HÔM NAY em lên đường, tàu tốc hành Hải Âu.
- Yukiko
Etsuko đi học về. Bức điện tín ai nấy đều trông ngóng được đem vào trong lúc mẹ cô bé đang xếp những con búp bê ngày hội, O-Haru đứng bên giúp bà chủ một tay.
Tục lệ Osaka là mừng Lễ Búp Bê vào tháng Tư, muộn hơn ở Tokyo một tháng, nhưng năm nay cả nhà xếp búp bê lên sớm một tháng. Mọi người nghe nói từ bốn, năm ngày trước là Yukiko sẽ về. Một con búp bê vũ công được Taeko làm riêng cho Etsuko - phỏng theo kép Kikugoro - chợt nhắc Sachiko về Lễ Búp Bể.
“Etsuko, có thích xếp búp bê lễ lên không nào? Các bạn búp bê cũng muốn chào chị Yukiko đấy.”
“Nhưng sao tháng Ba đã xếp búp bê lên hả mẹ?”
“Hoa chưa nở chị ơi. Theo truyền thống, kệ bày búp bê phải được trang trí bằng hoa anh đào chứ. Người ta còn bảo là, cô gái nào trưng búp bê không đúng lúc sau này sẽ khó tìm chồng đấy.” Taeko bảo.
“Mẹ có nói vậy, chị nhớ chứ. Mẹ lúc nào cũng vội vội vàng vàng, qua lễ là cất búp bê đi ngay. Nhưng trưng sớm thì không sao đâu, chỉ không nên trưng quá ngày thôi mà.”
“Thật không đấy? Em chưa nghe thế bao giờ.”
“Vậy giờ thì phải nhớ nghe chưa? Cô Út nhà ta lẽ nào lại không biết những chuyện ấy?”
Những con búp bê này được đặt hàng từ Kyoto cho Lễ Búp Bê đầu tiên của Etsuko,năm nào chúng cũng được bày ngoài phòng khách Phòng khách bày biện theo phong cách ngoại quốc và không hoàn toàn phù hợp với một ngày lễ cổ truyền, nhưng những con búp bê xem ra rất thích hợp để bày trong căn phòng nơi gia đình quây quần bên nhau.
Mấy hôm sau Sachiko gợi ý nên bắt đầu làm lễ ngay từ đầu tháng Ba rồi cứ bày búp bê đến hết mùa lễ tháng Tư theo truyền thống Osaka. Chị bảo làm thế Yukiko sẽ vui lắm sau khi trở về từ Tokyo suốt sáu tháng vừa qua, và biết đâu em nó sẽ ở lại nhà mình đến cả tháng cũng nên. Ai cũng cho đó là ý hay, nên hôm nay mới mồng 3 tháng Ba đã tất bật bày biện búp bê rồi.
“Thấy không Etsuko. Mẹ nói trúng phóc” Sachiko lên giọng.
“Mẹ chỉ được cái nói đúng. Chị ấy về nghỉ lễ rồi.”
“Chị ấy về xem búp bê.”
“Có lẽ đây là điềm may đấy ạ.” O-Haru cũng thêm vào.
“Lần này chị ấy sẽ đi lấy chồng hả mẹ?”
“Etsuko, con không được nói chuyện ấy trước mặt chị Yukiko đâu nhé!”
“Xi, con biết rồi mà.”
“Cả em nữa, O-Haru. Còn nhớ năm ngoái không hả.”
“Dạ."
“Em đã biết chuyện rồi, thì chỉ khi nào Yukiko không có mặt mới được mở miệng nghe chưa.”
“Em hiểu rồi ạ.”
“Có nên gọi chị Út không?” Etsuko hào hứng hỏi.
“Có nên gọi không nhỉ?”
“Con gọi đi Etsuko.”
Etsuko chạy ra điện thoại gọi đến xưởng của Taeko. “Dạ, hôm nay. Hôm nay chị Ba về. Chị về sớm nghe! Tàu Hải Âu, không phải tàu Chim Én, O-Haru sẽ đi Osaka đón chị Yukiko ạ!
Chỉnh lại cái mũ miện trên đầu con búp bê Hoàng hậu, Sachiko lắng nghe tiếng choe chóe của con gái.
“Etsuko, bảo chị Út ra đón tàu nếu có thời gian con nhé.”
