Năm Chú Heo Con

Kính gửi ông Poirot,

Như đã hứa với ông, tôi gửi đến ông đây một bản ghi chép lại những sự kiện liên quan đến cái chết của Amyas Crale. Sau một khoảng thời gian dài như thế, tôi buộc phải thừa nhận trí nhớ của mình có lẽ không còn được hoàn toàn chính xác, nhưng tôi đã viết ra hết mọi chuyện theo những gì tôi còn nhớ được.

Kính thư,

Philip Blake

Tình bạn của tôi đối với nạn nhân bắt đầu từ rất lâu. Nhà anh ấy và tôi nằm cạnh nhau ở vùng thôn quê, và gia đình hai bên đều là bạn bè. Amyas Crale lớn hơn tôi chừng hai tuổi. Chúng tôi đã chơi với nhau từ hồi còn nhỏ, vào những dịp nghỉ, dù cả hai không học chung trường.

Từ quan điểm của một kẻ có mối quen biết thân tình lâu năm với con người đó, tôi cảm thấy mình hoàn toàn có khả năng xác nhận tính cách cũng như quan điểm về cuộc đời của anh ấy. Và tôi sẽ nói ngay điều này – với bất kỳ ai biết rõ Amyas Crale – ý nghĩ anh tự sát thực là ngớ ngẩn. Crale sẽ không bao giờ tự sát. Anh quá yêu đời! Luận điểm của bên bị cáo ở tòa rằng Crale bị lương tâm dằn vặt, và đã uống thuốc độc trong một lúc cảm thấy ăn năn, là hoàn toàn ngu xuẩn đối với những ai biết con người ấy. Crale, tôi có thể nói, không bao giờ dằn vặt lương tâm, và lại càng không có những ý nghĩ u ám. Hơn nữa, Amyas và vợ đang cãi nhau, và tôi không nghĩ anh ấy sẽ có bất cứ đắn đo gì trước việc kết thúc một cuộc hôn nhân, mà với anh ấy, không hề tốt đẹp. Anh đã chuẩn bị xem xét việc trợ cấp tài chính cho vợ và đứa con của hai người, và tôi tin chắc anh sẽ vô cùng hào phóng với họ. Anh ấy là một người rất phóng khoáng – nhìn chung là dễ gần và nhiệt tình. Không chỉ là một họa sĩ tài ba, anh còn là một người được bạn bè quý mến. Theo như tôi biết Amyas không có kẻ thù.

Tôi cũng quen biết Caroline Crale lâu năm. Tôi biết cô ta từ trước khi cô ta kết hôn, thời mà Caroline thường đến và ở lại Alderbury. Ngày đó cô ta là một cô gái khá dễ xúc động, mất kiểm soát bởi những cơn giận bùng phát, rất cuốn hút, nhưng rõ ràng là một người khó sống cùng.

Cô ta tỏ ra bị Amyas thu hút ngay lập tức. Anh ấy, theo tôi nghĩ, không thật sự yêu cô ta cho lắm. Nhưng hai bọn họ thường có dịp gặp gỡ nhau – và cô ta, như tôi đã nói, rất cuốn hút, thế là đến cuối cùng họ đính hôn với nhau. Những người bạn thân tín nhất của Amyas đều cảm thấy khá lo lắng về cuộc hôn nhân này, vì họ cho rằng Caroline không thật sự hợp với anh ấy.

Điều này gây ra một số căng thẳng giữa vợ của Crale và bạn của Crale trong những năm đầu, nhưng Amyas là một người bạn trung thành, và không hề có ý định theo vợ mà bỏ bạn cũ. Sau vài năm, anh và tôi lại thân thiết như xưa và tôi trở thành khách quen của Alderbury. Tôi cũng xin nói thêm rằng tôi là cha đỡ đầu của con bé, Carla. Theo tôi, điều này cho thấy Amyas coi tôi là bạn chí cốt của anh ấy, và như vậy tôi thấy mình có đủ thẩm quyền để lên tiếng thay cho con người giờ đã không còn có thể lên tiếng nữa.

Để nhớ lại những sự kiện xảy ra mà ông nhờ tôi viết lại ấy, tôi đã trở lại Alderbury (bằng cách đọc lại nhật ký cũ) năm ngày trước ngày xảy ra án mạng. Đó là vào ngày 13 tháng Chín. Tôi nhận ra ngay bầu không khí căng thẳng lúc đó. Trong nhà có cả cô Elsa Greer, người Amyas đang vẽ tranh vào thời điểm đó.

Đó là lần đầu tiên tôi nhìn thấy cô Greer bằng xương bằng thịt, nhưng tôi đã biết về sự tồn tại của cô ấy từ trước. Amyas đã huyên thuyên bất tận về cô ấy với tôi một tháng trước đó. Anh ấy nói mình đã gặp được một cô gái tuyệt vời. Anh nói về cô gái một cách hăng say đến mức tôi phải đùa rằng. “Cẩn thận nhé, bạn già, khéo anh lại sắp sửa mất trí nữa đó!” Anh bảo tôi đừng có ngớ ngẩn như thế, anh đang vẽ cô gái, chứ không hề hứng thú gì với cô ấy cả. Tôi nói. “Ai mà tin được anh! Em nghe anh nói thế suốt.” Anh đáp. “Lần này khác.” Và tôi trả lời một cách giễu cợt. “Lần nào chẳng vậy!” Amyas lúc đó có vẻ lo lắng và bồn chồn. Anh nói. “Cậu không hiểu. Cô ta còn nhỏ lắm. Chẳng lớn hơn một đứa con nít là bao.” Anh nói thêm rằng cô gái đó có quan điểm rất hiện đại và hoàn toàn không bị bó buộc bởi những định kiến xưa cũ. Anh cho rằng. “Cô ta chân thành và tự nhiên, và hoàn toàn không biết sợ gì!”

