Khi đã giữ chức quan cấp huyện, con người ta thường rơi vào cảnh bất đắc dĩ. Năm nay làm việc ở Sa Châu, sang năm có thể đã bị điều tới Thiết Châu, năm sau nữa lại đến Mậu Vân.

Trong thời kỳ phong kiến, nước ta đã có truyền thống "dị địa vi quan" (làm quan khác quê quán). Lợi ích lớn nhất của việc này là thuận tiện cho trung ương điều phối và kiểm soát, không để hình thành thế lực địa phương.

Nhược điểm của nó chính là tạo nên tình trạng "quan vô phong kiến nhi lại hữu phong kiến" (quan không có phong kiến nhưng lại có phong kiến).

"Phong kiến" trong lịch sử Trung Quốc là một chế độ chính trị phân phong đất đai, ban tước vị. Thiết kế của chế độ này vừa bao hàm ý nghĩa một nhóm nhỏ có quan hệ huyết thống hoặc gần như huyết thống cùng nhau chống lại rủi ro dựa trên lợi ích chung, vừa bao hàm ý nghĩa nhóm nhỏ này cùng chia chác chiến lợi phẩm, không cho người ngoài nhúng tay vào.

Khuyết điểm lớn nhất của chế độ phong kiến là những người thân tín, họ hàng được phân phong theo thời gian có thể lớn mạnh, bắt đầu nhòm ngó lợi ích lớn hơn, từ đó đe dọa quyền lực tối cao, dẫn tới chiến tranh và chia cắt. Sau khi thực hiện chế độ quận huyện, các quan lại lại có xu hướng coi quận huyện mình cai quản như lãnh địa riêng, điều này nảy sinh vấn đề mới: "quan hữu phong kiến".

Để tránh "quan hữu phong kiến", bắt buộc phải thực hiện chế độ nhiệm kỳ và chế độ hồi tị. Chế độ nhiệm kỳ yêu cầu quan lại không được tại vị ở một nơi quá lâu, còn chế độ hồi tị yêu cầu quan chức không được làm việc ở quê nhà hoặc vùng phụ cận, những người có quan hệ huyết thống không được làm việc trong cùng một bộ phận hoặc địa phương. Mục đích ban đầu đều là tránh hình thành thế lực, gây ảnh hưởng đến sự thông suốt của mệnh lệnh trung ương.

Những biện pháp này khiến một vị quan khi đến một bộ phận hoặc địa phương mới, thường chưa kịp nắm vững công việc đã bị điều đi nơi khác. Chính vì vậy, họ buộc phải dựa dẫm vào đám nha lại, thư lại vốn am hiểu tình hình địa phương để xử lý công vụ. Việc tăng cường giám sát, siết chặt quy trình làm việc vốn nhằm mục đích chuẩn hóa hành vi của quan chức, nhưng kết quả lại gây ra tình trạng văn thư rườm rà và luật lệ phức tạp. Các quan lại không thạo luật lệ, không có sức lực đối phó với đống văn thư giấy tờ, đành phải dựa vào đám thư lại. Tất cả những điều này để lại không gian rộng lớn cho đám thư lại lộng quyền. Thế nên, những vị quan không đủ tinh anh, sắc bén thường bị đám thư lại dắt mũi, quyền lực cũng rơi vào tay chúng.

Hệ thống chính trị hiện nay khác xa thời phong kiến, nhưng dù sao vẫn có sự phụ thuộc vào lộ trình cũ, đồng thời cũng hấp thụ những cách làm hợp lý của thời phong kiến. Bất kỳ mô hình nào cũng có lợi có hại, "dị địa vi quan" chỉ là chữa trị phần ngọn. Nếu trong thâm tâm thực sự muốn vi phạm kỷ luật, thì trong môi trường giao thông và thông tin hiện đại, làm quan ở nơi khác hay tại địa phương cũng chẳng có gì khác biệt về bản chất.

Còn các quan chức địa phương ở Mậu Vân thường không bị điều chuyển, làm việc lâu dài ở một nơi, hình thành nên những mối quan hệ chằng chịt. Hầu Vệ Đông làm việc ở Mậu Vân chưa lâu đã nhận ra quan hệ giữa quan chức và thương nhân phức tạp đến mức khiến người ta phải thở dài.

