Bằng kiểu say mê cuộc sống hết mình, như thể không phải để cho cuộc sống tự diễn ra mà tranh đấu với nó để giành giật từng tấc đất, Gloria rất giống Leila. Đó là người bạn duy nhất của Aurore ở Paris. Họ quen nhau từ hơn mười năm nay, trước siêu thị Monoprix nằm trên đại lộ Sébastopol. Leila tã tượi trên vỉa hè như một người phụ nữ vừa mới bị gãy đế giày, chị khóc và một đám đông vây xung quanh. Aurore ngỏ lời muốn giúp thì chị lại từ chối. Điều đó chẳng liên quan gì đến chuyện đế giày bị gãy, chị chỉ muốn người ta để cho chị được khóc một mình trên đại lộ Sébastopol. Nói mãi, cuối cùng Aurore cũng thuyết phục được chị đi qua đại lộ, họ vào nghỉ trong một quán cà phê nằm trong góc tam giác chéo với phố Réaumur. Vừa mới ngồi xuống, Leila đã có một phong độ khác – một thái độ tự phụ gần như khiêu khích khi chị yêu cầu nhà hàng mang đến cho một vại bia. Aurore nhận ra hình ảnh của một người đàn bà đã có thói quen, - Uống đi, tôi bao, Leila nói thẳng với người vừa mới cứu chị ra khỏi tình huống khó xử, khi mà chị không còn tự chủ được nữa, và khi đã lấy lại được tinh thần thì chị bao giờ cũng là người điều khiển cuộc chơi.
Đến vại bia thứ hai thì chị hý hoáy mở làn lấy ra một con chó nhỏ xíu đang co rúm lại vì sợ hãi, được quấn gọn trong chiếc áo len, chị đặt con chó lên đầu gối Aurore rồi nói:
- Giữ lấy nó, tôi tặng chị.
- Tôi đi về phía đằng kia, - Leila giải thích và đưa tay chỉ về hướng sông Seine. - Tôi đã nói với bọn họ rằng tôi muốn có một con hiền lành, dịu dàng và không lớn được để tặng cho một người ốm. Tôi đã nướng sạch cả tiền. Đủ các loại chỉ: - Thêm nhiều đốm này, thêm vòng đeo cổ này, thêm dây dắt này. Nó là CHÓ LAI đấy, chị hãnh diện giải thích.
Chị mang con chó nhỏ đó tới cho bố chị - một người lính già kết thúc những chuỗi ngày của mình trong một phòng xép nhỏ dưới gầm cầu thang trong khu phố. Chị muốn đó là món quà giảng hoà, bởi chị đã không phải là đứa con gái xứng đáng với ông, và cũng bởi vì, biết tin ông đang ốm rất nặng, chị muốn tặng ông một món quà tình cảm có khả năng thay thế chị, một sự cô đọng của tất cả tình yêu mà chị đã không thể đem lại được cho ông. Cũng như bao kẻ bất hạnh khác, chị đinh ninh rằng tình yêu mà họ không được ban phát ẩn nấp ở một nơi nào đó sẵn sàng tuôn trào xuống mình họ.
Khi ông mở cửa cho chị, một ông già suy sụp, người cúi gập lại, nước da đen xỉn màu đất, đầu chìm trong làn khói thuốc lá hôi rình, chị đã không nhận ra ông: - Cái gì thế? Ông hỏi giọng cáu bẳn và có vẻ không nhìn thấy chị. Leila chìa con chó về phía bố rồi nói: Quà cho bố đấy.
Mặt ông tái nhợt đi, và sau đó ông bắt đầu một trong những cơn cáu giận, mà ngày xưa chúng thường làm ông lắp bắp, khi tuôn ra hàng tràng dài những lời chửi rủa đe doạ. Còn lúc này thì ông ho, từng cơn ho quặn thắt mạnh đến nỗi chúng giằng xé lồng ngực, làm ông lảo đảo. Một con chó, ông gào lên, trong khi Leila dìu ông đến bên ghế bành. Con khốn này tặng tôi một con chó. Biến khỏi đây ngay, đồ rác rưởi.
