Carla Lemarchant ngẩng lên. Đôi mắt đượm đầy vẻ kiệt sức và đau đớn. Cô mệt mỏi vén lọn tóc phủ trước trán. Cô nói. “Mọi chuyện thật mơ hồ làm sao.” Cô giơ tay chạm vào xấp giấy. “Vì mỗi người lại có một góc nhìn khác nhau! Mỗi người nhìn mẹ tôi theo một kiểu khác nhau. Nhưng những sự kiện thì cũng chỉ có bấy nhiêu. Mọi người đều nhất trí với chúng.”
“Đọc xong, cô thấy mất tinh thần sao?”
“Phải. Ông thì không thấy vậy ư?”
“Không, tôi thấy những bản tường thuật này vô cùng có giá trị – vô cùng hữu ích.”
Poirot trả lời một cách chậm rãi và suy tư.
Carla nói. “Tôi ước gì mình chưa từng đọc chúng!”
Poirot nhìn sang cô. “À… vậy ra chúng làm cô cảm thấy như thế?”
Carla cay đắng nói. “Tất cả đều cho rằng mẹ tôi là hung thủ – tất cả trừ dì Angela, mà cái dì nghĩ thì không tính. Dì chẳng có lý lẽ gì cho nó hết. Dù chỉ là một trong những con người trung thành mãi mãi ủng hộ một điều gì đó bất chấp mọi hoàn cảnh. Dì cứ nói đi nói lại: ‘Caroline không thể là hung thủ.’ Vậy thôi.”
“Cô thấy thế sao?”
“Tôi còn thấy thế nào nữa? Ông biết đấy, tôi đã nhận ra, rằng nếu mẹ tôi không phải hung thủ, thì kẻ đó phải là một trong số năm người này. Tôi thậm chí còn có một số giả thiết cho điều đó.”
“A! Thú vị đấy. Nói tôi nghe.”
“Ồ, chỉ là giả thiết thôi. Ví dụ, Philip Blake. Chú ta là tay chơi chứng khoán, là bạn thân nhất của cha tôi – có thể cha tôi đã tin chú ta. Và giới nghệ sĩ thì thường chẳng mấy quan tâm tới chuyện tiền nong. Có thể Philip Blake bị túng thiếu và dùng tiền của cha tôi. Chú ta có thể đã dụ cha tôi ký vào cái gì đó. Rồi mọi chuyện có thể sắp bị đổ bể – và chỉ cái chết của cha tôi mới cứu được chú ta. Đó là một trong những suy nghĩ của tôi.”
“Tưởng tượng không tệ chút nào. Còn gì nữa?”
“À thì, Elsa. Philip Blake nói ở đây cô ta quá khôn ngoan để mà đụng tới chất độc, nhưng tôi không nghĩ thế đâu. Giả sử mẹ tôi đến gặp cô ta và nói rằng sẽ không ly dị cha tôi – rằng sẽ không có gì khiến mẹ tôi ly dị. Ông có thể nói sao cũng được, nhưng tôi thì thấy Elsa là một con người trọng hình thức – cô ta muốn được cưới hỏi đàng hoàng. Tôi nghĩ vì thế mà Elsa hoàn toàn có thể thó lấy chất độc – chiều hôm đó cô ta cũng có cơ hội thích hợp như mấy người khác – và khả năng là đã muốn tìm cách trừ khử mẹ tôi bằng cách đầu độc bà. Tôi nghĩ như thế mới khá giống con người Elsa. Rồi sau đó, có lẽ, vì một nhầm lẫn kinh khủng nào đó, cha tôi lại uống phải chất độc chứ không phải mẹ tôi.”
“Một lần nữa tưởng tượng không tệ chút nào. Còn gì nữa?”
Carla chậm rãi nói. “À, tôi nghĩ… có thể… Meredith!”
“A… Meredith Blake u?”
“Phải. Ông thấy đấy, tôi cảm thấy chú ta rất giống kiểu người có thể thực hiện một vụ sát nhân. Ý tôi là, chú ta là kiểu người bạc nhược chậm chạp mà thường bị kẻ khác cười chê, và có lẽ nào, thẳm sâu bên trong, Meredith căm ghét điều đó. Rồi cha tôi cưới người phụ nữ mà chú ta muốn cưới. Và cha tôi thành công và giàu có. Và chính chú ta cũng đã bào chế ra tất cả số chất độc đó! Có thể nào Meredith chế ra chúng thực chất vì thích thú trước ý tưởng có thể giết người một ngày nào đó. Chú ta phải hô hoán việc chất độc bị lấy đi, để làm chệch hướng nghi ngờ khỏi bản thân. Nhưng chú ta mới có khả năng là kẻ lấy độc nhất. Thậm chí, Meredith còn có thể muốn để mẹ tôi bị treo cổ – vì bị bà khước từ ngày xưa. Tôi nghĩ, ông biết đấy, điều chú ta nói trong bản tường thuật khá có vấn đề – về chuyện người ta có thể làm những việc trái với tính cách của mình. Có thể nào chú ta ám chỉ bản thân khi viết điều đó không?”