Ngay sau khi nhậm chức, anh đã gặp Điền Binh, một khoa trưởng thuộc Cục Quốc phòng Nhà ở. Sau khi bị điều khỏi Cục Quốc phòng Nhà ở thành phố, người này lại trở thành phó cục trưởng Cục Quốc phòng Nhà ở của một huyện bên dưới. Đây đâu gọi là xử lý, đây rõ ràng là thăng chức.

Hầu Vệ Đông là thị trưởng, nhưng chịu nhiều sự kiềm chế. Ít nhất trong chuyện của Điền Binh, anh và Bí thư Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Viên Chính Quân mỗi người đều lùi nửa bước.

Điền Binh bị điều khỏi Cục Quốc phòng Nhà ở thành phố là bước lùi của Viên Chính Quân.

Chấp nhận cho Điền Binh làm phó cục trưởng Cục Quốc phòng Nhà ở huyện là bước lùi của Hầu Vệ Đông.

"Đúng là nhà nào cũng có cuốn kinh khó đọc." Nghĩ đến những chuyện này, Hầu Vệ Đông thở dài một tiếng.

Sau khi gọi điện cho Tiểu Giai, anh ngồi trong phòng ngủ, không bật đèn, cũng không bật tivi, chỉnh điện thoại sang chế độ im lặng, tận hưởng sự cô độc một mình.

Trong xã hội hiện đại, sống giữa chốn hồng trần, ban ngày tiếp xúc quá nhiều với lợi và dục, buổi tối có cơ hội để lợi và dục tránh xa là một việc vô cùng thoải mái và hiếm có.

Là thị trưởng Mậu Vân, đối mặt với cục diện rối ren và những công việc làm không xuể, Hầu Vệ Đông càng ít có cơ hội được tỉnh táo một mình. Vì vậy, anh rất tận hưởng trạng thái tĩnh lặng này.

Ngày hôm sau vẫn bận rộn như cũ, cả ngày quay cuồng không nghỉ. Buổi chiều, Hầu Vệ Đông từ chối mọi bữa tiệc và xã giao, kiên quyết trở về Sa Châu.

Chỉ cần thái độ của anh mềm mỏng đi một chút, có khi lại bị giữ lại Mậu Vân, hoặc chỉ cần người còn ở Mậu Vân, không chừng lại có đủ loại quan hệ tìm tới. Thế nên, vừa đến giờ tan tầm, Hầu Vệ Đông đã gọi Yến Xuân Bình rời khỏi văn phòng.

Trên xe, Hầu Vệ Đông nhận được cuộc gọi của Tiểu Giai.

Tiểu Giai áy náy nói: "Ông xã, thật ngại quá, Bí thư Ninh đi thị sát huyện Lâm Giang, em thực sự không thể rời đi được."

Hầu Vệ Đông cười nói: "Vợ chồng già rồi, khách sáo làm gì. Người trong giang hồ thân bất do kỷ, nên lúc em nói muốn làm phó huyện trưởng, anh đã vô thức phản đối một chút."

Tiểu Giai nói: "Biết anh phải điều tới Mậu Vân, dù không nỡ nhưng em cũng thấy vui. Những năm nay đều sống dưới ánh hào quang của anh, bị gọi là vợ Bí thư Hầu, vợ Thị trưởng Hầu. Giờ cuối cùng cũng có thể được gọi là Huyện trưởng Trương, không còn là phu nhân của Hầu nữa."

Hầu Vệ Đông nói: "Chẳng lẽ quan trường Sa Châu quên anh nhanh vậy sao?"

Tiểu Giai nói: "Người đi trà lạnh, huyện quan không bằng hiện quản (người đang nắm quyền tại chỗ), hai câu này là chân lý. Anh tuy tới Mậu Vân làm thị trưởng, nhưng dù sao cũng đã rời khỏi địa giới Sa Châu, không quyết định được vận mệnh của quan chức Sa Châu, nên mọi người sẽ quên anh thôi."

Hầu Vệ Đông thở dài: "Lấy một người vợ làm huyện trưởng cũng chẳng hay ho gì, quá sâu sắc rồi."

Tiểu Giai nói: "Đây cũng là người trong giang hồ thân bất do kỷ, mỗi ngày phải tiếp xúc bao nhiêu người, có cấp dưới, có lãnh đạo, đủ mọi ngành nghề, không rèn luyện ánh mắt cho sắc bén thì sẽ bị người ta lừa."

