Kỷ nguyên công nghiệp tinh tế.
"Cảm giác được làm hậu bối quả nhiên không tệ!"
Tại viện nghiên cứu sinh học thuộc Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà, Tần Nghị không nhịn được mỉm cười. Cảm giác làm hiệu trưởng này quả thực rất tốt, dù rằng phải gánh vác không ít áp lực cùng trách nhiệm.
Tiếp tục dạo quanh khuôn viên trường một vòng, Tần Nghị trở về văn phòng hiệu trưởng. Trần Hạc và Diệp Lam, hai vị phó hiệu trưởng phụ trách quản lý vận hành thường nhật của Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà, vừa hay tin Tần Nghị đã đến liền vội vã chạy tới báo cáo công việc.
Sắp tới là thời điểm tuyển sinh khóa mới, những vấn đề về kỳ thi nhập học cần phải thảo luận cùng Tần Nghị. Ngoài ra, họ cũng muốn báo cáo chi tiết về biểu hiện của sinh viên khóa đầu tiên, từ đó tổng kết kinh nghiệm và bài học để nỗ lực nâng cao chất lượng giảng dạy của nhà trường.
"Tần Nghị, vừa nhận được một tin tốt."
Trần Hạc vừa bước vào văn phòng Tần Nghị đã lập tức phấn khởi kêu lên.
"Ha ha, chuyện gì thế?"
Tần Nghị cười, rót cho Trần Hạc một tách trà. Diệp Lam đứng bên cạnh cũng vô cùng tò mò, không biết lão Trần rốt cuộc có chuyện gì đáng mừng đến vậy.
"Tôi vừa nhận được tin, QS sắp công bố bảng xếp hạng đại học toàn cầu mới nhất, Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà của chúng ta đã lọt vào danh sách."
Trần Hạc lộ vẻ kích động, cười nói.
"Bảng xếp hạng đại học thế giới QS?"
Tần Nghị nghe vậy, lông mày hơi nhướng lên.
Bảng xếp hạng đại học thế giới QS (QS World University Rankings) là bảng xếp hạng thường niên do công ty tư vấn thị trường giáo dục quốc tế Quacquarelli Symonds (gọi tắt là QS) của Anh quốc công bố.
Năm 2010, bảng xếp hạng QS được nhóm chuyên gia quốc tế về xếp hạng đại học (IREG) thuộc "Hiệp hội IREG về xếp hạng học thuật và sự ưu tú quốc tế" công nhận. Đây là một trong những bảng xếp hạng có số lượng cơ sở tham gia đông đảo nhất và tầm ảnh hưởng sâu rộng nhất thế giới, cùng với bảng xếp hạng của Times Higher Education, US News và bảng xếp hạng học thuật các đại học thế giới (ARWU), được công nhận là bốn bảng xếp hạng đại học uy tín nhất toàn cầu.
Bảng xếp hạng QS lấy danh tiếng học thuật, danh tiếng nhà tuyển dụng, tỷ lệ giảng viên trên sinh viên, tỷ lệ trích dẫn nghiên cứu và mức độ quốc tế hóa làm tiêu chuẩn chấm điểm. Nhờ hình thức khảo sát công khai và minh bạch, nó trở thành một trong những bảng xếp hạng đại học được chú ý nhất thế giới.
Vì mục tiêu phát triển Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà, Tần Nghị cũng có tìm hiểu về bảng xếp hạng này và biết đây là hệ thống đánh giá khá uy tín.
Tại Hoa Hạ, các trường đại học từ lâu đã rất coi trọng bảng xếp hạng QS. Một số trường không chú tâm vào việc giảng dạy và giáo dục mà chỉ mải mê chạy theo các chỉ số xếp hạng thế giới.
