Trên đường suy nghĩ bâng quơ, Diệp Hi lái xe đến trụ sở chỉ huy tạm thời vụ án lạm dụng tình dục và bạo hành trẻ em – Trụ Sở Công an quận Nam Lăng.
Xe tắt máy, Diệp Hi mở cửa ra. Thấy Hàn Ấn vẫn ngồi yên, biết rằng anh chưa lấy lại được bình tĩnh nên cô đóng cửa lại, ngồi lặng lẽ trong xe với anh.
Sau một lúc, Hàn Ấn trấn tĩnh lại và thở phào nhẹ nhõm một tiếng, “Xin lỗi, tôi hơi mất tinh thần. Trường hợp này không phải là hiếm đối với nghề của chúng ta, nhưng đây là lần đầu tiên tôi gặp phải. Trong lòng có đôi chút khó chấp nhận được!”
“Ừm! Anh nói xem, sao lại có kẻ nhẫn tâm ra tay với một đứa trẻ chứ?” Diệp Hi như có cảm xúc sâu lắng, gật đầu nói, “Đừng nói là anh, ngay cả tôi, đã làm cảnh sát hình sự nhiều năm, mà hôm nay cũng là lần đầu tiên gặp vụ án như thế này. Nhưng anh phá án mau lẹ, đúng là khiến tôi mở rộng tầm mắt. Hãy nói cho tôi về cách suy luận giải quyết vụ án của anh, để tôi nhân cơ hội này học hỏi.”
“Đừng nói thế, xét về kinh nghiệm thực tế, tôi còn kém xa cô nhiều, nhưng vụ án này vừa khéo liên quan đến chuyên môn của tôi, vì vậy tôi mới có chút kinh nghiệm hơn cảnh sát hình sự tuyến đầu như cô.” Hàn Ấn biết Diệp Hi đang làm anh mất tập trung, cố ý để anh có thể bình tâm lại, liền nở một nụ cười đáp lại, “Nếu cô thực sự muốn nghe, thì tôi sẽ nói.
“Trong vụ án thanh thiếu niên và trẻ em mất tích, có bốn loại động cơ: bị lừa bán, bị bắt cóc tống tiền, trả thù cha mẹ, cưỡng hiếp. Trong trường hợp này, cô bé tuổi đã lớn. Trước tiên có thể loại bỏ khỏi động cơ lừa bán, hơn nữa cô bé có điều kiện gia đình thường thường như vậy thì việc bắt cóc tống tiền cũng có thể bị loại bỏ, xét về nhân phẩm và mối quan hệ của cha mẹ cô bé với những người xung quanh, lí do trả thù cũng có thể bị loại trừ. Lí do còn lại cuối cùng là cưỡng hiếp. Với những đặc điểm bên ngoài của cô bé, tôi nghĩ thủ phạm có thể có kẻ ấu dâm.
“Những kẻ ấu dâm đều là nam giới. Sở thích bệnh hoạn này chủ yếu là do sự phát triển bất thường của tâm lí. Độ tuổi của các đối tượng bị xâm hại là từ ba, năm đến mười sáu, mười bảy tuổi. Một số mục tiêu xâm hại chỉ là các cậu bé, một số chỉ là các cô bé, có khi không phân biệt giới tính. Phần lớn xâm hại trẻ em trai đa phần là đồng tính luyến ái, tuổi phạm tội thường là khoảng lứa tuổi thanh niên. Một vài người trong số họ từng bị đàn ông dâm ô hoặc sàm sỡ thời thơ ấu, từ đó họ nảy sinh tâm lí muốn trả thù và tìm kiếm khoái cảm khi trưởng thành, vì vậy trở thành kẻ ấu dâm. Một số là vì áp lực xã hội, môi trường sống phức tạp, mệt mỏi chán nản với mối quan hệ lừa gạt giữa người với người, vì vậy muốn tìm kiếm mối giao thiệp đơn giản và an toàn, nên chuyển mối quan tâm tới những đứa trẻ thuần khiết. Còn có đối tượng do địa vị xã hội thấp, mối quan hệ gia đình không hòa thuận, thường xuyên phải chịu những lời lăng mạ lặp đi lặp lại của vợ hoặc những người phụ nữ trưởng thành khác, nên họ có thái độ phẫn uất với phụ nữ trưởng thành, vì quá chán ghét nên chuyển sự chú ý sang đàn ông, nhưng rất khó tìm được người đàn ông phù hợp, nên thực hiện hành vi đồi bại với trẻ em. Còn có trường hợp tương tự nữa, bản thân họ là dân đồng tính, nhưng không thể tìm được bạn tình phù hợp, liền lấy trẻ em trai thay thế… Còn rất nhiều tình huống khác, không giải thích chi tiết nữa.
