Tôi về tới nhà lúc 11 giờ 15 phút sau khi ghé qua tiệm thuốc xem mấy cuốn sách bìa mềm. Cứ vài ngày một lần, tôi lại kiểm tra xem có tác phẩm gì mới của John D. MacDonalds không. Tôi có hai mươi lăm xu, nếu có sách mới là tôi sẽ mua luôn. Nhưng chỉ có mấy cuốn cũ, mà tôi đã đọc đi đọc lại những năm, sáu lần rồi.
Tới nhà, không thấy xe ô tô đâu, tôi chợt nhớ ra mẹ và hội các dì các cô bạn của mẹ đã đến Boston xem buổi diễn nhạc. Đam mê lớn lao của mẹ tôi là đi xem các buổi biểu diễn. Mà tại sao lại không? Đứa con duy nhất của bà đã qua đời, bà phải kiếm việc gì đó để tâm trí khuây khỏa chứ. Nói kiểu này nghe có vẻ cay đắng quá nhỉ. Nhưng nếu bạn ở vị trí của tôi, bạn sẽ hiểu tại sao tôi lại cảm thấy thế.
Bố tôi đang ở ngoài, dùng vòi nước phun cho khu vườn tan hoang của ông. Nếu nhìn khuôn mặt âu sầu của ông mà không biết khu vườn hết thuốc chữa ra sao, bạn nhìn thẳng khu vườn là hiểu ngay. Đất màu xám, mủn như bột. Chẳng có cây nào sống được, ngoại trừ cây bắp không bao giờ mọc được quá một trái bắp có thể ăn. Bố tôi bảo ông không biết cách tưới nước cho khu vườn; nếu mẹ thiên nhiên không ra tay thì đành chịu. Ông tưới quá nhiều nước ở một chỗ, làm cây chết úng. Ở luống tiếp theo, cây lại chết khát. Bố tôi chẳng bao giờ tưới vừa đủ. Nhưng chẳng mấy khi ông nhắc đến chuyện đó. Ông đã mất con trai vào tháng Tư và mất khu vườn vào tháng Tám. Và nếu ông không muốn đả động đến hai chủ đề này, có lẽ đó là đặc quyền của ông. Tôi chỉ khó chịu khi bố tôi còn bỏ tất tần tật những chủ đề khác. Dân chủ cũng phải có mức độ thôi chứ.
“Con chào bố,” đứng cạnh ông, tôi cất tiếng. Tôi chìa phong kẹo sô cô la Rollos vừa mua ở tiệm thuốc về phía ông. “Bố ăn không ạ?”
“Chào con, Gordon. Không, cảm ơn con.” Ông tiếp tục tưới nước lên lớp đất xám xịt vô vọng.
“Bố cho con cắm trại ở cánh đồng sau nhà Vern Tessio đêm nay cùng các bạn được không ạ?”
“Bạn nào thế?”
“Vern. Teddy Duchamp. Có thể cả Chris nữa.”
Tôi những tưởng sẽ phải nghe bố giảng cho một bài về Chris – nào là gần mực thì đen, rồi thì Chris là quả táo thối từ đáy thùng, phường trộm cắp, ngữ du côn lên lổng.
Nhưng ông chỉ thở dài rồi bảo, “Bố thấy cũng được.”
“Tuyệt quá! Cảm ơn bố!”
Tôi quay vào trong nhà, toan mở ti vi xem có chương trình gì thì bố gọi tôi lại: “Con chỉ đi với những cậu bạn đó thôi, phải không Gordon?”
Tôi nhìn ông, chuẩn bị tinh thần lời qua tiếng lại, nhưng sáng hôm ấy, bố tôi không có tâm trạng to tiếng. Tôi nghĩ nếu có thì tốt hơn. Vai ông chùng xuống. Ông quay mặt về phía khu vườn tiêu điều, chẳng buồn liếc sang tôi, thở dài thườn thượt. Mắt ông ánh lên sắc lấp lánh thật lạ, dường như hoen lệ.
“Ôi trời, bố ơi, các bạn đàng hoàng mà..”
“Ừ thì đàng hoàng. Một đứa trộm cắp, hai đứa ngu đần. Con biết chọn bạn mà chơi quá.”
“Vern Tessio không hề ngu đần ạ,” tôi phản bác. Trường hợp của Teddy thì khó tranh luận hơn.
“Mười hai tuổi mà vẫn học lớp năm,” bố tôi nói. “Lần nó ngủ lại nhà mình. Hôm sau, lúc người ta giao báo Chủ nhật, nó mất một tiếng rưỡi đồng hồ mới đọc được mấy trang truyện cười.”
