Từ tháng 2 năm 1979 đến ngày 16 tháng 4 năm 1982, hàng loạt thư khủng bố đã được gửi đến lực lượng chức năng thành phố New York, tất cả đều từ cùng một nguồn. Không đơn giản chỉ là những bức thư đe dọa thông thường, nội dung của chúng nhắm thẳng vào Tổng thống Hoa Kỳ đương nhiệm. Ngoại trừ sự hăm dọa đầu tiên được gửi đến Tổng thống Jimmy Carter, các lá thư khác đề cập đến Tổng thống Ronald Reagan và các chính trị gia khác.
Cơ quan tình báo Trung ương (CIA) nhận được bức thư đầu tiên với lời nhắn “Giết Tổng thống Carter hoặc những nhân vật có chức quyền” . Thư khủng bố được viết tay, dài hai trang và được ký bởi “Kẻ cô độc u sầu”. Sau khi biết tin, nhiều người trong bộ máy chính trị vô cùng hoang mang. Vô vàn câu hỏi được đặt ra: Kẻ ám sát là ai? Mục đích của hắn là gì? Các mật vụ nhận được nhiệm vụ tối cao, phải ra tay bắt được kẻ ngông cuồng này càng nhanh càng tốt.
Trong lúc các thanh tra nỗ lực vào cuộc, từ tháng 7 năm 1981 đến tháng 2 năm 1982, tám bức thư đe dọa mới lại xuất hiện. Trong đó, ba bức thư được gửi đến Cơ quan tình báo Trung ương, hai bức gửi thẳng đến Nhà Trắng, trụ sở của Cục điều tra Liên bang (FBI) tại New York và Washington mỗi nơi nhận được một lá và bức thư cuối cùng được gửi đến tòa soạn Nhật báo Philadelphia 13 .
Tác giả của những lá thư khủng bố vẫn là “Kẻ cô độc u sầu”, nhưng ở một số lá thư, hắn ký tên C.A.T. Tin nhắn khủng bố tiếp tục nhắm vào Tổng thống Reagan, kẻ chủ mưu gọi ông là “kẻ phản Chúa”, “quỷ dữ”. Hắn cho biết, không chỉ ngài Tổng thống mà những người ủng hộ ông cũng sẽ phải trả giá. Trong thư, hung thủ cũng nhắc đến John Hinckley 14 và tuyên bố sẽ nối gót sự nghiệp dang dở của tên tội phạm nổi tiếng.
Ngày 30 tháng 3 năm 1981, John Hinckley đã trà trộn vào hàng ngũ phóng viên trong một sự kiện cộng đồng và chĩa súng vào Tổng thống Reagan, viên đạn găm vào ngực trái nhưng may mắn được điều trị kịp thời, ngài Tổng thống không gặp nguy hiểm về tính mạng.
Các bức thư đe dọa liên tiếp xuất hiện, phạm vi của những lời lẽ công kích đã được mở rộng, hướng đến các thành viên trong Hạ viện và Thượng viện. Hai trong số những người nhận được thư khủng bố gồm có Hạ nghị sĩ Jack Kemp và Thượng nghị sĩ Alfonse D'amato. Cảnh sát phát hiện ra những bức ảnh chụp ở cự ly gần của các chính trị gia khi kiểm tra thư. Điều này cho thấy C.A.T không chỉ nói suông khi buông lời hăm dọa.
Ngày 14 tháng 6 năm 1982, kẻ chủ mưu gửi bức thư thứ mười bốn đến tòa soạn của tờ New York Post. Hắn tuyên bố sẽ lộ diện sau khi đã loại trừ “ác quỷ” (ám chỉ Tổng thống). Ngoài ra, hắn cho biết mình sẽ làm tới cùng kể cả khi không ai đặt niềm tin vào hắn. C.A.T đưa ra lời cam kết rằng sau khi hoàn thành “sứ mệnh lịch sử”, giới truyền thông sẽ có cơ hội trò chuyện với hắn.
Tới thời điểm đó, cuộc điều tra vẫn không có nhiều tiến triển nên lực lượng chức năng đã mời chuyên gia tâm lý tội phạm John Douglas tham gia hỗ trợ.