Trong bảng xếp hạng QS, điểm số cho tỷ lệ trích dẫn nghiên cứu chiếm 20%, vì vậy nhiều trường học đặt ra yêu cầu cứng nhắc buộc giảng viên và sinh viên phải công bố một số lượng bài báo khoa học nhất định, đồng thời yêu cầu phải đăng trên các tạp chí quốc tế uy tín để nâng cao thành tích.
Một số trường khác lại tập trung vào tiêu chí quốc tế hóa, chiếm 10% tổng điểm, trong đó tỷ lệ giảng viên quốc tế và sinh viên quốc tế mỗi mục chiếm 5%. Để cải thiện điểm số này, nhiều trường đã dùng đủ mọi cách. Nổi tiếng nhất phải kể đến chính sách "ba kèm một" của Đại học Sơn Đông, thực sự đã đi đến mức không còn liêm sỉ.
Khi tuyển sinh lưu học sinh quốc tế, họ hoàn toàn không có bất kỳ nguyên tắc nào. Chỉ cần muốn đến, bất kể có biết tiếng Hán hay không, nền tảng học vấn ra sao, tất cả đều thu nhận hết.
Mỗi năm, chỉ riêng tiền trợ cấp cho lưu học sinh, một trường đại học có thể chi tiêu tới hàng chục triệu tệ. Đủ loại trợ cấp, đến đây học tập không những được cấp tiền mà còn có thể gửi về nhà. Quan trọng hơn cả là chính sách "ba kèm một" kia, quả thực không còn nguyên tắc hay giới hạn đạo đức nào cả.
Cư dân mạng mỉa mai rằng: "Roi da trên đầu đã cắt bỏ, nhưng roi da trong lòng thì vẫn còn đó."
(Không nói không chịu nổi, gần đây nhìn thấy tin tức này, mọi người có thể tìm kiếm trên Baidu, xem xong chỉ biết ngửa mặt lên trời thở dài...)
Các trường đại học trong nước rất coi trọng bảng xếp hạng QS. Trần Hạc trước đây cũng từng công tác trong ngành giáo dục, nên đương nhiên cũng rất chú trọng khía cạnh này.
Khi biết Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà lại có thể lọt vào bảng xếp hạng QS, ông vô cùng vui mừng và phấn khích.
Chỉ mới gần một năm, Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà mới chỉ tuyển sinh khóa đầu tiên, không ngờ đã có thể góp mặt trong bảng xếp hạng QS.
"Xếp hạng bao nhiêu?"
Diệp Lam nghe xong liền vội vàng hỏi.
Cô cũng rất coi trọng điều này. Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà về mọi mặt đều không hề kém cạnh, hiện tại cái thiếu duy nhất chính là danh tiếng, thời gian và bề dày lịch sử. Nếu có thể lọt vào bảng xếp hạng QS, điều này sẽ mang lại lợi ích to lớn cho việc nâng cao danh tiếng nhà trường.
"Xếp hạng 314, nếu đặt trong nước thì có thể xếp thứ 12, đủ sức so sánh với các trường đại học trọng điểm hàng đầu quốc gia."
Trần Hạc hào hứng báo cáo một con số: xếp hạng 314 trên bảng xếp hạng đại học thế giới QS, đứng thứ 12 tại Hoa Hạ.
"Mới chỉ gần một năm thôi mà thứ hạng của chúng ta đã cao đến mức này. Hơn nữa, theo tiêu chuẩn của QS, điểm số về tính quốc tế hóa của chúng ta đang là 0 vì thiếu hụt giảng viên và sinh viên quốc tế. Nếu có thể cải thiện được khía cạnh này, thứ hạng chắc chắn sẽ còn tăng cao hơn nữa."
Với tư cách là phó hiệu trưởng phụ trách điều hành giảng dạy và các hoạt động thường nhật, mọi công việc tại Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà về cơ bản đều do ông và Trần Lam đảm nhiệm. Tần Nghị - vị hiệu trưởng này - gần như là một "chưởng quầy" phó mặc, chỉ tập trung thiết lập mô hình giảng dạy và tôn chỉ quản lý, còn lại các sự vụ khác đều không can thiệp.