“Điểm quan trọng cần nói là phác họa hồ sơ kẻ ấu dâm có sở thích bệnh hoạn với trẻ em gái. Trong trường hợp này, nạn nhân hoặc tuổi còn nhỏ hoặc đầu óc hơi ngây thơ, dễ bị lừa dối và đe dọa. Thủ phạm chủ yếu là những kẻ chậm phát triển tâm thần, nghiện rượu mãn tính, bị khuyết tật, hay người già… Đặc biệt là nam giới trên trung niên và độc thân. Họ ít có cơ hội tiếp xúc với phụ nữ trưởng thành bình thường, hoặc không được phụ nữ để ý đến, hoặc không thể quan hệ tình dục do rối loạn chức năng tình dục, vì vậy họ chuyển sang đối tượng thỏa mãn tình dục là trẻ em gái. Khởi đầu cũng có thể là để đáp ứng nhu cầu tình dục bình thường. Nhưng một khi họ thấy khoái cảm với trẻ em gái, nó sẽ hình thành thói quen. Lâu dần, họ sẽ mất dần hứng thú với phụ nữ trưởng thành. Phạm vi ‘săn mồi’ của họ đa phần ở những địa bàn quen thuộc, ví dụ như hàng xóm, bạn bè, người thân và trẻ em gái hay tiếp xúc hằng ngày.
“Tất cả mánh khóe của những kẻ ấu dâm ban đầu thường là hứa hẹn cho trẻ cái này cái kia, để lấy được lòng tin của trẻ, rồi nhìn trộm hay sờ mó vào các bộ phận nhạy cảm của trẻ để thỏa mãn về tâm lí. Khi số lần tiếp xúc nhiều lên, nhu cầu thỏa mãn tâm lí biến thành nhu cầu thỏa mãn sinh lí, nghĩa là có nhu cầu quan hệ tình dục.
“Quay trở lại vụ án: Cô bé có ngoại hình chất phác, ngô nghê và đầu óc đơn giản, khi bị mất tích thì kẻ phạm tội có khả năng là một người đàn ông từ trung niên trở lên. Hắn độc thân, có nơi ở riêng, có gặp gỡ qua lại với cô bé, là người cô bé quen thuộc, hay đưa cô bé đi chơi, tặng cô bé quà, thường xuất hiện trong khu vực sinh hoạt hằng ngày của cô bé. Tất nhiên, điều tôi đặc biệt lo lắng là một số kẻ ấu dâm có xu hướng bạo lực bệnh hoạn, chúng tôi gọi đó là kẻ ấu dâm lạm dụng tình dục tấn công. Những kẻ này hình thành tâm lí bạo lực do nhiều lí do, muốn phát tiết bằng cách tra tấn trẻ. Chúng thường sử dụng nhiều biện pháp độc ác khác nhau để gây thương tích cho trẻ, thậm chí tàn nhẫn hơn là giết trẻ em, ngược đãi cả xác chết của trẻ… Tôi lo rằng cô bé sẽ gặp một kẻ như vậy. May mắn thay, không tìm thấy xác cô bé trước đó nên tôi thấy còn có một tia hi vọng. Tôi giữ một tia hi vọng rằng thủ phạm sẽ có lí trí, không biến một vụ hãm hiếp thành vụ giết người, hoặc có thể sẽ giết nạn nhân chậm hơn một chút. Bởi vì đa phần những kẻ ấu dâm không có khả năng giết người. Khi nạn nhân đột nhiên chống cự và nói rằng sẽ kể với cha mẹ, chúng sẽ thấy luống cuống không biết phải làm sao. Theo bản năng, chúng sẽ trói đứa trẻ lại, khống chế tự do và sau đó sẽ tính cách đối phó. Có thể cuối cùng chúng sẽ quyết định giết đứa trẻ, nhưng thời gian cân nhắc có thể dài hay ngắn, và một khi bị kinh động, chúng sẽ thực hiện hành vi giết người nhanh hơn.”
“Tôi hiểu, vì vậy khi biết cha của Vương Hồng tiếp xúc với ông già ở trạm thu mua phế liệu, anh sợ dễ đánh rắn động cỏ.” Diệp Hi gật gù, tiếp lời Hàn Ấn.
“Đúng thế, lúc đó tôi lo hắn sẽ giết người diệt khẩu vì sợ hãi áp lực từ phía cha cô bé.”
“May mà có anh, nếu không, cô bé không chỉ bị xâm hại mà ngay cả tính mạng cũng chẳng còn.” Diệp Hi ngừng lại giây lát, rồi chuyển chủ đề câu chuyện sang năm vụ mất tích trước đó, “Vụ án ở Đông Hồng Kì, tên tội phạm cũng chọn mục tiêu đầu tiên là trẻ em gái, liệu có đồng nghĩa với việc hắn là một người đàn ông quãng trung niên trở lên không?”