“Chị Út nghe nè! Mẹ em bảo nếu có thời gian chị nên tự đi đón chị Yukiko. Vâng, vâng ạ! Tàu đến Osaka khoảng 9 giờ? Tự chị đi ạ? O-Haru nhà cũng được ạ?”
Không nghi ngờ gì nữa, Taeko hiểu ý Sachiko. Mặt dù bác Tominaga đã kéo Yukiko về nhà chính năm ngoái và tính là Taeko sẽ theo chị khoảng hai, ba tháng sau, nhưng tình hình trên ấy hãy còn rối tinh rối mù, không ai còn lòng dạ gọi Taeko lên nữa. Taeko đã láu cá đẩy Yukiko vào thế kẹt, bây giờ được tự tung tự tác thì chí ít cũng phải có trách nhiệm ra đón chị gái.
“Mẹ ơi con gọi bố nữa nha?
“Gọi bố làm gì hả con? Bố về ngay ấy mà.”
Teinosuke về lúc 4 giờ, rất phấn khởi gặp lại Yukiko. Anh tự trách mình vì đã có lúc không muốn em vợ quay về Ashiya, anh băn khoăn cả về những chuyện nhỏ nhặt, bảo rằng em ấy về thể nào cũng muốn tắm ngay, có thể trên tàu đã ăn tối nhưng biết đâu lại thèm món gì lót dạ trước khi đi ngủ. Anh đặt hàng hai, ba chai rượu trắng loại Yukiko đặc biệt thích, vừa lau bụi anh vừa chắc mẩm mình đặt được rượu ngon. Etsuko được người lớn nhắc nhở là hôm sau kiểu gì cũng được tha hồ nói chuyện với chị Yukiko nhưng cô bé không chịu lên giường. Đến 9 giờ tối O-Haru phải dắt tay cô bé đi. Chẳng mấy chốc mọi người đã nghe tiếng chuông cửa. Chú chó Johnny lao ra ngoài.
“Chị Yukiko!” Etsuko chạy xuống cầu thang.
“Em đã về, em đã về!” Yukiko đứng trước cửa, đẩy con Johnny ra. Có lẽ vì đi đường mệt nên cô nhợt nhạt đến ngỡ ngàng, bên cạnh là Taeko đang xách hộ vali sau lưng. Taeko trông khỏe mạnh hơn bao giờ hết.
“Quà của em đâu rồi? Chị mang về cho em cái gì nào?” Etsuko mở luôn cái va li. Cô bé dễ dàng tìm thấy một gói bọc giấy màu và mấy chiếc khăn tay.
“Chị nghe nói em sưu tầm khăn tay.”
“Vầng đúng ạ. Cám ơn chị nhiều lắm.”
“Em tìm kỹ nữa xem nào.”
“Đây rồi, đây rồi.” Etsuko thấy một gói hàng dán mác của một cửa hiệu nổi tiếng trên phố Ginza. Bên trong là một đôi guốc sơn mài đỏ.
“Đẹp quá nhỉ.” Sachiko nói. “Ở Tokyo những thứ hàng này trông đẹp hơn hẳn. Etsuko, con phải giữ gìn đó nghe chưa, tháng sau đi xem hoa anh đào hẵng đi guốc mới nhé!”
“Dạ. Em cám ơn chị nhiều ạ!”
“Hóa ra là chỉ ngóng quà thôi đúng không?”
“Etsuko, làm phiền mọi người thế là đủ rồi. Con mang đồ lên nhà nhé.”
“Tối nay chị Yukiko nhớ ngủ với em đấy!”
“Ừ, rồi. Nhưng chị Yukiko phải đi tắm đã chứ. Con vào giường với O-Hara trước đi.”
“Chị Yukiko tắm nhanh lên nhé!”
Lúc Yukiko ra khỏi nhà tắm thì đã gần 12 giờ đêm. Sau đó ba chị em và Teinosuke ăn phô mai với vang trắng. Trong lò sưởi, củi lửa nổ lép bép.
“Ở vùng này trời ấm thật đấy. Em bước xuống tàu một cái đã thấy sự khác biệt rồi.”
“Ở Nara bắt đầu mừng hội xuân rồi đấy.”
“Thời tiết ở đây khác Tokyo lắm à?”