Tôi thầm nghĩ, dù không nói ra, lần này chắc chắn Amyas đã sa lầy rất sâu rồi. Vài tuần sau tôi nghe người ta bàn tán. Họ nói “Con bé nhà Greer hoàn toàn mê muội rồi.” Có người khác lại bảo Amyas hơi quá đáng, vì cô gái đó còn trẻ như thế, trong khi có người lại cười khẩy và nói Elsa Greer rành mấy trò này lắm. Những lời bàn tán khác lại nói cô gái đó nhà giàu nứt đố đổ vách và lúc nào muốn gì cũng được, cũng như là “cô ta mới là kẻ chủ động trong chuyện này.” Cũng có ý kiến thắc mắc vợ Crale nghĩ gì về chuyện đó – và câu trả lời đáng kể nhất chính là bà ta giờ hẳn đã quen với mấy trò mèo mả gà đồng này rồi, cũng có người đáp trả lại rằng họ nghe nói bà ta cực kỳ ghen tuông khiến cho cuộc đời Crale vô cùng khổ sở, đến độ ông ta hết lần này đến lần nọ đi với người khác cũng là lẽ thường tình.

Tôi nhắc đến điều này vì tôi nghĩ việc ông nắm rõ hoàn toàn tình hình vào thời điểm trước khi tôi xuống dưới Alderbury khá quan trọng.

Tôi đã rất ấn tượng khi gặp cô gái – Elsa Greer vô cùng xinh đẹp và cực kỳ thu hút – và, phải thú nhận rằng, tôi đã lấy làm hớn hở một cách nhẫn tâm khi nhận thấy Caroline quả thật đã rất giận dữ.

Riêng Amyas Crale có vẻ kém nhiệt tình hơn mọi khi. Dù vậy, với bất cứ ai không biết rõ Amyas, thái độ của anh vẫn có vẻ chẳng khác gì, còn tôi, qua bao năm thân tình, nhận thấy ngay lập tức ở anh rất nhiều dấu hiệu của căng thẳng, tính khí thất thường, và những lúc lơ đãng u ám, thái độ dễ cáu kỉnh nói chung.

Tuy là tâm tính anh hay thất thường những lúc vẽ tranh, nhưng tác phẩm mà Amyas đang thực hiện khi đó không hoàn toàn là nguyên nhân cho sự căng thẳng thể hiện ở anh. Amyas rất vui được gặp tôi và nói ngay khi chúng tôi có dịp riêng tư. “Tạ ơi trời là cậu đến, Phil. Sống trong một căn nhà với bốn người đàn bà cũng đủ để bất cứ ai phát điên. Nhờ cả đám bọn họ chắc anh sẽ vào nhà thương điên sớm.”

Rõ ràng bầu không khí ở đó rất không thoải mái. Caroline, như tôi đã nói, rất giận dữ về chuyện này. Bằng phong cách lịch sự của một người có xuất thân và giáo dục tử tế, cô ta đã thô lỗ với Elsa đến một mức độ không tưởng mà chẳng cần dùng đến một từ sỉ nhục nào. Elsa thì thô lỗ với Caroline công khai và trắng trợn. Cô ta đang được sủng ái và biết rõ điều đó – và không một chút nào từ sự giáo dục cô ta được hưởng kìm giữ nổi cái lối xử sự tệ hại rành rành ra ấy. Kết quả là Crale dành phần lớn thời gian cãi nhau với con bé Angela những khi không vẽ. Hai người họ thường vẫn thân thiết với nhau, dù cũng hay trêu ghẹo và cãi cọ lắm. Nhưng vào dịp này mọi thứ Amyas nói hay làm đều có chút gì đó gây kích động, và cả hai thật sự không chịu nổi nhau nữa. Người thứ tư trong hội là bà gia sư. “Một mụ già ó đâm,” Amyas gọi bà ta như thế. “Bà ta ghét anh như ghét quỷ. Ngồi đó mà mím môi mím lợi, quanh năm suốt tháng phán xét chê bai anh.”

Khi đó Amyas nói. “Đàn bà chết hết đi! Đàn ông phải tránh xa đàn bà mới mong được bình yên!”

“Anh không nên kết hôn,” tôi nói. “Anh là kiểu người nên tránh xa mọi ràng buộc gia đình.”

Anh đáp là đã quá trễ để nói về chuyện đó. Anh nói thêm rằng hiển nhiên Caroline sẽ rất sung sướng được thoát khỏi anh. Đó là dấu hiệu đầu tiên cho tôi thấy có điều gì đó bất thường đang lan tỏa.

Tôi nói. “Toàn thể chuyện này là sao? Vậy chuyện với cô Elsa đáng yêu kia có nghiêm túc không?”

Amyas đáp với một thứ tiếng như rên rỉ. “Cô ta đáng yêu thật, phải không? Đôi lúc anh ước gì mình chưa từng gặp cô ta.”

Tôi nói. “Nghe này, bạn già, anh phải bình tĩnh lại đi. Anh chẳng muốn ràng buộc với bất cứ người phụ nữ nào khác đâu.”

Anh nhìn tôi và cười. Anh nói. “Cậu nói thì dễ rồi. Anh không thể bỏ mặc phụ nữ được – đơn giản là không thể – mà nếu có, thì họ cũng không để anh yên!” Rồi Amyas nhún đôi vai vạm vỡ của mình, cười toe toét với tôi và nói. “Ôi chà, rồi chuyện đâu sẽ vào đó cả thôi, anh tin là vậy. Và cậu cũng phải công nhận bức tranh đẹp chứ hả?”

Anh ấy có ý nói tới bức tranh đang vẽ Elsa, và dù tôi không có kiến thức chuyên môn về hội họa, tôi vẫn có thể thấy đây sẽ là một tác phẩm xuất sắc.

Trong lúc vẽ, Amyas trở thành một người khác hẳn. Anh ấy có thể sẽ gầm gừ, hằm hè, cau mày, chửi rủa, và đôi khi ném cả cọ vẽ đi, dù vậy, anh vẫn vô cùng hạnh phúc.

