Ngô Ưu thong dong tản bộ trong chùa Từ Ân.

Hôm nay là tiết Vu Lan, trong chùa toàn là du khách đến vãn cảnh cúng dường.

Kẻ sĩ, thương gia, người nhà quan lại, thân nhân quân sĩ, vân vân, tóm lại là ai rảnh rỗi đều kéo nhau ra ngoài du ngoạn.

Ngô Ưu thả mình theo dòng người, nhưng chẳng hề cảm nhận được bầu không khí náo nhiệt. Suy cho cùng, bản thân mình với Trường An này, rốt cuộc cũng chỉ là một khách qua đường.

Hai mươi năm con đường khoa cử đằng đẵng, đến nay vẫn chưa đỗ tiến sĩ. Mà không đỗ tiến sĩ thì hoài bão trong lòng làm sao thi triển? Làm sao có thể tiếp tục trụ lại Trường An?

Tất cả đều là lừa đảo! Không có cửa cao nhà lớn nâng đỡ, muốn đỗ tiến sĩ, khó như lên trời!

Ngô Ưu thở dài một tiếng, tâm trạng càng thêm tồi tệ.

"Linh Vũ quận vương thu phục các châu Lũng Hữu, đúng là chuyện hiếm có." Hai nho sinh đi ngang qua bên cạnh, vừa đi vừa trò chuyện.

"Đại tướng biên thùy ngày ngày say sưa, chẳng có chút ý chí tiến thủ nào, không ngờ vẫn còn người chịu vì nước trấn giữ biên cương, thậm chí là thu phục lại lãnh thổ đã mất."

"Năm kia Định Nan quân vào Trường An, tại hạ còn tưởng rằng Linh Vũ quận vương cũng cùng một giuộc với Chu Mai, Lý Xương Phù, Vương Trọng Vinh, nay nhìn lại, có chút khác biệt."

"Tất nhiên là khác, không cướp bóc Trường An đã là quân kỷ hạng nhất rồi. Nói thật với huynh, mấy ngày đó, tỷ tỷ nhà ta cứ lo sợ bị loạn binh cướp đi."

"Ha ha, lệnh tỷ hoa dung nguyệt mạo, nếu bị loạn binh nhắm trúng, thì đã bị vác đi rồi."

"Rốt cuộc là thu phục được bao nhiêu châu?"

"Nghe đâu là bốn châu mười một huyện: Hà, Vị, Lâm, Lan."

"Có còn di dân Thiên Bảo không?"

"Chắc là có đấy."

Hai nho sinh nhanh chóng đi xa, Ngô Ưu nghe xong ngẩn người, cũng thấy hơi kỳ lạ.

Hơn một tháng trước, chàng loáng thoáng nghe người ta nói Định Nan quân thu phục được hai châu Lan, Vị, giờ lại thu phục thêm cả Lâm, Hà nữa? Tướng lĩnh này, quả thực có chút kỳ lạ.

Phía trước tụ tập rất nhiều người, thỉnh thoảng lại truyền đến những tiếng hoan hô.

Ngô Ưu ngẩng đầu nhìn, hóa ra là đang diễn bách hí.

Trường An kể từ năm Hoàng Sào rút đi, cơ bản đã yên ổn trở lại. Ngay cả khi phong ba dời trấn Hà Trung năm kia, Định Nan quân, Phượng Tường quân, Bân Ninh quân cũng chỉ giao tranh ngoài thành, Hà Trung quân, Hà Đông quân cũng không vào thành, bách tính Trường An sau một trận hú vía, lại nhanh chóng khôi phục cuộc sống bình yên.

Không có chiến tranh, không có loạn lạc, khôi phục lại nhanh đến thế. Vậy mà một yêu cầu hèn mọn như vậy, lại dường như khó như lên trời.

"Nghe nói gì chưa? Định Nan quân tiến tấu viện cử người đi khắp nơi chiêu mộ kinh học bác sĩ, đều là quan bát cửu phẩm, nếu không đỗ tiến sĩ, đi ứng tuyển cũng chẳng sao, bổng lộc tháng một vạn một ngàn tiền đấy. Ngay cả trợ giáo, một tháng cũng có sáu ngàn tiền." Giữa đường xem diễn, lại có hai người qua đường trò chuyện với nhau.

"Đây là bổng lộc của hạ châu đấy, còn bị chiết khấu rồi."

"Thế đã là tốt lắm rồi. Thời buổi này là thời buổi nào? Dạy vài học sinh, bản thân cũng có thể ôn luyện công khóa, không làm lỡ việc khoa cử."

