Càn Long cùng Yên Hồng, Tiểu Anh ba người sau một phen mây mưa cuồng nhiệt, tinh lực đã cạn kiệt, liền chìm vào giấc nồng trong tẩm điện ấm áp. Khi tỉnh dậy, trời đã sáng rõ. Ngài nghiêng người nhìn sang, hai người phụ nữ nằm hai bên vẫn đang nhắm mắt ngủ say, trên thân hình trắng muốt như ngọc chỉ che hờ một chiếc yếm đỏ, bộ ngực tuyết trắng phập phồng, đôi nhũ hoa ửng hồng vẫn còn lưu lại vết tích của những nụ hôn đêm qua. Càn Long không kìm được lại gần âu yếm thêm một hồi, hai nàng dù đã tỉnh nhưng vẫn e lệ, chỉ khép mắt mỉm cười mặc cho ngài đùa nghịch. Càn Long quả là sức vóc hơn người, như cánh bướm vờn hoa, hết sang đông lại lướt sang tây, khiến Yên Hồng và Tiểu Anh không nhịn được mà căng thẳng thân mình, khẽ rên rỉ. Cho đến khi thỏa mãn, hai người mới vội vã dậy mặc y phục, chải chuốt rồi hầu hạ Càn Long thay đồ. Sau khi rửa mặt, chải đầu, súc miệng, ngài uống một bát canh sâm rồi dùng điểm tâm. Hai vị phi tần này vốn xuất thân từ võ lâm, đều vận công giúp ngài giải tỏa mệt mỏi. Càn Long vốn đang hơi choáng váng, sau khi được hai nàng vận khí, lúc mở mắt ra đã thấy tinh thần sảng khoái, liền cười nói: "Trẫm đã vô cùng thỏa mãn rồi, còn các nàng thì sao?"

Con người một khi mặc y phục vào thì phải chịu sự câu thúc của lễ pháp, đó là đạo lý thiên cổ bất biến. Câu hỏi này thật khó đáp, nhưng quy củ trong cung, hoàng đế hỏi thì không thể không trả lời. Hai người lập tức đỏ bừng mặt, quỳ xuống hành lễ. Yên Hồng mím môi cười nói: "Chỉ sợ chủ tử quá nhọc thân... mưa móc thấm nhuần, nô tỳ đương nhiên cũng..." Câu sau nàng không sao thốt nên lời. Tiểu Anh cũng thẹn thùng, mũi chân di di trên đất, nhỏ giọng nói: "Chủ tử... đêm qua... quá mức uy mãnh, giờ phút này nô tỳ cứ ngỡ như đang nằm mơ, câu hỏi của chủ tử nô tỳ không biết đáp sao cho phải..."

"Một khắc đêm xuân đáng giá ngàn vàng! Niềm vui lớn nhất đời người, không gì sánh bằng. Giờ phút này trẫm đã trút bỏ mọi ưu phiền, tinh thần sảng khoái." Càn Long cười đứng dậy, nhìn đồng hồ, thấy đã qua giờ Thìn, ngài đi dạo trong phòng vài bước, chỉnh lại dung mạo rồi nói: "Chuyện trong cung, chỉ gói gọn trong hai chữ đố kỵ. Đám người kia tụng kinh, chỉ sợ chưa chắc đã hướng về Phật tổ. Trẫm tôn trọng Hoàng hậu vì nàng thực sự đoan trang hiền thục, giữ gìn phẩm hạnh, chưa từng có chuyện tư lợi. Hai nàng cũng không có thói xấu này, trẫm rất hài lòng. Chẳng bao lâu nữa sẽ hồi loan... đến Bắc Kinh, các nàng sẽ ở chung cung với Ngụy Giai thị. Có việc gì thì giúp đỡ lẫn nhau."

"Tuân chỉ!"

"Chuyện này trẫm đã nói với Hoàng hậu, các nàng cứ nghe theo ý chỉ của nàng ấy là được." Càn Long nói tiếp: "Đừng tưởng trẫm nói suông, trẫm không biết vì lý do gì mà con cái khó nuôi khôn lớn. Hoàng hậu sinh hai con, Thái tử Vĩnh Liễn chín tuổi đã mất, Vĩnh Tông cũng vì đậu mùa mà qua đời; các nàng chưa thấy đó thôi, đường tỷ của Hoàng hậu là Phú Sát Quý phi, con trai bà ấy là con trưởng của trẫm, Định Bối lặc Vĩnh Hoàng, nay cũng đang ốm yếu... Tính ra nếu thai này của Ngụy Giai thị là nam, thì phải xếp hàng thứ tư... Thánh Tổ gia có ba mươi lăm người con, thành tài hai mươi bốn người, tuy nói là gia đình ồn ào, nhưng dù sao cũng là anh em một nhà, văn võ song toàn. Trẫm ở phương diện này thật gian nan, con cái hết bị đậu mùa lại đến bệnh tật, đêm thanh tĩnh lặng, trẫm rất lo lắng cho chuyện hậu sự..." Yên Hồng và Tiểu Anh cũng thở dài theo. Yên Hồng nói: "Hoàng thượng tuổi xuân đang độ, tinh thần tráng kiện, nỗi lo này là quá lời rồi..." Nghĩ đến cảnh đêm qua, mặt nàng lại đỏ bừng, nhưng vẫn nói: "Có lẽ ông trời muốn Hoàng thượng sinh ra bậc đại tài muộn một chút, sau khi Hoàng thượng hưởng thọ Nam Sơn, Thái tử kế vị vẫn còn đang độ tráng niên!" Tiểu Anh tiếp lời: "Ngài có đức độ như vậy, lại cần chính yêu dân. Tương lai chắc chắn sẽ có một đám hoàng tử văn võ song toàn, không hề tranh giành gia sản, chỉ lo hưng bang vượng quốc! Ngài sống trăm tuổi, chúng nô tỳ sẽ hầu hạ ngài vui chơi, để một vị Thái tử trẻ tuổi có tài trị quốc, đó chẳng phải là chuyện tốt đẹp nhất sao!"