Chỉ khi trở vào nhà để dùng bữa thì tâm trạng anh ấy mới đi xuống bởi bầu không khí thù hận mà các bà các cô gây ra. Sự thù hận đó lên đến đỉnh điểm vào ngày 17 tháng Chín. Chúng tôi đã có một bữa trưa đáng xấu hổ. Elsa đã tỏ ra đặc biệt – nói thật với ông, tôi nghĩ chỉ có thể miêu tả bằng từ xấc láo! Cô ta đã cố tình lờ Caroline đi, nhất nhất chỉ nhắm tới Amyas trong lúc nói như thể trong phòng chỉ có hai người đó vậy. Caroline đã trò chuyện với chúng tôi một cách vui vẻ và bình thản, cẩn thận tính toán sao cho một vài câu nhận xét hoàn toàn nghe có vẻ bâng quơ mà đủ khiến đối phương chột dạ. Cô ta không có sự thẳng thắn ngạo mạn như Elsa Greer. Với Caroline, mọi thứ thường được nói một cách quanh co, ám chỉ chứ không huỵch toẹt ra.

Chuyện lên đến đỉnh điểm sau bữa trưa trong phòng vẽ, ngay khi chúng tôi sắp uống cà phê xong. Tôi vừa nhận xét về một cái đầu chạm khắc bằng gỗ dẻ gai được đánh cho bóng lộn – một tạo vật hết sức kỳ lạ, và Caroline nói. “Đó là tác phẩm của một nghệ nhân điêu khắc trẻ người Na Uy. Amyas và em ngưỡng mộ tác phẩm của anh ấy lắm. Tụi em đang trông mong được đến gặp anh ấy hè năm sau.” Sự bình thản thừa nhận sở hữu ấy khiến Elsa không chịu nổi. Cô ta không phải người chịu bỏ qua khi bị khiêu khích. Cô ta đợi một hai phút rồi nói với một giọng to rõ, có phần nhấn mạnh quá mức. Cô ta nói. “Đây hẳn sẽ là một căn phòng rất đẹp nếu được sắp xếp tử tế. Trong này nhiều đồ đạc quá. Khi nào về đây sống em sẽ quăng hết mấy thứ thừa thãi đi và chỉ để lại một hai món đẹp đẽ thôi. Và em nghĩ mình sẽ mắc rèm màu đồng – để ánh hoàng hôn có thể hắt lên chúng qua ô cửa sổ lớn phía Tây kia.” Cô ta quay sang tôi và nói. “Anh có nghĩ thế sẽ đẹp hơn nhiều không?”

Tôi không kịp trả lời. Caroline lên tiếng, và giọng cô ta vừa mềm mại vừa dịu dàng mà tôi chỉ có thể diễn tả là nguy hiểm. Cô ta nói: “Cô tính mua lại nơi này ư, Elsa?”

Elsa đáp. “Em không cần phải mua lại nó.”

Caroline nói. “Vậy ý cô là gì?” Và lúc này giọng Caroline không còn gì dịu dàng nữa. Đanh và lạnh như thép.

Elsa cười, bảo. “Mình cần phải giả vờ nữa ư? Thôi nào, Caroline, chị biết rõ ý em là gì mà!”

Caroline nói. “Tôi không biết.”

Elsa đáp rằng. “Đừng giả vờ ngây thơn ữa. Giả vờ không thấy không hay chẳng được gì cả đâu. Amyas và em quan tâm đến nhau. Đây không phải nhà chị, đây là nhà anh ấy. Và sau khi bọn em cưới nhau em sẽ sống ở đây với anh ấy!”

Caroline nói. “Tôi nghĩ cô điên rồi.”

Elsa nói. “Ồ không, em không điên đâu, chị yêu dấu, và chị biết thế. Chuyện sẽ đơn giản hơn biết bao nhiêu nếu chúng ta cứ thẳng thắn với nhau. Amyas và em yêu nhau – chị thấy rõ rồi đấy. Chỉ còn một điều đúng đắn mà chị có thể làm thôi. Chị phải cho anh ấy tự do.”

Caroline nói. “Tôi không tin một lời nào cô nói.”

Nhưng giọng Caroline không hề thuyết phục. Elsa đã khiến cô ta hoang mang.

Ngay lúc đó Amyas bước vào phòng và Elsa bật cười, nói. “Nếu chị không tin thì cứ hỏi anh ấy.”

Và Caroline nói. “Đương nhiên.” Cô ta chẳng đợi thêm giây nào nữa, độp hỏi ngay. “Amyas, Elsa nói anh muốn cưới cô ta. Có thật không?”

Amyas đáng thương. Tôi thấy tội nghiệp anh ấy. Người đàn ông nào cũng sẽ thấy xấu mặt khi bị đặt vào một tình thế như vậy. Anh đỏ mặt và bắt đầu lớn tiếng. Anh quay sang Elsa và hỏi cô ta vì quái gì mà không chịu giữ mồm giữ miệng?

Caroline nói. “Vậy là thật?”

Anh ấy chẳng nói gì, chỉ đứng đó vân vê hết ngón tay này tới ngón tay khác quanh cổ áo. Ngày còn bé Amyas thường làm vậy mỗi khi bị dính vào tình thế khó xử nào đó. Anh lên tiếng – và anh ấy cố làm cho từ ngữ thốt ra nhuốm phẩm giá và uy quyền – và dĩ nhiên là thất bại, tội nghiệp. “Anh không muốn nói về chuyện đó.”

Caroline nói. “Nhưng chúng ta sẽ nói!”

Elsa xen vào. “Em nghĩ nói ra thì sẽ công bằng với chị Caroline hơn.”

Caroline nói, vô cùng khẽ. “Có thật không, Amyas?”