Tôi nghe mà tức giận, vì tôi không nghĩ bố tôi hành xử công bằng. Ông đánh giá Vern theo cái cách ông đánh giá tất tần tật những người bạn của tôi, họa hoằn lắm mới đụng mặt, đa phần chỉ là lúc vào và ra căn nhà. Ông hiểu sai về bạn bè tôi. Và khi ông gọi Chris là đứa trộm cắp, khi nào tôi cũng thấy nóng máu, vì ông chẳng biết gì về Chris. Tôi những muốn nói với ông điều đó, nhưng nếu tôi chọc cho ông nổi điên lên, ông sẽ bắt tôi ở nhà. Mà tâm trạng của ông cũng không đến nỗi nào, không giống những lần ông nổi giận ở bàn ăn, mắng chửi xối xả đến độ chẳng ai muốn nghe. Lúc này đây, trông ông vừa buồn, vừa mệt, vừa tàn tạ. Ông đã sáu mươi ba tuổi, đủ già để làm ông tôi.
Mẹ tôi năm mươi lăm— chẳng còn xuân thì gì cho cam. Vừa kết hôn, bố mẹ tôi đã cố gắng sinh con đẻ cái ngay lập tức, mẹ tôi mang bầu nhưng lại sẩy thai. Bà sẩy thai thêm hai lần nữa, bác sĩ bảo bà sẽ không còn khả năng mang thai đủ tháng để sinh. Tôi nghe đi nghe lại chuyện này đến độ thuộc lòng, khi bố hoặc mẹ xa xả sạc cho tôi một trận, chắc bạn hiểu ý tôi đúng không. Bố mẹ muốn tôi nghĩ tôi là ân huệ được chúa trời ban tặng, và rằng tôi không biết trân trọng phước lành của mình khi thành hình trong bụng mẹ lúc bà đã sang tuổi bốn mươi hai, mái đầu lấm tấm bạc. Tôi không biết trân trọng phước lành của mình, tôi cũng chẳng biết trân trọng bao khổ đau và hy sinh mẹ dành cho tôi.
Năm năm sau khi bác sĩ chẩn đoán mẹ tôi không bao giờ mang thai được nữa, mẹ tôi mang bầu anh Dennis. Cái thai được tám tháng thì nôm na là mẹ tôi đẻ rơi anh, nặng 3,6 cân – bố tôi từng nói nếu mẹ tôi mang thai anh Dennis đủ chín tháng mười ngày, có khi anh sẽ nặng gần 7 cân ấy chứ. Bác sĩ bảo: Chà, đôi khi tự nhiên phỉnh phờ chúng ta, nhưng thằng bé này là đứa con duy nhất anh chị sẽ có. Hãy biết ơn Chúa vì có nó và biết hài lòng. Mười năm sau, mẹ mang bầu tôi. Mẹ không chỉ mang thai tôi đủ ngày, bác sĩ còn phải dùng kẹp sản khoa để lôi tôi ra. Bạn có biết gia đình nào bát nháo như vậy không? Vừa bước vào đời, tôi đã là con của ông bố bà mẹ suốt ngày uống Geritol, tôi không muốn nhắc nhiều đến chuyện này, còn ông anh duy nhất của tôi đã chơi bóng chày trong công viên của đám con nít lớn từ lúc tôi còn đóng bỉm.
Còn về bố mẹ tôi, một món quà từ Thượng Đế đã là quá đủ. Tôi không bảo bố mẹ đối xử tệ với tôi, họ cũng không đánh đập tôi bao giờ, nhưng tôi là một bất ngờ từ trên trời rớt xuống, và tôi đoán khi đến tuổi tứ tuần, bạn không còn ham mê bất ngờ như thuở đôi mươi. Sau khi sinh tôi ra, mẹ tôi làm một phẫu thuật mà hội bạn của bà hay gọi là “Băng Cá Nhân.” Tôi đoán mẹ tôi muốn đảm bảo một trăm phần trăm sẽ không còn bất cứ món quà nào từ Thượng Đế. Khi tôi lên đại học, tôi phát hiện tôi đã may mắn hơn người khi sinh ra mà không bị thiểu năng... dù tôi nghĩ bố tôi cũng lợn cợn nghi ngờ khi thấy cậu bạn Vern của tôi tốn đến mười phút để hiểu được đoạn hội thoại trong mẩu truyện tranh hài Beetle Bailey.