Càn Long bị những lời an ủi, nịnh nọt của hai nàng làm cho bật cười lớn: "Còn không tranh giành gia sản, chỉ lo hưng bang vượng quốc! Lời này nói hay lắm! Từ bao giờ mà miệng lưỡi các nàng cũng trở nên khéo léo thế này?" Ngài dường như không khỏi cảm khái: "...Không tranh giành gia sản là tốt, không cầu ai cũng là anh tài, chỉ cần có một vị Thái tử tốt là phúc rồi... Năm xưa ta làm Hoàng tử đi tuần Nam Kinh, lúc về kinh thì tam ca bố trí người truy sát ngàn dặm, đến nay nghĩ lại vẫn còn kinh tâm động phách. Các nàng lúc đó vẫn còn là những cô nhóc, chỉ biết đánh đấm chứ không biết nói năng, mở miệng là 'anh' với 'tôi'. Nay cũng đã học được cách nịnh nọt rồi..." Yên Hồng vò vò vạt áo, nũng nịu: "Hoàng thượng chỉ nhớ lỗi mà không nhớ công... đó là vì lúc ấy còn nhỏ, không hiểu chuyện mà..." Càn Long cười nói: "Không nhớ công, sao các nàng vào cung đã được phong làm phi? Hãy chăm sóc bản thân cho tốt, trẫm sẽ lật thẻ bài thường xuyên hơn, biết đâu cùng ngày cùng tháng lại sinh cho trẫm hai vị hoàng tử 'không tranh giành gia sản, chỉ lo hưng bang vượng quốc'!" Nói đoạn ngài lại nhìn đồng hồ, vừa đi ra ngoài vừa nói với Bốc Nghĩa đang canh cửa: "Ghi chép lại cho họ! Ừm... ngày tháng lệch nhau hai ngày!" Dứt lời ngài đi thẳng ra tiền viện hành cung, nhưng không đến chính điện mà đi vòng ra sau lưng điện, qua hành lang phía tây, thẳng tiến về phía Quân cơ xứ ở tây sương. Từ xa đã nghe tiếng cười của Kỷ Quân, dường như đang trò chuyện với ai đó, đoán chừng là Lưu Thống Huân đã ở đó chờ tuyên triệu. Càn Long xua tay ra hiệu cho Bốc Tín đang đứng ở cửa không được lên tiếng, nhẹ nhàng bước vào, cười hỏi: "Chuyện gì vậy? Nói chuyện rôm rả thế!" Quay đầu lại thấy Nhạc Chung Kỳ và Kim Hoắc, Phạm Thời Tiệp cũng ở đó, ngài nheo mắt nhìn một lúc rồi ôn hòa an ủi: "Đông Mỹ công đường sá xa xôi vất vả! Đến từ bao giờ?" Nói đoạn lại liếc nhìn Bốc Tín đang đứng bên ngoài.

Mọi người đang nghe Kỷ Quân nói chuyện, chợt thấy Càn Long bước vào, đều giật mình, gần như đồng loạt đứng dậy rồi quỳ xuống. Nhạc Chung Kỳ mái tóc bạc trắng như tuyết khẽ run rẩy, nhưng vẫn tinh thần quắc thước, giọng vang như chuông, dập đầu đáp: "Chủ thượng ngày đêm cần chính, lo nỗi khổ của dân, ơn trạch thấm nhuần vạn vật. Lão nô tài nào dám nói khổ? Nô tài sáng sớm nay bốn giờ đã xuống thuyền, giờ Mão mới vào đây diện kiến chủ tử. Họ định vào báo cho chủ tử biết, là nô tài ngăn lại..." Kỷ Quân cười nói: "Các thái giám phụng chỉ hễ Nhạc Chung Kỳ đến là phải báo ngay. Thần nói Hoàng thượng mỗi ngày phê tấu chương đến tận nửa đêm, hôm nay muốn nghỉ ngơi một ngày, hiếm khi được ngủ một giấc ngon lành, giờ trời đã sáng, tranh nhau nửa canh giờ làm gì? Sau đó Phạm Thời Tiệp và Kim Hoắc cũng tới, nên cùng ở đây chờ đợi."