Anh ấy có vẻ hơi xấu hổ. Đàn ông thường như vậy khi bị phụ nữ dồn vào chân tường.

Caroline nói. “Trả lời em đi, xin anh. Em phải biết.”

Anh ấy hất đầu – nhanh và mạnh như con bò mộng ở đấu trường vậy. Anh nạt. “Đúng thế đấy, nhưng anh không muốn nói về chuyện đó bây giờ.”

Rồi Amyas quay phắt và sải bước ra khỏi phòng. Tôi đi theo anh. Tôi không muốn bị bỏ lại với mấy bà cô đó. Tôi bắt kịp anh ở ngoài hiên. Anh đang chửi rủa. Tôi chưa từng thấy ai chửi nhiều như vậy. Rồi anh tuôn ra một tràng. “Sao cô ta không biết ngậm miệng chứ? Thế quái nào mà cứ bô lô ba la lên như vậy? Khác gì đổ dầu vào lửa không chứ. Rồi anh còn phải vẽ cho xong bức tranh đó nữa – cậu nghe không, Phil? Đó là tác phẩm xuất sắc nhất anh từng thực hiện. Tác phẩm xuất sắc nhất của đời anh. Và hai ả đàn bà kia muốn phá đám!”

Rồi Amyas dịu xuống và nói đàn bà chẳng biết lớn bé trước sau.

Tôi không khỏi mỉm cười một chút. Tôi nói. “À, chịu thôi, bạn già, chính anh tự chuốc lấy gánh này vào thân.”

“Làm như anh không biết,” anh ấy nói, và rên rỉ. Rồi anh nói thêm. “Nhưng cậu phải thừa nhận, Phil, không thể trách một thằng đàn ông điên đảo vì một cô gái như thế. Ngay cả Caroline cũng phải hiểu điều đó chứ.”

Tôi hỏi anh ấy nếu Caroline nổi điên và không chịu ly dị thì sao. Nhưng đến lúc này đầu óc anh ấy đã lại lang thang đi đâu đó. Tôi lặp lại câu hỏi và anh trả lời lơ đãng. “Caroline không bao giờ để bụng đâu. Cậu không hiểu đâu, Phil.”

“Còn đứa bé mà,” tôi chỉ ra.

Anh chộp cánh tay tôi. “Phil này, cậu có ý tốt, nhưng đừng có tiếp tục quang quác như quạ thế kia. Anh giải quyết được chuyện của anh. Mọi thứ rồi sẽ đâu vào đấy thôi. Rồi cậu sẽ thấy.”

Hoàn toàn đúng kiểu của Amyas – một kẻ lạc quan đến phi lý. Lúc bấy giờ anh ấy nói tiếp, vui vẻ. “Cả đám ấy cút hết là vừa!”

Tôi không biết chúng tôi có nói gì thêm nữa không, nhưng vài phút sau Caroline lao ra ngoài hiên. Cô ta đội nón, một cái nón có vành, màu nâu sậm, trông khá kỳ lạ, mà cũng rất thu hút.

Cô ta nói với một giọng bình thản như thường ngày. “Cởi cái áo khoác dính màu đó ra đi, Amyas. Chúng ta phải sang nhà Meredith dùng trà – anh không nhớ sao?”

Amyas ngẩn ra rồi đáp, có hơi lắp bắp. “Ồ, anh quên mất. Ừ, đ-đ-đương nhiên là đi.”

Cô ta nói. “Vậy vào nhà và cố làm sao cho trông bớt lôi thôi hơn một chút đi.”

Dù giọng nghe khá bình thường, nhưng Caroline không hề nhìn anh ấy. Cô ta tiến tới một bụi thược dược và bắt đầu ngắt những bông hoa sắp tàn.

Amyas chậm rãi quay đầu và đi vào nhà.

Caroline nói chuyện với tôi. Cô ta nói rất nhiều. Về những khả năng thời tiết sẽ kéo dài như thế này nữa. Và liệu có cá thu không, và nếu có thì Amyas với Angela và tôi có thể sẽ thích đi câu. Cô ta rất tuyệt vời. Tôi phải công nhận điều đó.

Nhưng tôi nghĩ, riêng tôi, rằng điều đó cho thấy cô ta là loại người như thế nào. Caroline có sức mạnh ý chí kinh hồn và khả năng kiểm soát bản thân tuyệt đối. Tôi không biết liệu khi đó cô ta đã quyết định sẽ giết anh ấy chưa – nhưng nếu có thì cũng chẳng ngạc nhiên. Cô ta có khả năng lên kế hoạch một cách tỉ mỉ và lạnh lùng, bằng một bộ óc tỉnh táo và tàn nhẫn.

Caroline Crale là một phụ nữ vô cùng nguy hiểm. Lẽ ra tôi phải nhận ra ngay khi đó là cô ta sẽ không dễ gì chịu để yên chuyện này. Nhưng như một thằng ngốc, tôi đã tưởng Caroline đã hiểu ra và chấp nhận chuyện không thể tránh khỏi hoặc nếu không thì khả năng cô ta nghĩ nếu cứ hành xử như bình thường biết đâu Amyas sẽ thay đổi ý định.

Chẳng mấy chốc những người khác cũng ra. Elsa có vẻ thách thức – nhưng đồng thời cũng hả hê. Caroline không để ý tới cô ta. Angela thật sự đã cứu vãn tình hình. Cô bé vừa đi vừa tranh cãi với bà Williams rằng mình sẽ không thay một cái váy khác vì ai cả. Bộ đồ cô bé mặc cũng khá ổn – dù sao cũng đủ ổn để đi gặp ông anh già Meredith – anh ta chả bao giờ để ý cái gì.

Cuối cùng chúng tôi cũng lên đường. Caroline sóng bước cùng Angela. Tôi thì đi với Amyas. Còn Elsa đi một mình – miệng cười tủm tỉm.

