Tháng tám âm lịch, sau khi trấn áp cuộc nổi loạn của người em trai là Xích Cát Thiết, Thủy Tất Khả Hãn của Đột Quyết đàm phán thất bại với triều đình nhà Tùy. Nhà Tùy đóng cửa thông thương, dưới sự xúi giục của sủng thần Sử Thục Hồ Tất, Thủy Tất Khả Hãn dẫn bốn mươi vạn đại quân tiến xuống phía nam để uy hiếp nhà Tùy phải mở lại thông thương.

Thế nhưng, khác với các cuộc nam chinh của Đột Quyết trong lịch sử vốn đi theo lộ trình Vân Trung (tức khu vực Đại Đồng ngày nay) để rồi cuối cùng bao vây Thiên tử Dương Quảng đang ngự giá thân chinh tại Nhạn Môn Quan, lần này Đột Quyết lại chọn con đường qua Hà Sáo, đe dọa trực tiếp đến Linh Vũ Quận, khiến bách tính nơi đây ồ ạt tháo chạy về phía nam.

Lý do Thủy Tất Khả Hãn chọn đường Hà Sáo để tấn công nhà Tùy có liên quan đến việc các sứ giả nhà Tùy nhiều lần đến thảo nguyên đàm phán trong hai năm qua. Nhà Tùy yêu cầu Đột Quyết trả lại Hà Sáo. Đây vốn là vùng đất mà triều Tùy tạm thời cho Khải Dân Khả Hãn mượn để định cư, nhưng về sau Khải Dân Khả Hãn lại phong vùng đất này cho người con trưởng là Nhiễm Can. Khi Nhiễm Can lên ngôi trở thành Thủy Tất Khả Hãn, ông ta càng không đời nào chịu trả lại cho nhà Tùy.

Lần nam chinh qua lộ trình Hà Sáo này, phần lớn là để khẳng định chủ quyền, nói thẳng cho nhà Tùy biết rằng: nếu có bản lĩnh thì hãy dùng vũ lực đoạt lại, bằng không thì đừng hòng tơ tưởng đến Hà Sáo nữa.

Dĩ nhiên, Đột Quyết còn có ý đồ chiến lược sâu xa hơn. Họ không còn thỏa mãn với việc cướp bóc nhất thời, mà muốn xây dựng các chính quyền bù nhìn để đạt được mục đích chiếm đóng thực tế vùng phía bắc nhà Tùy, khiến những chính quyền này liên tục "truyền máu" cho Đột Quyết trong thời gian dài.

Trước đó, Lưu Vũ Chu ở Mã Ấp Quận chính là con rối do Đột Quyết dựng lên. Ngay cả Đậu Kiến Đức ở Hà Bắc, La Nghệ ở Bắc Bình, Lý Uyên ở Thái Nguyên cũng đều đang bí mật liên lạc với Đột Quyết, hy vọng nhận được sự ủng hộ của họ.

Sau khi hoàn tất bố cục ở biên giới phía đông và trung tâm nhà Tùy, Đột Quyết liền chuyển trọng tâm chiến lược sang phía tây, mục tiêu của cuộc nam chinh lần này là thiết lập chính quyền bù nhìn tại Sóc Phương và Hà Tây.

Sóc Phương Đạo Tổng quản Dương Cung Nhân biết địch quân thế lớn, hiểu rõ mình không thể thủ vững Sóc Phương. Một mặt, ông khẩn cấp cầu viện triều đình, mặt khác dẫn quân hộ tống dân chúng huyện Linh Vũ và huyện Hoài Viễn rút lui về phía nam Vạn Lý Trường Thành, đồng thời dẫn hai vạn quân tử thủ tại tân trường thành ở huyện Hoằng Tĩnh.

Đây là đoạn trường thành mà Thiên tử Dương Quảng vừa mới cho xây dựng xong, bắt đầu từ bờ sông Hoàng Hà phía bắc huyện Hoằng Tĩnh ở trung tâm Sóc Phương, men theo các sườn núi kéo dài về hướng đông nam, đến huyện Ngũ Nguyên thuộc Diêm Xuyên Quận, rồi tiếp tục hướng đông đến huyện Ngân Thành thuộc Điêu Âm Quận, cứ thế men theo các dãy núi lớn mà xây dựng.

