Kể từ ngày triều đình ban bố cáo thị, chỉ trong vòng ba ngày ngắn ngủi đã có mấy vạn thanh tráng Lạc Dương đến đăng ký xây cất. Điều này tạo nên sự tương phản rõ rệt so với thời điểm xây dựng Nhân Thọ Cung vốn chủ yếu dựa vào việc cưỡng chế trưng dụng.
Sĩ, nông, công, thương, trong đó người làm nông luôn được xếp trên công và thương, đây là thói quen đã truyền thừa hàng ngàn năm. Có ruộng đất để canh tác, có thể nuôi sống gia đình, bách tính sẽ không dễ dàng từ bỏ nghề nông. Phần lớn mọi người đều không muốn làm kẻ thấp kém hơn, trừ phi là những gia đình nghèo khó không ruộng không vườn mới nghĩ đến việc học một môn tay nghề để mưu sinh.
Chỉ là hiện tại vẫn đang là thời kỳ đầu khai quốc, ngoại trừ những kẻ phạm tội hoặc gia đình đời đời làm nô bộc, bách tính đều có ruộng đất của riêng mình. Việc đông đảo người dân đổ xô đi làm công, một mặt là vì đã có tiền lệ từ việc xây dựng Nhân Thọ Cung, mặt khác cũng phản ánh một cách gián tiếp rằng nạn hạn hán tại kinh thành đã đến thời khắc nguy cấp.
Ngay khi thông cáo chiêu mộ nhân công của triều đình vừa dán ra, giá gạo tại kinh thành cuối cùng đã bắt đầu hạ nhiệt, tốc độ tăng giá chậm lại. Tuy nhiên, giá cả vẫn ở mức cao ngất ngưởng. Dương Dũng lại kiến nghị với Hoàng đế, cho phép mỗi người dân đăng ký tham gia xây cất Lạc Dương được ứng trước một tháng tiền công, đồng thời có thể dùng số tiền này để mua gạo tẻ từ triều đình với giá hai mươi tiền một đấu.
Một thanh niên trai tráng có mức lương thấp nhất là bốn trăm văn, trong khi giá mua một thạch gạo chỉ cần hai trăm văn, mà giá gạo trên thị trường lúc bấy giờ đã vượt quá một quan. Ai ai cũng biết tính toán, những thanh tráng còn đang do dự lập tức đăng ký tham gia. Chỉ trong vòng nửa tháng, số người từ kinh thành và các khu vực khác ở Quan Trung nghe tin chạy tới báo danh đã vượt quá hai mươi vạn. Triều đình phải điều động quân đội đến duy trì trật tự, đưa những người này hướng về Lạc Dương.
Một tháng sau, triều đình kết thúc đợt chiêu mộ nhân công này. Tổng cộng có ba mươi vạn thanh tráng niên tại Quan Trung đăng ký tham gia. Nếu tính cả những người già, phụ nữ và trẻ em đi theo, thì vì công cuộc xây dựng Lạc Dương, đã có hơn năm mươi vạn người rời khỏi Quan Trung. Để hoàn thành cuộc đại di cư tám trăm dặm từ Quan Trung đến Lạc Dương, triều đình Đại Tùy đã điều động mọi nguồn lực có thể dọc đường. Chỉ trong vòng một tháng, năm mươi vạn dân chúng đã được di chuyển đến Lạc Dương mà gần như không có thương vong.
Năm mươi vạn người rời đi, gánh nặng lương thực tại Quan Trung lập tức giảm bớt đáng kể. Thêm vào đó, với ba mươi vạn thạch lương thực mà triều đình phát cấp cho dân phu, những thương nhân tích trữ lương thực trước đó đành bất lực nhìn giá gạo ngày một sụt giảm. Cuối cùng, khi tất cả dân phu đã rời đi, giá gạo tuy vẫn cao hơn năm trước, nhưng đã giảm xuống dưới mức giá hai mươi văn mỗi đấu mà triều đình quy định.