Còn về việc tôi không được bố mẹ quan tâm: thật ra, tôi không hề ngộ ra chuyện đó cho đến thời trung học, khi viết báo cáo về cuốn tiểu thuyết mang tên Người vô hình . Khi đồng ý nhận cuốn này để làm báo cáo cho cô Hardy, tôi cứ tưởng nó là một tác phẩm khoa học viễn tưởng về một anh chàng quấn băng kín mít và đeo kính râm Foster Grants – trong phim, Claude Rains thủ vai nhân vật này. Đến lúc phát hiện câu chuyện hoàn toàn khác, tôi trả cuốn sách nhưng cô Hardy không cho tôi thoát nạn. Nhưng kết cục là tôi rất vui mình đã đọc. Nội dung tác phẩm Người vô hình ấy về một anh chàng da đen. Chẳng ai để ý đến anh trừ khi anh gây chuyện. Người ta nhìn mà chẳng thấy anh. Khi anh nói, chẳng ai đáp lời. Anh sống tựa hồn ma. Vừa cầm cuốn sách ấy lên, tôi đã say sưa đọc như thể đó là truyện của John D. MacDonald, vì Ralph Ellison đang viết về chính tôi. Ở bàn ăn, câu chuyện luôn xoay quanh Denny con loại được bao nhiêu cầu thủ phát bóng, Denny ai mời con đến buổi khiêu vũ Sadie Hawkins, Denny bố muốn trao đổi với con dưới tư cách hai người đàn ông về chiếc xe bố con mình đang cân nhắc. Tôi lên tiếng: “Đưa bơ cho con với,” thì bố lại đáp: Denny, con có chắc con muốn nhập ngũ không? Tôi nói: “Có ai đưa bơ cho con không ạ?” thì đến lượt mẹ hỏi Denny có muốn bà đưa anh xuống một cửa hàng áo thun Pendleton đang giảm giá trong trung tâm không, thể là tôi đành phải tự mình đi lấy bơ. Buổi tối nọ, năm tôi lên chín, tôi thử nói bậy xem có chuyện gì xảy ra: “Đưa con phần khoai tây chết toi kia với.” Và mẹ tôi bảo: Denny, hôm nay dì Grace mới gọi, dì hỏi thăm con và Gordon đấy.
Buổi tối Dennis tốt nghiệp loại xuất sắc trường trung học Castle Rock, tôi giả vờ ốm ở nhà. Nhờ Royce – anh cả của Stevie Darabont mua hộ một chai rượu Wild Irish Rose, tôi uống nửa chai rồi ói trên giường ngay giữa đêm.
Với hoàn cảnh gia đình như thế, hoặc là bạn sẽ ghét anh trai mình hoặc thần tượng hóa anh ta trong vô vọng – chí ít đó là những gì họ dạy sinh viên trong môn tâm lý học ở đại học. Vớ vẩn thật, nhỉ? Nhưng theo như tôi hiểu, tôi không cảm thấy như thế về Dennis. Chúng tôi chẳng bao giờ tranh cãi, cũng chẳng bao giờ thượng cẳng chân hạ cẳng tay. Điều đó sẽ nực cười lắm. Thằng nhóc mười bốn tuổi có lý do gì để đánh đứa em mới bốn tuổi đầu kia chứ? Chưa kể, trong mắt bố mẹ tôi chỉ có mỗi người con lớn, họ chẳng bắt anh chịu gánh nặng chăm sóc cho đứa em trai nhỏ, thành thử anh không thù hằn tôi theo kiểu một số anh chị trong nhà ghen tức em mình. Những lần Denny đưa tôi đi cùng là hoàn toàn tự nguyện, và đó là những ký ức hạnh phúc nhất in hằn trong tâm trí tôi.
☆ ☆ ☆
“Này Lachance, thằng oắt kia là ai thế?”
“Em trai tao đấy, mày ăn nói cho cẩn thận, Davis. Kẻo em tao đánh mày u đầu bây giờ. Gordie cứng cáp lắm đấy nhé.”
Bọn họ vây quanh tôi một lát, ai nấy đều to lớn, cao đến không tưởng, một khoảnh khắc tắm trong sự quan tâm tựa nắng mai. Các anh thật hộ pháp, thật già dặn.
“Này nhóc! Thằng bún thiu này thật sự là anh trai nhóc à?”
Tôi rụt rè gật đầu.
“Thằng này đúng là khốn nạn, phải không nhóc?”
Tôi lại gật đầu, và tất cả mọi người, kể cả Dennis, đều phá lên cười nắc nẻ. Rồi Dennis vỗ tay hai lần đầy rắn rỏi và cất tiếng: “Nào mọi người, bọn mình đi tập hay cứ đứng đây cà kê dê ngỗng đấy?”
