Trần Nhân Tông đang đi lại trong khoảng sân nhỏ thì nghe tin báo "Có Thái trưởng công chúa Thiên Thụy xin vào hầu Quan gia”. Nhà vua vội truyền cho mời vào rồi hấp tấp rảo bước ra đón chị. Đã lâu, Nhân Tông không được gặp chị cả, người suốt bao năm chăm sóc và lo lắng cho nhà vua thuở vẫn còn là một hoàng tử trẻ con. Vừa nhác thấy bóng Thiên Thụy, Nhân Tông đã chạy tới nắm tay cản chị làm lễ: "Khi ra triều là một nhẽ, đây là trong cung, chị lại còn giữ lễ với em ư?” Rồi nhà vua kéo tay chị, vừa đi vừa hỏi chuyện không dừng. Dường như bên cạnh Thiên Thụy, Nhân Tông lại trở thành cậu hoàng tử bé con ngày xưa.
Vào đến nội cung, nhà vua sai nội thị ban ghế cho Thiên Thụy ngồi cạnh, ban quả và nước. Rồi Quan gia kéo tay và ngắm nhìn thật kỹ gương mặt Thiên Thụy:
– Chị dạo này gầy hơn cả hôm Lễ khải hoàn!
Thiên Thụy công chúa thoáng cười:
– Tâu quan gia, làm dâu trưởng nhà Đức ông Trưởng chi Vạn Kiếp không dễ đâu!
Nhân Tông nắm chặt tay chị hơn:
– Chị đừng xưng hô theo kiểu vua tôi nữa, chị nói em nghe đi, Hưng Vũ vương cư xử với chị ra sao?
Thiên Thụy lắc đầu:
– Em nghĩ là chồng hành hạ nên chị gầy như thế này ư? Đức ông Hưng Vũ là người nghiêm cẩn và giữ phép. Có trách là trách chị đa đoan thôi em ạ!
Nhân Tông ngắt lời chị:
– Chuyện xưa nhắc làm gì hả chị, hay là, em hỏi thật: chẳng nhẽ chị vẫn còn vương vấn Nhân Huệ vương?
Thiên Thụy âu yếm nhìn cậu em trai giờ đã là vị Hoàng đế Đại Việt:
– Tâu Quan gia, thiếp vâng mệnh Đức ông Tiết chế vào cung bẩm việc.
Nhân Tông đổi tư thế, nhà vua đã thấy rõ sự quan trọng ẩn giấu bên trong sự việc Thiên Thụy công chúa vào cung. Chỉ có một việc lớn đến thế nào thì Đức ông Hưng Đạo mới phải cậy đến cô con dâu trưởng cũng đồng thời là chị cả của đương kim Hoàng đế. Nhà vua phán:
– Việc lớn, mong chị nói nhanh.
Thiên Thụy công chúa nhỏ giọng:
– Tâu Quan gia, Đức ông dặn thiếp vào cung đón Bảo Thánh hoàng hậu [39] về Vạn Kiếp.
Nhân Tông sững người:
– Trong nội cung chẳng phải đỡ nguy hiểm hơn Vạn Kiếp sao? Thiên Thụy nói rất nhanh và giọng nhỏ như tơ:
– Cha chồng thiếp dặn rằng: Kiệu thì về Vạn Kiếp, người thì sang phủ Điện tiền.
Nhà vua trẻ chợt hiểu ra. Việc Bảo Thánh hoàng hậu về Vạn Kiếp, không trước thì sau sẽ có người biết. Hẳn là Đức ông Tiết chế khám phá ra âm mưu gì nên mới phải nhọc công bày ra trận nghi binh cầu kỳ này. Bảo Thánh hoàng hậu sang phủ Điện tiền tướng quân Phạm Ngũ Lão thì được bầu bạn với em gái nuôi là Anh Nguyên quận chúa, lại được bảo vệ bằng quân Thánh dực và đội lính gia nô Vạn Kiếp nay là lính tùy thân Điện tiền tướng quân. Quả là an toàn. Hơn nữa, Hoàng hậu vẫn ở lại Kinh đô, tránh tiếng chi Vạn Kiếp giữ Hoàng hậu làm con tin.
