Dạo ấy, Hortons Bay là thị trấn buôn bán gỗ. Chẳng một ai trong thị trấn thoát khỏi âm thanh của mấy cái cưa lớn trong xưởng bên bờ hồ. Rồi thì năm nọ, không còn gỗ để cưa nữa. Mấy chiếc tàu chở gỗ vào vịnh, những đống gỗ trong sân xưởng cưa được xếp lên, chở đi. Xưởng cưa lớn cùng với tất cả máy móc, có thể tháo lắp, được tháo ra và cánh công nhân nhà máy đã bốc lên boong của một trong số những con tàu. Chiếc tàu rời khỏi vịnh tiến về phía lòng hồ mang theo hai cái cưa đồ sộ, cần di chuyển đưa gỗ vào trục quay, mấy lưỡi cưa tròn và cả mớ con lăn, bánh xe, dây đai và ngàm sắt chất lên đống gỗ trong tàu. Boong tàu được phủ bạt và chằng dây chặt, buồm tàu no gió rồi con tàu di chuyển về phía lòng hồ, chở theo những thứ đã chứng tỏ Nhà máy là một nhà máy cưa và Hortons Bay là một thị trấn.
Mấy ngôi nhà thấp một tầng, nhà ăn, nhà kho, văn phòng và cả Nhà máy cưa lớn đứng rải rác trên diện tích nhiều hecta phủ đầy mùn cưa đã bị đồng cỏ của đầm lầy cạnh bờ vịnh xâm lấn.
Mười năm sau, xưởng cửa chẳng còn gì ngoại trừ những tảng đá vôi trắng xây móng đã vỡ nhô lên trên lớp thực vật tái sinh của đầm lầy lúc Nick và Marjorie chèo dọc theo bờ. Chúng đang men theo rìa bờ kênh nơi đáy sụt sâu xuống từ lòng cát nông đến bốn mét nước tối sẫm. Hai đứa đang trên đường đến mỏm đất để đặt cần câu cá hồi cầu vồng buổi tối.
“Tàn tích cũ của chúng ta kia kìa, Nick”, Marjorie nói.
Đang chèo, Nick nhìn phiến đá màu trắng trong đám cây xanh.
“Nó kia rồi”, cậu nói.
“Anh có nhớ đấy là nhà máy cưa không”, Marjorie hỏi.
“Anh vừa chợt nhớ”, Nick đáp.
“Trông nó rất giống một tòa lâu đài”, Marjorie nói. Nick không nói. Chúng chèo khuất khỏi xưởng cưa men theo bờ. Lát sau Nick rẻ băng qua vịnh.
“Chúng sẽ không đớp đâu”, cậu nói.
“Có chứ”, Marjorie đáp. Cô chú ý cái cần câu trong lúc hai đứa chèo, thậm chí ngay cả khi cô nói. Cô thích câu cá. Cô thích đi câu cùng Nick.
Ngay cạnh thuyền, một con cá hồi lớn xé toang mặt nước. Nick đẩy mạnh mái chèo để con thuyền xoay lại hất mồi ra phía sau, đến nơi con cá đang kiếm mồi. Lúc con cá lại tung mình lên khỏi mặt nước, lũ cá tuế nhảy loạn xạ. Chúng đáp xuống như thể một nắm đạn được rải xuống nước. Một con cá hồi khác nhảy lên, nó đang kiếm mồi phía bên kia thuyền.
“Chúng đang kiếm mồi”, Marjorie nói.
“Nhưng chúng không cắn câu đâu”, Nick nói.
Cậu chèo xoay thuyền để cần câu hướng qua phía hai con cá đang tìm mồi, rồi hướng mũi thuyền về phía mỏm đất. Marjorie không thâu dây cho đến lúc con thuyền cặp bờ.
Chúng kéo thuyền lên bờ, Nick nhấc xô đựng cá pecca ra. Lũ cá bơi trong xô. Nick thò tay bắt ba con, ngắt đầu, lột da chúng trong lúc Marjorie đưa tay đuổi theo mấy con trong xô, rốt cuộc cô tóm được một con, rồi cắt đầu lột da nó. Nick nhìn con cá của cô.
“Em đừng nên cắt vây bụng”, cậu nói. “Bỏ vây cũng chẳng sao nhưng để vây thì miếng mồi hấp dẫn hơn” Cậu móc lưỡi câu xuyên ra đuôi con cá pecca. Mỗi cần câu có hai lưỡi đính dưới thỏi chì. Rồi Marjorie chèo thuyền về phía bờ lở, cắn dây câu trong miệng, mắt nhìn về phía Nick đang đứng trên bờ cầm cần để dây câu chạy ra khỏi guồng.
“Được rồi đấy”, cậu gọi.
“Em thả xuống nhé?” Marjorie hỏi lại trong lúc cầm dây câu trong tay.
“Được rồi. Thả đi”. Marjorie buông dây qua mạn thuyền và xem con mồi chìm xuống nước.