“Anh cứ tưởng tượng xem. Không khí ở Tokyo chẳng bao giờ tạo cảm giác êm ái. Còn gió thì khô khốc. Hôm nọ em vào nội thành mua sắm, một cơn gió thổi bay cả mấy túi đồ khỏi tay em, lăn lông lốc. Em vừa chạy theo vừa phải lấy tay giữ váy, mọi người nói không sai về những cơn gió hanh.”
“Bọn trẻ học phương ngữ nhanh đến ngỡ ngàng chị ạ. Từ tháng Mười một năm ngoái lên Tokyo em đã để ý. Mới ở Tokyo hai, ba tháng thôi mà đứa nào cũng nói được giọng thủ đô đúng điệu. Trẻ con càng bé, giọng lại càng chuẩn.”
“Chắc chị Tsuruko đã lớn tuổi không đổi giọng được.” Sachiko bảo.
“Quá là lớn tuổi ấy chứ. Với lại chị ấy còn không có ý định học Cơ. Tất cả hành khách trên xe buýt đều ngoảnh đầu tròn mắt khi chị ấy thao thao bằng giọng Osaka, nhưng chị ấy xem ra không đếm xỉa đến họ. Chị Tsuruko kệ người ta nhìn. Thỉnh thoảng có người nói: “Tiếng Osaka cũng chẳng tệ lắm.” Bản thân Yukiko nói lời nhận xét sau cùng này bằng giọng Tokyo.
“Đàn bà tuổi ấy ai chẳng vậy.” Teinosuke nói. “Thiên hạ nói sao cũng bỏ ngoài tai. Anh quen một geisha luống tuổi, chị ta độ bốn mươi, lúc nào cũng nói giọng Osaka với người soát vé ở Tokyo khi đi tàu điện. Chị ta còn bảo có thể yêu cầu dừng xe bất cứ lúc nào mình muốn cơ.”
“Teruo xấu hổ khi đi với mẹ vì mẹ nói giọng địa phương.” “Chị nghĩ trẻ con hầu như đứa nào cũng thế.”
“Chị Tsuruko có ý thức được là đã chuyển nhà không đấy? Hay vẫn cứ tưởng mình đang du lịch?” Taeko hỏi.
“Chị ấy thấy sống ở Tokyo thoải mái hơn ở Osaka. Chị ấy muốn gì làm nấy mà không phải e người ngoài dòm ngó. Lại còn nói là đàn bà Tokyo ít quan tâm đến thị hiếu thời trang, họ biết ăn mặc theo phong cách cá nhân và chỉ mặc đúng những gì tự cho là hợp với mình thôi.”
Hẳn là rượu vào lời ra, Yukiko rất phấn chấn khi được về Ashiya sau nửa năm, trong người đã biêng biêng nên có thể nói chuyện đến khuya với Sachiko và Taeko.
“Có lẽ mình nên đi ngủ các em nhỉ.” Teinosuke bảo.
Nhưng mọi người vẫn say chuyện và Teinosuke, không biết bao nhiều lần, phải đứng dậy bỏ thêm củi vào lò.
“Sắp tới em sẽ lên Tokyo với chị.” Taeko bảo. "Nhưng em cũng biết là căn nhà ấy bé lắm. Bao giờ nhà chị cả định chuyển đi?”
“Chị cũng đang tự hỏi. Chẳng thấy họ có dấu hiệu rục rịch tìm nơi mới.”
“Thế anh chị ấy không định chuyển đi sao?”
“Chị nghi là không. Năm ngoái còn ca cẩm không thể nào ở cái nhà bé tínhư vậy, hễ mở miệng là nói chuyện chuyển nhà, nhưng năm nay thì không thấy nhắc đến nữa. Có vẻ như hai vợ chồng đã thay đổi ý định rồi.”
