này không nên biết một ai!
Đâu phải vì bối rối cúi hàng mi
Em vẫn đi giữa những người quen xa lạ…
Dù trong ngực tất cả đều phun khói và bốc lửa
Những giá mà khói đừng phun từ dưới những hàng mi!
Anh mang ngọn lửa của em
Anh mang ngọn lửa của em
Đi trên đường cùng với cô gái khác.
Em cũng với người nào đấy lạ lùng
Đi trên một đường phố khác.
Ta đều bất hạnh, cả anh và em
Và những người có những nét dễ thương
Không thương chúng mình. Tên đao phủ!
Đi cùng ai đấy thường xuyên!
Em cứ ngỡ - thành phố, ngôi nhà em
Em cứ ngỡ - thành phố, ngôi nhà em
Và mỗi phút giây của đời em nữa
Anh làm đầy bằng thực chất của mình
Nên sự quên lãng là điều không thể.
Em ngó nhìn – có một điều sợ hãi
Anh từ đâu, ai giống với bóng hình?!
Anh trong lòng em – chỉ là cát bụi
Còn thơ em – văn mộ chí cho anh.
Mấy năm sau
Em muốn giữ gìn hình ảnh của anh
Nhưng gặp mặt cùng anh, em không muốn
Em bây giờ vội vàng rẽ sang đường
Để nơi nào đó không còn đụng chạm.
Vâng, em muốn để cho, anh yêu ạ
Anh mãi sống trong kỷ niệm của em
Anh là cái người của một mùa đông
Và của cái đêm ngày xưa không lửa.
Để cho anh yêu em như ngày đó
Và màu xanh ngày ấy ánh mắt anh
Để cho anh hơn cả tuyết – dịu dàng
Và cháy bừng mạnh mẽ hơn đống lửa.
Để cho mùa đông tan đi lần nữa
Vì bờ môi cháy bỏng, những lời anh
Và để em một lần nữa, tự mình
Tìm điều đặc biệt những lời nói đó!
Ngày ấy em ngỡ rằng anh có thể
Quên bản thân mình, quên sự vinh quang
Cả thế giới lo lắng và hân hoan
Sẽ quì xuống dưới chân em, yêu quí.
Em muốn giữ gìn hình ảnh của anh
Nên em không muốn cùng anh gặp mặt
Anh giờ nhạt nhẽo, tầm phơ, chán ngắt
Hãy bước đường anh, và chỉ một mình.
Đoạn tuyệt
Em vẫn biết rằng cô ta đẹp lắm
Rằng đôi mắt – đen hơn cả trời đêm…
Anh đi đi. Đổ xuống những bức tường
Hãy tránh ra, một khi còn chưa muộn.
Và đôi mắt em anh đừng nhìn trộm
Dòng nước mắt này có được gì đâu!
Khóc hay không – đau khổ vẫn dài lâu
Khóc hay không – hạnh phúc thì quá ngắn.
Anh đi đi. Những cánh cửa mở toang
Đừng nhìn em trong nỗi buồn như thế
Với mất mát, con tim còn xa lạ
Bởi bằng dây đã từng buộc vào anh.
Anh bước đi, dây thòng lọng vô tình
Siết chặt lại, có vẻ ta gần hẳn
Nhưng anh biết không, ta càng đau đớn
Hãy bứt ra! Và hãy bước cho nhanh!