Hình như không ai hứng chơi Phong lan thì phải . Nếu vậy Minh Xuân xin đăng nốt mấy hình Tóc tiên trong rừng tự nhiên rồi nghỉ.
 

Tóc tiên Nam ở đỉnh Núi Voi - Lâm Đồng
 
 

Tóc tiên Trung ở Thăng Heng - Cao Bằng

hihi... có chứ anh MX, TN đã đọc qua và xem hình các loại Tóc tiên bên VN rồi... vậy ra mỗi vùng khí hậu khác nhau thì các giống lan cũng " nhập gia tuỳ tục " .
TN tìm thêm được một vài hình trên net về Tóc tiên của phương nam, xin gởi góp vui với topic của anh nha!

Phong lan cũng như các loài cây núi cao khác thường có phân bố hạn chế. Chính vì thế mới có những loài độc đáo, "kỳ lan, dị thảo", chỉ gặp một số ít nơi. Thuần dưỡng cây rừng làm cảnh trước hết cần biết và hiểu nơi sinh sống tự nhiên của cây. Các cây khác nhau có phân bố khác nhau và yêu cầu trong nuôi trồng theo đó cũng khác nhau.
Hoa ảnh trên của Tóc nâu có cánh môi tím đỏ là Holcoglossum kimballianum, loại tóc tiên được biết đến nhiều nhất, có xuất xứ từ Lào và Thái Lan. Cây Tóc tiên trong ảnh dưới được chụp ngay sau khi thu trong tự nhiên (còn nguyên cành cây và rêu), là một loại Tóc tiên nhỏ hơn, không rõ tên.
Về nét đẹp của lan Tóc tiên Minh Xuân có câu thơ:
Còn bây giờ cũng là lan, nhưng một dạng khác. Xin đăng ảnh xem mọi người có nhận ra là lan gì không:
 

Chào ông chủ "gia trang" cuối tuần ngơi nghỉ vui vẻ. ông chủ biết sao hổng nói cho rồi còn đố làm gì nữa a ông chủ? Đây là lan gấm hay lan ngọc thạch tên khoa học của nó là ludisia discolor. Để bấm vài hình xem sao nha!Đường truyền chậm quá định nói thêm về tóc tiên nhưng thôi thoát ra cho rồi còn làm việc khác.

Cảm ơn sen dat tham gia. Sen dat cứ viết thêm về Tóc tiên đi vì đây vẫn đang là chủ đề Phong lan.
Như đã viết, một trong những cách chọn "cây rừng" làm cảnh là dựa trên những loài cây tương tự (cùng chi, cùng họ) đã được thuần dưỡng, nuôi trồng và được khẳng định từ trước. Vì thế Minh Xuân mới đưa cây Lan gấm (Ludisia discolor) là loài đã được nuôi trồng lâu trên thế giới ra cho mọi người xem trước.
Khác với các loài Phong lan khác, nhóm lan gấm làm cảnh chủ yếu không phải bằng hoa mà bằng lá. Chính vì thế mà gọi là lan gấm (lá như nhung gấm), hay Ngọc thạch (ngọc trong đá). Những loài này thường mọc bám trên các khe đá trong tự nhiên, giống như những mảnh ngọc trên nền đá vậy. Ví dụ, đây là cây Lan gấm trên đá trong tự nhiên ở Ninh Bình.

Chào Minh Xuân,
Theo SĐ đoán ý Minh Xuân muốn tìm những loại cây cỏ đặc trưng hay đặc hữu của VN phải vậy hôn? Thật ra  lan rừng người ta cần giữ gìn để lai giống tìm những đặc tính trội của hoa của lá vậy thôi hầu làm đẹp cuộc sống. Trước hết về danh xưng danh tính tóc tiên thì cây cỏ vn có nhiều trùng lập. Nhân đây SĐ muốn giới thiệu một loại lan tóc tiên tên khoa học là Vanda watsonii còn được gọi là papilionanthe pedunculata tên Việt là Long Châu. đây là lọai lan đẹp hiếm phân bố hẹp chỉ có ở Đông dương VN và Campuchia.
Đây là lan Long châu