Hầu Vệ Đông nói: "Em đừng nghĩ chuyện nhà nữa, anh về nhà tới chỗ mẹ, lúc nào em về thì gọi điện cho anh."

Lấy vợ làm huyện trưởng có lợi cũng có hại, lợi là có thể thấu hiểu lẫn nhau, hại là thời gian ở nhà đều ít.

Chiếc xe chạy trên đường cao tốc rất nhanh nhưng lại vô cùng êm ái, Hầu Vệ Đông dựa vào ghế, dần dần chìm vào giấc ngủ. Trước kia trong mơ thường thấy những tình tiết kịch liệt như đánh nhau, làm tình, nhảy trên cây, bị người Nhật đuổi theo. Giờ cũng mơ, nhưng giấc mơ trở nên vụn vỡ hơn, giống như những tiểu thuyết dòng ý thức trước kia.

Xe vừa vào Sa Châu, Hầu Vệ Đông đã tỉnh giấc. Anh nhìn khung cảnh quen thuộc trên phố, nói: "Đến nơi rồi."

Yến Xuân Bình ngồi ở ghế phụ quay đầu lại nói: "Vừa vào thành phố, có cần lượn một vòng không ạ?"

"Lượn một vòng đi."

Sa Châu là quê hương của Hầu Vệ Đông, cũng từng là nơi anh sống và chiến đấu. Dù đã rời Sa Châu tới Mậu Vân, nhưng trong thời gian ngắn vẫn không thể phai nhạt tình cảm với nơi này. Yến Xuân Bình luôn theo sát Hầu Vệ Đông, hiểu rõ tâm trạng anh nên mới đề nghị như vậy.

Hầu Vệ Đông nhìn đồng hồ, nói: "Lượn một vòng đi."

Chiếc xe chạy từ khu Đông sang khu Tây, rồi đến khu mới phía Nam. Khu mới phía Nam vẫn như cũ, không có thay đổi gì lớn. Hơn nửa tiếng sau, chiếc xe mới về đến tòa nhà Tân Nguyệt.

"Thằng ba, con về nhà sao không gọi điện trước một tiếng." Người mở cửa là Lưu Quang Phân. Thấy con trai thứ ba về nhà, bà vô cùng vui mừng.

Hầu Vệ Đông thấy thần sắc mẹ mệt mỏi, gương mặt dưới ánh đèn nhợt nhạt, trong lòng thầm kinh hãi. Anh không biểu lộ gì khác thường trước mặt mẹ, nói: "Gọi trước, mọi người lại phải đợi con về. Nhưng công việc thường xuyên có sự cố bất ngờ, con cũng không nói chắc được có về đúng giờ hay không."

Lưu Quang Phân không hài lòng nói: "Tổng thống Mỹ quản việc còn nhiều hơn con, người ta còn phải nghỉ phép đấy."

Hầu Vệ Đông ngồi xuống ghế sofa, cầm một quả táo chưa gọt lên cắn một miếng.

Lưu Quang Phân nói: "Đợi chút, mẹ đi rửa cho con." Bà lấy quả táo từ tay con trai, vào bếp rửa.

Được làm việc cho con trai là điều mọi người mẹ đều thích, Hầu Vệ Đông cố ý không coi mẹ là bệnh nhân, giữ thói quen như trước đây.

Lưu Quang Phân mãn nguyện nhìn con trai ăn táo, nói: "Mẹ cứ thấy Tiểu Giai không nên đi làm cái chức phó huyện trưởng gì đó, giờ tuổi trung niên lại phải sống cảnh mỗi người một nơi, con một mình ở Mậu Vân, làm việc mệt chết đi được, về nhà còn không được ăn bát canh nóng."

Hầu Vệ Đông cười nói: "Không được ăn bát canh nóng thì hơi quá rồi, con chỉ cần mở miệng là có bao nhiêu người sẵn lòng phục vụ."

Lưu Quang Phân nói: "Mẹ nói là canh nóng ở nhà. Ăn ở bên ngoài không phải là cơm, là tiệc rượu. Còn nữa, Tiểu Giai đến Lâm Giang, bé Củn Củn đều giao hết cho thông gia. Giáo dục trẻ con rất quan trọng, phải do cha mẹ đích thân dạy dỗ. Không phải nói thông gia dạy dỗ không tốt, mà là không thể để thông gia thay thế cha mẹ. Ba đứa các con bây giờ đều có tiền đồ, chính là vì năm xưa mẹ toàn tâm toàn ý ở nhà dạy dỗ các con."

