Bắt đầu chữ N

Ngồi buồn nói chuyện láo thiên
Hồi tôi còn nhỏ rủ đi khiêng ông trời
Ra đồng thấy muổi đập giơi
Bò hung đám giỗ đi mời ông voi
Nhà tôi có một củ khoai
Cắt năm thúng lớn hẳn hòi vẫn dư
Nhà tui có bụi khoai từ
Bới lên một củ lăn hư cả vườn
Tôi vừa câu được con lươn
Lấy thịt quết chả, lấy xương đẽo chày
Nhà tôi có chiếc giàn xay
Đầu cong bịt bạc đầu ngay bịt vàng
Nhà tôi có một cái ang
Đổ lúa bảy làng thêm nước nước còn lưng
Nhà tôi có một bụi gừng
Bới lên một củ ước chừng đòn xeo
Nhà tôi có một con mèo
Bữa mô thèm thịt lên đèo bắt nai
Nhà tôi có một cái chai
Đổ tám thùng mắm thêm hai thùng dầu
Ông già tôi có bộ râu
Bứt đi một sợi đem câu cá chình
Nói ra sợ chị em khinh
Thiên hạ nói láo chớ mình chi tôi.

(Trích từ Đồng Dao Việt Nam của Nguyễn Nghĩa Dân)

NGỖNG VÀ VỊT.

Ngỗng ta không chịu học
Lại khoe biết chữ rồi
Khi bị đưa sách ngược
Ngỗng cứ tưởng là xuôi
Cứ giả vờ đọc nhẩm
Làm vịt con tức cười !
Vịt con khuyên một hồi
Ngỗng ngỗng ơi học ! học ! ...
Ngỗng ngỗng ơi ! học thôi !

Nghe vẻ nghe ve

Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè nói ngược
Ngựa đua dưới nước
Tàu chạy lên bờ
Lên núi đặt lờ
Xuống sông đốn củi...

VÈ HƯƠNG QUẢN RỚT
 
Nghe vẻ nghe ve,
Nghe vè Quản Rớt
Mặt tuồng ăn ớt
Làm bộ hơi lanh
Nghe hơi tiêu hành
Lò mò đi tới.
Làm tuồng khách quới
Mà chẳng ai ưa
Uống rượu say sưa
Tiền không nhứt điếu.
Bây giờ mới hiểu
Là đứa bãi buôi
Làm chức lôi thôi
Là Hương Quản Rớt

Nhà tôi có một cây cau
Nó cao bằng bốn, bằng năm đầu người
Lá thì dài rộng thảnh thơi
Thân thì mạnh mẽ một nơi vững vàng
Trải bao hạ lại thu sang
Mà cau vẫn đứng nghênh ngang giữa trời
Một chiều tôi lại gốc chơi
Thấy đôi chim sẻ đậu rồi lại bay
Vội vàng tôi lánh núp ngay
Chim kia đã đậu ngọn cây chuyện trò
Vợ chồng tiếng nhỏ tiếng to
Ở đây làm tổ chắng lo ngại gì
 

-- 



No lòng phĩ dạ
Là con cá cơm
Không ướp mà thơm
Là con cá ngát
Liệng bay thoăn thoắt
Là con cá chim
Hụt cẳng chết chìm
Là con cá đuối
Nhiều năm, nhiều tuổi
Là cá bạc đầu
Đủ chữ, đủ câu
Là con cá đối
Nở mai, tàn tối
Là con cá hoa (cá cảnh)
Trắng muốt làn da
Là cá út thịt
Dài lưng, hẹp nách
Là cá lòng tong
Ôm yếu hhình dung
Là con cá nhái
 
----
 
Nựng nựng nà nà
Con đi với bà
Chóng ngoan chóng lớn
Chóng lớn đi cày
Lấy đầy bát cơm
Lấy rơm đun bếp
Lớn đi xúc tép
Cho bà bát canh
Lớn đi trồng chanh
Cho bà bát dấm
Lớn con đi tắm
đỡ phải phiền bà
Nựng nựng nà na.

Nghé ạ... nghé ơ !
Nghé như ổi chín
Như mây chín chùm
Như chum đựng nước
Như lược chảy đầu
Lông trơn như dầu
Chân trước chân sau
đủng đa đủng đỉnh
Má đầy núng nính
Nghé đẹp, nghé yêu...
 
