Ngày xưa, có hai anh em. Người em rất nghèo, người anh thì giàu có. Nhưng anh chả đoái hoài, giúp đỡ gì em mà chỉ đêm ngày tụ tập bạn bè chè chén, cờ bạc, thết đãi họ. Người vợ khuyên:
- Anh nên nghĩ đến chú em. Một giọt máu đào hơn ao nước lã, đừng vứt tiền nuôi béo bạn bè mà quên nghĩa anh em.
Anh ta đã không nghe lại còn quát tháo:
- Đừng dạy khôn tôi, mình không được nói xấu họ. Còn em tôi, ai có thân người ấy lo, số nó nghèo thì mặc xác nó.
Người vợ thấy vậy bèn nghĩ cách làm cho chồng tỉnh ngộ.
Một hôm, nhân chồng đi vắng, chị liền giết một con chó, bó chiếu để ngoài vườn. Khi chồng về, chị làm ra vẻ hốt hoảng nói:
- Trời ơi, mình có thương tôi thì hãy lo chạy người chôn cái xác thằng bé tôi lỡ tay đập chết lúc nó đến xin ăn, kẻo oan gia đấy.
Chồng thấy thế hoảng hồn bèn chạy đến nhờ mấy người bạn lo thu xếp chôn cất và giấu chuyện cho nhà mình. Bọn bạn đều lảng ra, kẻ kêu bận, người cáo ốm, chẳng ai đến giúp. Chị vợ bèn nói:
- Anh đi gọi chú em, nhờ chú đến giúp cho.
Người chồng nói:
- Lâu nay mình có giúp đỡ gì nó, nay có khó khăn lại đến tìm tôi e không được. Đến lũ bạn thân thiết kia, trước đây tôi thết đãi, đối xử thân tình như thế mà nay còn lảng tránh, thì trông cậy làm sao ở chú em được.
Người vợ khuyên chồng cứ đến nhà chú em xem thử. Cực chẳng đã, và cũng chẳng còn cách nào khác, người anh liền đến giãi bày và nhờ vả em. Người em nghe nói liền sốt sắng đến giúp anh đào huyệt, chôn giấu ngay cái xác. Trong khi đó, lũ bạn bè của người anh lại lên quan tố cáo việc giết người. Quan ra lệnh bắt hai vợ chồng người anh lên tra hỏi. Chị vợ bèn thưa lại với quan ý định và việc làm của mình. Quan cho đào chỗ chôn xác chết lên, quả nhiên thấy xác một con chó.
Người chồng lúc này mới thật sự tỉnh ngộ. Anh rất biết ơn vợ đã làm cho mình nhận ra điều hay lẽ phải. Từ đó anh không rượu chè đàn đúm nữa mà lo làm ăn và hết lòng giúp đỡ, thương yêu người em của mình.
*
Người Bán Mũ Và Đàn Khỉ
Có một người đem một bao mũ đi chợ bán. Giữa đường trời nắng nực, mệt quá anh ta ngồi nghỉ lại dưới một gốc cây. Anh lấy một chiếc mũ ra đội lên đầu và che cho khỏi chói mắt rồi ngả lưng vào gốc cây thiu thiu ngủ.
Trên cây có một đàn Khỉ, chúng nhìn thấy vậy liền đợi anh ta ngủ say, kéo cả bầy xuống lấy mỗi con một chiếc mũ, bắt chước đội lên đầu rồi leo lên cây.
Tỉnh dậy, thấy mất mũ, nhìn lên cây thấy đàn Khỉ đội mũ của mình, anh ta bèn lấy đá ném. Đàn Khỉ dùng quả cây bắt chước ném trở lại. Anh tức giận chửi bới om sòm và vò đầu, bứt tai. Lũ Khỉ bắt chước nhăn nhó mặt mũi và khẹc khẹc chửi lại. Anh chàng không biết làm sao liền giật chiếc mũ đang đội trên đầu ném xuống đất, ngồi ôm mặt khóc. Lũ khỉ thấy vậy liền bắt chước giật hết mũ ném xuống.
Anh nhặt hết mũ cho vào bao đem ra chợ, vui mừng hết sức. Người ta thường nói: "bắt chước như khỉ" để cho những kẻ thấy người khác làm gì cũng nhắm mắt làm theo, không phân biệt hay dở, phải trái.