Nhân Tông hỏi:
– Em sẽ sang tâu Thượng hoàng, chị đi cùng em chứ? Thiên Thụy cười khẽ:
– Chị đã qua tâu với cha rồi. Cha bảo chị cứ sang em và dặn, chốc nữa sẽ cử em Đức Việp tới giúp.
Vừa đúng lúc, nội thị vào bẩm: Có Đức ông Tá Thiên vương và Điện tiền tướng quân Phạm Ngũ Lão cầu kiến. Nhân Tông truyền cho vào.
Không khí chợt trở nên vô cùng khẩn trương. Tất thảy vua tôi đều cảm thấy như sắp vào trận đánh. Một trận đánh thực thụ với đối phương đang ẩn trong bóng tối.
Nhân Tông truyền miễn lễ cho hai tướng. Nhà vua hỏi Phạm Ngũ Lão:
– Điện tiền tướng quân, cứ như ý trẫm, có phải tướng quân sẽ hộ tống kiệu hoàng hậu và chị ta về Vạn Kiếp? Còn em Tá Thiên sẽ lo đến phủ Điện tiền nhận việc trấn thủ kinh thành.
Phạm Ngũ Lão chắp tay:
– Quan gia thật là thánh minh!
Vua tôi cùng cười, rồi Nhân Tông khoát tay cho gọi Tá Thiên vương đang tủm tỉm lại gần. Trần Đức Việp thì thào một hai câu, khuôn mặt nhà vua dãn hẳn ra, nỗi lo có vẻ chùng xuống.
Nhà vua thủng thẳng lớn tiếng sai nội thị sắp kiệu sang cung Hoàng hậu.
○ ○ ○
Trời đã về khuya. Nhân Tông ngồi im lặng tựa vào chiếc kỷ nhỏ trông ra màn đêm sẫm tối. Những việc diễn ra trong mấy ngày vừa rồi khiến nhà vua không thể an lòng. Việc xuất kỳ bất ý đưa Bảo Thánh hoàng hậu về Vạn Kiếp đã xong. Hai tên thích khách đóng giả cung nữ cũng đã bị bắt và bị đưa thẳng về lộ Hải Đông để Hưng Vũ vương Quốc Nghiễn tra vấn. Dĩ nhiên việc này thần không biết, quỷ không hay. Bởi thế, khi tin Bảo Thánh hoàng hậu về thăm Đức ông Tiết chế loan ra, đã có người phản đối. Người ấy trắng trợn so sánh việc gả Thiên Thụy công chúa cho Hưng Vũ vương hay Quyên Thanh công chúa cho đương kim Thánh thượng chỉ là cách trao đổi con tin như vua chúa phương Bắc vẫn thường làm. Giá người nói là kẻ khác, có khi Nhân Tông đã sai tống ngục. Nhưng lần này, người nói lại rất được nhà vua nể trọng và quý mến: Đỗ Khắc Chung. Ông ta xưa nay có tiếng là ăn nói xấc xược và ngang ngược. Không phải lối nói trắng trợn và phũ phàng như Nhân Huệ vương. Không phải lối nói chờn vờn và dửng dưng của Hưng Nhượng vương...
Đỗ Khắc Chung nói, nhà vua buộc phải suy nghĩ. Dĩ nhiên, Khắc Chung không được biết bí mật của vụ rình bắt thích khách. Ông ta càng không biết đích thân Thiên Thụy công chúa nhận mệnh của Đức ông Tiết chế mà làm việc. Nhưng viên hành khiển lại gọi thẳng ra một điều mà ngay cả Thượng hoàng Thánh Tông cũng chưa bao giờ nhắc tới.
Nhà vua dẹp nỗi băn khoăn để nghĩ về điều mà Thiên Thụy công chúa nói nhỏ trước khi lên kiệu. Đức ông Tiết chế sai cô con dâu trưởng tâu lại với Nhân Tông: "Năm trước, giặc cậy có bọn Ả Trần, Mai Kiện làm nội ứng nên việc dụng gián không nhiều. Lần này, e rằng chúng sẽ còn tung nhiều thích khách và tử gián để phá từ trong trước khi kéo quân sang. Mong Quan gia cẩn trọng”. Thực thì việc đã xảy ra liên tiếp rồi, không cần "e rằng" nữa. Nhân Tông chợt thấy lòng cảm kích. Đó là lời dặn đầy lo lắng của người thầy dành cho học trò yêu, của người cha vợ dành cho chàng rể quý. Không, việc gả con gái cưng cho học trò yêu không thể nào coi là trao đổi con tin được. Dĩ nhiên, đạo vợ chồng cũng bền chắc bởi lòng tin; nhưng còn tình, còn nghĩa nữa cơ mà...
