Mặc dù ưng mặc đồ Tây khi đi tàu vào mùa hè nóng nực, Sachiko vẫn phải bó mình trong đai obi cùng bộ kimono bức bí vì đang lên đường đi coi mắt. Chị nhìn Taeko trong bộ váy thiếu nữ giản dị không mấy khác biệt với Etsuko mà phát ghen. Về phần mình, Yukiko muốn giấu hết những bộ đồ đẹp vào trong vali vì đang thời buổi chiến tranh mà ăn mặc diêm dúa thì không ra thể thống gì, nhưng cô không được thông báo chi tiết về buổi coi mắt, nhỡ đâu người đàn ông ấy cũng ra đón khi cả nhà đến nơi, rốt cuộc đành phải ăn mặc cầu kì hơn hẳn bình thường.
“Em nó trông trẻ quá.” Teinosuke ra tiễn mọi người đến tận Osaka, liếc nhìn Yukiko ngồi đối diện. Anh thì thào đầy ngưỡng mộ với vợ như thể đó là khám phá gì mới mẻ. Mà quả thực, rất hiếm người tin Yukiko đã ở cái tuổi ba mươi ba quá lứa lỡ thì. Khuôn mặt gầy, buồn bã nhưng được trang điểm rất đẹp, còn kimono đó là bộ hợp với Yukiko nhất trong số các bộ cô sở hữu: chiếc áo yukata mỏng mùa hè với lớp lót bằng lụa georgette bán xuyên thấu và tay áo rộng hai thước. Trên nền tím sẫm, những hoa văn hình cây tre đan vào nhau nằm rải rác bị chia cắt bởi hoa và những con sóng bạc. Phải gọi lên Tokyo nhờ người nhà gửi hỏa tốc bộ này về khi gia đình quyết định đi coi mắt.
“Nhìn trẻ mà. Hiếm có ai tuổi con bé mà mặc được bộ kimono ấy.” Yukiko nhìn xuống sàn, tự biết người khác đang nói về mình. Kẻ nào thích bới lông tìm vết mới có thể xét nét đến vết nám trên mắt cô. Tối cái hôm trước khi Yukiko và Etsuko đi Yokohama tiễn Peter Stolz, đầu độ tháng Tám năm trước, Sachiko để ý thấy vết nám đã quay lại sau khi biến mất một thời gian, từ đó đến giờ thỉnh thoảng lúc đậm lúc nhạt nhưng chưa bao giờ thực sự biến mất. Có những lúc, người ngoài lướt qua không thấy, nhưng ở gần thì đều phát hiện một đốm mờ mờ. Bên cạnh đó vết nám đã trở nên khá khó lường. Trước kia nó đi và đến theo tháng, nhưng nay thì lúc ẩn lúc hiện không thể đoán chắc được. Teinosuke trăn trở lắm, anh nói nếu tiêm hormone mà có tác dụng thì Yukiko nên đi tiêm và Sachiko cũng giục em gái đi khám chuyên khoa. Có điều bác sĩ ở bệnh viện Đại học Osaka nói, tuy cần thiết thêm theo một liệu trình dài nhưng chỉ cần Yukiko kết hôn là vết nám sẽ biến mất thì tội gì phải tiêm cho khổ. Thêm nữa, nhìn quen thì vết nám cũng không chướng mắt lắm. Mặc dù vết nám có thể khiến gia đình bất an, nhưng nó thật sự chỉ là một khuyết điểm rất nhỏ. Mà quan trọng hơn là bản thân Yukiko có lo gì đâu. Thành ra, mọi người chẳng làm gì hết.
Tình cờ đúng dịp này, dù đã trang điểm kỹ thì vết nám vẫn nổi bật dưới lớp phấn như thủy ngân trong nhiệt kế. Teinosuke đã chú ý đến vết nám trong lúc nhìn Yukiko soi gương vào buổi sáng hôm ấy, và anh chắc chắn nó sẽ gây sự chú ý. Sachiko lờ mờ đoán được chồng nghĩ gì. Mỗi người trong nhà đều biết người khác thấy rằng sự không may này chẳng khác nào một bóng đen phủ lên lời cầu thân vốn đã không hứa hẹn từ đầu.
Etsuko nghi chuyến đi không chỉ có xem đom đóm. Cô bé hỏi khi họ đổi tàu ở ga Osaka: “Mẹ ơi, sao mẹ lại mặc kimono ạ?”
“Mẹ ngại bà Sugano phật ý nếu mẹ mặc đồ kiểu Tây.”
Etsuko không vừa lòng. “Ơ, tại sao thế ạ?”
“Tại sao hả? Con biết không, người ở quê lúc về già họ hay săm soi lắm.”
"Hôm nay mình làm gì nhỉ?”
“Hình như mẹ bảo con rồi còn gì, hôm nay mình sẽ đi ngắm đom đóm.”
“Nhưng mẹ với chị Yukiko ăn mặc rõ là diện.”