Tôi thì không ngưỡng mộ gì Elsa lắm – kiểu người quá mãnh liệt – nhưng tôi phải thừa nhận cô ta trông đẹp tuyệt vời buổi chiều hôm đó. Phụ nữ thường như thế mỗi khi đạt được điều mình muốn.

Tôi không tài nào nhớ rõ được những sự kiện của buổi chiều hôm đó. Mọi thứ đều mơ hồ. Tôi nhớ Merry già bước ra đón chúng tôi. Tôi nghĩ chúng tôi đã đi dạo vòng quanh khu vườn trước hết. Tôi nhớ mình đã có một cuộc thảo luận dài với Angela về chuyện huấn luyện bọn chó sục đi săn chuột. Cô bé ăn rất nhiều táo, và cũng cố thuyết phục tôi cùng ăn.

Khi chúng tôi trở lại ngôi nhà, mọi người đang dùng trà dưới gốc cây tuyết tùng to lớn. Tôi nhớ Merry có vẻ rất buồn. Tôi cho rằng hoặc Caroline hoặc Amyas đã nói gì đó với anh ta. Anh ta nghi ngại nhìn Caroline chằm chặp, rồi lại chuyển sang Elsa. Ông anh già có vẻ lo lắng lắm. Dĩ nhiên ở một mức độ nào đó Caroline thích thú chuyện bản thân có ảnh hưởng với Meredith, một người bạn nhiệt thành, thuần khiết, người sẽ không bao giờ vượt quá giới hạn. Cô ta là kiểu người như thế đấy.

Sau bữa trà, Meredith và tôi có một cuộc trao đổi ngắn. Anh ta nói. “Nghe này, Phil, Amyas không thể làm điều này!”

Tôi nói. “Đương nhiên là anh ấy sẽ làm thế.”

“Cậu ấy không thể bỏ vợ con mà đi với cô gái này được. Cậu ấy già hơn cô ta bao nhiêu. Cô ta chẳng thể nào quá mười tám.”

Tôi bảo với anh ta cô Greer là một phụ nữ hai mươi tuổi đã hoàn toàn trưởng thành.

Meredith nói. “Dù thế nào thì như thế cũng là quá nhỏ. Cô ta không biết mình đang làm gì đâu.”

Meredith già cả tội nghiệp. Lúc nào cũng là một quý ông đúng nghĩa hào hiệp. Tôi nói. “Đừng lo, ông anh già. Cô ta biết mình đang làm gì, và thích mê việc đó!”

Chúng tôi chỉ nói bấy nhiêu. Tôi đã nghĩ có khi Merry cảm thấy không yên trước cảnh Caroline trở thành một người vợ bị hắt hủi. Một khi vụ ly dị đã hoàn tất cô ta có thể sẽ mong đợi bề tôi trung thành này của mình cưới mình. Tôi nghĩ kiểu tôn sùng đến mức tuyệt vọng này thật sự là chuyên môn của anh ta. Và phải thừa nhận là tôi thấy thích thú trước khía cạnh đó của ông anh trai.

Lạ thay tôi không nhớ mấy về chuyến tham quan của chúng tôi tới căn phòng hôi hám đó của Meredith. Anh ta rất thích khoe với người khác sở thích của mình. Riêng tôi thì thấy nó thật chán. Tôi đoán chắc là tôi cũng ở cùng họ trong căn phòng đó lúc Meredith thuyết giảng về ảnh hưởng của coniine, nhưng tôi không nhớ gì cả. Và tôi cũng không thấy Caroline lấy trộm chất đó. Meredith còn đọc cả đoạn văn Plato tả cái chết của Socrates. Tôi thì thấy nó chán ngắt. Với tôi văn chương kinh điển lúc nào cũng chán.

Tôi chẳng còn nhớ gì nhiều về cái ngày đó. Amyas với Angela có một trận tranh cãi nảy lửa, tôi biết có vụ đó, và những người còn lại chúng tôi thì lấy làm mừng. Vụ đó giúp tránh né những vấn đề khác. Angela lao về phòng sau một tràng chửi rủa cuối cùng. Cô bé nói là A, mình sẽ trả thù. B, ước gì anh ấy chết đi cho rồi. C, mong là anh ấy sẽ chết vì hủi, cho đáng kiếp. D, cô bé ước gì có cây xúc xích nhét vào mũi anh ấy không thể gỡ ra, như trong truyện cổ tích . Khi con bé đi, cả bọn chúng tôi đều cười, không đừng được, vì những lời nguyền rủa loạn xị ấy mới thật hài hước làm sao.

Caroline cũng về phòng ngay sau đó. Bà Williams thì biến mất sau cô học trò. Amyas và Elsa cùng nhau ra vườn. Rõ ràng ai cũng có dự tính riêng mà không cần đến tôi. Thế là tôi ra ngoài dạo bộ một mình. Đêm đó rất đẹp.

Sáng hôm sau tôi xuống đó muộn. Trong phòng ăn chẳng có ai. Buồn cười thay những thứ mà ta còn nhớ được. Tôi nhớ khá rõ hương vị của món thận và thịt heo xông khói mình ăn khi đó khá rõ. Đồ ăn rất ngon. Nướng già.

Sau đó tôi lang thang tìm mọi người. Tôi ra ngoài, không thấy ai, hút một điếu thuốc, gặp bà Williams đang chạy quanh tìm Angela, cô bé như mọi lần lại lỉnh mất trong khi đáng ra phải đang vá lại một cái váy bị rách. Tôi trở vào sảnh và nhận ra Amyas với Caroline đang tranh cãi trong thư viện. Họ đang to tiếng với nhau. Tôi nghe cô ta nói:

“Anh và đám đàn bà của anh! Tôi giết anh. Có ngày tôi sẽ giết anh.”

Amyas nói. “Đừng vớ vẩn thế, Caroline.”

Và cô ta nói. “Tôi nói thật đấy, Amyas.”