Cung nữ lặng lẽ đặt lên án một bát chè lên khói thơm. Chè nấu bằng hạt sen lộ Khoái. Hương chè sen thoang thoảng, thanh mát mà vẫn ấm lòng. Nhân Tông ngoảnh hỏi:
– Chè ai nấu?
Cung nữ cúi đầu:
– Dạ bẩm, Hoàng hậu truyền chè sen an thần, mong Quan gia nghỉ sớm.
Thế là trước khi đi, Bảo Thánh hoàng hậu đã dặn cung nữ, nếu Quan gia thức khuya nhiều thì nhớ nấu chè hạt sen lộ Khoái để nhà vua an thần. Lòng Quan gia xao động. Nhân Tông bất giác ngóng về phía Vô Minh các. Ánh đèn trên gác cao hình như vẫn còn le lói. Vậy là Thượng hoàng cũng vẫn còn đang thức. Vận nước lại đến lúc ngả nghiêng. Lòng người càng ngày càng khó đoán. Giặc thì lăm le ngoài cõi. Mà người trong nước mỗi lúc mỗi xôn xao hơn. Thượng hoàng làm sao yên giấc nổi.
Nhân Tông nhỏm lên, toan sai người mang chè sang dâng Thượng hoàng. Người cung nữ mau mắn:
– Bẩm. Sen là Thượng hoàng ban. Thượng hoàng dặn Hoàng hậu cho nấu dâng lên Quan gia.
Nhân Tông chợt rưng rưng. Thượng hoàng đã có tuổi nên khó ngủ. Gánh nặng Đại Việt trao lên vai Quan gia, nên Thượng hoàng ban sen nấu chè để giữ sức cho nhà vua. Người cung nữ lại cất lời:
– Cầu Quan gia dùng chè kẻo nguội.
Nhân Tông vừa ăn chè vừa ngẫm nghĩ. Hạt sen hẳn là vẫn giữ nguyên tâm nên thoảng chút đắng nhẹ. Tâm sen là thứ thuốc an thần bậc nhất. Nhà vua bất giác mỉm cười. Hình như tạo hóa rất trớ trêu. Chẳng có vị thuốc nào tốt mà lại ngọt ngào cả. Hay thật. Nhà vua cứ nghĩ ngợi vẩn vơ thế mà ăn hết bát chè lúc nào không hay. Cung nữ dâng trà tráng miệng. Trà sắc bằng lá sen khô đựng trong bát nhỏ. Uống hớp nước trà mà lòng tĩnh lại thật nhiều.
Nhân Tông ngả người xuống sập và để tâm trí nghỉ ngơi một chút. Hương sen vẫn mơ hồ đâu đó. Nhà vua mong mỏi làm sao có được một ngày thật nhàn. Nhàn đúng nghĩa của chữ nhàn. Để mà an hưởng hương sen. Nhưng giờ thì không được. Nước còn chưa yên. Bậc quân chủ của quốc gia không thể nằm yên mà hưởng nhàn với hương sen thanh khiết...
Người cung nữ toan tắt bớt mấy ngọn đèn vì nghĩ rằng nhà vua đã ngủ. Nhưng Nhân Tông lại ngồi bật dậy và trân trối trông ra màn đêm. Vậy là đêm nay nhà vua sẽ lại trăn trở cho tới sáng. Người cung nữ lặng lẽ lùi ra. Những lúc thế này, không ai được phá sự yên tĩnh để Quan gia suy nghĩ.
Người cung nữ không biết rằng, đêm ấy, Trần Nhân Tông đã nghĩ đến một việc làm ngỡ ngàng mỗi người trong họ Đông A.
Việc ấy, mãi sau này mới xảy ra, nhưng vĩnh viễn xóa sạch những hiềm nghi và chia rẽ giữa các chi trong họ. Hương sen thanh tịnh đã nhắc nhà vua về một ngọn núi lồng lộng mang tên Yên Tử [40] . Ngọn núi thiêng...