---
 
Nghé bầu nghé bạn
Trâu cày ruộng cạn
Mẹ cày ruộng sâu
Lúa tốt bằng đầu
Cò bay thẳng cánh
Một sao năm gánh
Một mẫu năm trăm
Một bông lúa chăm
Một trăm hạt thóc
Hạt bằng đấu bảy
Hạt bằng đấu ba
Hạt bằng trứng gà
Hạt bằng trứng vịt
Hạt bằng trái mít
Hạt bằng bình vôi
Hạt nào vỡ đôi
Bằng nồi gánh nước
Nghé ơi...
 
---
 
Nghé bông hay là nghé hoa
Như gà mới nở
ai nỡ mắng mày
Thấy mạ thấy lúa
Thì quay đầu ra
Thấy năn, thấy cỏ
Thì sà đâu vô
Chủ bắt thì cho
Khách bắt thì chạy
Nghe lời tao dạy
Mới nên thân mày
Nghé ơ...

 

Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè cái hoa
Tháng ba nắng lắm
Nước biển mặn mòi
Vác mai đi xoi
Là bông hoa giếng
Hay bay hay liệng
Là hoa chim chim
Xuống nước mà chìm
Là hoa bông đá
Bầu bạn cùng cá
Là đá san hô
Hỏi Hán sang Hồ
Là nàng hoa sứ
Gìn lòng nắm giữ
Là hoa từ bi
Ăn ở theo thì
Là hoa bần ngọt
Thương ai chua xót
Là hoa sầu đâu
Có sông không cầu
Là hoa nàng cách (cách trở)
Đi mà đụng vách
Là hoa mù u
Cạo đầu đi tu
Là hoa bông bụt
Khói lên nghi ngút
Là hoa hắc hương
Nước chảy dầm đường
Là hoa mười tưới
Rủ nhau đi cưới
Là hoa bông dâu (cưới dâu)
Nước chảy rạch sâu
Là hoa muống biển
Rủ nhau đi kiện
Là hoa mít nài (nài nỉ)
Gái mà theo trai
Là hoa phát nhũ
Đêm nằm không ngủ
Là hoa nở ngày
Bám chẳng lìa cây
Là hoa bông cúc
Nhập giang tùy khúc
Là hoa bông chìu
Ở mà lo nghèo
Là hoa đu đủ
Đi theo cậu thủ (người đứng đầu)
Là hoa mần quân
Đánh bạc cố quần
Là bông hoa ngỗ (ngỗ nghịch)
Ngồi mà choán chỗ
Là hoa dành dành (giành giật)
Giận chẳng đua tranh
Là hoa bông ngãi
Bắt đi tha lại
Là hoa phù dung
Ăn ở theo đường
Là bông hoa thị (phố thị)
Theo mẹ bán bí
Là hoa thanh hao

 
 

Nghe vẻ nghe ve
Vè các thứ bánh
Tròn như mặt trăng
Đó là bánh xèo
Có cưới có cheo
Đó là bánh hỏi
Đi không đặng giỏi
Ấy là bánh bò
Ăn không đặng no
Nó là bánh ít
Giống nhau như hịt
Chính thức bánh in
Mắc cở không nhìn
Là bánh khổ qua
Nấu nếp căng ra
Là bánh xôi nước (trôi nước)
Biết đi biết bước
Đó là bánh chưng
Có núm trên lưng
Lá bánh nhũ đệ
Mật đường mà chế
Là bánh đa trời
Để đĩa có ngời
Bánh trong, bánh lọc
Giống như dễ mọc
Chỉ là bánh gừng
Lạt cột trên lưng
Là cái bánh tét
Bốn cẳng nó quét
Đó là bánh qui (qui là con rùa)
Hay kiêng hay vì
Là bánh xôi vị (dị)
Bỏ nó trong bị
Đó là bánh bao
Lóng lánh như sao
Là bánh bột báng
Tròn như viên đạn
Đúng là bánh cam
Ăn ở chơm bơm
Thiệt là bánh ổ
Tròn như lỗ dỗ
Là cái bánh căng
Cái mình có rằn
Là bánh da lợn
Trông thấy lợn cợn
Đó là chè khoai
Ăn vào ngứa hòai
Đúng là bánh dứa
Lấy trai có chửa
Là cái bánh bầu
Xe nhợ mà câu
Thiệt là bánh chỉ
Muốn ăn cho kỹ
Thì ních tàu thung
Thiêng hạ chẳng ưng
Là cái bánh còng
Xe nhợ mà vòng
Đó là bánh nghệ
Giã ra mà chế
Thiệt là xu xoa
Tưởng nhớ ông bà
Thì ra bánh cúng
Hấp ra có núm
Đó là bánh trần
Phơi để ngòai sân
Là liếp bánh tráng
Hai mùa sáu tháng
Là bánh trung thu
Đi lọng đi dù
Đó là xôi rượu