Nạn hạn hán lần này dẫn đến giá lương thực tăng vọt, Dương Kiên cùng các vị đại thần tất nhiên nhìn thấy rõ mối nguy hại. Triều đình cũng đã thực hiện nhiều biện pháp như quy định giá gạo, hay xuất kho một phần lương thực từ quan thương để bình ổn, nhưng đều không đạt được hiệu quả cao. Dương Kiên thậm chí từng cân nhắc việc phái binh mạnh tay thu mua lương thực từ những tiệm gạo đang đẩy giá quá cao, nhưng vẫn chưa hạ quyết tâm. Thương nhân tuy xếp hạng cuối cùng trong xã hội, nhưng ma lực của tiền tài vẫn giúp họ xây dựng được những mạng lưới quan hệ đáng tin cậy, thậm chí có những tiệm gạo chính là do đại thần trong triều mở ra. Nếu không phải tình thế bắt buộc, Dương Kiên sẽ không dùng đến hạ sách cuối cùng này.
Chẳng thể ngờ rằng, Thái tử chỉ dùng hai chiêu đã hóa giải được nguy cơ giá lương thực tăng vọt. Dù các cửa hàng gạo tại kinh thành có bất mãn đến đâu, nhưng khi triều đình không dùng biện pháp cưỡng chế, họ vẫn phải ngoan ngoãn hạ giá bán. Dương Kiên không thể không thừa nhận, Thái tử tuy còn trẻ, nhưng có những lúc, khả năng xử lý của nó đã vượt xa kỳ vọng của chính mình.
Ông không khỏi nhìn nhận lại Thái tử một lần nữa. Lần xem xét này khiến Dương Kiên không khỏi kinh ngạc. Đại Tùy có thể cường thịnh như ngày nay, ông với tư cách là Hoàng đế tất nhiên có công lớn, nhưng nếu không có sự tham gia của Thái tử, Đại Tùy tuyệt đối không thể đạt tới trình độ như hiện tại. Xuyên suốt các đời lịch đại, những đợt hạn hán quy mô lớn như thế này rất khó đối phó, dù không gây ra loạn lạc lớn thì cũng khó tránh khỏi cảnh người chết đói đầy đường. Thế nhưng dưới sự cai trị của Đại Tùy, không những không có người chết đói, mà còn có thể liên tục xây dựng cung điện một cách ung dung tự tại.
Mở rộng giống cây trồng, nông cụ, trâu cày, cải tiến khung dệt, ban bố thuế thương nghiệp... tất cả những điều này đều xuất phát từ tay Thái tử, mỗi thứ đều mang lại lợi ích to lớn cho quốc gia. Đợt hạn hán lần này càng làm nổi bật sự cao minh của Thái tử. Nếu đổi lại là những quan viên tầm thường cứu tế, với ba mươi vạn thạch lương thực ít ỏi ném vào kinh thành, e rằng chẳng thể tạo nên chút sóng gió nào.
Thái tử ưu tú như vậy, ít nhất bản thân ông không cần lo lắng giang sơn Đại Tùy không có người kế nghiệp. Dương Kiên tự giễu thầm nghĩ, chỉ là trong lòng mơ hồ dấy lên một tia cảm giác không thoải mái, dường như có một vài thứ thuộc về chính mình sắp sửa mất đi.
Tháng chín năm Khai Hoàng thứ mười bốn, nạn hạn hán tại Quan Trung vẫn tiếp diễn. Tại vùng đất phía nam núi Mang Sơn, phía bắc Y Khuyết, phía tây sông Triền Thủy và phía đông sông Khê Hà đã trở thành một đại công trường. Thành cũ Lạc Dương quá mức nhỏ hẹp, hơn nữa địa chỉ hoàng cung cũ trước kia đều đã bị Dương Dũng bán cho dân gian khi còn làm chủ quản Kinh Trủng Tể. Dương Dũng tự nhiên không thể nuốt lời, đành chọn vùng đất mới tại Lạc Dương để xây dựng thành trì, quy hoạch lại toàn bộ.