Đặc tính của lan rừng là hoa mảnh mai mềm mại hương thơm dịu nhẹ nên có câu thơ tiếc cho kiếp hoa trong rừng sâu:
"Bao nhiêu hoa đẹp trong rừng thẳm,
Đem gửi hương cho gió phủ phàng"
Có lẽ vì vậy người ta tìm cách cho hoa rừng về làm cảnh cho người ngắm chăng?Bây giờ SĐ post thêm ít hình về Gấm đất
đây là gấm đất goodyera pubescens  

Gấm đất goodyera repens

Gấm đất goodyera hispida

Goodyera tesselata

Đây là Bulbophylum (thạch lan mọc trên đá)

Còn đây là lan lá (podochilus)

Thêm một dạng lan lá nữa

Đang post hình tự nhiên bị gì á chẳng hiểu. đây là liparis nhẫn diệp tai dê

thêm một hình nữa chúc mọi người một tuần mới vui vẻ. Minh Xuân cứ việc sưu tầm khi nào rảnh ghé qua cần thì SĐ góp ý không có vấn đề gì thì thôi!

Trích đoạn: sen dat
Chào Minh Xuân,
Theo SĐ đoán ý Minh Xuân muốn tìm những loại cây cỏ đặc trưng hay đặc hữu của VN phải vậy hôn? Thật ra  lan rừng người ta cần giữ gìn để lai giống tìm những đặc tính trội của hoa của lá vậy thôi hầu làm đẹp cuộc sống. Trước hết về danh xưng danh tính tóc tiên thì cây cỏ vn có nhiều trùng lập. Nhân đây SĐ muốn giới thiệu một loại lan tóc tiên tên khoa học là Vanda watsonii còn được gọi là papilionanthe pedunculata tên Việt là Long Châu. đây là lọai lan đẹp hiếm phân bố hẹp chỉ có ở Đông dương VN và Campuchia.

Cảm ơn sen dat tham gia nhiều ảnh như vậy. Sen dat hiểu đúng một phần ý của Minh Xuân về sử dụng những cây quí hiếm làm cảnh. Như đã trình bày, việc chọn “cây rừng làm cảnh” dựa trên một số tiêu chí:
- Cây phải đẹp: đẹp hoa, đẹp lá, hay đẹp gì nữa cũng được.
- Cây phải quí hiếm: tất nhiên đây không phải là điểm bắt buộc, nhưng nếu là những cây đã được trồng được biết nhiều thì chẳng có gì phải bàn. Hơn nữa những loài quí hiếm là những loài có giá trị, đáng giữ gìn và phát triển.
- Cây phải dễ trồng: ít nhất là mang về trồng không chết.
- Cây phải có khả năng nhân giống. Không nhân được ra thì chẳng nhẽ lại vào rừng nhổ cây thì không ổn.
Và một trong những cách làm là dựa trên những giống cây đã được làm cảnh để phát triển những loài tương tự.
Xem như vậy thì sen dat hiểu đúng ý của Minh Xuân khi đưa những loài thuộc chi Goodyera, là những loài có lá gấm rất đẹp, tương tự như cây Ludisia. Minh Xuân xin đăng lại một ảnh loài G. tesselata rõ hơn một chút. Ảnh này chụp ở Hà Giang.



Còn những cây lan bọng (Bulbophilum), lan tai dê (Liparis), lan lá (Podochilus) có lẽ không đáp ứng được tiêu chuẩn đầu tiên: cây phải đẹp. Những cây này hoa nhỏ, lá không có gì đặc sắc. Việt Nam có khoảng 800-900 loài phong lan khác nhau. Đây là một nguồn tài nguyên thực vật lớn, rất đáng tự hào. Nhưng để chọn lọc, đưa vào làm cảnh thì không thể đưa cả 900 loài này vào được.
Về cây Tóc tiên chi Vanda Minh Xuân sẽ bàn thêm sau. Bây giờ để viết tiếp về các loài lan gấm đã.