Chà, tôi không muốn nghe thêm chút nào nữa. Tôi lại ra ngoài. Lang thang ngoài sân hiên theo hướng ngược lại và gặp Elsa.

Cô ta đang ngồi trên một trong mấy cái băng ghế dài. Băng ghế nằm ngay dưới cửa sổ thư viện, và cửa sổ thì để mở. Tôi nghĩ hẳn Elsa cũng đã nghe không sót gì mấy chuyện đang diễn ra bên trong. Khi nhìn thấy tôi, cô ta bèn đứng dậy, bình thản như không, và tiến lại chỗ tôi. Cô ta mỉm cười. Nắm lấy cánh tay tôi và nói. “Sáng nay đẹp quá nhỉ?”

Một buổi sáng đẹp trời cho cô ta, hẳn rồi! Một cô gái lạnh lùng tàn nhẫn. Không, tôi nghĩ đó chỉ là một người hoàn toàn thẳng thắn và không mộng tưởng. Cô ta chỉ thấy cái bản thân mình muốn.

Chúng tôi đứng ngoài hiên nói chuyện được khoảng năm phút thì nghe tiếng của thư viện đánh sầm và Amyas bước ra. Mặt anh ấy đỏ lừ.

Anh thô bạo nắm lấy vai Elsa.

“Đi thôi, đến giờ làm mẫu rồi. Anh muốn vẽ tiếp,” anh bảo.

Cô ta đáp. “Được thôi. Đợi em lên lấy áo khoác đã. Gió khá lạnh.”

Elsa đi vào nhà.

Tôi tự hỏi không biết Amyas có định nói gì với mình không, nhưng anh ấy không nói gì nhiều. Chỉ nói. “Đám phụ nữ này thật là!”

Tôi nói. “Vui vẻ lên, bạn già.”

Rồi cả hai chúng tôi không ai nói gì cho đến khi Elsa từ trong nhà trở ra.

Họ cùng nhau xuống vườn Đại Bác. Tôi trở vào nhà. Caroline đang đứng ở hành lang. Tôi không nghĩ cô ta nhận thấy tôi. Đôi khi cô ta vẫn như thế đấy. Cô ta có vẻ lơ đãng đâu đâu – như thể mải nghĩ ngợi gì đó trong tâm trí. Caroline chỉ lầm rầm điều gì đó. Không phải với tôi mà với bản thân. Tôi chỉ nghe được lõm bõm.

“Thế thì ác quá…”

Cô ta nói vậy. Rồi cô ta đi ngang qua tôi và lên lầu, dường như vẫn không nhìn thấy tôi – như thể đang mải mê theo đuổi một hình ảnh nào đó trong đầu. Bản thân tôi nghĩ (ông hiểu cho, tôi không có căn cứ gì để nói điều này) rằng Caroline lên lầu để lấy thứ đó, và đó là lúc cô ta quyết tâm làm điều đã làm.

Và ngay lúc đó điện thoại đổ chuông. Với những nhà khác thì người ta sẽ chờ gia nhân trả lời, nhưng tôi tới Alderbury thường đến nỗi tôi cũng gần như một thành viên trong gia đình vậy. Tôi nhấc máy.

Chính là Meredith anh trai tôi ở đầu bên kia. Anh ta rất lo lắng. Anh tôi giải thích rằng mình vừa vào phòng thí nghiệm và phát hiện lọ coniine đã vơi mất nửa.

Thiết nghĩ tôi không cần phải kể lại những gì giờ đây tôi biết là đáng ra khi đó mình phải làm. Biến cố ấy bất ngờ đến nỗi khiến tôi đã ngu ngốc để cho bản thân vào thế bị động. Đầu dây bên kia Meredith nơm nớp lo sợ. Tôi nghe có tiếng người trên cầu thang, nên chỉ cộc lốc bảo anh ta sang đây ngay lập tức.

Tôi đích thân xuống gặp anh ta. Nếu ông chưa biết địa hình, thì con đường ngắn nhất từ nhà này sang nhà kia là chèo thuyền qua một con lạch nhỏ. Tôi xuống đến chỗ chứa thuyền cạnh một cái cầu tàu nhỏ. Để tới được đó tôi phải đi qua bên dưới bờ tường của vườn Đại Bác. Tôi nghe thấy tiếng Elsa và Amyas trò chuyện với nhau trong lúc anh ấy vẽ tranh. Nghe giọng họ rất vui vẻ và vô ưu. Amyas nói ngày hôm đó nóng kinh khủng (quả thật vậy, quá nóng cho một ngày tháng Chín), và Elsa nói nơi cô ta đang ngồi tạo dáng, trên bức tường răng cưa, gió từ biển thổi vào rất lạnh. Rồi cô ta nói. “Em ngồi mẫu tê hết cả người rồi. Em nghỉ một chút được không, anh yêu?” Và tôi nghe Amyas hô. “Không được. Ở yên đấy. Em mạnh mẽ lắm mà. Anh đang có hứng vẽ, nghe anh đi.” Tôi nghe Elsa nói “Vũ phu.” và bật cười, sau đó tôi ra khỏi tầm nghe được.

Meredith đang chèo thuyền đến từ phía bên kia. Tôi chờ anh ta. Anh tôi buộc thuyền và bước lên bậc thang. Mặt mày trắng bệch và thắc thỏm. Meredith nói với tôi. “Đầu óc chú nhạy bén hơn anh, Philip. Anh nên làm gì đây? Thứ đó nguy hiểm lắm.”

Tôi nói. “Anh có chắc chắn chuyện này không?”

Ông thấy đó, Meredith lúc nào cũng lơ mơ. Có lẽ vì thế nên tôi đã không coi trọng chuyện đó như lẽ ra phải thế. Và anh trai tôi cam đoan là mình chắc. Chiều hôm qua cái chai vẫn còn đầy.

Tôi nói. “Còn anh thì hoàn toàn không biết ai lấy?”