Không thể không nói, lịch sử vẫn quay về quỹ đạo ban đầu, chỉ là sớm hơn mười mấy năm mà thôi. Địa điểm xây dựng thành mới chính là nơi sau này Dương Quảng xây dựng Đông Đô. Cho dù là vị trí hay diện tích, thành mới đều thích hợp hơn hẳn thành cũ.
Lạc Dương tuy tồn trữ lương thực sung túc, nhưng phải cung ứng cho thợ thủ công và dân phu xây thành, lại phải vận chuyển liên tục tới thành mới, nên vẫn có phần quá sức. Tuy nhiên, giao thông ở Lạc Dương so với Trường An thì tốt hơn nhiều. Dù hiện tại Đại Vận Hà chưa hoàn thành, nhưng chỉ dựa vào việc vận chuyển lương thực bằng đường sông Hoàng Hà cũng đủ bảo đảm chi tiêu lương thảo cho cả hai nơi.
Sau khi quy hoạch xong thành mới và để lại đủ nhân thủ tiếp tục giám sát thi công tại Lạc Dương, đến tháng mười, Dương Dũng buộc phải rời Lạc Dương trở về, bởi vì Nhân Thọ Cung sắp hoàn thành. Với tư cách là người giám sát xây dựng ly cung này, Thái tử đương nhiên phải thực hiện những khâu kiểm tra cuối cùng.
Dù đã là tháng mười, thành mới vẫn nóng bức khó chịu. Tuy nhiên, sau khi hàng chục vạn người rời đi, thành mới có chút tiêu điều hơn trước. Nhưng nhờ giá lương thực giảm xuống, cộng thêm cơ hội việc làm nhiều lên, cùng với quy định về mức lương tối thiểu cho thợ dệt do Thái tử ban hành, thu nhập của người dân đã khôi phục bình thường. Những bá tánh ở lại không còn chịu ảnh hưởng quá lớn từ thời tiết hạn hán, trên gương mặt họ đã xuất hiện nhiều nụ cười hơn.
Trên đường Chu Tước truyền đến tiếng bước chân đều đặn, vô số hoàng gia cấm vệ quân xếp thành đội ngũ chỉnh tề đi qua. Ở giữa vây quanh một chiếc xe lớn có lọng che, do tám con bạch mã thuần sắc kéo. Dương Kiên cùng Độc Cô thị ngồi cao trên xe, chậm rãi đi qua đường Chu Tước.
“Vạn tuế! Vạn tuế! Vạn vạn tuế!”
Mặc dù hai bên đường Chu Tước đã được phong tỏa, nhưng vẫn chen chúc đông đúc dân chúng. Khi chiếc xe đi ngang qua, vô số tiếng hoan hô tức khắc vang dội. Đối với vị hoàng đế trước mắt, bá tánh phát ra sự cảm kích từ tận đáy lòng. Chỉ trong hơn mười năm ngắn ngủi, chẳng những đánh bại người Đột Quý vốn luôn ức hiếp Trung Nguyên phải cúi đầu xin tha, mà còn thống nhất giang sơn chia cắt ba trăm năm. Hơn nữa, việc ban hành Quân Điền Lệnh, khoan hình giảm phú đã giúp bá tánh có được cuộc sống giàu có chưa từng có, ngay cả trong năm đại tai cũng không có ai phải chết đói.
Những điều này tiền triều tự nhiên không thể so sánh được. Thứ bá tánh mong cầu chỉ đơn giản là miếng ăn, manh áo, mỗi dịp tết đến xuân về có thể sắm vài bộ đồ mới, ăn chút mỹ thực ngày thường khó thấy là đã cảm thấy mỹ mãn. Người có thể mang lại những điều đó cho họ đương nhiên là vị hoàng đế tốt. Tiền triều kết thúc cũng đã hơn mười năm, chẳng còn ai nhớ đến họ nữa.