Việc Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà chỉ mới vận hành chưa đầy một năm đã lọt vào bảng xếp hạng đại học thế giới QS với thứ hạng cao như vậy quả thực là một thành tựu đáng kinh ngạc. Có thể thấy, ông hiện tại đang cảm thấy vô cùng thỏa mãn với những gì đã đạt được.
"314 sao?"
"Đây đúng là một tin vui đáng để ăn mừng."
Diệp Lam cũng mỉm cười đầy phấn khởi. Xếp hạng 314 toàn cầu và đứng thứ 12 trong nước là một cột mốc ấn tượng. Phải biết rằng đây mới chỉ là năm đầu tiên trường đi vào hoạt động, tiềm năng phát triển trong tương lai là không thể đong đếm.
"Sở dĩ chúng ta có thể lọt vào bảng xếp hạng là nhờ đạt điểm số rất cao ở các tiêu chí: danh tiếng học thuật, uy tín với nhà tuyển dụng, tỷ lệ giảng viên/sinh viên và chỉ số trích dẫn nghiên cứu."
"Nhờ vào cơ sở hạ tầng phần cứng mạnh mẽ, ngân sách dồi dào cùng môi trường học thuật tự do, trong năm qua, giảng viên và sinh viên của trường đã đạt được rất nhiều đột phá và phát hiện quan trọng."
"Đặc biệt là từ khi các phòng thí nghiệm trên Mặt Trăng và ngoài không gian đi vào hoạt động, vị thế của trường trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ và thiên văn học gần như đã dẫn đầu toàn cầu. Các bài báo khoa học do giảng viên và sinh viên của trường công bố trong lĩnh vực này hầu hết đều được các nghiên cứu khác trích dẫn."
Trần Hạc cười nói tiếp.
Đội ngũ giảng viên tại Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà vốn được Tần Nghị chiêu mộ từ những trường đại học danh tiếng bằng mức đãi ngộ cực kỳ hấp dẫn. Một số đến vì lương bổng, nhưng phần lớn là vì sức hút từ điều kiện nghiên cứu khoa học tối tân tại đây.
Các loại phòng thí nghiệm và thiết bị nghiên cứu hiện đại không thiếu thứ gì. Ngay cả siêu máy tính, Tần Nghị cũng trang bị cho trường một hệ thống vô cùng xa xỉ. Đến mức đôi khi Doãn Thủ Bình - thầy giáo cũ của Tần Nghị thời đại học - cũng phải tìm đến Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà để mượn siêu máy tính giải quyết các dữ liệu phức tạp.
Về mặt kinh phí, Tần Nghị cũng tỏ ra cực kỳ hào phóng. Với quy mô hơn 100 giảng viên và hơn 500 sinh viên, ngân sách nghiên cứu khoa học mà Tần Nghị phê duyệt đã vượt quá 10 tỷ Hoa tệ, con số này vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại. Đúng một chữ: "Chịu chơi".
Bất cứ ai muốn thực hiện thí nghiệm hay nghiên cứu, cứ việc bắt tay vào làm. Miễn là không tham ô ngân sách, tiền bạc cứ thoải mái chi tiêu.
Tần Nghị hiểu rất rõ, không phải ai cũng có "ngoại hạng" như mình. Con đường nghiên cứu khoa học thực tế rất dài lâu, đòi hỏi sự tích lũy qua nhiều năm tháng mới có thể đạt được đột phá, vì vậy bắt buộc phải dám đầu tư.
Ngoài ra, Tần Nghị cũng thường xuyên trao đổi, thảo luận với các giảng viên, truyền đạt những ý tưởng và phương pháp nghiên cứu tiên tiến từ Tháp Khoa học Kỹ thuật.