Nếu bạn có dịp vào các khu rừng già trên núi cao như Ba Vì, Tam Đảo, Yên Tử, đi dọc theo các khe suối trên sườn núi, có thể bạn sẽ phải sững sờ khi gặp một loài cây lạ mọc sát đất. Đó là loài Kim tuyến (Anoectochilus), một trong số những loài lan gấm của Việt Nam.
Loài này cso những chiếc là tròn hình trái xona, đỏ thẫm như nhung, được tô điểm trên bề mặt bằng một mạng lưới các gân lá mỏng như chỉ, màu hồng nhạt. Vào cuối đông, đầu xuân từ ngọn cây mọc lên một chùm hoa hình tháp với 4-10 hoa trắng hồng nhỏ mảnh, rất xinh xắn.
 

Kim tuyến (Anoectochilus setaceus) ở Hòa Bình
 

Nhóm lan gấm ngoài Kim tuyến còn có những loài lan đất khác thuộc các chi Goodyera, Ludisia, Malaxis với thân dày, mọc bò sát đất, lá thẫm màu, được trang điểm bởi các vạch vân nhỏ mảnh rất đặc sắc. Số lượng các loài lan gấm tự nhiên Việt Nam còn chưa được biết rõ, ước tính có khoảng trên 30 loài.
Trong tự nhiên các loài lan gấm thường gặp ở gần đỉnh núi, mọc bám trên các vách đá ẩm hoặc trên bề mặt lớp thảm mục dưới tán rừng. Muốn thấy những loài lan gấm này cần nhìn kỹ ngang bề mặt đất vì các loài lan gấm có thân mọc thấp, lá giống như những lá mục trên đất. Phải để ý kỹ mới phát hiện ra cây.
Các loài lan gấm còn là những cây thuốc giá trị cao. Ở Đài Loan Kim tuyến được biết như một vị thuốc bổ ngang với nấm linh chi và nhân sâm. Không ít trường hợp người Trung Quốc, Đài Loan sang thu mua Kim tuyến ở Việt Nam và nhiều vùng Kim tuyến đã bị thu cạn kiệt để bán làm thuốc.
 

Lan gấm (Goodyera sp?) ở Cao Bằng.
 

Lan gấm (Malaxis sp?) ở Hòa Bình.

Nuôi trồng các loài lan gấm không khó khăn. Cây có thân ngầm dài, mọng nước nên không được chôn thân khi trồng mà chỉ đặt cây lên mặt đất rồi phủ rêu và lá khô lên thân. Đất trồng cần thoáng, thoát nước tốt và có nhiều chất mùn, giữ ẩm cho cây.
Là những loài cây núi cao, mọc dưới tán rừng già, các loài lan gấm ưa ẩm và chịu bóng tốt. Cây thích hợp cho trồng trong phòng, ở những nơi ẩm và mát.
 

Goodyera (?) trong nuôi trồng
 

Goodyera (?) trong nuôi trồng.

Chưa thấy hoa lan đâu mà nhìn các nhánh lá đã thấy đẹp mắt rồi đó anh MX ![sm=----.gif]

Sự thảo luận của Sen Đất và anh làm TN học hỏi được rất nhiều về cây cỏ bên VN và ví hai người như quyển tự điển sống...., hổng biết gì thì réo lên là có ngay giải đáp, thích thiệt và xin cảm ơn hai vị lần nữa !

Trích đoạn: Tóc nâu

Chưa thấy hoa lan đâu mà nhìn các nhánh lá đã thấy đẹp mắt rồi đó anh MX ![sm=----.gif]

Sự thảo luận của Sen Đất và anh làm TN học hỏi được rất nhiều về cây cỏ bên VN và ví hai người như quyển tự điển sống...., hổng biết gì thì réo lên là có ngay giải đáp, thích thiệt và xin cảm ơn hai vị lần nữa !

Minh Xuân chẳng muốn làm "từ điển"đâu.
Lan gấm là nhóm lan làm cảnh bằng lá, nên nhìn hoa làm gì. Tuy nhiên hoa của những loài này cũng khá đẹp, tuy hoa không to, nhưng mọc thành chùm trắng hoặc hồng.
Xin đăng thêm ảnh về Kim tuyến rồi chuyển sang loại lan khác.
 