Họ chạy vào vị trí, chưa gì đã ném bóng qua lại ở sân trong.
“Em qua ngồi chỗ băng ghế đi, Gordie. Ngồi yên. Đừng làm phiền ai nghe chưa?”
Tôi qua ngồi chỗ băng ghế. Tôi rất ngoan. Tôi thấy mình nhỏ như hạt cát dưới vầng mây mùa hạ ngọt ngào. Tôi nhìn anh tôi ném bóng. Và tôi chẳng làm phiền ai.
☆ ☆ ☆
Nhưng những dịp như thế không nhiều.
Thỉnh thoảng, trước khi đi ngủ, anh đọc cho tôi nghe vài câu chuyện hay hơn của mẹ; chuyện mẹ kể quanh đi quẩn lại chỉ xoay quanh những chuyện bình thường như Người bánh gừng, Ba chú heo con, nhưng chuyện của Dennis là về Lão râu xanh và Jack Đồ tể. Anh còn có phiên bản Ba chú dê trong đó con quỷ dưới cầu là người thắng. Và như tôi đã nói, anh còn dạy tôi chơi bài cribbage và cách xóc bài. Không có gì nhiều nhặn nhưng này! Ăn mày thì không được đòi xôi gấc, tôi nói thế có đúng không?
Càng lớn, tình yêu thương tôi dành cho Dennis lại càng được thay thế bởi một cảm giác trầm trồ có phần lãnh đạm, tôi đoán đó là giác ngưỡng mộ mà con chiên Cơ Đốc dành cho Chúa. Và khi anh mất, tôi hơi sốc, hơi buồn, tôi nghĩ nó na ná cảm giác những con chiên kia cảm thấy khi tạp chí Time đăng tin Chúa đã chết. Để tôi trình bày thể này: chuyện Denny qua đời khiến tôi buồn như lúc tôi nghe trên radio tin Dan Blocker [51E] mất mạng. Tần suất tôi thấy hai người họ tương đương nhau, Denny thậm chí còn chẳng được suất chiếu lại nào.
Anh được chôn trong một quan tài kín phủ quốc kỳ (họ lấy lá cờ khỏi hòm khi hạ huyệt rồi gấp nó lại – gấp lá cờ chứ không phải gấp hộp – thành một cái mũ ba góc không vành rồi đưa cho mẹ tôi). Bố mẹ tôi tan nát cõi lòng. Bốn tháng vẫn là không đủ để hàn gắn vết thương lòng của bố mẹ tôi; tôi còn chẳng biết liệu bố mẹ tôi có bao giờ vượt qua được sự mất mát ấy không. Ông bà đứt ruột đứt gan. Phòng của Denny vẫn giữ nguyên trạng, cách phòng tôi một cánh cửa, được giữ nguyên trạng, hoặc có lẽ là dòng chảy thời gian đã ngưng đọng. Những lá cờ đuôi nheo của đại học Ivy League vẫn treo trên tường, hình kỷ yếu của những cô bạn gái cũ của anh vẫn nhét vào tấm gương nơi anh đứng hàng giờ liền, chải chuốt mái tóc ra sau thành đuôi vịt như kiểu tóc của Elvis. Chồng tạp chí Trues và Sports Illustrated vẫn nằm trên bàn của anh, ngày phát hành càng lúc càng xa theo năm tháng. Nó mang hơi hướm quang cảnh trong mấy bộ phim sướt mướt xúc động. Nhưng với tôi, nó chẳng xúc động gì; chỉ có khủng khiếp mà thôi. Tôi không vào phòng của Dennis trừ khi bắt buộc, vì tôi cứ tưởng tượng anh sẽ đứng đằng sau cửa, hoặc nấp dưới giường, hoặc trong tủ quần áo. Thường thì thứ ám ảnh tâm trí tôi nhất là tủ quần áo, và nếu mẹ sai tôi vào phòng lấy album bưu thiếp hay hộp giày đựng hình của Denny để bà xem, tôi cứ hình dung trong đầu cảnh tượng cửa tủ từ từ mở ra trong khi tôi cứng đờ người vì kinh hãi. Tôi tưởng tượng cảnh anh nhợt nhạt, máu me trong bóng tối, một bên đầu móp méo, máu và não khô lại cứng quèo trên áo. Tôi tưởng tượng tay anh vươn ra, hai bàn tay máu me co quắp thành móng vuốt, đoạn anh rền rĩ: Đáng ra phải là mày, Gordon. Đáng ra phải là mày .
