Màn kết thúc bữa tiệc Noel dù có bi thảm đến mấy cũng đã lui về quá khứ, để chỉ ít lâu sau lại có thêm những tin tức buồn thảm hơn nhiều đưa tới đồn King, chúng tôi được nghe một sự kiện kinh hoàng mà sau này người ta hay gọi là “Thảm bại Deid”.
Tin dữ do một liên lạc của các bộ lạc da đỏ thân chính phủ đến báo. Sự kiện quá đỗi khủng khiếp, thoạt nghe chúng tôi đã không thể nào tin được.
Kế đó một số người da đỏ khác đến đồn, hoàn toàn khẳng định tin báo của tên liên lạc. Sự cố quả là ghê gớm và bi đát, đến nỗi nghe gần như chuyện hoang đường. Thế nhưng đó lại là sự thật, một sự thật đầy máu.
Trước đây tôi có nhắc đến một sĩ quan chính phủ huyênh hoang tuyên bố “chỉ cần một trung sĩ tháp tùng, thay cho cả một đơn vị hộ tống, anh ta sẽ xuyên suốt lãnh thổ da đỏ bình an vô sự”. Viên sĩ quan khoác lác đó là thiếu tá Deid.
Sự cố bi thảm bắt đầu từ chỗ thiếu tá Deid gặp dịp may hiếm có để phô trương lòng can đảm vô song của mình, tuy dưới quyền không chỉ có một trung sĩ duy nhất như đã từng tuyên bố. Để có thể hiểu rõ sự cố thảm hại của Deid, chúng ta nên làm quen với địa hình một chút.
Trên bờ tây bán đảo Florida có một vịnh biển mà dân da đỏ gọi là “Tampa”, còn người Tây Ban Nha lại đặt tên là “Espiripu xanto”. Người Anh đã đến đây và không hiểu từ hồi nào đã xây dựng bên bờ vịnh đồn Bruc. Pháo đài Bruc cũng giống như đồn King, nhưng xuôi xuống phía nam, cách đồn King chừng chín mươi dặm.
Đồn Bruc đứng hàng thứ hai trong số các đồn cứ điểm dọc biên giới da đỏ, trong đồn khá đông quân và vũ khí, đạn dược. Đây là điểm tập kết hồi quân của các binh đoàn đóng tại các cảng vịnh Mexic. Vào thời điểm ngay trước khi có các hoạt động quân sự, đồn Bruc có gần hai trăm đầu lính, chủ yếu là pháo binh. Lính bộ binh trong đồn rất không đáng kể.
Ít lâu sau cuộc đàm phán không hiệu quả ở đồn King, theo lệnh tướng Clints, một phần quân lực đồn Bruc sẽ tăng cường sang đại bản doanh. Theo lệnh đó, một trăm lính cùng với sĩ quan đủ phiên chế chuẩn bị lên đường sang đồn King. Chỉ huy đơn vị tăng cường là thiếu tá Deid.
Ngay trước lễ Noel năm 1835, đội quân của Deid rời cổng đồn Bruc, tinh thần vô cùng phấn chấn, ai nấy đều hy vọng giành vòng nguyệt quế vinh quang trong những trận đọ sức sắp tới. Họ hy vọng đây sẽ là trận đánh đầu tiên trong cuộc chiến, và chiến đấu trong trận mở màn chắc chắn sẽ đem lại vinh quang rực rỡ. Trong đoàn quân không một ai nghĩ đến thất bại.
Cờ dong, trống mở, tiếng kèn đồng gầm lên chói tai, báo hiệu đoàn quân xuất kích. Dưới những loạt súng chào vang rền, những lời hô khích lệ của người ở lại, đoàn quân lên đường, bước vào cuộc hành quân bất hạnh có đi nhưng không có đến.
Đúng một tuần sau, 31 tháng 12, có một người lết tới cổng đồn Bruc. Quần áo rách bươm, ướt nhẹp, dính đầy bùn đất, máu me - thật khó lòng nhận ra đây là bộ quân phục của một binh nhì trong đội quân thiếu tá Deid. Người lính bị năm vết thương, ở mông bên phải, trên chỏm đầu, màng tang, lưng và tay trái. Anh ta hốc hác, xanh mét, người tóp như bộ xương. Đồng đội cũ trong đồn khó khăn lắm mới nhận ra anh, khi bộ xương khẽ thều thào, run run khai tên họ: “Bính nhì Clark, trung đoàn pháo binh số 2”. Ít lâu sau hai người nữa, binh nhì Spres và Thomas, bò về, cũng bộ dạng khốn khổ y như Clark. Họ thuật lại mọi chuyện đúng như Clark đã kể. Đoàn quân thiếu tá Deid đã bị người da đỏ tấn công, bị thảm bại và bị giết gần như toàn bộ. Trong tổng số hơn một trăm quân tướng kiêu hãnh ra đi và nuôi mộng làm nên chiến tích, chỉ còn ba chú binh nhì sống sót! Số còn lại, một trăm lẻ sáu người, đã chọn mộ cho mình bên bờ sông Amazura. Họ đã nhận cây thập giá cắm mồ thay vì vòng nguyệt quế.
Ba người sống sót đều bị đối phương chém bằng búa tomahawk, họ ngã xuống và giả chết. Chỉ nhờ vậy họ mới thoát, sau trận đánh mới lê lết về đồn. Clark lết suốt đoạn đường dài hơn sáu mươi dặm, mỗi dặm mất một giờ.