Sau đó Yukiko nói với họ một điều đáng ngạc nhiên. Cô bảo đây chỉ là suy luận cá nhân chứ chưa nghe thấy trực tiếp điều gì từ Tsuruko hay Tatsuo cả. Chả là hai người đó muốn được sĩ diện với thiên hạ nên cứ loan tin quyết tâm chuyển nhà. Tuy nhiên, có thể nói hơi phóng đại, là anh chị chỉ bị thôi thúc bởi những khó khăn nhất định hồi gia đình tám người phải sống trên mảnh đất của người cha để lại mà thôi, một mặt thì bất mãn với tình hình hiện tại, mặt khác sau một thời gian than vãn tự nhiên họ cũng thấy việc chịu đựng không gian sống chật hẹp ấy chẳng đến nỗi bất khả không biết chừng? Giá thuê 55 yên là yếu tố hấp dẫn hàng đầu. Vợ chồng anh chị giọng điệu có chút tiếc rẻ, ngôi nhà đơn sơ thật đấy nhưng mức giá thuê thế thì quá hời, và ở chừng mực nào đó đã trở thành con tin của món tiền thuê nhà rẻ mạt. Cũng không lạ nếu sự cân nhắc ấy khiến anh chị cả đổi ý. Ở Osaka thì phải duy trì vẻ ngoài bề thế cho xứng đáng với dòng họ, nhưng ở Tokyo có ai hay biết nhà Makioka là thế nào đâu, chẳng cần phô trương nữa nên cứ thế để dành tiền. Yukiko bảo: lương tháng của Tatsuo cao hơn vì anh ta đã thành giám đốc chi nhánh, nhưng anh ta lại căn cơ hơn hẳn so với hồi ở Osaka. Cả Tatsuo lẫn Tsuruko đều trở nên vô cùng tháo vát trong việc thắt chặt chi tiêu. Nhà có sáu đứa con, ngay cả lên kế hoạch mua rau cũng đã có sự khác biệt rồi, nhưng điều khiến Yukiko ngạc nhiên là thay đổi trong bữa cơm gia đình so với hồi ở Osaka. Tsuruko lên thực đơn toàn những món ninh hầm hoặc Cơm cà ri để đến bữa chỉ cần một món là đủ. Cả nhà ăn thịt rất ít, chỉ loe hoe vài miếng nổi lên trong nồi canh hầm. Thỉnh thoảng hai chị em dùng bữa tối với Tatsuo sau khi bọn trẻ đã ăn xong, bấy giờ Có món đặc biệt là cá ngừ, ở Tokyo Có cá ngừ để ăn, mặc dù không kiếm đâu ra cá tráp. Có vẻ như những bữa ăn đặc biệt thế này chẳng phải để chiều lòng Tatsuo mà là Yukiko. Tatsuo và Tsuruko lo cho cô em: họ ngại cô phải gồng mình đối phó với đám con nít vây quanh.
“Nhìn thái độ anh chị em đoán vậy. Nhưng cứ chờ xem. Thế nào cũng quyết không chuyển đi nữa.”
“Chả nhẽ lên Tokyo là thay đổi chóng mặt vậy sao?” VÀ Teinosuke bảo: “Anh nghĩ Yukiko nói đúng đấy. Việc gì phải gồng lên nào? Tatsuo có cơ hội gạt bỏ chuyện ra vẻ với thiên hạ để tập trung để dành vốn liếng. Ngôi nhà có thể chất, nhưng đã quyết tâm thì chứng tỏ là ở được.”
“Thế thì các anh chị ấy nên nói thẳng ra. Chứ cứ xin lỗi em vì em không có phòng riêng thì ích gì?
“Người đời như vậy đấy. Không thể kỳ vọng qua một đêm mà thay đổi được. Anh chị vẫn phải giữ thể diện chứ.”
“Em có phải dọn vào ngôi nhà bé tí ấy không?” Rốt cuộc Taeko cũng đưa ra câu hỏi quan trọng nhất với mình.
“Lấy đâu ra chỗ cho em ngủ.”
“Chị có nghĩ là em sẽ tạm thời an toàn không?”
“Xem ra đằng đó quên tiệt em rồi.”
“Ngủ đi thôi.” Teinosuke ngỡ ngàng ngước mắt lên chiếc đồng hồ trên bệ sưởi, đã 2 rưỡi sáng. “Chắc Yukiko mệt rồi.”
“Còn phải bàn chuyện đi coi mắt, nhưng thôi đợi đến mai cũng được.”
Yukiko không trả lời. Cô đi lên lầu trước những người khác. Etsuko đang ngủ say bên những món quà, ngay cả chiếc hộp đựng guốc cũng được bày ngăn ngắn bên gối. Nhìn xuống gương mặt an yên dưới ánh đèn ngủ dịu dàng, Yukiko một lần nữa cảm nhận niềm vui được quay lại Ashiya. O-Haru nằm thẳng cẳng trên sàn nhà, giữa hai chiếc giường của Etsuko và Yukiko.
Yukiko lay cô giúp việc hai, ba cái rồi bảo cô xuống nhà.