"Họ vốn nên báo tấu, các ngươi cũng không nên ngăn cản." Càn Long nghe họ nói mình "bận" đến tận nửa đêm, thầm cười một tiếng, vừa xua tay bảo đứng dậy: "Tất cả ngồi xuống nói chuyện. Nhạc Đông Mỹ đi đường vất vả, lẽ ra nên nghỉ ngơi rồi hãy đến gặp trẫm. Thực ra quân chính phía tây tuy rối như tơ vò, nhưng không có quân tình khẩn cấp. Trẫm lâu rồi không gặp ngươi, chỉ là nhớ nhung thôi. Ngươi cũng có tuổi rồi, trẫm cũng có ý triệu ngươi về dưỡng bệnh. Nhưng xem ra khí sắc vẫn tốt, trẫm cũng yên tâm." Nhạc Chung Kỳ cười nói: "Nô tài thể xác tinh thần vẫn còn, cả đời là kẻ cầm quân, đến chết cũng vẫn khí thế như trâu. So với Lưu Thống Huân, ông ấy kém nô tài mười mấy tuổi mà đi lại đã thấy hụt hơi rồi." Ông liếc nhìn Càn Long từ trên xuống dưới, giọng trở nên run run: "Thân thể chủ tử xem ra vẫn tốt, nô tài cũng yên tâm. Nô tài bảy mươi tuổi rồi, đêm nằm nghĩ, dù sao cũng là người gần đất xa trời. Chẳng còn tâm tư gì khác, chỉ là luyến chủ, còn muốn góp chút sức lực cho chủ tử. Lại nghĩ gặp chủ tử một lần là bớt đi một lần... con người, không dám nghĩ sâu. Đêm thanh tĩnh lặng suy ngẫm, thực sự trăm vị đắng cay..." Càn Long nghe mà cảm động trong lòng, nhưng mặt không lộ vẻ gì, thấy trên bàn đặt vài miếng ngói, còn có một viên ngói nguyên vẹn, liền cầm lên ngắm nghía, miệng nói: "Trẫm cũng lo lắng lắm! ...Thống Huân, sao ngươi vẫn không nghe lời trẫm? Một ngày làm việc đừng quá ba canh giờ, sao vẫn thức trắng đêm này qua đêm khác? Tấu chương Bác Hằng viết toàn là vạn ngôn thư, đều là chính tay viết bằng chữ chính khải, nét bút phía sau đều run rẩy. Nhân tài lớp trẻ không nối tiếp được, đây không phải chuyện nhỏ. Các ngươi đều kiệt sức cả rồi, ai làm việc cho trẫm? Kỷ Quân cũng vậy, Phạm Thời Tiệp, Kim Hoắc đều phải nghĩ đến tầng này, phải tìm kiếm nhân tài..." Ngài tự cười mình một tiếng rồi đổi chủ đề: "Đây không phải là miếng ngói Hán giả mà trẫm mua cùng với tên Mã Nhị Khố ở chợ đêm Nam Kinh sao? Mấy miếng ngói này là thế nào? Ở đây chơi đồ cổ à?"

Kỷ Quân vội cười nói: "Đây là thần đang 'cách vật trí tri'! Mấy miếng ngói đó là Doãn Kế Thiện nhặt được ở Hán khư, là đồ thật, lại giống hệt cái mua ở chợ đêm Nam Kinh, đều là lớp sơn nền màu vàng. Thật là kỳ lạ – ngói Hán chỉ có thể là nền đỏ thôi mà!"

Càn Long cầm một miếng ngói lên, gõ gõ, nói: "Tần chuộng Thủy đức, đến quân kỳ cũng màu đen, bia ký cũng ngắt bốn chữ, phù hợp với số của Thủy đức. Nhà Hán chuộng Hỏa để khắc Thủy, nên thơ nhạc phủ năm chữ là số của Hỏa đức, y quan cờ xí đều là màu đỏ, ngói Hán tuyệt đối không thể có nền sơn vàng – các ngươi xem, nền là màu đỏ!" Ngài chợt thấy, vừa rồi gõ làm bong lớp sơn ngoài, hóa ra là sơn đỏ bên ngoài lại sơn thêm một lớp sơn vàng, chỉ vào đó cười nói: "Đây là kẻ bán đồ cổ tự cho mình thông minh, tưởng cung thất hoàng gia chắc chắn phải dùng màu vàng, nên làm giả trên đồ thật, bày ra mấy trò huyền hoặc này..." Mọi người đều ghé lại xem, ngay cả viên ngói nguyên vẹn kia cũng là nền sơn đỏ. Nhạc Chung Kỳ không nhịn được cười, nói: "Đây đúng là khéo quá hóa vụng! Đồ thật lại biến thành đồ giả." Lưu Thống Huân và mấy người khác chẳng có chút hứng thú nào, chỉ có Càn Long là tỏ vẻ phụ họa cho qua chuyện. Chỉ có Kỷ Quân là đặc biệt nghiêm túc, nhìn hồi lâu rồi nói: "Hoàng thượng, miếng ngói này là thật, người bán không hề làm giả. Đây là ngói thời Vương Mãng soán Hán, Vương Mãng lấy Thổ đức khắc Hỏa, khi lên ngôi không kịp thay ngói, 'cung khuyết điện ngói đều sơn màu vàng', sách Hậu Hán chép rằng lúc đó thiên tượng cảnh báo, gió bão sấm sét nổi lên, ngói điện đều vỡ nát... Viên ngói nguyên vẹn này có thể lưu lại được, đúng là của hiếm sau kiếp nạn..." Ông chợt thấy mình "thông minh" quá mức, phần khảo chứng phía sau thật thừa thãi, liền cười thu lại. Càn Long dường như không để tâm, thấy trên bàn đặt một chồng sách, cầm lên xem thì ra là cuốn "Dung Trai Tùy Bút" của Hồng Mại đời Tống, vừa cười vừa nói: "Đang đọc cuốn này à? Trẫm đã đọc qua, không có gì phạm húy, chỉ là hơi tạp nham, thể lệ biên soạn không có chương pháp..." Lật xem, bỗng nhiên sắc mặt thay đổi, đứng dậy nói: "Giờ cũng không còn sớm – các ngươi thay thường phục đi, Kỷ Quân ở lại trực, chúng ta cùng đi dạo. Hôm qua họ nói hoa đào ở Đào Hoa Am đã nở nụ. Đi thưởng hoa thôi!"