Hầu Vĩnh Quý nói vài câu ở phòng khách rồi vào bếp sắc thuốc cho vợ. Trong phòng nhanh chóng tràn ngập mùi thuốc bắc. Mùi hương này luôn khiến người ta nhớ về những ngày cả nhà ở huyện Lâm Giang, lúc đó luôn cho rằng tây y tác dụng phụ nhiều, bệnh lớn bệnh nhỏ đều thích dùng thuốc bắc. Từ khi Hầu Vệ Đông đi làm, rất ít khi ngửi thấy mùi thuốc đông y trong nhà. Từ khi mẹ bị bệnh, mùi thuốc bắc lâu ngày không thấy lại xuất hiện trong nhà.

Hầu Vệ Đông đi vào bếp khi mẹ đang ở trong nhà vệ sinh, nói với cha: "Sao con thấy trạng thái của mẹ không ổn lắm."

Hầu Vĩnh Quý giọng trầm xuống: "Mấy ngày nay bà ấy cứ đau ngực, đường huyết không kiểm soát được, huyết áp cũng cao."

Hầu Vệ Đông vội vàng nói: "Sao không đến bệnh viện kiểm tra?"

Hầu Vĩnh Quý nói: "Mới đi kiểm tra định kỳ ở bệnh viện tỉnh về."

Hầu Vệ Đông cảm thấy tức giận vì sự chậm chạp của cha: "Dù có kiểm tra định kỳ rồi, thấy khó chịu thì vẫn nên đến bệnh viện."

Hầu Vĩnh Quý chăm chú nhìn cái ấm đất sắc thuốc, hồi lâu mới nói: "Hôm nay con không về, cha cũng sẽ gọi cho con. Cha cảm thấy không ổn, cứ thấy tế bào ung thư không kiểm soát được, đã di căn rồi."

Hầu Vệ Đông chỉ cảm thấy trái tim như chìm xuống. Sau khi mẹ phẫu thuật, anh cứ không ngừng tự trấn an mình: "Phẫu thuật rất thành công, bệnh của mẹ đã được giải quyết triệt để."

Thực tế tàn khốc, chậm rãi xé toạc một lỗ hổng trên ảo tưởng tốt đẹp ấy.

Chuông cửa vang lên, Hầu Tiểu Anh và Hà Dũng xuất hiện. Lưu Quang Phân từ nhà vệ sinh bước ra, vui vẻ chào hỏi con gái và con rể ngoài cửa. Hầu Vệ Đông nhìn ra ngoài một cái, nói: "Cha, chị hai có biết không?" Hầu Vĩnh Quý chậm rãi lắc đầu: "Cha chỉ đang đoán, chỉ mới nói với con thôi." Hầu Vệ Đông nói: "Dù tình hình thế nào, chúng ta phải tin vào bệnh viện, ngày mai đưa mẹ đến bệnh viện tỉnh." Hầu Vĩnh Quý nói: "Ngày mai không được, mấy giáo viên trường tiểu học cũ của mẹ con muốn đến, bà ấy vẫn luôn mong được trò chuyện với đồng nghiệp cũ."

Hầu Vệ Đông nói: "Gọi điện cho họ, đợi mẹ kiểm tra xong rồi hãy đến."

Hầu Vĩnh Quý nói: "Đồng nghiệp cũ mấy chục năm khó khăn lắm mới đến một lần, mẹ con mong ngày này lâu lắm rồi. Ngày mai họ chơi một ngày, hôm sau lên tỉnh." Ông dặn dò: "Tuyệt đối không được hé răng với mẹ con, cứ nói là bệnh viện thông báo tái khám đột xuất."

Sau khi nói chuyện với cha, tâm trạng Hầu Vệ Đông trở nên rất tệ. Anh cố gắng giữ vẻ bình tĩnh, chào hỏi chị hai và anh rể, rồi ngồi nói chuyện cùng.

Hà Dũng không ngờ lại gặp Hầu Vệ Đông vào lúc này: "Vệ Đông, Mậu Vân thế nào?"

