Đế quốc Ngân hà đang trong quá trình tan rã và sụp đổ.
Đây là một đế quốc khổng lồ, với lãnh thổ bao trùm toàn bộ dải Ngân hà. Từ đầu này đến đầu kia của những cánh tay xoắn ốc khổng lồ, hàng triệu thế giới nằm trong đó đều thuộc phạm vi ảnh hưởng của đế quốc. Vì vậy, sự suy tàn của đế quốc cũng là một quá trình lịch sử to lớn và kéo dài.
Khi sự sụp đổ diễn ra âm thầm trong suốt nhiều thế kỷ, cuối cùng mới có người nhận ra sự thật này. Người đó chính là Hari Seldon, đại diện cho tia sáng sáng tạo duy nhất lóe lên trong nền văn hóa đang dần suy yếu. Trong tay Seldon, bộ môn tâm sử học đã phát triển đến trình độ xuất quỷ nhập thần, đạt tới đỉnh cao tuyệt đối.
Đối tượng nghiên cứu của tâm sử học không phải là cá nhân, mà là các quần thể do con người tạo thành. Nói cách khác, đó là khoa học nghiên cứu về quần chúng - ít nhất là hàng tỷ người. Nó có thể dự đoán phản ứng của quần chúng đối với một số kích thích nhất định, với độ chính xác không hề thua kém vật lý học trong việc dự đoán quỹ đạo phản hồi của bóng bi-a, nhưng lại có phần bác đại tinh thâm hơn nhiều. Mặc dù cho đến nay, chưa có toán học nào có thể dự đoán bất kỳ hành vi nào của cá nhân, nhưng đối với phản ứng tập thể của hàng tỷ người, tâm sử học lại có thể nắm bắt chính xác xu hướng của nó.
Hari Seldon đã tổng hợp và sắp xếp lại các xu hướng xã hội và kinh tế thời bấy giờ. Từ những đường cong phát triển này, ông nhận thấy văn minh của đế quốc đang không ngừng suy thoái với tốc độ ngày càng nhanh, cuối cùng tất cả nền văn minh đều định mệnh sẽ hóa thành phế tích, và phải trải qua thời kỳ quá độ gian khổ kéo dài ba vạn năm, mới có một đế quốc mới xuất hiện.
Việc ngăn chặn sự sụp đổ của đế quốc đã quá muộn, nhưng muốn rút ngắn thời kỳ quá độ man rợ đó thì vẫn còn có thể làm được. Vì vậy, Seldon đã thành lập hai "Foundation", đặt tại hai điểm cực đối lập nhau trong Ngân hà. Vị trí của chúng đã được tính toán kỹ lưỡng, trong vòng một thiên niên kỷ ngắn ngủi, nhiều sự kiện lịch sử trọng đại sẽ xảy ra liên tiếp, mắt xích này nối tiếp mắt xích kia. Thông qua sự phát triển lịch sử này, có thể thúc đẩy một "Second Empire" hùng mạnh hơn, vững chắc hơn và tốt đẹp hơn sớm trở thành hiện thực.
Câu chuyện được kể trong cuốn sách "Foundation" chính là lịch sử của một trong hai "Foundation" đó trong hai thế kỷ đầu tiên của thiên niên kỷ này.
Cơ sở này được thiết lập tại Terminus, hành tinh nằm ở cuối một cánh tay xoắn ốc của Ngân hà. Ban đầu, "Foundation" là nơi định cư của một nhóm các nhà khoa học bị lưu đày. Họ rời xa xã hội bất ổn của đế quốc, thực hiện công việc biên soạn một bộ sách khổng lồ chứa đựng tất cả tri thức của nhân loại - "Encyclopedia Galactica", mà không biết rằng mình đang gánh vác một nhiệm vụ quan trọng và sâu xa hơn. Và nhiệm vụ này mới chính là kế hoạch thực sự mà Seldon quá cố muốn họ thực hiện.
Khi thế lực của đế quốc dần suy yếu, các khu vực ngoại vi của Ngân hà lần lượt độc lập, trở thành cục diện cát cứ của nhiều "vương quốc", và "Foundation" cũng bắt đầu chịu sự đe dọa từ các vương quốc này. Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo của thị trưởng đầu tiên Salvor Hardin, "Foundation" đã áp dụng chiến lược kiềm chế lẫn nhau, miễn cưỡng duy trì cục diện độc lập đầy nguy nan. Do khoa học của các thế giới khác suy tàn, văn minh thoái hóa về thời đại dầu mỏ và than đá, chỉ riêng "Foundation" sở hữu năng lượng hạt nhân, nên nhờ ưu thế này, "Foundation" cuối cùng đã vượt lên trên các vương quốc lân cận, trở thành trung tâm "tôn giáo" của các vương quốc đó.
Khi nhiệm vụ biên soạn bách khoa toàn thư lùi về phía sau, "Foundation" bắt đầu chậm rãi phát triển ngoại thương. Các thiết bị hạt nhân do "Foundation" nghiên cứu chế tạo có độ tinh xảo vượt xa trình độ kỹ nghệ thời kỳ cực thịnh của đế quốc, các thương nhân chịu trách nhiệm quảng bá những mặt hàng hạt nhân này đến khắp các thế giới, dấu chân của họ in khắp bầu trời sao hàng trăm năm ánh sáng ở rìa Ngân hà.
Hober Mallow là vị vua thương mại đầu tiên của "Foundation", dưới sự lãnh đạo của ông, "Foundation" đã phát triển mô hình chiến tranh kinh tế. Đối tượng thử nghiệm đầu tiên là Cộng hòa Korell, quốc gia này dù nhận được sự viện trợ từ các tỉnh ngoài rìa của đế quốc, cuối cùng vẫn buộc phải đầu hàng vô điều kiện.
Hai trăm năm sau khi thành lập, "Foundation" gần như đã trở thành chính quyền hùng mạnh nhất trong Ngân hà, chỉ có đế quốc đang thoi thóp mới có thể đối trọng với nó. Lúc này, đế quốc tập trung ở một phần ba khu vực nội vi của Ngân hà, nhưng vẫn kiểm soát ba phần tư dân số và tài sản của toàn bộ Ngân hà.
Mối đe dọa tiếp theo mà "Foundation" phải đối mặt, dường như chắc chắn là đòn phản công cuối cùng của đế quốc đang hấp hối.
Cuộc chiến giữa "Foundation" và đế quốc, dù thế nào đi nữa, cuối cùng cũng sẽ bắt đầu...