Tại sao cha mẹ tôi gửi con đến một nơi như thế? Ngay cả Seriu trong vở tuồng Trường Làng “nằm giữa núi đồi” nơi đứa con của người chủ bị đem giấu – cũng không xa Kyoto đến thế. Tại sao Takeshi bị giấu biệt trong những đồi núi ở Tamba? Tôi cảm thấy muốn tìm ra nó ngay hôm đó, nhưng vì chỉ biết cái tên làng mà thôi, và phải tìm kiếm nó từ nhà này sang nhà khác. Dù sao không còn thì giờ để đi Kibune và vượt qua ngọn đèo dốc ấy. Nhượng bộ vì thiếu thời giờ, tôi trở về nhà theo con đường mà tôi đã đi ban sáng, rất nản lòng.
Mấy hôm đó không khí gia đình căng thẳng, ngay cả trong bữa ăn tối chúng tôi cũng ít trò chuyện. Không biết họ có nghe gia đình Nose nói gì không, nhưng họ không nói một lời về việc tôi đi Shizuichino, tôi cũng không cho họ biết là mình đã đi. Mẹ đang khó chịu vì vú căng sữa thường lách vào nhà uống trà dùng cái chụp vắt sữa để làm ngực đỡ căng hay gọi một người tớ gái đấm bóp cho mình. Cũng khoảng thời gian này cha tôi hay đau yếu, mỗi trưa vào căn phòng ngoài để ngủ một giấc, đầu tựa vào chiếc gối Trung Hoa bằng giấy bìa màu đỏ thẫm. Ông còn hay cảm sốt, tôi thường thấy ông ngậm ống thủy.
Tôi có ý định đi Seriu càng sớm càng tốt và đang tìm cớ để xa nhà cả đêm. Nhưng một buổi chiều – vào cuối mùa xuân, vì cây gòn mà ông tôi lấy làm kiêu hãnh đang nở hoa, tôi mới định vào nhà tiếp khách đọc sách. Lấy một cuốn, tôi ra vườn, đi ngang cây gòn đang đơm hoa và leo lên những bậc cấp của nhà khách. Bất ngờ tôi thấy mẹ tôi đang ngồi trên một chiếc gối trước mặt tôi, vắt sữa từ ngực bà. Lẽ ra bà phải ở trong nhà uống trà chứ. Tôi không bao giờ gặp bà trong hiên nhà khách trong hoàn cảnh này. Nghiêng mình tới trước trong một dáng điệu ơ thờ, áo kimono để lộ bộ ngực trần trước mắt tôi. Bối rối tôi quay đi nhưng bà nói theo bằng giọng êm ái thường lệ:
- Đừng đi, Tadasu.
- Lát nữa con sẽ trở lại – tôi đáp – con không muốn quấy rầy má.
- Trong nhà uống trà bức quá nên má ra đây. Con định vào đọc sách hả?
- Con sẽ trở lại – tôi lặp lại, cảm thấy bất an nhưng bà ngăn cản.
- Đừng đi. Má sắp xong rồi đây. Cứ ở đây đi – rồi bà tiếp – nhìn xem ngực má căng cứng nên đau quá.
Tôi không nói gì, bà tiếp:
- Con nhớ con vẫn thường hay đòi bú cho đến mười hai, mười ba tuổi. Con bực tức vì không có sữa chảy ra dù con nút mạnh đến thế nào đi nữa.
Mẹ gỡ cái chụp vắt sữa ra khỏi núm vú bên trái và đặt lên vú bên phải. Vú bà căng phồng bên trong cái chụp bằng thủy tinh hầu như lấp đầy nó và nhiều tia sữa từ đầu vú bắn vọt ra. Bà để sữa vào một cái ly và đưa cho tôi xem.
- Hồi đó má có nói là sẽ có ngày má có em bé và chừng ấy sẽ có sữa cho con, nhớ không?
Tôi đã trở lại bình tĩnh và ngắm nhìn bà, dù không biết nói gì.
- Con nhớ nó có mùi vị ra sao không? – Bà hỏi. Tôi cúi mặt, lắc đầu.
- Vậy thì nếm thử một chút xem – bà nói, trao ly cho tôi – cầm lấy thử xem nào!
Kế đó, trước khi nhận ra việc mình làm, tôi đã giơ tay lấy chiếc ly rồi uống một ngụm chất lỏng trắng đục thơm tho đó.