Meredith bảo là không và hỏi tôi nghĩ sao. Có thể nào là do một trong đám gia nhân? Tôi nói chắc đó cũng là một khả năng, nhưng tôi thấy khó mà xảy ra được. “Anh lúc nào cũng khóa cửa mà, đúng không?” Anh ta đáp là đúng vậy, và rồi bắt đầu huyên thuyên về việc phát hiện ra cửa sổ bị hé ra vài phân bên dưới. Có thể ai đó đã bước vào theo lối đó.

“Một kẻ trộm vặt chăng?” tôi nghi ngờ hỏi. “Meredith, em thấy, tình hình là có nhiều khả năng tồi tệ lắm đấy.”

Anh ta hỏi tôi thật sự nghĩ gì? Và tôi nói, nếu anh chắc chắn không lầm, có khả năng Caroline đã lấy nó để đầu độc Elsa – hoặc ngược lại Elsa đã lấy để dẹp bỏ Caroline đang ngáng trở con đường đến với tình yêu đích thực của cô ta.

Meredith hơi lắp bắp. Anh ta nói như thế thật nhảm nhí và quá đáng và không thể nào là sự thật. Tôi nói. “Ừ, cái chất đó mất rồi. Anh lý giải thế nào đây?” Dĩ nhiên, Meredith cứng họng. Anh ta nghĩ y hệt như tôi thôi, nhưng không muốn đối diện với sự thật.

Anh ta lại nói. “Chúng ta làm gì đây?”

Tôi nói, ngu ngốc làm sao. “Chúng ta phải suy nghĩ lại cho thật kỹ. Hoặc là anh thông báo việc mình bị mất, công khai với mọi người ở đó, hoặc là anh gặp riêng Caroline mà chất vấn với cô ta chuyện đó. Nếu anh tin cô ta không làm, thì cứ áp dụng phương pháp tương tự với Elsa.”

Meredith nói. “Một cô gái như thế! Không thể nào là cô ta lấy được.” Tôi nói là tôi thì sẽ không bỏ qua khả năng đó đâu.

Chúng tôi rảo bước quay trở về ngôi nhà. Sau câu nói đó của tôi chẳng ai nói gì thêm vài giây. Chúng tôi đang men theo con đường bao quanh vườn Đại Bác thì tôi nghe tiếng Caroline.

Tôi đoán là cả ba người đó đang cãi nhau, nhưng thực ra họ đang thảo luận về Angela. Caroline đang phản đối. Cô ta nói. “Như thế tội cho nó quá.” Và Amyas trả lời với vẻ khó chịu. Rồi của vườn mở ra ngay khi chúng tôi vừa bước đến. Amyas có vẻ hơi sững người khi thấy chúng tôi. Caroline vừa bước ra. Cô ta nói. “Chào Meredith. Bọn em vừa mới thảo luận chuyện cho Angela đi học. Em không chắc lắm như thế sẽ tốt cho con bé.” Amyas nói. “Đừng nhặng lên vì con nhỏ nữa. Nó sẽ ổn thôi. Nhẹ gánh.”

Ngay lúc đó Elsa chạy xuống trên con đường dẫn ra từ ngôi nhà. Trên tay cô ta hình như cầm một cái áo khoác màu đỏ hay gì đó. Amyas gầm gừ. “Đi nào. Trở lại chỗ ngồi đi. Anh không muốn phí thời gian.”

Anh ấy trở lại chỗ giá vẽ. Tôi nhận thấy anh hơi lảo đảo và tự hỏi không biết có phải trước đó anh uống rượu không. Với những trò đấu đá nhặng xị như thế thì dĩ nhiên người ta có lý do để uống rồi.

Amyas cằn nhằn. “Bia ở đây nóng muốn phỏng ấy. Sao mình không để đá ở đây vậy?”

Và Caroline Crale nói. “Để em mang bia ướp lạnh xuống cho anh.”

Amyas làu bàu. “Cảm ơn.”

Rồi Caroline đóng cửa vườn Đại Bác và cùng chúng tôi đi lên nhà. Chúng tôi ngồi ngoài hiên còn cô ta vào trong. Khoảng năm phút sau Angela bước ra với mấy chai bia và vài cái cốc. Trời hôm đó rất nóng nên thấy bia chúng tôi mừng lắm. Trong lúc chúng tôi đang uống thì Caroline đi qua. Cô ta cầm một chai khác và bảo sẽ mang nó xuống cho Amyas. Meredith nói là anh ta sẽ cùng đi, nhưng cô ta khăng khăng đi một mình. Tôi đã nghĩ đó chỉ là vì cô ta đang ghen thôi – một ý nghĩ mới thật ngu ngốc làm sao. Caroline không chịu nổi việc hai người đó ở một mình với nhau dưới đó. Cũng là lý do ban nãy cô ta xuống dưới với cái cớ thảm hại là để bàn về chuyện đi học của Angela.

Caroline đi xuống con đường quanh co – còn tôi và Meredith dõi theo. Chúng tôi vẫn chưa quyết định được gì, mà giờ Angela lại hô hào rủ tôi đi tắm biển cùng. Dường như tôi chẳng thể ở riêng với Meredith được. Tôi chỉ nói với anh ta. “Để ăn trưa xong đã.” Và Meredith gật đầu.