"Khoa cử? Không nơi hành quyển, làm sao đỗ tiến sĩ. Ta lại hơi muốn đến Hà Vị xem thử, cố thổ đã rơi vào tay Phiên hai giáp, không biết hình dáng ra sao."

"Tục tạp Tây Nhung." Một trong hai người nói: "Chẳng phải đã nghe câu 'Lương Châu thất lý thập vạn gia, Hồ nhân bán giải đàn tỳ bà' sao?"

"Linh Vũ quận vương chẳng phải muốn dùng hoa phong thuần hóa họ sao? Bách tính rơi vào tay Phiên, hai giáp không nghe âm thanh Trung Nguyên, nay chính là lúc cần ngươi ta dốc sức."

"Thôi nhị, huynh thực sự muốn đến Hà Vị?"

"Lý Thượng thư có thơ rằng 'Bắc trục khu huân lỗ, Tây lâm phục cựu cương', Linh Vũ quận vương làm ra cục diện lớn như vậy, ta muốn đến giúp một tay."

"Huynh không muốn thi tiến sĩ nữa à?"

"Thi hơn mười năm rồi, không muốn thi nữa. Ta tuy họ Thôi, nhưng chẳng làm nên trò trống gì, chi bằng đến Hà Vị, làm một kinh học bác sĩ, dù là trợ giáo cũng được. Nếu sống qua ngày được, thì đón cả nhà qua đó. Tiến sĩ này, không thi cũng được, không đỗ nổi đâu."

Mới hơn mười năm không đỗ mà đã không muốn thi nữa? Ngô Ưu kinh ngạc nhìn người vừa nói.

Không hiểu sao, chàng đột nhiên nhớ tới Cố Phi Hùng. Thi tiến sĩ ba mươi năm vẫn không đỗ, năm Hội Xương thứ năm, Đường Vũ Tông vốn đã nghe danh thơ của ông từ lâu cũng không đành lòng nhìn nữa, vừa nhìn thấy trong danh sách trúng tuyển tiến sĩ năm ấy lại không có tên Cố Phi Hùng, bèn trực tiếp sai người thêm vào, lúc này mới đỗ tiến sĩ.

Có người thưởng thức thi tài của Cố Phi Hùng đã làm một bài thơ cảm thán: "Ngu vi đồng trĩ thời, dĩ giải niệm quân thi. Cập đắc cao khoa vãn, tu phùng thánh chủ tri."

Trường thi này, thật sự quá đen tối!

Không biết vì sao, Ngô Ưu cảm thấy một sợi dây nào đó trong lòng đột nhiên đứt đoạn, bỗng nhiên có cảm giác nhẹ nhõm như trút được gánh nặng.

Chàng cười lớn rồi rời khỏi chùa Từ Ân, chẳng quan tâm đến ánh mắt ngạc nhiên của người khác.

Bên ngoài chùa Từ Ân người đông như trẩy hội, các cửa hàng đều chật kín người.

"Chủ quán, Vị Châu mới thu phục, sao giá Hoàng liên, Xạ hương vẫn cao thế?" Có người chất vấn ngoài tiệm dược liệu.

"Ông cũng biết Vị Châu mới thu phục, làm gì mà nhanh có thương gia qua đó như vậy?"

"Vậy sau này có giảm giá không?"

"Chắc là có."

Da ngựa hoang, vải nâu, lông chim điêu, đuôi bò Tây Tạng, Tần giao, lộc nhung, cam thảo...

Ngô Ưu nhìn qua từng loại hàng hóa. Đây đều là cống phẩm Hà Vị ngày xưa, các thương gia than ngắn thở dài, trong tay tích trữ một đống lớn hàng hóa giá cao, nếu có sản phẩm cùng loại từ Hà Vị tràn vào, thì có khả năng phải thua lỗ.

Cũng giống như năm xưa xây thành Diêm Châu, sau khi cục diện Quan Bắc ổn định, một lượng lớn ngựa thông qua Phù Phường tiến vào Quan Trung, khiến giá ngựa ở Trường An giảm mạnh. Lãnh thổ đã mất được thu phục, không chỉ mang ý nghĩa chấn phấn về mặt tinh thần, nếu kinh doanh tốt, cũng có thể tạo ra ý nghĩa thực tế.

"Các châu Hà Vị, có lẽ thực sự có thể đến xem thử." Ngô Ưu đứng trên phố lớn, lầm bầm tự nói: "Sóc Dã trường thành bế, Hà Nguyên cựu lộ thông. Thông được thì tốt, thời thế này, có lẽ cần những thứ khác biệt."