Phân tích các dữ liệu như ngôn ngữ, cách dùng từ và câu của C.A.T, cũng như địa điểm và đối tượng nhận thư, Douglas phỏng đoán hung thủ là một người đàn ông da trắng, độc thân, tuổi từ 25 đến 33. Tội phạm là người gốc New York, hiện đang sống ở ngoại ô thành phố, hắn có trí tuệ ở mức trung bình, đã tốt nghiệp trung học cơ sở và có thể học qua chuyên ngành văn học, chính trị. Đối tượng là con một hoặc con út trong gia đình, có tiền sử nghiện rượu, chất cấm, tự cho mình là người thất bại trong cuộc sống. Thêm vào đó, hắn từng trải qua cú sốc tâm lý liên quan đến hôn nhân, nghĩa vụ quân sự, mất người thân trong khoảng thời gian từ 20 đến 25 tuổi.
Theo phân tích của Douglas, người viết thư khá quen thuộc với các loại vũ khí và thích tấn công ở cự ly gần. Nếu hắn thực sự hành động thì sẽ khó thoát thân, ngược lại có lợi cho phía cảnh sát. Hành vi của hung thủ mang tính chất cảm tử, hắn chắc chắn sẽ để lại nhật ký hoặc thư tuyệt mệnh. Kẻ tấn công sẽ ngụy trang bản thân bằng vẻ ngoài điềm đạm, hòa nhập với môi trường xung quanh. Có khả năng hắn sẽ chủ động nói chuyện với cảnh vệ hoặc sĩ quan tại hiện trường để tạo hình ảnh một công dân bình thường, không có dấu hiệu nguy hiểm.
Trong thư, đối tượng đề cập đến John Hinckley với một sự ngưỡng mộ không che giấu, hắn muốn trở thành kẻ ám sát như John Hinckley. Vì vậy, Douglas gợi ý rằng trong quá trình tìm kiếm nghi phạm, cảnh sát nên ghé thăm những địa điểm mà John Hinckley đã từng xuất hiện như Nhà hát Ford ở Washington hay khách sạn hắn lưu trú. C.A.T có thể hỏi thăm về căn phòng tên tội phạm trứ danh từng ở.
Làm theo lời Douglas, cảnh sát phát hiện quả thật đã có người yêu cầu được sử dụng căn phòng đặc biệt đó. Tuy nhiên, theo ghi chép của khách sạn, người đăng ký là một cặp vợ chồng lớn tuổi, hai người đã từng ở tại đây trong thời gian kết hôn, vì vậy họ luôn lựa chọn căn phòng này mỗi khi đến khách sạn.
Tháng 8 cùng năm, cảnh sát nhận được hai bức thư khác có chữ ký của C.A.T. Hai bức thư này được gửi đến Văn phòng Tổng thống Washington và đều được đóng dấu bưu điện của Bakersfield, California. Điều này cho thấy, kẻ ám sát bám theo mục tiêu của mình khắp đất nước khiến cho lực lượng chức năng khó nắm bắt được hành tung chính xác.
Các đặc vụ rất lo lắng trước tình hình cấp bách, C.A.T đã tuyên bố trong lá thư gần nhất rằng “Vì một sức khỏe tinh thần và thể chất vững mạnh, tôi sẽ tập hợp một tổ chức gồm những người Mỹ yêu nước, chúng tôi sẽ cùng cầm vũ khí và diệt trừ kẻ thù của tổ quốc từ bên trong.” Ngoài ra, kẻ chủ mưu cũng viết dài và nhiều về “tra tấn và địa ngục”, thừa nhận rằng hắn biết rõ mình sẽ bị giết hại sau khi loại trừ “ma quỷ” từ “thượng tầng”.
Sau khi đọc hết bức thư, Douglas cho rằng người này không nguy hiểm như cách hắn thể hiện. Các đặc vụ có nhiều suy đoán về ý nghĩa chữ ký C.A.T, song Douglas không muốn lãng phí thời gian cho vấn đề này, ông cho rằng nó có thể chẳng mang hàm ý gì đặc biệt. Có thể, hung thủ thích cách phát âm của từ này hoặc hình thức của chữ ký.
Douglas cho biết, cách tốt nhất để bắt được C.A.T là dùng mẹo. Trong lá thư gửi đến tòa soạn New York Post, hắn đã hứa sẽ nói chuyện với báo chí sau khi xong việc. Đây là cơ hội để FBI tìm hiểu về danh tính kẻ phạm tội, một đặc vụ sẽ cải trang thành biên tập viên và trò chuyện với hắn qua điện thoại trong khi các thanh tra khác dò tìm vị trí của hắn.