“Chưa chắc, đó mới chỉ là hướng chung, còn tùy từng trường hợp cụ thể.” Hàn Ấn nghĩ ngợi đôi chút rồi cất tiếng, “Vụ án ở Đông Hồng Kì, tội phạm chắc chắn phải là một kẻ ấu dâm bệnh hoạn, sau khi dụ dỗ lừa được một cô bé, hắn lại vươn móng vuốt ra bốn bé trai, thậm chí rất có thể đã giết hại lũ trẻ. Có lẽ thân phận hắn và nguyên nhân hình thành bệnh ấu dâm khá phức tạp.
“Xã hội ngày nay, người mắc bệnh ấu dâm không phải con số nhỏ, nhưng rất hiếm khi vụ việc tiến triển thành vụ giết người và càng hiếm khi diễn tiến thành giết người hàng loạt. Giống như tôi nói trước đó, ấu dâm không trực tiếp dẫn đến giết người, và rất ít loại ấu dâm bạo lực. Động cơ dâm dục, bạo hành và giết hại trẻ em thường chứa đựng cảm giác thiếu thốn trầm trọng về mặt tình cảm. Ở đây nhất định có vấn đề cần giải phóng nhu cầu tình dục, hơn nữa còn do ảnh hưởng của môi trường xã hội và gia đình, và còn do quá trình trưởng thành của từng cá nhân. Có thể nói trẻ em là miếng mồi thu hút kẻ ấu dâm, vì trẻ em thuộc nhóm yếu thế, dễ bị thao túng và kiểm soát. Trong các trường hợp trước, chúng ta thấy, tỉ lệ lạm sát trẻ em trai và gái có mức chênh lệch khá cao, nghĩa là hắn có vấn đề ức chế tình dục, vì thế tỉ lệ bé trai bị hại chiếm phần nhiều, điều này có liên quan tới môi trường và quá trình trưởng thành của hung thủ.
“Trong trường hợp ở Đông Hồng Kì, tôi nghiêng về phương án sau. Nạn nhân nữ là đầu tiên, chứng tỏ hung thủ từng có quá khứ không muốn nhớ lại, có thể liên quan đến phương diện tình cảm. Tôi có thể mạnh dạn đặt giả thiết cô bé sau khi bị dụ bắt không lâu thì hung thủ ra tay. Và khi cô bé đã chết, hắn mới giở trò đồi bại, điều này hằn sâu tâm lí trả thù. Còn nạn nhân là nam thì thể hiện bị sự thất vọng nặng nề nào đó ảnh hưởng, xuyên suốt từ trước đây đến hiện tại và kéo dài đến tương lai. Trên thực tế, những cậu bé bị hại phản ánh chính bản thân hung thủ, hoặc khi hắn còn là một đứa trẻ, hoặc khi hắn yếu đuối và bất lực. Một số nhà tâm lí học gọi cơ chế tâm lí này là ‘đồng cảm với kẻ mạnh’.
“Cơ chế tâm lí này được giải thích như sau: Khi một người bị kẻ mạnh đàn áp, bởi vì không thể thoát khỏi hoàn cảnh bức bách đó, qua phản hồi của ‘tấm lọc’ tâm lí, người đó ngược lại lại hợp lí hóa hành vi kẻ mạnh ức hiếp kẻ yếu, cho đó là điều tất yếu. Khi tâm lí đó tích tụ thành bệnh, sẽ là lúc bên bờ sụp đổ, họ sẽ tìm kiếm những kẻ yếu thế hơn để gây thương tổn, thay vì chống lại kẻ mạnh. Trường hợp vụ Đông Hồng Kì, tôi cho rằng việc hung thủ giết người thực chất là giết chết con người yếu đuối trong chính bản thân, từ đó cảm nhận được tâm lí kẻ mạnh.”
Những phân tích trên của Hàn Ấn khiến Diệp Hi nghe thấy cuốn hút. Khi Hàn Ấn vừa ngừng lời, cô không kìm được, giành lời để hỏi, “Thế còn mô tả hoàn cảnh kẻ giết người, bây giờ anh đã có suy luận gì chưa?”