Ngô Ưu tản bộ bên ngoài, còn Tiêu Cù thì thong thả trở về nhà.

Tin tức Linh Vũ quận vương thu phục các châu Hà Vị lan truyền rất nhanh trong kinh thành. Người tinh mắt đều nhìn ra, trong chuyện này có người đẩy sóng trợ lực, Định Nan quân tiến tấu viện chắc hẳn đã phát huy tác dụng không nhỏ.

Mà mục đích thì không cần nói cũng biết, là để nâng cao thanh danh cho Linh Vũ quận vương. Ngài ấy đánh hạ các châu Hà Vị, chắc hẳn rất cần quan lại các cấp để lấp đầy vị trí các châu huyện. Đây không phải là các châu huyện Quan Đông quan lại đầy đủ, mà là lãnh thổ mới thu hồi từ tay Thổ Phiên, đừng nói là văn nhân quan lại, ngay cả người biết nói quan thoại chắc cũng không nhiều.

Hơn nữa, nghe nói các châu Định Nan có rất nhiều người Phiên, nếu muốn "hóa Hồ vi Hạ", chắc cũng cần người đọc sách. Tiêu thị bọn họ, có lẽ không có binh, nhưng tài nguyên văn nhân, quan lại trong tay lại rất nhiều, chẳng phải vừa vặn bù trừ cho Linh Vũ quận vương sao?

Huynh trưởng đã hạ quyết tâm, muốn tăng cường đầu tư vào Định Nan quân, lần này chính là cơ hội tuyệt vời. Nhìn thiên hạ lúc này, Đại Đường tuy khí số chưa tận, nhưng quốc tộ phần lớn cũng sẽ không còn dài. Tiêu thị nếu muốn tiếp tục giữ được phú quý, thì phải chọn chủ mới mà thờ, Chu Toàn Trung phía nam đã có một nhánh Tiêu Phù, Định Nan quân lại ở gần Trường An thế này, càng cần phải tăng cường đầu tư.

"Thủ đoạn này của Linh Vũ quận vương, xem ra không giống một võ phu cho lắm..." Tiêu Cù khẽ vuốt râu, thầm trầm ngâm.

"Lang quân, Linh Vũ quận vương lại làm chuyện gì rồi?" Phu nhân Vương thị bước vào, cười hỏi: "Hôm nay trong chùa, thiếp đã quyên một ít phu kim. Nghe nói Lan Châu, Hà Châu sản xuất loại vật này, nếu bá thúc có thể xuất trấn Hà Vị, thì tiện hơn nhiều. Lan Lăng Tiêu thị chúng ta, cũng có thể được Phật tổ che chở."

"Hà Vị đặt trấn, đâu có dễ dàng như vậy." Tiêu Cù thở dài, không nói gì thêm.

Tể tướng xuất trấn làm tiết độ sứ là thông lệ của triều đình. Linh Vũ quận vương báo cáo thu phục được hai châu Lan, Vị trước, gần đây lại thu phục thêm Hà, Lâm, trong triều liền có phong thanh thiết lập Hà Vị trấn, cai quản bốn châu Hà, Vị, Lâm, Lan, nếu có thêm hai châu Mân, Đào thì cũng hoạch nhập (sáp nhập) vào đó, trị sở tại huyện Phủ Hãn, Hà Châu.

Nhưng trong chuyện này còn một vấn đề lớn, đó là Chu Mai của Phượng Tường phủ là Phượng Tường Lũng Hữu tiết độ sứ, trong vùng cai quản cũng có các châu huyện Lũng Hữu, chuyện này phải xử lý thế nào?

Tất nhiên đây chỉ là chuyện nhỏ, khó khăn lớn nhất vẫn nằm ở chỗ làm sao để Linh Vũ quận vương Thiệu Thụ Đức gật đầu.

Thiên hạ ngày nay, chưa có ai kiêm nhiệm tiết soái hai trấn. Tuyên Vũ Chu Toàn Trung cũng phải tâu xin bộ tướng Hồ Chân làm Nghĩa Thành tiết độ sứ. Hà Đông Lý Khắc Dụng tâu xin em trai Khắc Tu làm Chiêu Nghĩa tiết độ sứ, chưa từng có ví dụ nào kiêm nhiệm hai trấn thậm chí mấy trấn. Không phải mấy võ phu này không muốn, mà là họ không dám, hoặc là không muốn làm chuyện gì đó quá khó coi, đều phải lập một cái bảng hiệu để che đậy.