Rồi tôi đi tắm biển với Angela. Chúng tôi bơi đã đời – băng qua con lạch rồi trở lại, và sau đó nằm tắm nắng trên bờ đá. Angela khá lầm lì nhưng thế lại hợp với tôi. Tôi quyết ý là ngay sau bữa trưa tôi sẽ kéo Caroline ra một bên và hỏi thẳng cô ta chuyện lấy trộm chất đó. Để Meredith làm thì xôi hỏng bỏng không thôi – anh ta quá yếu đuối. Không, tôi sẽ chất vấn cô ta thẳng thừng. Sau đó cô ta sẽ phải trả lại, hoặc không thì cũng chẳng dám dùng tới nữa. Nghĩ tới nghĩ lui tôi khá chắc chính cô ta lấy. Elsa là một cô gái trẻ quá lí trí và cứng rắn để mà đụng tới chất độc. Cô gái ấy có cái đầu cứng rắn và sẽ tự lo lấy thân. Caroline bản chất có phần nguy hiểm hơn – thiếu cân bằng, hay bốc đồng và chắc chắn dễ kích động. Dù vậy, ông biết đấy, sâu trong thâm tâm tôi vẫn có cảm giác Meredith có thể đã lầm. Hoặc một người hầu có thể đã táy máy trong đó và làm đổ rồi không dám nhận. Ông thấy đó, hạ độc, nghe có phải hơi kịch quá không – khó mà tin vào một chuyện như thế được.

Cho đến khi nó thực sự xảy ra.

Khi tôi nhìn đồng hồ thì đã khá muộn, tôi với Angela phải chạy vội vàng lên cho kịp bữa trưa. Họ vừa ngồi vào bàn – mọi người trừ Amyas, anh ấy ở lại vườn Đại Bác để vẽ. Một việc không hề bất thường với Amyas – và trong thâm tâm tôi đã nghĩ anh chọn ở lại đó hôm nay quả thật rất sáng suốt. Bữa trưa có khả năng sẽ trở thành một bữa ăn vô cùng gượng gạo.

Chúng tôi ngồi uống cà phê ngoài hiên. Tôi ước gì mình có thể nhớ rõ hơn Caroline có vẻ và cư xử ra sao. Cô ta không có vẻ gì là phấn khích cả. Lẳng lặng và khá buồn theo tôi nhận thấy. Một người đàn bà tàn ác làm sao!

Vì cái việc đó quá là tàn ác đi, lạnh lùng đầu độc một con người. Nếu quanh đó có một khẩu súng và cô ta nhặt lên mà bắn anh ấy – ừ, như thế còn có thể hiểu được. Nhưng cái việc hạ độc tàn ác, lạnh lùng, có chủ tâm này… Đã thế lại còn bình tĩnh như thế.

Cô ta đứng lên và nói sẽ mang cà phê cho chồng bằng một giọng không thể tự nhiên hơn được nữa. Trong khi đó cô ta biết – chắc hẳn phải biết – lúc này xuống sẽ thấy anh ấy chết rồi. Bà Williams đi cùng cô ta. Tôi không nhớ liệu đó có phải ý của Caroline không. Tôi thì thiên về hướng đó.

Hai người phụ nữ cùng nhau đi mất. Không lâu sau đó Meredith bỏ đi tản bộ. Tôi vừa định kiếm cớ đi theo thì anh đã chạy trở về. Mặt xám ngoét. Anh hổn hển nói. “Ta phải gọi bác sĩ… ngay… Amyas…”

Tôi bật dậy. “Anh ấy ốm à… nguy kịch sao?”

Meredith nói. “Anh e là cậu ấy chết rồi…”

Trong giây phút đó chúng tôi quên mất Elsa. Nhưng đột ngột cô ta rú lên. Như tiếng khóc than của nữ thần báo tử.

Cô ta rú lên. “Chết? Chết?…” Rồi vùng chạy. Tôi chưa từng biết có người nào di chuyển như thế – như một con hươu – một con thú bị thương. Mà đồng thời cũng giống một nữ thần báo thù.

Meredith hụt hơi. “Đuổi theo cô ta. Anh sẽ gọi điện. Đuổi theo cô ta. Chú không biết cô ta sẽ làm gì đâu.”

Tôi đuổi theo cô ta – và may là tôi làm thế. Cô ta dễ đã lao vào giết Caroline lắm. Tôi chưa từng thấy nỗi đau đớn và căm ghét tột độ đến vậy. Mọi vẻ lịch sự thanh tao và lễ giáo đều mất sạch. Ông thấy được rõ xuất thân lao động của cha và cả ông bà nội cô ta. Quẫn trí vì người tình của mình, cô ta chỉ còn là một phụ nữ tầm thường. Cô ta đã cào mặt, giật tóc Caroline, có khi còn định hất Caroline ra khỏi bờ tường nữa kìa. Không biết vì lý do gì cô ta đã nghĩ Caroline dùng dao đâm chết anh ấy. Cô ta hoàn toàn sai – cũng phải thôi.

Tôi giữ cô ta lại, và rồi bà Williams đứng ra lo liệu. Tôi phải công nhận, bà ta rất giỏi. Bà ta khiến cho Elsa bình tĩnh lại trong chưa đầy một phút – bảo cô ta giữ im lặng và nói rằng chúng tôi không thể để màn bạo lực ầm ĩ này tiếp diễn. Người đàn bà đó, bà ta quả là thô bạo. Nhưng bà ta quả đã làm được. Elsa đã im lặng – chỉ đứng đó nức nở và run rẩy.

Còn phần Caroline, theo những gì tôi thấy, cái mặt nạ biến mất ngay lập tức. Cô ta đứng đó hoàn toàn im lặng – ông có thể nói là sững sờ. Nhưng cô ta nào có sững sờ. Chính đôi mắt đã vạch trần cô ta. Đôi mắt đó dè chừng – hoàn toàn nhận thức được mọi thứ và lẳng lặng dè chừng. Tôi nghĩ, cô ta đã bắt đầu lo sợ…

Tôi tiến lại chỗ Caroline và nói với cô ta. Tôi hạ giọng. Tôi không nghĩ hai người kia nghe được mình.

Tôi nói. “Đồ sát nhân khốn nạn, cô đã giết tri kỷ của tôi.”

Caroline rụt người lại. Cô ta nói. “Không, ôi không, anh ấy… anh ấy tự tử…”

Tôi nhìn chằm chằm vào mắt cô ta. Tôi nói. “Cô đi mà nói điều đó… với cảnh sát.” Và cô ta đã nói với họ như vậy – và họ đã không tin.