Đại quân Đột Quyết hạ trại phía bắc trường thành, doanh trướng kéo dài hàng chục dặm. Tất nhiên, con số bốn mươi vạn chỉ là con số hư trương, thực lực thực tế chỉ khoảng mười mấy vạn.

Trong vương trướng, Thủy Tất Khả Hãn ngồi trên những tấm thảm lông dày, vừa uống rượu vừa thưởng thức cảnh vài tráng hán đấu vật làm trò vui. Lúc này, Sử Thục Hồ Tất vội vã đi vào.

Sử Thục Hồ Tất là một thương nhân người Túc Đặc, quanh năm bán lượng lớn sắt sống từ phương Tây cho thảo nguyên, rất được giới thống trị Đột Quyết tin tưởng. Ông ta cưới một góa phụ quý tộc Đột Quyết làm vợ, trà trộn vào tầng lớp thống trị Đột Quyết và trở thành đại thần quản lý thương mại dưới trướng Thủy Tất Khả Hãn. Trong cuộc nổi loạn của người em trai Xích Cát Thiết, chính Sử Thục Hồ Tất đã hiến kế mua chuộc vài thủ lĩnh bộ lạc bên phía đối phương, dẫn đến sự chia rẽ nội bộ khiến Xích Cát Thiết phải bỏ trốn.

Vì vậy, xét trên một khía cạnh nào đó, Sử Thục Hồ Tất cũng chính là quân sư của Thủy Tất Khả Hãn.

Sử Thục Hồ Tất tiến lên cúi người hành lễ: "Khả Hãn, hạ quan có cách để chiếm lấy trường thành!"

Đại quân Đột Quyết toàn là kỵ binh, không mang theo công thành khí, đối mặt với việc quân Tùy kiên thủ cửa ải trường thành, Thủy Tất Khả Hãn cũng đành bó tay.

Thủy Tất Khả Hãn tinh thần phấn chấn, vội hỏi: "Ngươi có cách gì hay?"

Sử Thục Hồ Tất cười híp mắt nói: "Trước đây khi thông thương với Sóc Phương, hạ quan từng qua lại mật thiết với vài tướng lĩnh bên trong đó. Họ vẫn luôn lén lút bán hàng cấm cho chúng ta. Tướng lĩnh cầm đầu tên là Lương Sư Đô, là Ưng Dương Lang Tướng của quân Tùy. Nếu Khả Hãn hứa phong ông ta làm chủ Sóc Phương, hạ quan có thể thuyết phục ông ta đầu hàng."

Trước khi Đột Quyết nam chinh, họ đã định ra sách lược dựng chính quyền bù nhìn để biến đất Hà Sáo thành kho lương của mình. Thủy Tất Khả Hãn chưa quyết định nên nâng đỡ ai, nên Sử Thục Hồ Tất đã tiến cử Lương Sư Đô.

"Lương Sư Đô này có đáng để trọng dụng không?" Thủy Tất Khả Hãn hỏi lại.

Sử Thục Hồ Tất gật đầu: "Hắn là hào cường bản địa, dã tâm rất lớn, Khả Hãn có thể thu nhận hắn làm Hán thần!"

Thủy Tất Khả Hãn nghe Lương Sư Đô là hào cường bản địa thì vui mừng nói: "Ngươi có thể phái người bí mật tiếp cận hắn. Nếu hắn có thể dâng trường thành, để đại quân ta nhập quan, ta có thể lập hắn làm chủ Sóc Phương."

Ngừng một lát, Thủy Tất Khả Hãn nói thêm: "Hãy để người của Bắc Nhạn Cung làm việc này!"

Bắc Nhạn Cung là tổ chức tình báo của Đột Quyết, nhưng không phải là cơ quan chính thức, mà giống mối quan hệ hợp tác hơn. Bắc Nhạn Cung do một người Hán sáng lập, ban đầu là một tổ chức thợ săn tiền thưởng ở Mã Ấp Quận, chuyên bắt trộm cho quan phủ và nhận tiền làm những việc bẩn thỉu.

Sau này vì ngộ sát hoàng tộc Bắc Chu nên bị triều đình truy nã, tổ chức tan rã. Thủ lĩnh dẫn vợ chạy sang thảo nguyên, hai vợ chồng nhanh chóng thành lập một tổ chức thợ săn tiền thưởng mới, chuyên buôn lậu hàng cấm ở biên giới.