Nhạc Chung Kỳ và bốn người vội lui ra ngoài thay y phục. Vương Bát Sỉ đã chuẩn bị từ đêm qua, vội vào thay áo khoác, mặc áo bào cho Càn Long; đội một chiếc mũ quả dưa lụa đen, mặc áo bào lót màu lạc đà, không thắt lưng, ngồi trên ghế để Vương Bát Sỉ quỳ dưới đất thay đôi ủng lụa xanh, xỏ vào đôi giày vải đen. Trong nháy mắt, ngài đã trông như một vị tú tài. Kỷ Quân thấy Càn Long bỗng nhiên trầm uất, mặt lộ vẻ buồn vui, tâm sự nặng nề, muốn hỏi lại sợ lỡ lời, cũng không biết trong sách có chỗ nào phạm vào điều cấm kỵ của ngài, chỉ lúng túng giúp Vương Bát Sỉ thu xếp. Sau khi tiễn mọi người đi, ông quay lại, vừa hồi tưởng cảnh Càn Long lật sách, vừa đọc kỹ từng trang.

Đào Hoa Am cách hành cung chưa đầy năm dặm. Nơi này còn gọi là "Lâm Thủy Hồng Hà". Rời hành cung, dọc theo dòng suối uốn lượn đi về phía tây, qua cầu Trường Xuân là tới. Vòng qua một sườn đồi, trước mắt mọi người bỗng nhiên thoáng đãng, trong vùng đất rộng lớn cây cối mọc thành rừng, giữa những hàng thông, bách, suối nước chảy ngang dọc, cách một đoạn lại có cầu đá, đường mòn nhỏ thông nhau, bố cục rất tinh tế. Ngoài am trong rừng có ba bốn gian nhà tranh, nhìn về phía bắc, nhà cửa san sát dường như có bóng người qua lại. Con suối nhỏ chảy về phía nam xanh biếc u tối, có lẽ do tảo mọc quá dày không tiện đi thuyền, cỏ ba lá và bèo tây gần như che kín mặt nước. Phía nam có một cái ao, ba cây cầu ván hội tụ ở giữa, trên đảo nhỏ giữa ao có một ngôi đình tranh, trên biển đề hai chữ "Loa Đình". Lên bờ phía tây bắc cầu ván, trong bụi cây có cổng chào vươn cao tận trời, nhìn kỹ có thể thấy bốn chữ "Lâm Thủy Hồng Hà". Từ Loa Đình qua cầu ván về phía tây nam, trên bờ lại có một ngôi "Mục Như Đình", qua đình là tới Đào Hoa Am. Phía tây ao, hàng trăm gốc đào nụ hoa hồng nhạt mới hé, tươi tắn không gì sánh bằng, in bóng xuống ao nước hòa cùng ánh trời, điện vũ lầu đình trong am như được xây trên ráng chiều màu đào – Đào Hoa Am có tên gọi như vậy, có lẽ cũng vì lý do này.