- Sao, nó có làm con nhớ tới mùi vị cũ không? Chắc má con cho con bú tới khi lên bốn nhỉ?
Hiếm khi nói chuyện với tôi mà mẹ kế tôi lại dùng chữ “mẹ của con” như thế, để phân biệt giữa bà và người vợ đầu tiên của cha tôi.
- Không biết con còn nhớ cách nút sữa không? – Bà nói tiếp – Nếu thích thì con thử xem – mẹ nâng đầu vú trong bàn tay và chìa đầu vú cho tôi – thử xem nào.
Tôi ngồi xuống trước mặt bà sát đến nỗi đầu gối chúng tôi chạm nhau và cúi đầu vào ngực bà, ngậm lấy một đầu vú. Thoạt đầu tôi thấy khó nút sữa vào miệng nhưng khi tiếp tục nút, lưỡi tôi bắt đầu thành thạo trở lại. Tôi cao hơn bà nhiều nhưng tôi nghiêng mình vúi mặt tôi vào ngực bà tham lam nút sữa trào ra. “Má”, tôi thì thào một cách tự nhiên bằng một giọng trẻ con hư hỏng.
Có lẽ mẹ và tôi ôm nhau khoảng nửa giờ. Cuối cùng bà nói:
- Hôm nay như thế đủ rồi chứ? – Và kéo vú ra khỏi miệng tôi. Tôi đẩy bà qua một bên, không nói một lời, nhảy khỏi hiên nhà và chạy ra vườn.
Nhưng thái độ của bà chiều hôm ấy có ý nghĩa gì chứ? Tôi biết bà không cố ý tạo ra chuyện ấy, vì chúng tôi gặp nhau nơi nhà khách do tình cờ. Cuộc gặp gỡ bất ngờ gây cho bà nỗi khao khát ôm ấp và khích động tôi? Nếu cuộc gặp ấy là sự bất ngờ đối với bà cũng như đối với tôi thôi, có lẽ bà chỉ nổi tính ngông thoáng chốc. Tuy nhiên bà lại có vẻ quá thản nhiên khi bày ra cái trò độc hại đó: bà hành động như thể chuyện ấy không có gì khác thường. Có thể nói nếu ai bắt gặp bà cũng sẽ thản nhiên như thế. Có lẽ dù tôi đã trưởng thành, bà vẫn xem tôi như một đứa trẻ. Tâm trạng mẹ là một điều huyền bí đối với tôi, nhưng những hành động của tôi cũng lạ thường có khác gì. Giây phút mà tôi thấy ngực bà trước mắt, tôi bỗng trở về thế giới mộng mà tôi hằng khao khát, trở về trong quyền lực của những kỷ niệm xưa cũ đã ám ảnh tôi bao năm trời. Và rồi, bởi vì bà ru tôi vào trong thế giới ấy khi cho tôi uống sữa của bà, cuối cùng tôi làm chuyện điên cuồng đó. Trong nỗi đau đớn xấu hổ, không hiểu sao mình lại để cho những cảm xúc rồ dại ấy xảy ra, tôi lang thang quanh hồ một mình. Nhưng khi hối tiếc về thái độ của mình và tự hành hạ mình, thì đồng thời tôi cảm thấy mình muốn làm chuyện ấy, không phải chỉ một lần thôi, mà mãi mãi. Tôi biết rõ rằng nếu mình rơi vào những trường hợp tương tự thế kia – nếu bà ru tôi cách ấy – tôi sẽ không hề cầm lòng.
Sau đó tôi lánh xa nhà khách, và mẹ có lẽ biết tâm trạng tôi, dường như chỉ sử dụng nhà uống trà, dù sao ước muốn đã chiếm một chỗ lớn trong tâm hồn tôi – ước muốn được gặp Takeshi – không còn mãnh liệt nữa. Trước hết tôi muốn tìm hiểu xem tại sao cha mẹ tôi lại bày ra chuyện ấy? Do ý cha hay ý mẹ? Theo như tôi đoán có lẽ vì mẹ kế tôi – do sự kính trọng mẹ ruột tôi – đã quyết định không giữ con bà ở đây với chúng tôi. Và có lẽ cha đồng ý với sự thận trọng ấy. Chắc chắn tình yêu của ông đã nghĩ rằng giữ đứa con nào khác hơn đứa con mà bà đã để lại cho ông là điều không nên. Có thể vì vậy mà mẹ kế của tôi đã đưa đứa con sơ sinh đi xa. Đối với bà một hành động như thế chứng tỏ lòng tận tụy hy sinh cho cha tôi – và bà không yêu tôi hơn cả con ruột sao? Tôi chỉ có thể nghĩ rằng họ đi đến quyết định ấy vì lý do này. Nhưng tại sao họ không trình bày cho tôi biết hay ít ra để lộ phần nào ý định của mình. Tại sao họ giữ bí mật về chỗ ở của Takeshi một cách quá đáng như thế?