Kim tuyến ở Lâm Đồng

Trích đoạn: sen dat
Nhân đây SĐ muốn giới thiệu một loại lan tóc tiên tên khoa học là Vanda watsonii còn được gọi là papilionanthe pedunculata tên Việt là Long Châu. đây là lọai lan đẹp hiếm phân bố hẹp chỉ có ở Đông dương VN và Campuchia.

Minh Xuân xin tiếp tục về các loài Vân đa.
Chi Vân đa (Vanda) là những loài lan mọc đơn thân, có thân mọc dài theo một trục, bám trên cành cây, rễ khí sinh dày và dài. Hoa Vân đa mọc chùm đứng, hoa lớn, thưa. Vân đa là một trong những chi lan được lại tạo và nuôi trồng khá phổ biến. Ở Việt Nam có khoảng trên 7 loài Van đa tự nhiên đã được ghi nhận, trong đó có loài là đặc hữu Việt Nam như loài Vân đa Bì Đúp sau ở Lâm Đồng.
 
Vanda bidupensis

Vanda insignis
 

Vân đa dạ hương (Vanda denisoniana), có hương rất thơm vào buổi tối.

Vanda insignis
 

Vân đa chanh (Vanda fuscoviridis)

Sinh thái lan rừng và khả năng thích hợp của lan rừng trong nuôi trồng
 
Các loài lan rừng sinh sống ở những sinh cảnh rất khác biệt nhau trong rừng tự nhiên. Lan rừng Việt Nam được thấy trên 3 sinh cảnh chính là:
1. Rừng mưa nhiệt đới vùng thấp:
Có độ cao dưới 800m. Đặc điểm sinh cảnh này là có độ ẩm không khí cao quanh năm, nhiệt độ không khí tương đối cao và ổn định, chịu ảnh hưởng của gió mùa, mùa hè và đầu thu có nhiều mưa, mùa đông và xuân khô. Nhiều loài phong lan được gây trồng phổ biến có nguồn gốc từ dạng sinh cảnh này, chủ yếu là các loài lan đơn thân như Vân đa, Dáng hương, Hoàng yến và một số loài lan đa thân của nhóm Hoàng thảo.
2. Rừng vùng đồi núi thấp gió mùa:
Độ cao 800-1800m. Đây là sinh cảnh quan trọng nhất với các loài lan, chiếm tới 60% số loài. Đặc điểm là nhiệt độ không khí thấp hơn, có nhiều sương mù vào buổi sáng và chiều, mưa nhiều, mùa đông trời sáng, ít mây và tương đối khô, mùa hè nhiều mây và ẩm, gió núi làm không khí lưu thông liên tục. Phần lớn những loài lan đa thân quen thuộc với người chơi như các loài Hoàng thảo có xuất xứ từ sinh cảnh này. Những loài này có khả năng thích nghi trong nuôi trồng nhưng cần có sự chăm sóc tốt về độ ẩm, ánh sáng và thông gió theo từng mùa.
3. Rừng nhiệt đới núi cao:
Trên 1800m. Đặc điểm là sương mù quanh năm, mùa đông sáng, mùa hè mây che bóng, nhiệt độ thấp, ít thay đổi theo mùa. Gặp chủ yếu ở sinh cảnh này là một số loài lan chịu lạnh như một số loài Hoàng thảo thân nhỏ và các loài lan đất. Những loài này thường khó nuôi trồng.

Chào Minh Xuân,
Theo SĐ thì vanda còn gọi là Vân Lan và tên khoa học tên nhiều tên khác nhau chỉ để gọi một loại.
Vanda pumila có ở Đắc lắc - Lâm Đồng - Thuận Châu - Sơn La

Vandalilacina đồng danh là vandalaotica có ở Sông bé, Đắc lắc, Lâm đồng

Vanda concolor Vân lan vạn điểm có ở Cao Bằng, Lạng Sơn, Ba vì.

Vanda petersiana ở Lâm đồng