Nghe vẻ nghe ve
Vè các lòai cá
Cá kình, cá ngạc
Cá nác, cá dưa
Cá voi, cá ngựa
Cá rựa, cá đao
Út sào, bánh lái
Lang hải, cá sơn
Lờn bơn, thác lác
Cá ngác, day tho
Cá rô, cá sặt
Cá sác, cá tra
Mồng gà, giảo áo
Cá cháo, cá cơm
Cám mờn, cá mởn
Sặc bướm, chốt hoa
Cá sà, cá mậ
Cá tấp, cá sòng
Cá hồng, chim điệp
Cá ép, cá hoa
Bống dừa, bống kệ
Cá bẹ, học trò
Cá vồ, cá đục
Cá nục, lù đù
Cá thu, trèn lá
Bạc má, bác đầu
Lưỡi trâu, hồng chó
Lò có, lành canh
Chìm sanh, cá liếc
Cá giếc, cá mè
Cá trê, cá lóc
Cá nóc, thòi lòi
Chìa vôi, cơm lạt
Bống cá, bống kèo
Chim heo, cá chéc
Cá éc, cá chồn
Cá duồng, cá chẽm
Vồ dém, sặc rằn
Mòi đừng, bống hú
Trà mú, trà vinh
Cá kình, cá gộc
Cá cốc, cá chày
Cá dầy, cá đuối
Cá đối, cá kìm
Cá chim, bông vược
Cá nược, cá người
Cá buôi, cá cúi
Cá nhái, bã trầu
Cá nâu, cá dảnh
Hủng hình, tơi bời
Cá khoai, nóc mít
Cá trích nàng hai
Cá cầy, cá cháy
Cá gáy, cá nhàn
Tra bần, cá nái
Lóc nói, cá hô
Cá ngừ, mang rổ
Cá sủ, cá cam
Cá còm, cá dứa
Cá hó, cá lăng
Cá căn, cá viễn
Rô biển, lốp xơ
Cá bò, chim rắn
Cá phướn, ròng ròng
Trẻn bông trao trảo
Cá sọ, cá nhồng
Lòng tong, mộc tích
Úc phịch, trê bầu
Bông lau, bông trắng
Càn trảng, xanh kỳ
Cá he, cá mại
Mặt quỉ, cá linh
Cá chình, ốc gạo
Thủ ảo, cá kè
Cá ve lép mấu
Tứ mẫu, lia thia
Cá bè, trèn mễ
Đuôi ó, bè chan
Nóc vàng, cá rói
Cá lỏi, con cù
Rô lờ, trê đấu
Chạch lấu, nhám cào
Tra đầu, cá nhám
Úc núm, cá leo
Cá theo, cá suốt
Cá chuốt, cá phèn
Cá diềng, cá lúc
Cá mực, cá mau
Chim sâu, cá hụt
Sóc sọc, cá lầm
Cá rần, ca thiểu
Nhám quéo, chim gian
Cá ong, cá quý
Cá két, thiều nôi
Bông voi, úc hóac
Cá chạc, cá mòi...
 
[sm=crazy.gif]
 
 

 

Nay là mồng tám tháng tư
Cái cua, cái cáy, cái lư ăn thề 
 




---


 
Nắc nẻ bay qua cành cam
Hỏi cái chiền chiện mày làm tổ đâu?
- Tao làm tổ ở nương dâu
Chớ bắt con tớ, tớ tâu lên trời. 
 