Mỗi khi gặp phải những nút thắt hay nan đề, mọi người đều tìm đến Tần Nghị để thỉnh giáo. Dưới sự chỉ dẫn của ông, tiến độ nghiên cứu của họ đều đạt được những bước tiến vượt bậc với hàng loạt thành quả liên tục ra đời.
Đặc biệt là trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ và thiên văn học, Tần Nghị đã xây dựng các phòng thí nghiệm trên Mặt Trăng và ngoài không gian, mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới.
Giảng viên và sinh viên nếu có ý tưởng hay dự án cần nghiên cứu đều có thể trực tiếp thực hiện ngoài không gian. So với việc nghiên cứu trên mặt đất, môi trường này đương nhiên mang lại nhiều khả năng phát hiện và đột phá hơn hẳn.
Tần Nghị còn cho xây dựng các kính thiên văn siêu lớn trên Mặt Trăng và trong không gian, với hiệu suất vượt xa Hubble gấp nhiều lần. Giảng viên và sinh viên ngành thiên văn vũ trụ của trường có thể tùy ý sử dụng, thường xuyên di chuyển qua lại giữa Trái Đất, Mặt Trăng và trạm vũ trụ.
Nhờ có các kính thiên văn vũ trụ hiện đại, số lượng phát hiện trong lĩnh vực thiên văn học của trường còn nhiều hơn tổng số của tất cả các cơ quan nghiên cứu khác cộng lại. Đây chính là sức mạnh của các công cụ nghiên cứu khoa học.
Điều này cũng giống như việc nghiên cứu vi sinh vật, virus hay vi khuẩn vậy. Nếu không có kính hiển vi, mọi lý thuyết đều chỉ là suông. Muốn có phát hiện và đột phá mà thiếu đi công cụ hỗ trợ thì chẳng khác nào người si nói mộng.
Đạo lý đều như nhau cả.
Chính nhờ cơ sở hạ tầng phần cứng hùng hậu mà rất nhiều cơ quan nghiên cứu khoa học trong nước đều hy vọng được hợp tác với Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà.
À, thực ra là họ hy vọng có thể "mượn" các thiết bị nghiên cứu tại đây, từ siêu máy tính, phòng thí nghiệm vũ trụ, kính thiên văn cho đến các cơ sở trên Mặt Trăng.
Hệ thống phòng thí nghiệm cùng điều kiện nghiên cứu tối tân tại Đại học Khoa học Kỹ thuật Ngân Hà khiến bất cứ ai nhìn vào cũng phải thèm khát. Điều đáng mơ ước hơn cả chính là nguồn kinh phí nghiên cứu dồi dào, đến mức hiện tại, khâu tuyển dụng giảng viên của nhà trường không cần phải đi chiêu mộ nhân tài, bởi số lượng đơn ứng tuyển tự nguyện đã nhiều đến mức quá tải.
Tần Nghị chăm chú lắng nghe, trên gương mặt hiện rõ vẻ điềm tĩnh.
Đối với tất cả những điều này, Tần Nghị không cảm thấy bất ngờ, cũng chẳng lấy làm kinh ngạc.
Về các bảng xếp hạng danh giá, Tần Nghị vốn dĩ không mấy bận tâm. Mục tiêu quản lý trường học của anh là bồi dưỡng nhân tài, và anh tin rằng, chỉ cần chú trọng vào chất lượng đào tạo, danh tiếng của nhà trường ắt sẽ tự nhiên lan tỏa.
Dù thành quả đến nhanh hơn dự kiến, nhưng lợi ích mang lại là điều hiển nhiên. Ít nhất, nhà trường sẽ không còn phải lo lắng về tình trạng tuyển sinh ảm đạm như năm trước.
Khi ấy, dù dự kiến tuyển 1.000 chỉ tiêu nhưng kết quả cuối cùng chỉ có hơn 500 sinh viên nhập học. Có thể thấy, danh tiếng là yếu tố mang tính quyết định.