Hercule Poirot nói. “Không coi những gì được viết ra đều nhất thiết là sự thật – ít nhất thì cô cũng đúng ở điểm này. Những gì được viết ra có thể được cố tình viết để đánh lạc hướng.”
“Ồ, tôi biết rồi. Tôi sẽ ghi nhớ điều đó.”
“Còn ý tưởng nào nữa không?”
Carla nói chậm rãi. “Trước khi đọc những bản tường thuật này, tôi đã thắc mắc về bà Williams. Ông thấy đấy, bà ấy mất việc khi dì Angela đi học. Và nếu cha tôi chết bất thình lình, Angela có thể sẽ chẳng phải đi học nữa. Ý tôi là nếu cái chết đó được coi như một cái chết tự nhiên – mà tôi cho rằng có thể được lắm, nếu Meredith không phát hiện ra chuyện coniine bị mất. Tôi đã tìm hiểu về coniine, và nó không cho thấy bất cứ dấu hiệu đặc trưng nào sau cái chết cả. Có thể chuyện đó sẽ được coi như một vụ say nắng. Tôi biết mất việc không có vẻ gì là một động cơ thích hợp để giết người. Nhưng có những kẻ sát nhân đã ra tay hết lần này tới lần khác vì những động cơ dường như phi nghĩa đến khó tin cơ mà. Đôi khi còn chỉ vì một nhúm tiền. Và một gia sư trung niên, biết đâu còn thiếu năng lực, có thể đã đâm lo lắng và nhận thấy tương lai trước mắt quá đỗi mờ mịt.
“Như tôi nói, đó là suy nghĩ của tôi trước khi đọc những ghi chép này. Rốt cuộc thì bà Williams lại không hề có vẻ gì là như vậy. Bà ấy không có vẻ gì là một người thiếu năng lực…”
“Không hề. Bà ấy vẫn còn là một phụ nữ rất thông minh và hoạt bát.”
“Tôi biết. Có thể thấy rõ điều đó. Và bà Williams cũng có vẻ vô cùng đáng tin nữa. Thực sự chính điều đó mới là cái khiến tôi buồn lòng. Ôi, ông biết mà – ông hiểu mà. Dĩ nhiên ông không thấy phiền lòng đâu. Từ đầu đến cuối ông đã cho thấy rất rõ chính sự thật mới là thứ ông muốn có. Giờ thì chắc chúng ta đã có sự thật rồi đấy! Bà Williams nói đúng lắm. Người ta phải chấp nhận sự thật. Xây dựng cuộc sống dựa trên lời nói dối mà bản thân muốn tin sẽ chẳng được ích lợi gì cả. Được rồi, tôi sẽ chấp nhận! Mẹ tôi không vô tội! Mẹ viết cho tôi lá thư ấy vì bà yếu đuối và đau khổ và không muốn tôi buồn. Tôi không phán xét mẹ đâu. Có lẽ trong hoàn cảnh đó tôi cũng sẽ cảm thấy như thế. Tôi không biết ngục tù có thể khiến con người ta thành ra thế nào. Và tôi cũng không oán trách gì mẹ… nếu bà cảm thấy tuyệt vọng như thế về cha tôi, có lẽ bà đã không thể kìm chế bản thân. Nhưng tôi cũng không trách cha tôi. Tôi hiểu – chỉ một ít thôi – cha tôi cảm thấy thế nào. Đầy sức sống, đầy khát khao muốn có mọi thứ… Cha tôi không thể ngăn bản thân – bản chất ông là như vậy. Và ông cũng là một họa sĩ tài ba nữa. Tôi nghĩ như thế cũng là một lý do tương đối chính đáng rồi.”
Cô hướng khuôn mặt ửng đỏ vì xúc động của mình sang Poirot, cằm ngẩng cao một cách bướng bỉnh.
Hercule Poirot nói. “Vậy… cô đã thỏa nguyện rồi?”
“Thỏa nguyện ư?” Carla Lemarchant nói. Giọng cô vỡ ra.
Poirot cúi người tới trước và khẽ vỗ vai cô như một người cha.
“Nghe này,” ông nói. “Cô bỏ cuộc ngay lúc đáng để chiến đấu nhất. Ngay lúc tôi – Hercule Poirot – có được một giả thiết rất hay về chuyện gì thật sự đã xảy ra.”
Carla nhìn ông trân trối. Cô nói. “Bà Williams yêu quý mẹ tôi lắm. Bà ấy thấy – tận mắt – mẹ tôi ngụy tạo bằng chứng tự sát. Nếu ông tin lời bà ấy nói…”
Hercule Poirot đứng dậy. Ông nói. Mademoiselle Thưa cô , bởi Cecilia Williams nói bà ấy thấy mẹ cô làm giả vân tay của Amyas Crale trên chai bia – cô lưu ý cho, trên chai bia – chỉ cần mỗi điều đó thôi, tôi đã có thể khẳng định chắc chắn, mẹ cô không giết cha cô.”
Ông gật gật đầu và rời phòng, để lại Carla trân trối dõi mắt theo sau.