Ông nói rằng chị còn may đấy, vì ông không còn đứng vững trên đôi chân của mình, vì ông sẽ không tha đánh cho chị một trận, sẽ đập cho vỡ mũi chị ra, sẽ nhổ sạch từng sợi tóc trên đầu chị, và cuối cùng ông sẽ cho chị một nhát dao vào cổ như chọc một con porque [2] mà chị chính là thế, cũng giống như mẹ chị, như những người chị gái của chị và giống như nước Pháp, một nước đã bỏ rơi ông.
- Nói cho cùng thì ông cụ có lý. - Leila bình phẩm, - chị đúng là một con điếm, chó thì cũng là chó thôi và nước Pháp đã quên ông cùng với số tiền hưu của người lính già và một quỹ tín dụng vô thời hạn để mua thuốc lá gauloise xanh mà ông hút luôn miệng. Nhưng lẽ ra ông không nên nguyền rủa chị. Chẳng nên sử dụng từ điếm làm gì, chị thích cái tên điền trong bảng kê khai thuế thu nhập hơn: Nghề tự do, mà chị còn diễn tả do đòi hỏi của đạo lý là: “nghề hữu ái”. Hơn nữa “porque” cũng chẳng phải là từ tiếng Pháp.
- Có chứ, - Aurore nói, - nhưng là tiếng Pháp cổ.
- Nhưng mà ông cụ muốn nói đến con lợn cái. Thế chị nghĩ gì về Nghề hữu ái? - Leila chất vấn.
- Tốt thôi, - Aurore trả lời.
- Và sau đó thì tự nó đã nói lên tất cả. Nếu như chị biết rằng tôi đã làm nhẹ đi bao nỗi đau khổ vật vã, thế đấy, chẳng cần bằng gì cả, chỉ cần bằng chính mình …
Còn lại vấn đề con chó. Mặc dù rất muốn giữ nó nhưng Aurore cũng giải thích cho Leila hay rằng vài ngày nữa chị sẽ lên đường đi châu Phi.
- Chị đi vì công chuyện à? - Leila hỏi
- Tôi đi khảo sát địa hình.
- Để quay phim à? - Leila hỏi tự nhiên hứng thú hẳn lên.
- Phim tư liệu, - Aurore trả lời và nghĩ cách xoa dịu sự hăng hái của Leila, - phim tư liệu về động vật.
Thế mà Leila lại không thích một thứ gì chiếu trên đài truyền hình ngoài những bộ phim truyền hình dài tập của Mỹ và những phim tư liệu nói về sự diệt chủng của các loài động vật. Chị đang sống trong một xã hội mà ở đó cá lớn nuốt cá bé, đàn ông thì luôn rình rập giăng bẫy phụ nữ, một xã hội mà những người phụ nữ lại cứ xúc động trước ánh hào quang của lũ nhện khổng lồ, thế giới mà những con hải cẩu vò xé những con linh dương vừa mới chào đời đang còn nhớp nháp trong đám nước ối của mẹ. Những minh tinh màn bạc tóc vàng trong những bộ phim dài tập cư xử cũng chẳng khác gì những con chó hoang của vùng thảo nguyên chuyên ăn cắp con của nhau.
Những con vật săn mồi, tất cả đều là lũ động vật săn mồi! Cá sấu, cá mập, hổ báo thường lăn xả vào những con mồi; trong khi đó thì từ loạt phim truyền hình dài tập này sang những bộ phim truyền hình dài tập khác cũng những nữ diễn viên ấy ăn thịt lẫn nhau. Một nữ minh tinh có mái tóc xù tướng và những vòng đeo tai to xụ như những đĩa bay đã lần lượt kết hôn với tất cả những người đàn ông trong cùng một gia đình, đến nỗi mà người ta không còn nhận ra được người chồng cuối cùng của nàng là ông hay là cha của đứa trẻ, - mà theo như giải pháp đưa ra bằng cuộc tìm kiếm gien được diễn ra trong phim, người sẽ cùng một lúc là anh, là chú và là ông trẻ của người bà – người đã từng ngủ với một loạt các nam minh tinh trong một bộ phim truyền hình dài tập khác mà kịch bản nội dung diễn ra y chang. Trước cái gia đình nửa người nửa ngợm đang không ngừng tái sinh để rôi 2 lại tự huỷ một cách nhanh chóng hơn này Leila thở dài thườn thượt:
- Chị cũng không nốt, chị cũng chẳng còn ai phải không?