“Etsuko, em có biết thế nào là đi bắt đom đóm không?” Taeko giải vây cho Sachiko. “Chắc là em đã xem tranh rồi chứ, các cô công chúa và phu nhân ở cung đình ấy, tay áo ai cũng dài lết quết thế này này..” Taeko minh họa bằng cử chỉ. “Bọn họ tay cầm quạt, chạy quanh bờ hồ và qua những cây cầu đuổi theo đom đóm. Phải chạy lòng vòng trong một bộ kimono đẹp, nếu không thì cuộc săn đom đóm không phải là cuộc săn đom đóm đúng nghĩa.”
“Thế còn chị?”
“Chị chưa bao giờ có một bộ yukata đẹp. Mẹ Sachiko đóng vai công chúa, thì chị phải đóng vai cô hầu mặc váy kiểu Tây.”
Taeko mới đây đã qua Okayama để thăm mộ Itakura lần thứ ba, nhưng có vẻ tinh thần cô vẫn ổn. Bi kịch ấy đã không để lại vết sẹo nào có thể thấy được. Thỉnh thoảng cô chọc các chị mình cười ngặt nghẽo, và luôn tay điều khiển những hộp kẹo, hộp bánh của mình như một diễn viên xiếc tung hứng.
“Nhìn kìa chị Yukiko, núi Mikami đấy.”
Etsuko hiếm khi đến miền đông Kyoto, đang tận hưởng chuyến đi quanh hồ Biwa lần thứ hai của mình và nhớ lại những thắng cảnh được mọi người chỉ cho năm ngoái - nào là núi Mikami, cây cầu dài ở Seta, khuôn viên lâu đài Azuchi, vân vân. Đi quá Notogawa thì tàu dừng lại trên bờ kè uốn khúc chạy qua ruộng lúa, mọi người vươn ra ngoài xem. Không biết là có trục trặc gì. Hai ông nhân viên nhà tàu trèo xuống từ đầu máy, cứ đi đi lại lại rồi nhòm xuống dưới gầm các toa, không hiểu là các ông không biết có vấn đề gì hay không chịu nói mà chỉ vu vơ đáp lại những câu hỏi của hành khách. Các cô tưởng chỉ mất năm, mười phút là cùng. Lại thêm một đoàn tàu thứ hai dừng lại. Những nhân viên đường sắt đến xem xét, rồi một đoàn tàu chạy ngược về Notogawa.
“Có chuyện gì thế mẹ?”
“Mẹ chịu con ạ.”
“Tàu chẹt qua cái gì hả mẹ?”
“Con có thấy gì không?”
“Người ta phải biết là nhà mình đang vội chứ.”
“Tàu dở hơi thật, ai lại dừng ở chỗ này.”
Sachiko thoạt tiên cũng nghĩ hay tàu chẹt phải người nào, nhưng cũng may cả nhà ít nhất tránh được cái điềm gở ấy. Sachiko trước nay vẫn biết rằng, tàu dừng giữa đường là chuyện thường thôi, cả tuyến đường ở vùng quê hẻo lánh, hay các tuyến đường sắt tư nhân manh mún, nhưng đường sắt quốc doanh mà cũng kẹt đến nửa tiếng hoặc hơn ở giữa ruộng lúa thì hơi khó hiểu. Chị ít khi đi đây đi đó, không dám nói mạnh. Nhưng chị vẫn thấy kì kì. Với lại, cái kiểu tàu đi chậm dần rồi dừng lại đánh cạch rất ngớ ngẩn không đâu dường như muốn giễu cợt chuyến côi mắt của Yukiko. Hễ Yukiko đi coi mắt là thể nào cũng có sự cố làm hỏng việc. Sachiko đã hy vọng lần này sẽ thoát, thế mà bây giờ khi đã an vị trên tàu, mọi chuyện xem ra xuôi chèo mát mái thì lại thế này. Dù cố che giấu sự thất vọng nhưng chị vẫn thấy mặt mình đang chùng xuống.
“Đi đâu mà vội. Tàu đang dùng thì chúng mình ăn trưa nhé.” Taeko đùa. “Ăn trưa thế này lại thư thái hơn hẳn đấy.”
“Ý tưởng tuyệt lắm!” Sachiko bắt đầu phấn chấn tinh thần trở lại. “Trời nóng thế này nếu không ăn ngay thì đồ ăn mất cả ngon.”
Taeko đã lấy các gói hành lý và giỏ đồ từ trên giá xuống rồi.
“Món trứng cuộn thế nào hả Út? Có sao không?”
“Mấy cái bánh mì kẹp mới đáng lo. Phải ăn trước tiên.”
“Em ăn khỏe thật đấy Út. Từ lúc rời Osaka đến giờ cứ nhóp nhép luôn miệng” Xem ra Yukiko không nao núng như Sachiko trước sự cố này.
Khoảng mười lăm phút sau, đoàn tàu lật đật chuyển bánh. Người ta đã đem một đầu máy mới đến thay.