Mọi người đứng bên bờ lưu luyến ngắm cảnh, lòng dạ thư thái. Hương hoa theo gió thoảng đưa, thanh khiết dịu dàng, xen lẫn tiếng côn trùng râm ran trong cỏ, lại càng làm tăng thêm vẻ tĩnh mịch, bao nhiêu phiền muộn, bao nhiêu đại sự quốc gia, đều được rửa sạch bởi cảnh đẹp thanh tao này. Một lúc lâu sau, Phạm Thời Tiệp cười nói: "Thật quá tĩnh lặng. Đây đều là lỗi của Lưu Diên Thanh công, đuổi hết du khách đi. Nơi này, khoảng sân trước am, làm một cái chợ chùa gì đó. Người qua kẻ lại đi trong 'ráng hồng' này, chẳng phải rất thú vị sao – cũng là mở một cái chợ cho người dân Dương Châu, nuôi sống được bao nhiêu người!" Kim Hoắc lại nói: "Lão Phạm chuyên làm hỏng phong cảnh! Dưới gốc thông hát đạo, đốt đàn nấu hạc, mà ngươi còn bảo 'thú vị'! Bên đó làm thành chợ búa ồn ào, trong cảnh trí này mà tiếng người hò hét. 'Bán hoành thánh đây!', 'Bán súp cay đây!', người lớn gọi trẻ con khóc, thế giới đều rối tung cả lên!" Phạm Thời Tiệp không phục, nói: "Thiên hạ chỗ u tĩnh nhiều lắm! Muốn chơi thì ta đi chỗ khác ngắm cảnh! Quay về ta viết thư cho Doãn Nguyên Trường, nơi này nhất định phải xây một cái chợ – phía nam giáp sông Dương Tử, tây bắc là thắng cảnh Thục Cương, đông dựa vào kênh đào, bên bờ kênh lại có trạm dịch thông thương, Hoàng thượng cũng đã đích thân đến thăm, đó chẳng phải là mảnh đất phong thủy phát tài sao? Tên huyện lệnh láu cá ở Nghi Chinh còn nghĩ ra được, sao ta lại không?" Nghe vậy Lưu Thống Huân cũng cười, nói: "Thôi thôi... ngươi là kẻ mê tiền không biết hối cải – là đi cùng chủ tử giải khuây, hay là đi tìm 'mảnh đất phong thủy' thế?" Phạm Thời Tiệp tính tình ngang bướng, chuyên thích cãi lại: "Ai đúng ai sai, còn phải để chủ tử quyết định! Ngươi có nghĩ qua không, người dân có nghề nghiệp có tiền bạc, ai còn đi gây rối với triều đình, làm ngươi đi lại chân mềm nhũn, đầu váng mắt hoa phải uống thuốc từng nồi thế này!"

"Để Phạm Thời Tiệp vào Bộ Hộ, chỉ vì cái ý nghĩ này thôi." Càn Long nghe họ tranh luận cũng không nhịn được cười, nghĩ đến chuyện "làm hỏng phong cảnh", ngoảnh lại nhìn, thấy Bát Đặc Nhĩ và Sách Luân cũng đi theo trong thường phục, liền nói: "Vật tùy sự chuyển, tình tùy sự chuyển. Lão Phạm muốn làm hỏng phong cảnh, cũng có lý lẽ của ông ta – nhân lúc ông ta chưa động đao, chúng ta cứ thưởng ngoạn trước đã."

Mọi người vừa nói vừa cười đi qua cầu. Lưu Thống Huân nhỏ giọng nói: "Hoàng thượng, phía trước không còn là khu cấm nữa, chỉ có nha dịch phủ Dương Châu thay thường phục canh gác. Ngài nói chuyện... phải cẩn thận một chút... đừng để người ta nhận ra." Càn Long gật đầu, cười nói: "Ta biết – nhưng hôm nay cũng là để đưa ngươi ra ngoài giải tỏa gân cốt. Ngươi cứ cẩn thận từng li từng tí, toát mồ hôi hột, trái lại không được thoải mái, phải không?" Ngài đột nhiên dừng bước, lắng tai nghe, nói: "Các ngươi nghe xem, có tiếng sênh ca, giống như gánh hát đang tập dượt! Thật kỳ lạ, trong am miếu mà cũng làm trò này sao?"

Mọi người đều tập trung lắng nghe, quả nhiên phía sau miếu có tiếng sáo đàn. Có nam có nữ hòa giọng, nghe như gánh hát đang luyện giọng, tiếng hát ỉ ôi, ca từ lại rất hỗn tạp, mơ hồ như tơ mảnh, không nghe rõ lắm. Càn Long rảo bước nhanh hơn, qua Mục Như Đình, đến khoảng sân ngoài sơn môn, mới nghe ra tiếng ca nhạc đó không phát ra từ trong miếu, mà là từ phòng bên cạnh phía tây miếu. Lưu Thống Huân vốn không có tâm trí ngắm cảnh, chỉ để ý đến tình hình, lúc này mới nhìn rõ: cái ao nhỏ này hóa ra lại thông với Sấu Tây Hồ, là một khúc uốn bên bờ Sấu Tây Hồ, qua khoảng sân trước miếu lại một khúc nữa, cũng không có tường bao miếu viện, miếu viện cũng tùy theo địa hình mà cao dần từ đông nam sang tây bắc, phía sau là rừng đào cành đỏ liên miên. Nhìn từ đây, bên trái có "Mục Như", bên phải có Loa Đình, suối chảy đến cửa, có thể cúi người múc nước súc miệng, vì người thưa nước sâu, vịt nước chim trắng đùa giỡn quanh ao, rất đỗi an tĩnh. Đi theo lối đi lát đá cuội sạch sẽ không một cọng cỏ vào trong sơn môn, đối diện là một ngôi đại điện thờ Đại Bi Phật, xung quanh là lan can đỏ, bên phải giữa bụi bách, tùng, trúc là vườn thuốc, bên trái ngoài tường phòng là trà thất, thông vào tăng trù. Lác đác vài thiện nam tín nữ, có người đi tham quan, cũng có người thắp hương cầu nguyện, ba bước một lạy hướng về phía Phật, nơi cửa Phật thanh tịnh chỉ thoang thoảng tiếng mõ chuông, hầu như không ai nói chuyện, một cảnh tượng thiền lâm trang nghiêm. Ngay cả Lưu Thống Huân cũng yên tâm, dần dần nhập vào cảnh giới du ngoạn... Theo Càn Long vào điện chiêm bái tượng Phật, Tứ Đại Thiên Vương, Thập Bát La Hán, thắp hương bố thí. Vị hòa thượng kia vừa già vừa điếc, thấy Kim Hoắc vừa ra tay đã là mười lượng bạc, "cạch" một tiếng gõ mõ, liền bưng ống thẻ ra. Càn Long tiện tay rút một quẻ, cầm quẻ xem thì thấy trên đó là một bài thơ:

Than ôi tổ tiên công đức cao, lầu rồng phủ tía ghi danh hào;

Phòng vàng lửa chẳng dung nhau, lại gặp Giáp Tý vận chưa tiêu.

Càn Long cười một tiếng, trong lòng giật thót, đưa thẻ quẻ cho Lưu Thống Huân và những người khác xem, tự mình đứng nghiêm trang trước tấm đệm vàng dưới chân Phật, nhưng không quỳ, chỉ chắp tay nhắm mắt niệm vài câu, hỏi tiểu sa di đang cầm nến: "Tiểu sư phụ, có thể gặp phương trượng không?"

"A Di Đà Phật!" Chú tiểu ngây ngô hành lễ nói: "Lão hòa thượng mấy ngày nay bận lắm! Trước đó Bùi thái tôn, Cận đại nhân gặp nạn, đến nhà cầu nguyện, nếu thoát nạn thì tình nguyện dát vàng ba ngàn quan cho Phật gia. Nay sao chổi đã lui, nhà họ Cận lại thêm một thiếu gia, gọi sư phụ đi đặt tên gửi gắm. Nhà Cao quốc cựu nghe tin, hôm trước cũng đến cầu nguyện, vòng tay hoa tai vàng của phu nhân đều quyên ra hết, cũng được quẻ tốt, vui vẻ ra về... Phật tổ trong miếu chúng tôi linh thiêng thiện hộ chúng sinh, hôm nay nhà này mời siêu độ, ngày mai nhà kia làm đạo tràng, các vị đại nhân tiên sinh cứ mời sư phụ đi đánh cờ làm thơ. Sư phụ hôm qua còn nói, bận quá, bị tục sự quấn thân..." Chú tiểu này thường ngày chắc ít có cơ hội nói chuyện, vừa hỏi đã tuôn ra một tràng, "Thí chủ cứ việc bố thí nhiều vào, gieo phú quý vào ruộng phúc tự nhiên sẽ gặt được phú quý, đảm bảo ngài sẽ đỗ cao! Với tướng mạo của ngài, kiếm cái mũ đỏ là chắc chắn rồi!"

Mọi người nghe xong đều cười. Càn Long lại thấy chú ta lanh lợi, gõ vào trán chú một cái cười nói: "Lão Phạm quyên thêm mười lượng! – Bảo với sư phụ của ngươi, đã bận rộn khổ sở với tục sự như vậy, chi bằng hoàn tục đi! Ừm... bên kia là chỗ nào? Sao lại có gánh hát?"

"Thí chủ ngài thật biết đùa!" Chú tiểu xoa trán, một lúc lâu mới hiểu ra, toét miệng cười: "Sư phụ con bận rộn khổ sở, ngài bảo ngài 'hoàn tục'! – Khu vực này đều là tài sản của Đào Hoa Am. Ngài hỏi là nhà Tạ thí chủ. Ông ấy thuê Quan Ngộ Hiên, là vườn chăm sóc hoa cỏ trong miếu, là thân sĩ nổi tiếng thành Tiền Đường, đến Dương Châu nghênh giá, thấy nơi này đẹp nên thuê ở lại. Gánh hát gia đình ngày nào cũng tập diễn náo nhiệt, cũng thường xuyên qua thắp hương. Tạ thí chủ cũng là bậc đại thiện tri thức chính tri chính kiến, trước mặt Phật không hề keo kiệt..." Càn Long cười mãi, nói: "Hay! Trước mặt Phật bỏ tiền thiện, chính là thiện tri thức!" Gật đầu đi ra, nhìn hậu điện không vào trong nữa, nhìn căn phòng phương trượng đóng chặt, phía trên có biển đề "Kiến Ngộ Đường", hai bên câu đối viết:

Hoa thuốc quanh phương trượng, dòng trong chảy dưới chỗ ngồi.

Càn Long lại mỉm cười, thong thả bước ra khỏi miếu, không đi theo đường cũ, mà đi thẳng qua cầu đá về phía tiếng nhạc ở Quan Ngộ Hiên, mọi người nhìn nhau một cái rồi vội vã theo sau.