Nói nghiêm túc ra, Thiệu Thụ Đức đã sáp nhập mấy trấn rồi. Nhưng ngoài mặt, Sóc Phương trấn tiết soái là Lý Thiệu, Chấn Vũ quân tiết độ sứ là Tống Nhạc, Thiên Đức quân phòng ngự sứ là Tôn Bá, cũng không có chuyện kiêm nhiệm mấy trấn.

Vậy nên, nếu thiết lập Hà Vị trấn, với thái độ quý trọng thanh danh như Thiệu Thụ Đức, chắc cũng sẽ không "một vai gánh hai trấn", tất yếu phải tìm một mặt tiền để che đậy.

Trường An bộ dạng bây giờ, quả thực không nên tiếp tục trụ lại nữa. Huynh trưởng mưu tính xuất trấn Hà Vị, ông cũng ủng hộ. Vận chuyển một nhóm mầm mống quan lại đến Hà Vị là bước đầu tiên Tiêu thị bày tỏ thiện chí, nhưng chỉ bấy nhiêu thôi thì chưa đủ để lấy được lòng tin của Linh Vũ quận vương.

Một sứ giả tâm phúc của Linh Vũ quận vương là Lý Hàng, vài ngày trước cũng đã đến Trường An. Trong lúc trò chuyện có tiết lộ một chuyện, các châu Hà Vị mới thu phục, hy vọng triều đình hạ chỉ mộ dân thực biên.

Huynh trưởng trong lòng đã hiểu rõ, biết đây là do châu huyện trống rỗng, cấp bách cần bách tính cày cấy khai hoang. Nói thật, chuyện này không dễ làm, vì bách tính Quan Trung hiện tại vẫn sống qua ngày được. Nếu không thể do pháp lệnh triều đình đốc thúc, chưa chắc đã có mấy người muốn đi.

Huynh trưởng đồng ý giúp chuyện này, đây là việc thứ hai Tiêu thị bày tỏ thiện chí với Linh Vũ quận vương.

Nhưng dường như vẫn chưa đủ.

Ông từng có ý định liên hôn với Linh Vũ quận vương, nhưng con gái mình từ nhỏ thông tuệ, hiếu thuận lanh lợi, dung mạo trong đám khuê nữ công khanh cũng thuộc hàng top, gửi đi làm thiếp cho Linh Vũ quận vương thì thật là mất mặt quá. Còn như chọn một người trong tộc, về mặt thể diện thì miễn cưỡng qua được, nhưng chưa chắc đã khiến họ nảy sinh tình cảm với nhánh này.

Sự cạnh tranh trong nội bộ Tiêu thị cũng rất khốc liệt. Một khi mất đi vị trí đích mạch, Tiêu Cù không dám tưởng tượng sẽ thế nào.

Nhưng dù thế nào đi nữa, vị trí Hà Vị tiết độ sứ này nhất định phải tranh đoạt. Vị trí tể tướng Trường An bây giờ chính là một cái hố lửa lớn, nhảy ra sớm, biết đâu lại có một vùng trời khác.

"Vẫn phải đích thân chạy một chuyến Hạ Châu! Phải để Linh Vũ quận vương biết rằng, để huynh trưởng ra đảm nhiệm Hà Vị tiết độ sứ, lợi ích là rất lớn. Vừa có thể danh chính ngôn thuận để triều đình tuyển quan ra đảm nhiệm quan lại các cấp châu huyện, giải quyết vấn đề khan hiếm nhân tài của Linh Vũ quận vương, vừa có thể ngăn chặn những kẻ nhìn không rõ tình thế khác lên trên làm loạn." Tiêu Cù vỗ đùi, quyết tâm đau đớn.

Phu nhân Vương thị giật mình, trừng mắt nhìn Tiêu Cù một cái.

Tiêu Cù trừng lại bà, nói: "Quản tốt con gái đi, đừng suốt ngày cùng đám quý nữ du ngoạn đạp thanh. Tương lai gả đi rồi, cái gì cũng không biết, làm sao giúp đỡ nhà chồng?"

"Chẳng phải muốn chọn một người trong đám tiến sĩ năm sau sao? Cần giúp đỡ cái gì?"

"Tiến sĩ chẳng có tác dụng gì cả." Tiêu Cù bực bội đứng dậy, nói: "Ta vài ngày nữa sẽ lên đường đến Hạ Châu, mọi việc trong nhà đều giao cho nàng."

[TÊN_MỚI]

顾非熊 = Cố Phi Hùng

崔二 = Thôi Nhị