Hàn Ấn mỉm cười, đầy vẻ tự tin, “Hãy nói về vị trí cư trú của kẻ giết người. Cơ quan chuyên Phân tích Hành vi của FBI đã từng dựa vào hành vi tại hiện trường vụ án và lối sinh hoạt của tội phạm để phân chia các vụ án giết người thành hai loại: có tổ chức và không có tổ chức. Mặc dù phương pháp phân loại này sau đó bị cho là quá phiến diện, bởi đa phần các kẻ giết người hàng loạt nằm trong phạm vi giới hạn ở giữa hai loại, nhưng một vài chỉ số phân loại vẫn có giá trị tham khảo. Phương pháp phân loại này đề cập rằng: Những kẻ giết người có tổ chức sẽ chọn khu vực cách xa chỗ chúng sống và làm việc để gây án. Tất nhiên, điều này không có nghĩa là chúng không quen thuộc với khu vực phạm tội. Những kẻ giết người không có tổ chức thích phạm tội ở những khu vực chúng có thể kiểm soát. Chúng thường cư trú và sinh hoạt ở những khu vực gần nơi gây án. Nói thẳng ra là những kẻ có IQ cao phạm tội ở những nơi khác, còn những kẻ có IQ thấp hoặc bị bệnh tâm thần chọn phạm tội ở địa bàn của mình. Trong trường hợp này, hung thủ liên tiếp gây án ở một khu vực rất rất nhỏ. Điều này cho thấy IQ của hắn rất tầm thường, và tất nhiên, mục đích chính của suy luận này là kẻ giết người trong vụ án sống gần nơi gây án. Tuy nhiên, chỉ dựa vào chỉ số IQ để phán đoán là hoàn toàn không đủ căn cứ. Nó quá chung chung. Liệu có thể chính xác hơn không? Trước tiên chúng ta hãy xác định một số hướng. Có hai quán internet ở phía Nam của bến xe buýt số 2 trên đường Đông Hồng Kì. Một quán tên “Bạn bè”, quán kia là “Thiên Thiên”. Hai quán cách nhau chưa đến 20 mét, đối diện quán internet “Bạn bè” là quán game mà lũ trẻ thường lui tới. Bé gái đầu tiên mất tích là Lưu Tiểu Hoa, sống ở khu lao động phía Bắc bến xe buýt số 2, cách hai quán này chưa đến nửa cây số, đó là một phạm vi khoanh vùng rất nhỏ. Vậy thì vị trí hung thủ ở đâu? Thực ra, các vụ 2, 3, 4, 5 còn lại đều không có cơ sở chính xác để phán đoán. Chỉ số trực tiếp nhất là nơi cư trú của Lưu Tiểu Hoa, như đã đề cập ở trên, cô bé là nạn nhân ngẫu nhiên, hung thủ không hề có tính toán trước, chỉ là lúc đó cô bé trên đường đi học về thì tình cờ gặp hung thủ. Có lẽ cô bé có vẻ ngoài xinh xắn, đáng yêu, hoặc là ngây thơ, hoạt bát, đột nhiên kích thích hung thủ hành động, hoặc khiến hắn dấy lên tâm lí phẫn nộ cần báo thù, dẫn tới lần đầu hắn giết người. Địa điểm tình cờ gặp đó, chắc chắn rất gần nơi ở của hung thủ, cũng không xa nơi của cô bé. Từ những thống kê trước đây, khoảng cách giữa hai nơi không vượt quá 100 mét. Điều đó có nghĩa là, vị trí mà kẻ giết người sống là ở khu lao động phía Bắc bến xe buýt số 2, cách quán internet và quán game, nơi hắn dụ dỗ bọn trẻ khoảng 400 mét đến 600 mét.
“Điểm thứ hai phân tích hung thủ: Hắn có thể từng có tiền án. Mặc dù thông qua vụ án có thể thấy IQ của hắn không cao nhưng chắc chắn có kinh nghiệm phạm tội nhất định, có lẽ là hắn học được ở trong tù. Hắn biết dụ dỗ mục tiêu vào thời điểm lũ trẻ tụ tập đông nhất, biết cách thiết lập mối quan hệ với mục tiêu. Mục tiêu hắn nhắm vào là trẻ em tới quán internet và quán game một mình. Quan trọng nhất là hắn cố gắng ngụy tạo vụ bắt cóc tống tiền với gia đình của đứa trẻ, từ đó gây rối cho quá trình suy luận, điều tra tính chất vụ án.
“Điểm thứ ba là hung thủ mắc bệnh sùng bái phát cuồng đồ vật của ‘con mồi’. Năm vụ mất tích chắc chắn phải gây ra năm vụ giết người, nhưng cho đến nay không hề có thi thể nào được tìm thấy. Rõ ràng là hung thủ không muốn vứt xác, nạn nhân có thể đã bị chôn giấu khéo léo, chắc chắn ở gần chỗ ở của hung thủ. Và ở nơi hắn trú ngụ có quần áo của tụi trẻ…”
Sau một hồi phân tích, khi Hàn Ấn tổng kết lại những phân tích của mình về kẻ thủ ác thì điện thoại di động Diệp Hi reo lên. Nghe điện thoại xong, cô tỏ ra rất lo lắng, “Đồn Công an đường Hồng Kì vừa nhận được tin báo về một vụ trẻ con mất tích.”
