Qua mùa khô rồi đến mùa mưa. Đã gần một năm anh Tình nguyện trên đất bạn Campuchia. Chẳng bao giờ quên trận đánh nơi suối Đà Ha. Hồi Kháng chiến chống Mỹ, nơi này có thời gian là Trung Ương Cục Miền Nam của ta. Mật khu R huyền thoại.
Cả vạt rừng mênh mông bằng phẳng, duy nhất có một con suối. Ngoằn ngoèo giữa bạt ngàn rừng núi, có những đoạn chảy lồng lên sát biên giới.
“May mà có suối Đà Ha
Không E bốn tám c… ra đầy quần”
Câu thơ ấy lính e48 phải tức mà công nhận. Trận chiến ác liệt giữa ta và Sư đoàn 5 Polpot cuối 1977 cửa ngõ che chắn cho e48 là suối Đà Ha. Cứ ban ngày đơn vị anh vượt qua suối đuổi địch chạy tít xa, đêm chúng quay lại sát bên nhưng không dám vượt qua con suối. Tiến lùi giành giật vì đó là nguồn nước chung cho cả hai phía. Sau bốn ngày khó khăn nhất ấy đơn vị anh tiến sâu vào Tà Keo.
Tà Keo mùa mưa. Anh đã quen với mùa mưa trong rừng Tây Nguyên ướt át, đói khổ, nhưng những năm chống Mỹ đó là mùa “nghỉ ngơi”… Còn trên mảnh đất Chùa Tháp này không ngày nào im tiếng súng, lũ Pốt bám như đỉa đói, chúng tấn công cả ban đêm. Thương lắm anh em hy sinh, bị thương phải chờ có khi mấy ngày mới được chuyển về tuyến sau. Tháng 8/1978 anh lên Tiểu đoàn nhận nhiệm vụ mới.
Câu “Lính tiểu đoàn, quan đại đội” cũng có phần đúng, hầm được anh em Công binh chuẩn bị cho. Lát trên là những thân cây cao su được kê thoáng nhìn ra bốn phía để phục vụ cho việc chỉ huy chiến đấu. “Quan” nhưng cái ướt át thì vẫn vậy. Đất đỏ nhuộm bộ quân phục lính trông như những con bò. Bát cơm hạt bobo đến được tay lính là bao vất vả. Muỗi thì vơ được, bay táp vào mặt, tiếng vo ve nghe não ruột, cùng tiếng đạn pháo Pốt đinh tai nhức óc suốt đêm ngày… Anh ốm rồi.
Nhìn máu anh em đổ anh cố gắng gượng. Mỗi chiều cơn sốt lại kéo tới hành hạ, ngày thứ ba, cậu liên lạc dìu anh lên xe chở thương binh tử sĩ ra quân y viện 211 đóng cạnh suối Đà Ha.
Nằm dài trên thùng xe bên các túi tử sĩ, anh mê man không biết gì. Tỉnh dậy sau hai ngày anh thấy mình nằm trong khu vực cách ly, xung quanh là những gương mặt vàng khè như nhuộm nghệ… Dịch “gan vi rút”. Giữa lúc chiến trường ác liệt hàng trăm tay súng phải nằm đây vì dịch này, không ít đồng đội không qua khỏi.
Dịch bệnh ấy cũng dễ hiểu khi có lúc trong trận chiến đợi màn đêm buông xuống, bò xuống suối lấy nước uống thì bên bờ kia là những xác lính Pốt nằm rải rác, trương phềnh, ngâm cả trong dòng nước. Ruồi nhặng đặc quánh. Mùi tử khí nồng nặc.
Anh đã vượt qua cái chết trước sự ngạc nhiên của các bác sĩ nhưng cậu lính mới nằm cạnh thì không may mắn thế.