Tôi đã nói sức khỏe của cha có vẻ sa sút và điều ấy khiến tôi nghĩ rằng có ảnh hưởng đến quyết định của ông. Từ độ cuối năm ngoái ông bắt đầu trông xanh xao và gầy hẳn đi. Dù ông ít ho hay hắng giọng, ông dường như cảm sốt, khiến tôi nghĩ rằng ông đau ở ngực. Bác sĩ gia đình tôi tên là Kato, phòng mạch ở Teramachi tại Imalegawa. Trong những ngày chớm bệnh cha không bao giờ gọi ông ta đến nhà.
- Tôi đi tản bộ một chốc – ông nói rồi đi gọi xe đến bác sĩ Kato.
Mãi sau câu chuyện xảy ra ở nhà khách tôi mới khám phá ra điều ấy.
- Ba – tôi hỏi – ba sao thế?
- Không, không có gì – ông đáp mơ hồ.
- Nhưng sao ba nhờ bác sĩ kê toa?
- Không có gì nặng. Chỉ khó đi tiểu.
- Chắc sưng ruột.
- Ờ – ông nói – gần như thế.
Cuối cùng, ai cũng thấy cha tôi đi tiểu rất thường. Lúc nào ông cũng coi nhẹ mình. Nhưng sắc mặt càng xanh, và ông ăn không thấy ngon nữa. Mùa hè năm đó sau mùa mưa dầm ông bắt đầu dành cả ngày để nghỉ ngơi, như thể ông cảm thấy mệt mỏi; mỗi buổi chiều ông thường dùng bữa với chúng tôi bên hồ, nhưng ông có vẻ hững hờ và dường như ông cố gắng chỉ vì muốn làm vừa lòng mẹ và tôi.
Tôi cảm thấy nghi ngờ vì ông không muốn nhận bệnh tình của mình, còn giấu những lần đi thăm bác sĩ. Một ngày nọ, tôi đến phòng mạch bác sĩ Kato và hỏi thăm ông:
- Ba nói với tôi ba bị sưng ruột, có thật thế không?
- Ông bị sưng ruột – bác sĩ Kato đáp. Ông biết rõ tôi lắm – nhưng ông không nói gì với cậu à? – Ông ta nhìn tôi có vẻ nghi ngờ.
- Bác sĩ biết tính tình ba tôi rất kín đáo, dè dặt. Ông không thích nói về bệnh tình của mình.
- Thế mới khó cho tôi – bác sĩ Kato nói – dĩ nhiên là tôi không làm to chuyện bệnh trạng cha cậu, nhưng tôi đã cho ông hay bệnh ông nặng lắm. Vì thế, tôi ngỡ là ông và mẹ cậu đã lo lắng đâu đó cẩn thận, không hiểu sao họ giấu cậu. Có lẽ họ không muốn cậu lo lắng. Theo tôi thì giấu không cho cậu biết sự thật không hẳn là hay vì trông cậu lo nghĩ quá. Tôi biết gia đình cậu từ nhiều năm nay. Ông nội cậu là bệnh nhân của tôi, và vì thế tôi thấy không có gì trở ngại nếu tự mình nói cho cậu hay – ngừng một lát ông tiếp – tôi rất tiếc phải nói điều này nhưng cậu phải hiểu rằng bệnh tình cha cậu không còn hy vọng gì cả – rồi ông kể tôi nghe cả câu chuyện.