Cô chèo thuyền vào rồi buông mồi theo cách tương tự. Mỗi lần thả mồi xong, Nick chận một khúc gỗ dạt qua cán cần câu để giữ cho chắc và dựng nó tạo thành góc nhọn với phiến gỗ nhỏ ở bên dưới. Cậu buông chùng dây để dây chạy thẳng đến nơi con mồi nằm trên đáy cát của bờ lở và đính cái ngàm vào trục quay. Khi một con cá hồi, ăn dưới đáy, đớp mồi thì sợi dây sẽ chạy theo nó, kéo thêm số dây trong trục và khiến guồng quay phát ra tiếng lách cách nhờ cái ngàm.
Marjorie chèo lên phía trước cách mỏm đất một đoạn để không làm rối dây. Cô hất mạnh mái chèo, con thuyền lao trượt lên bờ. Những đợt sóng nhỏ tràn theo. Marjorie bước khỏi thuyền và Nick kéo cao thuyền lên bờ.
“Có chuyện gì vậy hả Nick?” Marjorie hỏi.
“Anh không biết?” Nick đáp lúc kiếm củi nhóm lửa. Chúng nhóm lửa bằng củi dạt. Marjorie đến thuyền mang ra cái mền. Làn gió đêm nhẹ nhàng thổi khói bay về phía mỏm đất, vì thế Marjorie trải cái mền ra giũa đống lửa và hồ.
Cô ngồi trên mền, lưng quay về phía ngọn lửa và đợi Nick. Cậu đến ngồi cạnh cô trên mền. Sau lưng họ là rừng cây tái sinh mọc san sát trên mỏm đất và phía trước là con vịnh với cửa sông Hortons. Trời không tối lắm. Ánh lửa chiếu xa trên mặt nước. Cả hai có thể nhìn thấy hai cần câu thép tạo thành góc nhọn trên mặt nước đen sẫm. Ánh lửa lấp lánh trong guồng.
Marjorie mở gói đồ ăn tối.
“Anh không cảm thấy thích ăn”, Nick nói.
“Thôi nào, ăn đi, Nick”.
“Thì ăn”.
Khi ăn, chúng không nói mà chỉ quan sát hai cần câu và nhìn ánh lửa lên mặt nước.
“Tối nay sẽ có trăng”, Nick nói. Cậu nhìn qua vịnh, về phía những ngọn đồi bắt đầu in hình trên nền trời. Bên kia rặng đồi, cậu biết mặt trăng đang lên.
“Em biết”, Marjorie hạnh phúc nói.
“Em biết mọi thứ”, Nick nói.
“Nick, xin anh đừng nói nữa! Xin anh, xin anh đừng nói theo kiểu ấy!”.
“Anh không thể kiềm chế”, Nick nói. “Em biết, Em biết mọi thứ. Rắc rối là ở đấy. Em biết em biết”.
Marjorie không nói lời nào.
“Anh đã dạy em mọi thứ. Em biết em biết. Còn gì em không biết nữa nào?”
“Ôi, đừng nói nữa”, Marjorie nói. “Trăng lên rồi kìa”.
Chúng ngồi xa nhau trên mền, nhìn trăng mọc.
“Anh đừng nói ngớ ngẩn như thế”, Marjorie nói. “Thực ra có chuyện gì cơ chứ?”
“Anh không biết”.
“Chắc chắn anh biết”.
“Không anh không biết”.
“Thôi nào, nói đi”.
Nick nhìn mặt trăng đang vượt qua rặng đồi.
“Chẳng còn vui vẻ gì nữa”.
Cậu không dám nhìn Marjorie. Lát sau cậu nhìn cô. Cô ngồi quay lưng lại cậu. Cậu nhìn lưng cô. “Chẳng còn vui vẻ gì nữa. Chẳng còn tí nào”.
Cô không nói một lời. Cậu tiếp tục. “Anh cảm thấy như thể mọi thứ đã trở nên tồi tệ trong anh. Anh không hiểu, Marjorie à. Anh không biết phải nói gì”. Cậu nhìn lưng cô.
“Tình yêu không còn hấp dẫn nữa ư?” Marjorie hỏi.
“Không”, Nick đáp. Marjorie đứng dậy. Nick ngồi im, hai tay ôm đầu.
“Em sẽ lấy thuyền đi”. Marjorie bảo cậu. “Anh có thể đi vòng qua mỏm đất để về”.
“Cũng được”, Nick nói. “Để anh đẩy thuyền ra cho em”.
“Chẳng cần đâu”, cô nói. Cô bồng bềnh cùng con thuyền trên mặt nước trong ánh trăng. Nick quay lại, nằm úp xuống mền bên đống lửa. Cậu có thể nghe thấy tiếng Marjorie khua chèo trên mặt nước.
Cậu nằm im hồi lâu. Cậu nằm nghe tiếng chân Bill bước trên con đường sạch sẽ vắt qua rừng. Cậu cảm thấy Bill đến gần đống lửa. Bill cũng không đụng vào người cậu.
“Nàng đã đi rồi sao?” Bill hỏi.
“Đi rồi”, đang nằm vùi trong mền, Nick đáp.
“Cãi nhau phải không”.
“Không. Chẳng cãi vã gì đâu”.
“Cậu cảm thấy thế nào”.
“Ồ, Bill, đi đi! Cậu hãy đi một lát đi”.
Bill lấy chiếc bánh sandwich từ túi đồ ăn trưa rồi bước đến nhìn mấy cái cân câu.
Lê Huy Bắc dịch