Cậu ấy vào nằm cạnh khi anh đã qua hai tuần điều trị. Hôm ấy đỡ chút, anh lén cắt rừng tìm về chốt cũ nơi suối Đà Ha, nhìn lại trận địa hoang tàn thấm máu đồng đội, gọi tên từng thằng mà lòng quặn thắt… Lê bước trở lại viện, sự có mặt của cậu lính mới làm anh khuây khỏa phần nào.
Cậu ta ước ao được thăm Tòa thánh Tây Ninh, anh chiều nó mà ngẫm sao có gì kỳ lạ, bởi vì không có cậu ấy anh đã không đến Tây Ninh và gặp lại Tuyết, cô du kích Đồng Dù năm nào. Không có thằng em bên cạnh chắc Tuyết ôm chầm lấy anh, cô gọi to tên anh rồi òa khóc: “Em tưởng anh chết rồi… Anh biết có cô bộ đội chờ anh hai năm rồi mới lấy chồng không”? Cô lấy chồng ở đây, cách nhà gần trăm cây số.
Anh mới được hưởng tình thân như ruột thịt của gia đình Tuyết, chỉ là một gia đình Cách mạng trong Kháng chiến chống Mỹ với anh bộ đội đã đến công tác và ở nhờ.
Sau lần gặp gỡ, mấy ngày sau Tuyết đòi bằng được vào khu cách ly thăm anh với bao nhiêu quà, rồi bằng được cùng anh về Đồng Dù thăm ba má để lấy thuốc cho anh. Thuốc thì bạn của ba nhất định không lấy tiền “con nuôi” ba. Bữa cơm gia đình ấm áp ấy với anh là điều quá xa xỉ. Chục năm gian khổ chiến trường với anh chỉ còn là khoảnh khắc trước tấm lòng yêu quý dành cho.
Điều không bao giờ ngờ tới là cậu lính của anh không qua khỏi. Đột ngột cậu xuống sức, rồi không gượng được nữa. Cúi xuống gương mặt nét thơ trẻ, đôi mắt nhắm nghiền, anh chỉ kịp nghe nhẹ như tiếng gió: “Mẹ ơi”…
Anh ôm cậu lính khóc nức nở, nó tuột khỏi tay anh rồi. Vừa hôm kia em còn khen chị Tuyết đẹp cơ mà, mắt nai còn ngơ ngác: “Sao cửa Tòa thánh lại có một con mắt hả anh”? Anh không biết em ơi… Tiếc thương làm anh như nghẹt thở.
Nhân có anh ở ban cán bộ Trung đoàn đi công tác ghé thăm, biết đơn vị chuẩn bị vào chiến dịch lớn, anh quyết xin ra viện để về cùng xe và cùng anh em chiến đấu. Giấc mơ chiến dịch hợp đồng binh chủng, mơ ngày gần nhất được đặt chân trên thành phố Nongpenh, giờ thêm ước mơ chiến đấu thay em người lính trẻ.
Anh nhớ đồng đội vô cùng. Nơi đói khát, đạn bom ấy là gia đình… Hai tháng rồi anh em có còn nguyên vẹn hay không?
Chẳng biết mình sẽ đi ra hay nằm lại nơi mặt trận, nhưng có gì đó cuốn anh vào. Không là lính chiến không hiểu được đâu, mà mong sao sẽ chẳng ai còn phải trải qua để hiểu. Anh nhớ mùi thuốc súng mà mơ ngày không còn phải ngửi mùi thuốc súng. Thoáng nghĩ tới mẹ nhưng anh không quay nhìn lại phía sau.
Chuẩn bị cho trận đánh cuối cùng, quãng đường như ngắn lại. Bên tai anh như có những loạt đạn bắn lên không trung trong ngày Miền Nam hoàn toàn giải phóng. Lòng thấy nhẹ tênh. Làn gió thổi qua cửa xe làm anh khỏe hẳn lại.
Bỗng nước mắt nước mũi anh dâng lên không cầm được, bởi anh nghe rõ lắm trong tiếng gió có tiếng thều thào… “Mẹ ơi”!
30/12/2022