Hầu Vệ Đông nói: "Cũng vậy thôi. Nằm ở vùng núi, giao thông bất tiện, công nghiệp không phát triển, tư tưởng không cởi mở, muốn thúc đẩy công việc cứ như bùn lầy đổ xuống sông, mọi khí thế đều tan biến không dấu vết."

Những năm này, dưới hào quang của hai anh em nhà họ Hầu, công việc kinh doanh của Hà Dũng vô cùng thuận lợi, đặc biệt là sau khi lấn sân sang bất động sản, kiếm tiền đến mỏi tay, điều này khiến anh ta hiểu sâu sắc sức mạnh của quyền lực. Anh ta xoa cái bụng ngày càng béo, nịnh nọt: "Vệ Đông khác với các lãnh đạo khác, chắc chắn sẽ mang lại diện mạo mới cho Mậu Vân." Câu này vừa có ý nịnh hót, vừa là suy nghĩ thật.

Hầu Vệ Đông nghe nịnh hót quá nhiều, sớm đã chai sạn, nhưng vẫn thấy nghe những lời này ở nhà thật chói tai: "Đừng tâng bốc em, tâng bốc càng cao, ngã càng đau."

Hầu Tiểu Anh cũng lườm chồng một cái.

Hầu Vệ Đông nói tiếp: "Vừa rồi là nói về nhược điểm của Mậu Vân, thực ra Mậu Vân cũng có nhiều ưu điểm, khoáng sản phong phú, giao thông cũng khá thuận tiện."

Hà Dũng nói: "Trong thành phố Mậu Vân nhiều xe sang lắm, toàn là xe của mấy ông chủ mỏ. Nhưng quy hoạch đô thị Mậu Vân quá tệ, thật sự nên quy hoạch lại cho tốt." Anh ta sớm đã muốn đến Mậu Vân làm bất động sản, chỉ là cậu em thứ ba này tính cách quá mạnh mẽ, lại không thích dùng người nhà trong phạm vi quản lý của mình, nên mới thăm dò ý tứ.

Hầu Vệ Đông thẳng thắn nói: "Anh muốn đến Mậu Vân xây nhà máy tơ, em giơ hai tay hoan nghênh, sẽ lấy danh nghĩa chính quyền thành phố Mậu Vân đàm phán điều kiện chiêu thương với anh. Nếu muốn đến Mậu Vân làm bất động sản thì cứ đến, nhưng không được dùng danh nghĩa của em để làm việc, đây coi như là một bức tường lửa vậy."

Đối với Lưu Quang Phân, lòng bàn tay hay mu bàn tay đều là thịt. Người con rể này tuy béo một chút nhưng từ lúc cưới đến giờ nhìn chung vẫn khá tốt, ít nhất không có chuyện mèo mả gà đồng. Bà bênh vực con rể: "Thằng ba, đây là nhà, không phải văn phòng của con, sao nói chuyện cứng nhắc thế."

Hà Dũng không hề tức giận, cười nói: "Mẹ, thằng ba đây gọi là có nguyên tắc. Lãnh đạo không có nguyên tắc thì không đi xa được, lãnh đạo có nguyên tắc mới làm lâu dài. Những năm qua, anh cả và thằng ba thực sự không vì con mà mưu lợi riêng. Nhưng công việc kinh doanh của con vẫn khá khẩm, thực sự phải nhờ anh cả và thằng ba, ở Sa Châu làm bất cứ việc gì, mọi người biết thân phận của con đều không làm khó con." Anh ta cười ha hả: "Giờ tốt rồi, đến cả Tiểu Giai cũng làm phó huyện trưởng, con quyết định về Lâm Giang phát triển, đó là quê cũ của chúng ta mà."

Hầu Tiểu Anh nói: "Nghe nói cô Trương và mọi người sắp đến nhà chơi, mọi người đã bao nhiêu năm không gặp, sao đột nhiên lại hẹn đến nhà vậy?"

Lưu Quang Phân nói: "Trước kia ở Lâm Giang còn thường xuyên gặp, chuyển đến Sa Châu, quan hệ xã hội của cha mẹ con đều đứt đoạn, trở thành kẻ cô độc."

Hầu Tiểu Anh nói: "Giáo viên huyện Lâm Giang đang làm loạn vì lương, Tiểu Giai lại vừa vặn phụ trách giáo dục, nhóm cô Trương này không chừng là vì chuyện này mà đến."