Dương Dũng vốn định nghiệm thu xong mới thỉnh hoàng đế cùng Hoàng hậu giá lâm ly cung, nhưng chưa đợi Dương Dũng kiểm tra xong, Dương Kiên và Độc Cô thị đã nóng lòng muốn nhìn thấy Nhân Thọ Cung, nên mới có chuyến đi tuần hôm nay. Nghe tiếng hoan hô từ hai bên, cả Dương Kiên và Độc Cô thị đều lộ ý cười. Triều đình không hề quy định thiên tử đi tuần thì bá tánh phải hô vạn tuế, tiếng hô tự phát của dân chúng mới cho thấy hoàng đế thực sự nhận được sự ủng hộ của vạn dân.
Từ hoàng cung đi ra, mất suốt một canh giờ, xa giá thiên tử mới rời khỏi kinh thành. Tốc độ đội ngũ tiến lên nhanh hơn. Thiên tử đi tuần có quy trình riêng, không giống như Dương Dũng có thể từ kinh thành đến Kỳ Sơn trong một ngày, giữa đường còn nghỉ ngơi một đêm. Phải đến tận giờ Thân ngày hôm sau, đoàn người mới đến Kỳ Sơn.
Vừa tiến vào Kỳ Sơn, tất cả đại thần bao gồm cả hoàng đế đều bị choáng ngợp bởi tòa ly cung xa hoa lộng lẫy trước mắt. Từng tòa cung điện đan xen, khéo léo khảm vào giữa rừng rậm, bên cạnh nước chảy. Gió mát xuyên qua dãy núi, cây cối lay động, những cung điện phía xa dường như cũng lay động theo. Xung quanh cung điện, hương hoa tỏa ngát, tiếng nước chảy róc rách, tiếng lá cây xào xạc hòa quyện như bản nhạc tuyệt diệu được tạo nên từ vô số nhạc cụ, quả thực là chốn tiên cảnh giữa nhân gian.
“Quá xa xỉ, nếu ở nơi này, biết đâu thật sự có thể trường sinh bất tử, khó trách Hoàng thượng muốn đặt tên là Nhân Thọ Cung.” Đây là suy nghĩ của tất cả đại thần khi nhìn thấy tòa cung điện này, nhưng không một ai dám nói ra.
“Phụ hoàng, mẫu hậu, thỉnh xuống xe ngựa tiến cung!” Dương Dũng cũng là lần đầu tiên nhìn thấy ly cung đã hoàn thiện. So với mô hình trong kinh thành, ly cung trước mắt này tốt hơn gấp trăm ngàn lần. Chỉ là tòa ly cung này dù sao cũng do chính tay mình xây dựng, nên chàng không bị vẻ đẹp ấy mê hoặc.
“Thái tử, có phải quá xa xỉ hay không?” Dương Kiên tỉnh lại từ vẻ choáng ngợp, thu hồi ánh mắt lưu luyến hỏi.
“Đây là tấm lòng hiếu thuận của Thái tử dành cho cha mẹ, có gì mà xa xỉ.” Không đợi Dương Dũng trả lời, Độc Cô thị đã giành đáp trước.
Dương Kiên lập tức không nói thêm lời nào nữa, xuống xe ngựa bắt đầu dạo quanh Nhân Thọ Cung. Màn đêm buông xuống, ông lưu lại nghỉ đêm tại đây, chuyến đi này kéo dài suốt bốn, năm ngày, mãi đến khi vướng bận triều chính mới đành phải trở về kinh thành.
Kể từ ngày đầu tiên đặt chân vào Nhân Thọ Cung, vợ chồng Dương Kiên đã vô cùng yêu thích nơi này. Mỗi tháng, ít nhất họ đều phải bớt chút thời gian ghé lại nghỉ ngơi, đội ngũ nội thị và cung nữ trong cung cũng nhanh chóng được sắp xếp đầy đủ.
Mùa xuân năm Khai Hoàng thứ mười lăm, nạn hạn hán của năm trước cuối cùng đã qua đi, toàn bộ vùng Quan Trung một lần nữa trở nên tươi tốt, tràn đầy sức sống. Dương Kiên lại một lần nữa dọn vào Nhân Thọ Cung, chỉ là lần này bên cạnh thiếu vắng Độc Cô thị, bởi lẽ bà đang cảm thấy không khỏe nên lần đầu tiên không thể ở bên cạnh ông.