- Chẳng còn ai nữa, - Aurore trả lời và chị không nói dối. Leila gọi thêm một vại bia nữa với mục đích là uống mừng sức khoẻ cho tất cả cái tập đoàn đơn côi này: Nỗi cô đơn của chị, của Aurore và cả nỗi đơn côi mới mẻ của con chó: tội thân nó, bắt đầu cuộc đời như thế.
Từ sự tủi hổ ban đầu con chó giữ lại những mặc cảm. Những bước khởi đầu của nó rất khó khăn, nó từ chối đi, từ chối bước xuống cầu thang và không chịu ở một mình. Nó hờn dỗi để mũi giữa đám chân, rất hiếm khi phản ứng với những khuyến khích của Leila đến nỗi là cô đã tưởng là nó bị điếc. Chỉ duy nhất cái nhìn bất chợt chuyển hướng khác nhau là có biểu hiện mức độ của sự chối từ. Chẳng bao lâu, nó bắt đầu ăn những thứ nó muốn, và cái nó muốn trong đĩa của Leila. Nó ngủ trên gối của cô chủ, đắp cùng chăn với cô chủ. Nó chỉ chấp nhận cô chủ chiếm chỗ của nó khi đi qua đi lại và điều đó chỉ được diễn ra trong một vài phút và phải với điều kiện là họ không được động chạm vào nhau. Ngược lại nó rất thích õng ẹo, làm dáng, có nghĩa là nó đi đi lại lại, đuôi thẳng vống như kèn, mũi dí sát vào đường rãnh chứa dây cáp điện, giới hạn đến xăng-ti-mét gần khu ngự trị của Leila trên vỉa hè: Tội nghiệp, nó đã bắt đầu đến thời kỳ rồi đấy!
Rất lâu Aurore không đến thăm họ, đinh ninh rằng sẽ chẳng gặp ai ở nhà, thế nhưng Leila tới chỗ làm ở góc siêu thị Monoprix, tay cầm một đầu dây vải sợi dệt dày màu đỏ xích Bobinette. Vốn là một giống chó lai, nhưng nó đã được chọn để trở thành giống chó lùn chân cao, đuôi xù như chó bông của giống Pomeranie. Bobinette và Leila thường vui vẻ tiếp đãi chị làm cho Aurore có thói quen tới nhập bọn với họ khi chị ở Paris, một đến hai lần một tuần. Khi Leila bận việc, chị ngồi dựa lưng vào tường, nơi người bạn vẫn ngồi, để đợi bạn về, mắt chị nhìn vào khoảng trống trước mặt để chứng minh cho mọi người thấy rằng chị không phải là “gái đợi khách”. Một hôm, chị trông Bobinette hộ Leila khi cô ấy đi làm việc, có một người đàn ông xà tới, anh ta nhầm chị với Leila. “Tại con chó” – anh ta vừa nhấn mạnh thêm vừa xin lỗi, không thèm nhìn vào mặt chị.
Leila không nói về nghề nghiệp của mình, nhưng rất vô tình. Aurore đã khám phá ra rằng cái góc phố hình tam giác Réaumur – Sébastopol là một địa điểm rất chiến lược để gái bẫy những chàng cán bộ trẻ năng động đưa vợ đi mua đồ ở siêu thị Monoprix. Còn về sex, Leila sử dụng lối nói ẩn dụ về các loài vật, chắc chắn không phải để ca ngợi lũ đàn ông: Một con chuột chũi đang sục sạo trong tổ. Trong khi nói về họ nhà voi thì Leila làm vài động tác kịch câm như đang ở trong một trận đánh đồn trên vỉa hè bằng bê-tông láng xi-măng. Chúng đung đưa cái vòi dài của chúng để với lấy cả vần trăng. Thanh mã tấu của Thổ Nhĩ Kỳ đang chinh chiến trên dải Ngân Hà. Tương lai ư? Chị thổ lộ với Aurore, đó là kỷ nguyên của loài vật, của lũ súc sinh.