Chính vào mùa thu vừa qua cha để ý thấy có sự thay đổi trong tình trạng sức khỏe của mình và đi tới bác sĩ Kato khám bệnh. Ông than phiền về nhiều triệu chứng – sốt, tiểu có máu, sau khi tiểu thấy đau, một cảm giác co thắt trong bụng dưới – và bác sĩ Kato bằng cách sờ khám lập tức thấy rằng cả hai bên thận ông đều sưng. Ông ta cũng tìm ra vi trùng lao trong nước tiểu. Như vậy thì nguy quá, và ông ta giục cha đi đến khu Niệu quản học ở bệnh viện đại học để soi. Cha có vẻ ngần ngại. Tuy nhiên, sau khi bác sĩ Kato thúc giục nhiều lần và cho ông một bức thư giới thiệu với người bạn ở bệnh viện. Cuối cùng ông chịu đi.
Hai ngày sau, bác sĩ Kato nghe người bạn cho biết kết quả cuộc khám nghiệm: đúng như ông nghĩ, cả hai việc soi bàng quang và chiếu quang tuyến X đều chứng tỏ rõ ràng bệnh trạng là lao thận, và tình trạng của cha rất nguy kịch. Nếu chỉ có một quả thận bị lao thì có thể chữa được bằng cách cắt bỏ. Nhưng dù chữa được bệnh vẫn nguy hiểm: ba mươi đến bốn mươi phần trăm bệnh nhân chết trong trường hợp như thế. Rủi thay cả hai quả thận của cha đều bị sưng nên không còn làm gì được. Dù ông không có vẻ gì bệnh nặng, chẳng bao lâu ông sẽ phải liệt giường. Ông sống dai nhất là một, hai năm nữa.
Đây không phải là chuyện mà mình được lơ là. Bác sĩ có lần gián tiếp cảnh báo ông: bắt đầu từ bây giờ tôi sẽ đến thăm ông một tuần đôi lần, ông phải ở nhà và nghỉ ngơi hoàn toàn. Và ông thêm: ông phải tránh giao hợp. Hiện giờ thì không lo có truyền nhiễm đường hô hấp vì vậy ông chớ sợ lây cho gia đình, nhưng phải cẩn thận đối với bà nhà.
- Bệnh lao à?
- Vâng, nhưng không phải lao phổi.
- Chứ lao gì?
- Vi khuẩn xâm nhập thận. Vì có hai quả thận nên ông không có gì phải lo lắm.
Bác sĩ Kato tìm cách nói khéo như thế một hồi và cha lặng lẽ chấp nhận lời khuyên của ông ta.
- Tôi hiểu – ông nói – tôi sẽ làm như ông bảo. Nhưng tôi rất thích đi dạo nên lúc nào rảo quanh tôi sẽ đến phòng mạch ông.
Cha tiếp tục ghé bác sĩ Kato rất thường, rõ ràng không muốn để cho ông ta đến nhà tôi. Thường thường ông đi một mình, nhưng thỉnh thoảng cũng có mẹ theo. Dù bác sĩ Kato buộc phải cho bà hay một cách vắn tắt về tình trạng của chồng bà, ông ta vẫn chưa có dịp để nói.
Rồi một hôm, ông ta bỡ ngỡ khi nghe cha nói:
- Bác sĩ, tôi phải chịu bao lâu nữa tình trạng này?
- Sao ông nói thế? – Bác sĩ Kato hỏi.
Cha cười gượng:
- Bác sĩ đừng giấu nữa. Tôi đoán biết từ lâu rồi.
- Làm sao ông biết?
- Tôi không rõ... có lẽ là do bản năng. Tôi có cảm tưởng như thế. Thế nào bác sĩ? Tôi biết chấp nhận lắm, làm ơn cho tôi hay sự thật.
Bác sĩ Kato đã quen tính cha nên đã nghe theo lời ông. Cha luôn luôn là một người nhạy cảm, có thể ông đã đoán được bệnh trạng của mình qua thái độ của những nhà chuyên khoa ở đại học. Sớm muộn gì tôi cũng cho ông ta hay gia đình ông ta biết, bác sĩ Kato nghĩ, nếu ông ta đã sửa soạn đầy đủ thì tốt hơn tôi nên nói rõ mọi chuyện cho rồi. Một cách gián tiếp mà không cố tình lảng tránh những câu hỏi của cha tôi nữa, bác sĩ xác nhận sự lo ngại của cha.
Đó là những gì bác sĩ Kato thuật lại với tôi. Rồi ông nói cho tôi biết rằng vì bệnh ấy thường kết thúc bằng cách lan tới phổi nên mọi chúng tôi, không phải chỉ trừ mẹ, phải cẩn thận.