---



 
Ngày ba bữa ăn chưa no
Đến khi đói bụng thì rò đến niêu 
 




---


 
Ngày xửa ngày xưa
Có mười ông vua
Một ông tịt mít
Chết một còn chín
Một ông ị rín
Chết một còn tám
Một ông vốc cám
Chết một còn bảy
Một ông đáy bậy
Chết một còn sáu
Một ông láu táu
Chết một còn năm
Một ông sâu răng
Chết một còn bốn
Một ông lở rốn
Chết một còn ba
Một ông ghẻ da
Chết một còn hai
Một ông thối tai
Chết một còn một
Một ông tóet mắt
Chết một là hết

---



Ngắt lá me
Che rau uống
Đứa mô xuống
Đứa mô lên
Đứa mô sang một bên
Đứa mô đứng giữa
Để mà chữa
Lại lá me
Để mà che
lá rau muống
 


[sm=argue.gif]

Nghé bổng nghé bông
Mẹ cỗng xuống sông
Xem rồng lấy nước
Mẹ gọi tiếng trước
Cất cổ lên trông
Mẹ gọi tiếng sau
Cất lồng lên chạy
Lồng ba lồng bảy
Lồng về với mẹ
Nghé, nghé ơi...





---




Nghé hành nghé hẹ...
Nghé đi theo mẹ
được ăn được bú
Nghé đi theo chú
chú cho ăn khoai
Nghé đi theo ai...
Tiêu hành nước mắm
Nghé ơi, nghé ơi...
 





---




Nghé ơ... theo ta


Nghé bông nghé hoa


Như gà mới nở


Mẹ gọi tiếng trước


Cất cổ chạy mau


Mẹ gọi tiếng sau


chân lồng mà chạy


Có khôn theo mẹ


Có khéo theo đàn


Chớ ăn quẩn quàng


Có ngày mất mẹ






---






Nghé hành nghé hẹ
Nghé chả theo mẹ
Thì nghé theo đàn
Nghé chớ đi càn
Kẻ gian nó bắt
Nó cắt mất tai
Nó nhai mất đầu
Còn đâu theo mẹ
Ơ...nghé hành, nghé hẹ !
 





---




 
Nghé hành nghé hụi
Mày chui bụi nào?
Chân thấp chân cao
Chân nào theo mẹ
Về làm việc nhẹ
Về tập đi cày
Về tập đi cấy
Cho lúa tốt cây
Cho khoai tốt củ
Nghé đừng đi ngủ
Ngủ quáng ngủ quàng
Mà gặp kẻ gian
Về nhà nó luộc
Nghé ơ...
Nghé lồng chân trước
Nghé lồng chân sau
Chạy về mau mau
Tập cày ruộng nếp
Bánh chưng đầy xệp
Bánh tét đầy nồi
Nghé ơ... nghé ạ
 





---




 
Nghé ọ nghé ơi
Nghé ăn rơm tươi
Nghé ăn cỏ tốt
Nghé ăn lá lốt
Thì nghé chê cay
Nghé ăn lá chay
Thì nghé chê đắng
Nghé ăn lá báng
Thì nghé chê chua
Nghé ăn cơm vua
Thì nghé chê chát
Nghé về gieo hạt
Nghé ăn của nhà
Nghé ăn bát ba
Nghé ăn bát bảy
Nghé nhảy nghé chơi
Nghé ngọ nghé ơi...
Nghé ăn rơm tươi
Nghé ăn cỏ tốt
Nghé đừng ăn hột
Hột chắc phần cha
Hột già phần mẹ
Hột nhẹ vứt đi
Nghé biết ăn chi?
Nghé đừng ăn hột
Nghé ăn cỏ tốt
Nghé ăn rơm tươi


Nghé ơi...  

Nghé ơi... nghé à
Mày đi theo ta
Đừng theo kẻ trộm
Nó cắt mất rốn
Nó xẻo mất đuôi
biết lấy cái chi mà đuổi ruồi.
Biết lấy cái chi mà đập bọ
Nghé ơ... nghé ọ...
Gà mất mẹ thì biết khi nào cho khôn
Rổ mất trôn biết khi nào à đựng
Nghé ơ...



---



Nghé ơi là nghé
Nghé khôn theo mẹ
Nghé dại theo đàn
Nghé chớ ăn càn
Người ta đánh nghé
Một nhát đến tai
Hai nhát đến đầu
Tiền đâu của đâu
Chuộc lấy đầu lâu
Mang về trả mẹ
Nghé ơi là nghé
Nghé, nghé, nghé, nghé...
 