Họ cùng uống với nhau một ly ở quán Ahmed, Leila lo lắng cho sức khoẻ của Aurore. Cứ lang thang hết sở thú này đến sở thú khác trên toàn thế giới thì cũng chẳng lành mạnh gì hơn việc suốt ngày lên xuống trong chiếc lồng cầu thang. Các chị nói về việc thay đổi cuộc sống. Cùng nhau mở một cửa hiệu chăm sóc, thẩm mỹ cho chó: A, mình sẽ chăm sóc chúng bằng màu tím! Kể những câu chuyện về các con vật nổi tiếng trong các trường học. Đọc sách cho người mù. Mà này, cẩn thận nhé – Leila cảnh báo Aurore – không có tiểu thuyết gì hết, những câu chuyện dài lê thê họ chẳng thèm quan tâm đến đâu, chúng làm họ mệt mỏi, hãy nói đến các vật cụ thể giống như trong các cuốn tạp chí, chuyên mục về máy móc dân dụng, vải màn và các đồ trang trí như: một đôi thanh gác củi trong lò sưởi làm bằng thiếc mạ đồng với hai đầu con sư tử; một ngôi nhà xinh xắn bằng gốm sứ Limoges, những hình người trong trang phục đồng quê được vẽ tay, đắp vàng nổi … Cắt ngang để miêu tả những thứ có trên bức ảnh: một cô bé chăn cừu mặc chiếc váy màu xanh lơ, trên tay cầm một bó hoá tươi. Đấy cậu thấy không, họ thích những cái đó. Aurore cảm động đến tận đáy lòng khi thấy Leila cũng như Gloria trong khi nối liền số phận họ lại với chị đều mong muốn TÌM CHO CHỊ MỘT LỐI THOÁT.
Leila có một manh mối để trở thành thanh tra trong tổ chức Brigitte-Bardot. Đó là một người đàn bà biết nhiều về cuộc đời, Leila bình luận. Chức năng thanh tra chẳng đòi hỏi những khả năng đặc biệt gì, chỉ cần có trái tim thôi, nhưng phải là một trái tim to như thế này. Nhưng khi Aurore chất vấn về những điều mà những viên thanh tra này phải kiểm tra xem xét thì Leila say sưa giải thích rằng: bọn họ đến cứu trợ tất cả những con thú bị ngược đãi ở Perou, ở Andalousie và thậm chí ở cả Pháp, trong các phòng thí nghiệm, trong các trang trại và trong các lò mổ: từng đàn chó bị trói chặt rồi bị người ta cắt lưỡi, những con mèo bị chọc mù mắt, những con bê bị đánh gãy chân, những con khỉ run lập cập vì sốt… ở đó chị không muốn nói gì thêm nữa, nhưng chị cầu mong Aurore hãy suy nghĩ về tình trạng mới mẻ, có thể chính nó sẽ thay đổi toàn bộ cuộc sống của họ. Với Ba mươi triệu người bạn và Sáu mươi triệu người tiêu dùng thì còn có nhiều việc phải làm lắm.
Trong lúc ngồi trên tàu điện ngầm để đi tới Odéon, giữa đám người buổi tối, đối diện với những gương mặt mệt mỏi, Aurore tự nhủ rằng Leila có lý để mơ tới một công việc hữu ái, ở đó sẽ chỉ có trái tim hành động. Cần phải hỗ trợ cho cuộc sống bình thường đã trở nên quá đỗi nhọc nhằn này. Hãy nhìn vào những con người đang trông mong vào cái nhìn của bạn, hãy thu gom chiếc găng tay bị rơi, giữ cánh cửa, đẩy cửa xoay, mang hộ một gói đồ… cái đó nằm ngoài khả năng của Leila. Chẳng có gì ngoài tính cụ thể, giống như trong những cuốn catalog. Chị sẽ bắt đầu ráo riết tìm đọc những tờ báo viết về tiêu thụ, chúng biết chỉ rõ bằng cách so sánh thử nghiệm để làm thất bại những cạm bẫy, và thực hiện những cuộc tìm kiếm chiếc đinh ốc bị méo mó, hoặc hệ thống điện làm giảm giá trị một truyện dài đăng tải cũng hấp dẫn như một bộ phim truyền hình dài tập. Có lẽ, chị sẽ đọc cao giọng cho những người bị kém mắt nghe: Có phải là bạn thật sự cần một cái máy sấy khô quần áo không? Và mọi người sẽ tin là đang nghe một lối văn hiện đại, vang lên theo kiểu kim loại và điện tử, của những kẻ mồi chài!
- Thế nào, liệu có thể thay bằng từ “con thú nhỏ có túi” đơn giản bằng từ “con chuột leo cau” để cho có tính ngoại nhập được không? Gloria nói nhanh trong một giây loé sáng trong đầu chị.
Aurore rút bàn chân mình về.