Biên tập viên giả được hướng dẫn cách lôi kéo thông tin từ C.A.T, nhằm kéo dài thời gian cuộc hội thoại để dựng báo cáo tổng thể về tội phạm. Ngoài ra, đặc vụ có thể đưa ra gợi ý gặp mặt. Nếu C.A.T đồng ý, hai người sẽ hẹn tại một địa điểm vắng vẻ vào ban đêm để tạo không khí bí mật.
Sau khi xem xét kỹ kế hoạch, cảnh sát quyết định công bố lời thông báo, phản hồi tới ngay sau đó. C.A.T bắt đầu liên lạc thường xuyên với vị biên tập viên. Douglas phân tích rằng đối tượng, có thể gọi điện ở một địa điểm công cộng như ga xe lửa, thư viện, viện bảo tàng...
Tiến sĩ Murray Myron, một nhà tâm lý học nổi tiếng tại Đại học Syracuse, cũng phân tích C.A.T và tin rằng hắn không phải là một phần tử nguy hiểm mà chỉ đơn giản là kẻ nói dối. Mục đích thực sự của hắn là nắm quyền điều khiển các chính trị gia nổi tiếng.
Ngày 21 tháng 10 năm 1982, cảnh sát bắt được một người đàn ông da trắng trong buồng điện thoại công cộng ở ga Penn. Thời điểm bị bắt, đối tượng vẫn đang trò chuyện với biên tập viên của FBI.
Hóa ra, C.A.T có tên thật là Alphonse Amodio Jr., 27 tuổi, sinh ra và lớn lên tại New York, đã tốt nghiệp trung học. Mọi thông tin về tội phạm đều khớp với phác họa tâm lý của Douglas.
Cảnh sát tìm đến nhà của Alphonse Amodio Jr., hắn sống trong một căn hộ rách rưới, bẩn thỉu ở Florel Park. Mẹ của kẻ phạm tội cho biết hắn luôn mang trong mình lòng căm thù đối với xã hội và thế giới bên ngoài, tự cho mình là kẻ ngoài rìa và không được chấp nhận. Alphonse Amodio Jr. từng đi lính nhưng đã đào ngũ sau một thời gian ngắn. Sở thích của hắn là sưu tầm các bài báo, bộ sưu tập báo chí của hắn chật ních hai, ba tủ đầy.
Kiểm tra các tài liệu này, cảnh sát phát hiện mỗi bộ sưu tập lại có gắn tên của một nhân vật có quyền chức khác nhau. Trong nhật ký cá nhân, Amodio tự gọi mình bằng cái tên “con mèo trong hẻm”. Ngoại trừ lời gợi ý này, không tìm thấy điều gì kết nối hắn với cái tên C.A.T (từ “cat” trong tiếng Anh có nghĩa là mèo).
Alphonse Amodio Jr. được giam trong một cơ sở trị liệu tâm thần. Theo bác sĩ, chứng rối loạn tâm thần của đối tượng là nguyên nhân dẫn đến những lời hăm dọa gửi tới Tổng thống và các qua chức khác. Rất nhanh, Amodio thú nhận mình chính là C.A.T, tất cả hành vi của hắn chỉ là cách thể hiện sức mạnh và thu hút sự chú ý.
CHIA SẺ CỦA CHUYÊN GIA TÂM LÝ TỘI PHẠM
Nhiều người cho rằng, nếu hành vi của tội phạm khác với các chuẩn mực thông thường thì có thể được liệt vào dạng “tâm thần bất ổn”. Nhưng chuyên gia tâm lý nghiên cứu, kể cả khi các tội phạm có dấu hiệu tâm lý bất ổn hoặc có những hành động bất thường, họ vẫn chịu sự ràng buộc của pháp luật.
Về luật pháp, khỏe mạnh và bất ổn chỉ là thuật ngữ mang tính lý thuyết. Một người được cho là bình thường khi có khả năng phân biệt đúng sai và hiểu được ý nghĩa hành vi của mình. Nếu có bằng chứng cho thấy tội phạm không khỏe mạnh về mặt tâm lý nhưng hoàn toàn làm chủ được hành vi của mình khi phạm tội, thì kẻ đó vẫn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.