Khu vực Quan Ngộ Hiên quả nhiên là vườn hoa, gọi là "Hiên" nhưng thực ra không có phòng ốc hành lang. Trong tiết xuân tươi đẹp, những nhà kính trồng hoa đều đã dỡ bỏ rơm che, bên trong vách ngăn thấp nhìn một cái là thấy hết, đều là cây cảnh: tùng ngắn, dương lùn, sam, bách đàn, liễu, đều được uốn cành kỳ lạ, hải đồng, hoàng dương, hổ thứ, đều dùng đá vàng, đá tuyên, đá thái hồ, linh bích, đều dùng lò Cảnh Đức, đất Nghi Hưng, đá Cao Tư, có chỗ tích nước chảy róc rách, có chỗ nuôi rêu xanh, dưới để hồ nước, nuôi cá nhỏ bơi lội, muôn hình vạn trạng, thanh tao tinh xảo không kể xiết. Thấy trong chậu hoa xếp dưới tường có những bụi nguyệt quế, cúc, thược dược, mẫu đơn đã tàn, Càn Long mới biết những bông hoa tươi bày trong hành cung ngày đông hóa ra đều xuất phát từ những nhà kính này. Đang định hỏi người làm vườn về lai lịch nhà họ Tạ, một người đàn ông trung niên dáng vẻ quản gia từ phía tây thong thả đi tới, cúi chào mọi người một cái, cười làm lành: "Các vị tiên sinh ở đâu tới? Hiên phía trước là do chủ nhân nhà tôi bao thuê. Các vị tiên sinh ghé thăm, chủ nhân vô cùng vui mừng!"

Khách còn chưa xưng tên tuổi, chủ nhân đã nhiệt tình mời mọc. Không chỉ chưa từng gặp, mà cũng là chuyện chưa từng nghe thấy. Mọi người thấy ông ta tuy là gia nhân nhưng ăn nói ung dung phong nhã, cung kính mà không mất đi sự hào phóng, trong lòng cũng thấy thích.

"Tôi tên là Long Cách." Càn Long cười híp mắt nói, "Đến dự kỳ thi xuân Giang Nam – đa tạ ý tốt của chủ nhân nhà ông. Xin hỏi danh tính, quý danh." Người tùy tùng đó lễ phép cúi chào lần nữa, đáp: "Chủ nhân họ Tạ, húy Vân Tụ, tự Duy Xuyên, là 'Tạ gia tháp tự' nổi tiếng ở huyện Tiền Đường, từng treo biển ngàn mẫu ở Bộ Hộ, cũng làm ăn kinh doanh hải ngoại..." Vừa nói vừa giơ tay mời, tự mình dẫn đường, đi chếch bên trái phía trước Càn Long, ôn tồn nói: "Lão thái gia từng làm hai nhiệm kỳ tri phủ thời Khang Hy gia, treo ấn từ quan về kinh doanh điền trang. Lần này... Càn Long gia xuống Giang Nam, nhị công tử liền quyên tiền nghênh giá – mời các vị qua bên này, cứ tự nhiên ngồi trong hiên, mở cửa sổ phía đông ra là thấy một rừng đào, tháp trắng lầu hồng trong miếu đều nhìn rõ mồn một. Mời các vị."

Càn Long nghe ông ta nói chuyện, không ngừng mỉm cười gật đầu, qua nhà kính trước mắt lại sáng bừng lên, hóa ra phía tây này là một khúc uốn của Sấu Tây Hồ, một bức tường hoa dây leo chằng chịt che ngang phía tây nhà kính, từ cửa "tường" đi về phía bắc là một dãy hành lang dài hướng nam, vách tường phủ đầy cây bò sát trông như một ngọn núi xanh, trên hành lang phía bắc có biển đề chữ đen trên nền trắng viết:

Quan Ngộ Hiên. Thư pháp nhan thể tinh thần chu đáo, là bút tích của Viên Mai. Càn Long đi theo vào. Người tùy tùng đó ra lệnh cho tiểu đồng dâng trà. Các cửa sổ bốn phía được chống lên, chỉ thấy phía đông là rừng đào tím ráng phun hồng, giữa cây cối rậm rạp lầu son tường phấn ẩn hiện, phía bắc uốn lượn cao dần, thẳng đến ba đỉnh Thục Cương. Trên khoảng sân trước hiên, các diễn viên áo đỏ váy xanh, dừng tiếng đàn sáo đang nghe ông chủ gánh hát giảng tuồng. Nhìn ra xa phía nam phía tây, liễu mới bên bờ Sấu Tây Hồ như khói, sóng biếc lăn tăn. Trà thơm trong tay, cảnh đẹp như tranh, mọi người chỉ thấy tâm thần sảng khoái, quên mất mình đang ở đâu, ngay cả Phạm Thời Tiệp cũng nhìn đến ngẩn người. Kim Hoắc cười nói: "Ta ở tỉnh Giang Nam – bao nhiêu năm nay, đến Dương Châu không biết bao nhiêu lần, vậy mà không biết 'Lâm Thủy Hồng Hà' lại đẹp đến thế! – Chủ nhân nhà ông đâu? Mời ra đây trò chuyện thanh đàm..."