Này cò này cấu
Này đấu này thưng
Lưng sào, cánh ná
Này lá, này lao
Nghe còng bà rao
Nghe lệnh ông gióng
Nhe voi rống rống          
Chóng chóng chạy về
Ê hê! chạy! (1)
 
Đây là trò chơi này cò này cấu. Tương truyền trẻ em chơi để nhớ cuộc khởi nghĩa Bà Triệu ở Thanh Hóa (thế kỷ thứ III) . Cách chơi: Trưởng trò ngồi chìa ngữa bàn tay ra để các em khác đặt một ngón tay vào đó. Trưởng trò hát lời đồng dao trên , đến tiếng "chạy" thì nắm tay lại thật nhanh, em nào rút ngón tay ra không kịp sẽ bị phạt bằng cách tự bịt mắt lại, các em khác trốn và em bị phạt đi tìm.

NHẬU
 
Hiu hiu gió thổi đầu non
Thằng nào uống rượu là con Ngọc Hòang
Ngọc Hòang ngồi ngự ngai vàng
Thấy con uống rượu lòng càng thêm vui
Phán rằng : Thằng đó giống tui !

Nước trong xanh chảy quanh hang dế
Tiếng anh học trò, mưu kế anh để đâu ?
 

Vè nói ngược đầy đủ hơn thì như sau :
 
"Vè nói ngược"
         
Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè nói ngược
Ngựa đua dưới nước
Tàu chạy trên bờ
Lên núi đặt lờ
Xuống sông đốn củi
Gà cồ hay ủi
Heo nái hay bươi
Nước kém ba mươi
Mùng mười nước dẫy
Ghe nổi thì đẩy
Ghe cạn thì chèo
Mấy chú nhà nghèo
Cho vay bạc nợ
Nhà giàu bợ đỡ
Thiếu trước hụt sau
Đòn xóc bửa cau
Dao bầu gánh lúa
May quần bằng búa
Bửa củi bằng kim
Ăn cướp ở hiền
Thầy tu bạc ác
Nhà lành dột nát
Chòi rách khô queo
Lắm của nhà nghèo
Xác xơ triệu phú
Huất Trì hay chử
Dốt đặc Trạng nguyên
Xới đất bằng liềm
Cắt tranh bằng cuốc
Têm trầu bằng bột
Gói bánh bằng vôi
Giả gạo bằng nồi
Nấu cơm bằng cối
Bửa rằm trời tối
Mồng một sáng trăng
No bụng thì ăn
Đói lòng thì nhịn
Ai mà vui tính
Nói ngược nghe chơi!
       (bài nầy tôi được anh (hay chị) Thanh trong hội Ái Hữu LNH&NĐC gởi tặng)     
              *****

TTL:

Nghe vẻ nghe ve

Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè nói ngược
Ngựa đua dưới nước
Tàu chạy lên bờ
Lên núi đặt lờ
Xuống sông đốn củi...

Thân gởi một phiên bản khác của bài Vè Nói Ngược
 
"Vè nói ngược"
         
Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè nói ngược
Ngựa đua dưới nước
Tàu chạy trên bờ
Lên núi đặt lờ
Xuống sông đốn củi
Gà cồ hay ủi
Heo nái hay bươi
Nước kém ba mươi
Mùng mười nước dẫy
Ghe nổi thì đẩy
Ghe cạn thì chèo
Mấy chú nhà nghèo
Cho vay bạc nợ
Nhà giàu bợ đỡ
Thiếu trước hụt sau
Đòn xóc bửa cau
Dao bầu gánh lúa
May quần bằng búa
Bửa củi bằng kim
Ăn cướp ở hiền
Thầy tu bạc ác
Nhà lành dột nát
Chòi rách khô queo
Lắm của nhà nghèo
Xác xơ triệu phú
Huất Trì hay chử
Dốt đặc Trạng nguyên
Xới đất bằng liềm
Cắt tranh bằng cuốc
Têm trầu bằng bột
Gói bánh bằng vôi
Giả gạo bằng nồi
Nấu cơm bằng cối
Bửa rằm trời tối
Mồng một sáng trăng
No bụng thì ăn
Đói lòng thì nhịn
Ai mà vui tính
Nói ngược nghe chơi!
      (bài nầy tôi được anh (hay chị) Thanh trong hội Ái Hữu LNH&NĐC gởi tặng)
 

Ngãi nhân mỏng dánh tựa cánh chuồn chuồn
Khi vui nó đậu khi buồn nó bay