Sau khi người chồng chết, người vợ đổi tên tổ chức thành Bắc Nhạn Cung, chuyên làm việc buôn lậu và thám thính cho các bộ lạc trên thảo nguyên. Khải Dân Khả Hãn nhiều lần chiêu mộ và ban thưởng, Bắc Nhạn Cung dần dần trở thành cơ quan tình báo của Đột Quyết.

Bắc Nhạn Cung có hơn hai trăm thành viên, bao gồm nhiều dân tộc, tất nhiên không thiếu người Hán. Lần nam chinh này, Bắc Nhạn Cung cũng cử một đội nhỏ người Hán đi theo.

Đội trưởng tên là Lý Nhiêu Phong, người Hán ở Nhạn Môn Quận, là một đại đạo tặc bị quan phủ truy nã. Hắn dẫn theo hai thuộc hạ cải trang thành thương nhân, leo lên núi, dùng móc sắt vượt qua trường thành.

Nếu không có chiến mã, về lý thuyết quân Đột Quyết cũng có thể vượt trường thành, nhưng e rằng quân Đột Quyết không có ngựa thì chẳng biết tác chiến ra sao, huống hồ họ đông người, rất dễ bị phát hiện.

Ba người đến hậu doanh, nói với lính gác: "Chúng ta là người nhà của tướng quân Lương Sư Đô, có việc gấp cần tìm ông ấy."

Chẳng bao lâu sau, Lương Sư Đô bước nhanh ra. Hắn chừng ba mươi tuổi, vóc dáng cực kỳ tráng kiện, là đích tử của hào cường họ Lương ở Linh Vũ Quận, bản tính xảo quyệt lạnh lùng. Hắn không quen ba người này, trong lòng nghi hoặc liền hỏi: "Các ngươi gửi thư gì?"

Lý Nhiêu Phong vội vàng tiến lên nói: "Tiểu nhân tên là Sa Hồ, phụng mệnh lão phu nhân đến chuyển lời cho tướng quân."

Sắc mặt Lương Sư Đô lập tức thay đổi. Sa Hồ là cái tên hắn dùng khi buôn lậu hàng cấm, ngoài tâm phúc và người Đột Quyết bên kia ra, không ai có thể biết được. Hơn nữa, mẹ hắn đã mất từ năm ngoái, lấy đâu ra lão phu nhân?

Lý Nhiêu Phong hạ giọng: "Là Sử phu nhân!"

"À!"

Lương Sư Đô lúc này mới hiểu ra, đối phương là người của Sử Thục Hồ Tất.

Sắc mặt hắn biến đổi vài lần, hồi lâu sau mới nói: "Quân doanh có quy định, chỉ được vào một người, ngươi đi theo ta vào trong!"

Hai thuộc hạ còn lại đợi ngoài doanh trại, Lý Nhiêu Phong theo Lương Sư Đô vào trong.

Bước vào đại trướng, Lương Sư Đô bảo tâm phúc đứng gác ngoài cửa, lúc này mới sa sầm mặt mày: "Sử Thục Hồ Tất tìm ta có việc gì?"

Lý Nhiêu Phong lấy một bức thư đưa cho Lương Sư Đô. Lương Sư Đô nhận thư liếc nhìn, lập tức giật mình, đây chính là bút tích của Thủy Tất Khả Hãn gửi cho hắn.

Lương Sư Đô mở thư đọc một lượt, trầm tư hồi lâu. Trong thư viết rất rõ ràng, nếu hắn chịu đầu hàng Đột Quyết, sẽ được phong làm chủ Sóc Phương, đời đời làm Sóc Phương Vương, thậm chí xưng đế cũng được.

Điều kiện này khiến Lương Sư Đô không thể chối từ. Nghĩ đến cảnh mình sẽ trở thành chủ Sóc Phương, lại có Đột Quyết chống lưng, triều đình cũng chẳng làm gì được mình, máu nóng trong lòng Lương Sư Đô bắt đầu sôi sục.

Hắn cuối cùng cũng hạ quyết tâm, vẫy tay gọi Lý Nhiêu Phong lại gần, nói: "Ngày mai ta sẽ được điều đi giữ Hạ Lan Quan, nếu Khả Hãn muốn vượt trường thành, có thể đến bờ tây sông Hoàng Hà."