"Chủ nhân nhà tôi đi Tam Thanh Viện rồi." Người tùy tùng nói: "Đạo trưởng Lâm Đông Nhai ở Tam Thanh Viện đêm trước gặp quỷ. Ông ta thông ngũ lôi pháp, Dương Châu nhà ai có quỷ đều mời ông ta trừ tà. Không biết hôm trước là quỷ gì, pháp thuật không trị nổi, năm con quỷ mặt xanh nanh vàng đuổi theo, rơi xuống bãi bùn. Trời sáng người cứu ông ta ra vẫn còn nói được, mắt trắng dã cứ kêu 'con quỷ này lợi hại lắm'! Nói nhảm điên cuồng, tự tát vào mặt mình ăn thuốc bậy bạ, rồi cũng quy tiên rồi! Chủ nhân tò mò, đi xem thử, có dặn lại khách đến thì cứ lưu khách, không đến trưa ông ấy sẽ về..."

Mọi người nghĩ đến bộ dạng chật vật của Lâm Đông Nhai, đều không nhịn được cười nghiêng ngả. Bỗng nhiên nghe bên ngoài tiếng đàn sáo trống phách nổi lên, mọi người cùng ngoảnh lại, thấy trên sân khấu cỏ xanh, một nữ diễn viên áo xanh cất giọng, tay áo dài thướt tha bước chân nhẹ nhàng, giọng hát thê lương:

Chẳng dưng phạm vương pháp, hồ đồ chịu hình hiến. Gọi tiếng oan động đất kinh trời, ta đem

Trời đất hợp oán trách: Ngươi không cho người tiện nghi!

Giọng hát uyển chuyển nghẹn ngào đau đớn tột cùng, mọi người còn đang muốn nghe tiếp thì ông chủ gánh hát gọi "Dừng". Tiếng nhạc lập tức ngưng bặt. Càn Long nhìn tên gánh trưởng, đầu quả ô liu mũi khoằm, gầy gò ốm yếu, dùng từ "mặt chuột tai dơi" cũng không oan cho hắn. Đang định cười, Kim Hoắc nói: "Đây là ông chủ gánh Song Khánh từ An Huy tới! Lại đến dạy tuồng cho gánh hát nhà họ Tạ! Hắn hát một đêm tiền bao trọn gói là hai trăm bốn mươi lượng bạc đấy!"

"Quá mềm!" Trên sân khấu, Ngụy Trường Sinh không để ý khách đang nhìn mình, mặt đầy mụn rỗ nói với cô đào nhỏ: "Lúc này cô ta không phải khóc cha khóc mẹ khóc chồng, trong cái 'bi' đó của cô ta mang theo sự oán và hận! Đậu Nga thủ tiết, ôn lương thục hiền, hiếu kính mẹ chồng, cô ta vốn là tiết phụ. Cô nghĩ xem, lão Trương chiếm mẹ chồng cô, ép cô lấy Trương Lư Nhi, lúc này cô ta là sự tủi nhục mang theo bất lực, từng bước bị ép vào đường chết, cho đến khi lên pháp trường. Lúc này cô ta giận nhiều hơn buồn: ta thân trong sạch, vốn dĩ phải được vinh danh lưu danh hậu thế, ngược lại bị vu tội bị giết, ông trời sao không mở mắt, địa tạng bồ tát vương pháp thiên lý đều đi đâu cả rồi? Cho nên không thể dùng tâm trạng Tần Tuyết Mai điếu tang để đo lường Đậu Nga – phải từng chữ cắn vàng gãy ngọc, từng câu quyết liệt diệt liệt, bi và hận đều phải nhai nát rồi nhổ ra, mang theo chân khí – cô nghe ta hát!" Nói đoạn phất tay làm điệu, giọng mảnh khảnh cất tiếng hát:

Có nhật nguyệt sáng tỏ sớm chiều – có sơn hà xưa nay giám sát... Trời ơi! Lại chẳng chịu phân biệt rõ đục trong: Có biết là nhìn nhầm Đạo Chích Nhan Uyên?! Người có đức lại chịu cảnh nghèo khó mệnh ngắn, kẻ tạo ác lại hưởng phú quý sống lâu... Trời đất cũng làm kẻ sợ cứng bắt nạt mềm – không ngờ trời đất cũng thuận nước đẩy thuyền...

"Câu sau phải mềm trong có kim." Ngụy Trường Sinh hát xong một đoạn, dư âm vẫn còn vương vấn, mọi người còn đang trầm tư thưởng thức, hắn đã dừng phách thu tiếng, tiếp tục dạy dỗ: "Sai một ly là khác biệt trời vực, hiểu chưa? Cô ta tuy có oán có bi có hận, cũng có ý chấp nhận số phận trong đó. Nói cho cùng là không phục pháp, trước khi chết hứa ba nguyện, đều là nói với trời đất, không tin trời đất, chỉ biết chửi thôi, hứa nguyện gì chứ?" Hắn nói xong Đậu Nga, gọi người đóng vai Quan Vũ tới, nói: "Vở <Đơn Đao Hội>, không được mang một chút vẻ thư sinh nào, vừa rồi ngươi tập quá ôn hòa rồi! Lỗ Túc là người đi cùng Quan Vũ trong tuồng, Quan Vũ trong mắt hắn không thể khác với khán giả dưới đài, 'Hắn lên trận râu dài ba chỏm đỏ rực bay, hùng dũng thân hổ một trượng lắc lư, tựa như Lục Đinh tộc nâng một vị thần sống!',